Bài phát biểu của Tổng thống Mỹ là 'chiến thắng của Iran'?

Ông David Des Roches, một nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Thayer Marshall, cho rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt nền móng cho một chiến dịch dài hơi hơn ở Iran trong bài phát biểu trên truyền hình tối 1/4. Còn ông Harlan Ullman - cựu sĩ quan cấp cao của hải quân Mỹ - lại cho rằng, bài phát biểu của ông Trump có thể được coi là "một chiến thắng của Iran".
Tổng thống Mỹ Donald Trump trước khi bắt đầu bài phát biểu tại Nhà Trắng, tối 1/4. (Ảnh: Reuters)

Trả lời hãng tin Al Jazeera, ông David Des Roches nói: “Tôi dự đoán ông ấy sẽ lập luận rằng Iran là một mối đe dọa khu vực; ông ấy đã làm vậy. Sau đó ông ấy nói rằng, ‘họ có những thứ mà chúng ta đã biết, nhưng họ cũng có những thứ mà chúng ta chưa biết’. Tôi nghĩ ông ấy đang thừa nhận có một chút bất ngờ, điều mà ông ấy hiếm khi thừa nhận. Có khả năng Tổng thống Trump đang đặt nền móng cho một chiến dịch có thể dài hơi hơn so với những gì ông ấy đã nói ban đầu”.

Theo Al Jazeera, trong bài phát biểu ngắn gọn của mình, Tổng thống Trump đã đưa ra bốn luận điểm quen thuộc: Chiến dịch là cần thiết; Mỹ đã thắng; chiến dịch phải tiếp tục; và chiến dịch sẽ sớm kết thúc - tất cả đều là những lập luận ông vẫn đưa ra hằng ngày.

Tuy nhiên, ông không cung cấp thông tin chi tiết về cách thức chấm dứt chiến dịch, hoặc nội dung các thỏa thuận mà ông đang tìm kiếm với Iran. Từ đầu cuộc chiến, Nhà Trắng đã nói rằng giao tranh sẽ kéo dài từ 4 đến 6 tuần, nhưng hiện chiến dịch đang ở giữa tuần thứ 5, và vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc.

Phó Chủ tịch điều hành Viện Quincy - Trita Parsi - cho biết, bài phát biểu giờ vàng của Tổng thống Mỹ Donald Trump không đưa ra thông điệp gì mới mẻ, và chỉ nhắc lại những tuyên bố cũ của ông.

“Về cơ bản, đó là bản tóm tắt tất cả các dòng trạng thái mà ông Trump đã đăng trong 30 ngày qua, gần như theo thứ tự thời gian”, ông Parsi nói. “Nhưng chính vì nó không có gì mới, điều đó cho thấy ông ấy thực sự không có kế hoạch”.

Các quan chức cấp cao và tướng lĩnh quân đội lắng nghe bài phát biểu của Tổng thống Trump. (Ảnh: Reuters)

Phản ứng của Iran

Ông Harlan Ullman - cựu sĩ quan cấp cao của Hải quân Mỹ - chỉ trích bài phát biểu của Tổng thống Trump, cho rằng nó không vạch ra được chiến lược rõ ràng cho cuộc chiến ở Iran.

“Bài phát biểu rời rạc và đầy mâu thuẫn”, ông Ullman nói với Al Jazeera, cảnh báo rằng việc chính quyền tập trung nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Iran có thể sẽ phản tác dụng bằng cách đẩy giá nhiên liệu toàn cầu lên cao.

“Tôi nghĩ Iran sẽ coi đó là một bài phát biểu chiến thắng đối với họ”, ông nói.

Ngay sau khi Tổng thống Trump kết thúc bài phát biểu, quân đội Israel cho biết đã phát hiện các vụ phóng tên lửa của Iran. “Hệ thống phòng thủ đang hoạt động để đánh chặn mối đe dọa”, quân đội Israel tuyên bố.

Tờ Al Jazeera nhận định, khả năng bài phát biểu của ông Trump có thể tác động buộc Iran phải đàm phán là rất thấp, vì những gì ông nói không hề mới với Iran.

Bên cạnh giọng điệu đe dọa, ông Trump cũng đưa ra những nhận định chung chung về cách kết thúc chiến dịch. Nhưng trái ngược với những gì ông Trump nói, Iran cho rằng họ sẽ đưa ra quyết định về các hướng hành động và quyết định cuộc đối đầu này sẽ kéo dài bao lâu. Không rõ liệu những phát biểu mơ hồ của ông Trump xuất phát từ việc thiếu kế hoạch hay là chiến lược đánh lạc hướng. Nhưng đối với Iran, dường như đó là sự thiếu kế hoạch ngay từ đầu.