Tìm chỗ thực tập ngày càng khó
Với Mai Hà, sinh viên năm 3, hành trình tìm công việc thực tập (internship) hiện nay có một nghịch lý: Doanh nghiệp kỳ vọng nhiều hơn ở những người chưa có nhiều kinh nghiệm. Một số tin tuyển dụng vị trí thực tập sinh (intern) nhưng đã yêu cầu ứng viên có 1-2 năm kinh nghiệm trong ngành, khiến sinh viên khó tìm được điểm bắt đầu cho hành trình sự nghiệp.
Trong khi đó, nhiều công việc từng được giao cho intern hoặc junior (người mới đi làm) như viết caption (chú thích), lên ý tưởng nội dung, tổng hợp và phân tích dữ liệu đã có thể được AI hỗ trợ đáng kể.
“Nếu những công việc cơ bản ít đi, mình nghĩ sinh viên vẫn có thể học từ các hoạt động CLB, tổ chức trong trường hoặc kinh nghiệm từ những người đang làm nghề chia sẻ trên mạng xã hội”, Mai Hà bày tỏ quan điểm.
AI không thay được những bài học từ con người
Với Tuấn Anh, giáo viên môn Vật lí bằng tiếng Anh, những task đầu tiên khi mới đi làm không chỉ giúp anh học chuyên môn mà còn học cách làm việc với con người.
Công việc của anh là theo sát khoảng 10 học sinh trong một lớp, quan sát khả năng tiếp thu, hỗ trợ khi các em gặp khó khăn và tìm cách cân bằng giữa sự nghiêm khắc, mềm dẻo.
Theo Tuấn Anh, AI hiện có thể hỗ trợ tốt về kiến thức nhưng vẫn không thể thay thế con người đối với những công việc đòi hỏi sự quan sát, đồng cảm và phản ứng ngay tại thời điểm vấn đề xảy ra.
Anh cho rằng việc AI đảm nhận các tác vụ lặp lại có thể giúp người mới tiếp cận kiến thức nhanh hơn, thay vì khiến họ mất cơ hội học nghề. Tuy nhiên, khi những công việc đơn giản dần được tự động hóa, nhân sự sẽ phải hướng tới những phần việc đòi hỏi kiến thức và khả năng xử lý chuyên sâu hơn.
Doanh nghiệp cũng phải thay đổi cách “dạy nghề”
Ở góc nhìn tuyển dụng, chị Tuyết Anh, Chuyên viên Học thuật Cấp cao tại Trung tâm Anh ngữ Sylvan Learning Vietnam, nhận thấy AI đang thay đổi cả cách doanh nghiệp sử dụng và đánh giá nhân sự mới.
Trước đây, thực tập sinh có thể được giao những việc như tìm hình ảnh, làm thẻ từ, thiết kế tài liệu hay trò chơi tương tác. Hiện nay, AI có thể hỗ trợ nhiều phần việc trong số đó.
“AI có thể tạo một trò chơi tiếng Anh, nhưng người làm học thuật phải biết trò chơi đó có phù hợp với độ tuổi, trình độ học viên và mục tiêu bài học hay không”, chị Tuyết Anh chia sẻ.
Vì thế, một nhân sự mới cấp junior hiện nay không chỉ cần biết làm, mà còn phải biết suy nghĩ, giao tiếp và giải quyết vấn đề. Doanh nghiệp cũng không nên loại bỏ hoàn toàn các task (nhiệm vụ) cơ bản, bởi đây vẫn là cách để người mới hiểu quy trình và sản phẩm, từ đó có thể làm những nhiệm vụ phức tạp, chuyên sâu hơn.
Quan trọng hơn, người mới cần được hướng dẫn cách sử dụng AI có trách nhiệm, được thử, được sai trong phạm vi an toàn và nhận phản hồi thường xuyên.
AI có thể rút ngắn con đường làm một task, nhưng không thể tự mình thay thế cả quá trình một người trẻ học cách trở thành một nhân viên thực thụ.
