Trả lời phỏng vấn hãng tin CNN hôm 29/12, phát ngôn viên Bộ Tư lệnh châu Âu (Mỹ) Russ Wolfkiel cho biết máy bay trinh sát E-8C thực hiện chuyến bay hôm 27/12 với sự cho phép của Chính phủ Ukraine.
Wolfkiel không tiết lộ cụ thể về đường bay của E-8C, nhưng khẳng định máy bay không bay qua không phận Donetsk và Luhansk. Đây là khu vực đối đầu giữa quân đội Ukraine với lực lượng ly khai. Cũng theo Wolfkiel, Lầu Năm Góc “thường xuyên đưa máy bay đến khu vực Biển Đen”.
Máy bay trinh sát E-8C. Ảnh: Military.com
Thông tin về chuyến bay bất thường của máy bay trinh sát E-8C được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng ở miền Đông Ukraine chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Xung đột ở khu vực này bùng phát năm 2014 khi Tổng thống Ukraine thời điểm đó, ông Viktor Yanukovych, quyết định không ký kết một thỏa thuận thương mại với Liên minh châu Âu (EU), kéo theo các cuộc biểu tình quy mô lớn của những người muốn Ukraine thắt chặt quan hệ với phương Tây. Cuối cùng, ông Yanukovich phải nhượng bộ.
Cuộc đảo chính dẫn đến sự hình thành 2 nước cộng hoà tự xưng là Donetsk và Luhansk, vốn không được Ukraine, Nga hay bất kỳ quốc gia nào công nhận.
Máy bay E-8C Joint STARS (do Northrop Grumman chế tạo) được sản xuất từ những năm 1990 và đã được Không quân Mỹ sử dụng trên khắp thế giới.
Bộ phận ăng-ten của E-8C có thể bao phủ khu vực gần 20.000 dặm vuông, nghĩa là máy bay có thể thu thập dữ liệu trên lãnh thổ Donetsk và Luhansk mà không cần trực tiếp bay qua khu vực này.
Chuyến bay diễn ra chỉ 3 ngày trước cuộc họp trực tuyến giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và người đồng cấp Mỹ Joe Biden. Trong cuộc họp, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã thừa nhận những lo ngại an ninh của Nga, đồng thời đưa ra lời hứa về Ukraine với Tổng thống Nga Vladimir Putin, Điện Kremlin cho biết.
“Tổng thống Biden nói rõ rằng Mỹ không có ý định triển khai vũ khí tấn công ở Ukraine”, Yuri Ushakov, cố vấn chính sách đối ngoại của ông Putin, nói với truyền thông Nga. Ông Ushakov chỉ ra rằng đây cũng là một trong những mục tiêu mà Mátxcơva hy vọng đạt được trong bản đề xuất an ninh gửi Mỹ và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Tuy nhiên, trong một tuyên bố tương tự, phía Mỹ bác bỏ thông tin rằng ông Biden đã đưa ra bất kỳ cam kết nào trong cuộc trò chuyện với ông Putin. “Chúng tôi không đưa ra kết luận và chắc chắn không có tuyên bố nào trong cuộc trò chuyện này”, một quan chức Nhà Trắng nói.