Ngày 26/3, TS.BS Lê Quốc Hùng, Trưởng khoa Bệnh nhiệt đới Bệnh viện Chợ Rẫy cho biết, người phụ nữ (34 tuổi, quê ở Đắk Nông) bị rắn hổ mang chúa cắn vào lưng ngày 20/03. Bệnh nhân được nhập Bệnh viện Đắk Nông để sơ cứu, sau đó chuyển lên Bệnh viện Chợ Rẫy.
Khi đến Bệnh viện Chợ Rẫy, bệnh nhân đã bị liệt hoàn toàn, suy hô hấp và rối loạn nhịp tim rất nặng. Các bác sĩ lập tức tiến hành sơ cứu, đặt nội khí quản, sử dụng các loại dịch truyền, thuốc vận mạch và máy tạo nhịp. Các tổn thương cơ do nọc rắn cũng khiến bệnh nhân bị suy thận cấp tiến triển, viêm cơ tim, rối loạn nhịp tim… nên nguy cơ tử vong rất cao
Sau khi áp dụng các phương tiện kỹ thuật xử lý cấp cứu cho bệnh nhân, các bác sĩ đã kiểm soát được nhịp tim, huyết áp của bệnh nhân. Tuy nhiên, bệnh nhân nhập viện trùng với thời điểm bệnh viện Chợ Rẫy hết huyết thanh kháng nọc rắn hổ chúa nên trong 24h đầu tiên nhập viện bệnh nhân không được sử dụng huyết thanh. Các bác sĩ bệnh viện Chợ Rẫy đã huy động tối đa các phương tiện hiện có để điều trị cho bệnh nhân.
Huyết thanh kháng nọc rắn hổ mang chúa đang khan hiếm ở phía Nam.
Dù bệnh nhân được nhập viện vào ngày cuối tuần nhưng Ban lãnh đạo của Bệnh viện Chợ Rẫy đã nỗ lực tối đa để liên hệ đến rất nhiều bệnh viện khác trong khu vực nhằm tìm huyết thanh. Sau đó, huyết thanh đã được Bệnh viện Nhi Đồng 1 chuyển sang.
Nhờ đó, ngày thứ hai sau khi nhập viện, bệnh nhân đã được sử dụng huyết thanh kháng nọc rắn hổ chúa, giúp thúc đẩy tính hiệu quả của các phương pháp điều trị hỗ trợ. Đến ngày thứ ba, bệnh nhân đã có thể vận động cơ, tỉnh táo tiếp xúc được. Tuy nhiên, bệnh nhân vẫn phải thở máy, đặt máy tạo nhịp tim và lọc máu liên tục.
Sau 5 ngày được điều trị, (ngày 24/3) bệnh nhân đã tự thở, tỉnh táo, tiếp xúc được. Nhờ được can thiệp sớm bằng những biện pháp mới, tình trạng nhiễm trùng ở vị trí rắn cắn của bệnh nhân cũng không lan rộng.
Bác sĩ Hùng cho biết, huyết thanh kháng nọc rắn hổ chúa là loại huyết thanh rất khó sản xuất, hiện tại bệnh viện phải nhập từ các nhà cung cấp ở Thái Lan. Hàng năm, Bệnh viện Chợ Rẫy đều nhập huyết thanh kháng nọc rắn hổ chúa về để sử dụng và cũng đã nhiều lần chuyển huyết thanh đến các bệnh viện khác khi nhận được yêu cầu hỗ trợ.
Năm 2020, Bệnh viện Chợ Rẫy đã cứu sống 3 người bị rắn hổ mang chúa cắn.
Tuy nhiên, do diễn biến của dịch COVID-19 từ năm 2020 nên vấn đề nhập huyết thanh kháng nọc rắn hổ chúa về Việt Nam gặp nhiều khó khăn (đơn vị sản xuất huyết thanh hiện tại cũng ngưng sản xuất vì ảnh hưởng của dịch COVID-19). Hiện tại, số lượng huyết thanh kháng nọc rắn hổ chúa để sử dụng tại phía Nam gần như đã cạn kiệt. "Do vậy, trong 24h đầu tiên kể từ khi nhập viện, bệnh nhân chưa thể sử dụng huyết thanh. Tất cả các phương tiện hỗ trợ để điều trị cho bệnh nhân đã được chúng tôi tập trung huy động hết sức nhằm duy trì sự sống cho bệnh nhân”, TS.BS Lê Quốc Hùng chia sẻ.
Điều dưỡng Bùi Ngọc Tuyền – Điều dưỡng trưởng khoa Bệnh nhiệt đới Bệnh viện Chợ Rẫy cho biết, kể từ năm 2020, Bệnh viện Chợ Rẫy đã áp dụng các phương pháp điều trị hỗ trợ mới bằng các phương tiện hỗ trợ nhịp tim từ bên ngoài, lọc máu liên tục để loại trừ độc chất cho các bệnh nhân bị rắn hổ mang chúa cắn. Kết quả đã cứu sống được 3 trường hợp bệnh nhân bị loại rắn này cắn phải nhập viện trong tình trạng nguy kịch.