406 Số 325-326 | 21-22/11/2026 UY TÍN CAO VÀ VỊ THẾ MỚI CỦA VIỆT NAM TẠI APEC 2026 Trang 3 Trang 4 ẤN PHẨM CỦA BÁO TIỀN PHONG www.tienphong.vn Điện thoại nóng 0977 456 112 Khó quên một buổi sáng cuối tháng 8 cách đây đã 17 năm. Tôi nhận được cuộc gọi từ một số lạ, giọng đàn ông bên kia đầu dây rất khó nghe khiến tôi phải nhờ nói lại lần hai mới “thủng” thông tin. Người đàn ông xưng tên là Thanh Thản ở Hà Nội, nói rằng đã đọc bài đăng trên báo Tiền Phong về trường hợp cô bé N. mồ côi cha mẹ quê Quảng Trị đậu 3 trường đại học nhưng không có tiền đi học. CHUYỆN CUỐI TUẦN Đại gia không thanh thản Xem tiếp trang 11 NGÀY VĂN HÓA VIỆT NAM 24/11 LẦN ĐẦU TIÊN ĐƯỢC TỔ CHỨC TRÊN PHẠM VI TOÀN QUỐC, VỚI 406 CHƯƠNG TRÌNH, HOẠT ĐỘNG Ở 34 TỈNH, THÀNH PHỐ. DỊP NÀY GẮN VỚI NGÀY HỘI ĐẠI ĐOÀN KẾT TOÀN DÂN TỘC VÀ KỶ NIỆM 80 NĂM HỘI NGHỊ VĂN HÓA TOÀN QUỐC LẦN THỨ NHẤT. NGƯỜI LAO ĐỘNG CÓ THÊM MỘT NGÀY NGHỈ HƯỞNG NGUYÊN LƯƠNG ĐỂ ĐẾN BẢO TÀNG, XEM MỘT SUẤT DIỄN HAY THỬ LÀM NGHỀ CÙNG NGHỆ NHÂN. Trang 6 văn hóa cuộc hẹn Từ 1/7/2027 đánh thuế 0,2% với đất bỏ hoang
Hội nghị Cấp cao APEC lần thứ 33 diễn ra tại Thâm Quyến, Trung Quốc từ ngày 18-19/11 không chỉ định hình những ưu tiên hợp tác kinh tế mới cho khu vực châu Á - Thái Bình Dương mà còn đặt ra một phép thử quan trọng đối với Việt Nam trong năm đăng cai APEC 2027. Những văn kiện được thông qua tại Thâm Quyến cho thấy APEC đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ, từ thúc đẩy tự do hóa thương mại và kết nối kinh tế truyền thống sang kiến tạo một hệ sinh thái khu vực dựa trên công nghệ, đổi mới sáng tạo, khả năng chống chịu và tăng trưởng bền vững. Trong bối cảnh đó, Việt Nam cần tận dụng Năm APEC 2027 không chỉ để tiếp nối chương trình nghị sự của các nhiệm kỳ trước, mà còn để khẳng định vai trò kiến tạo những ưu tiên hợp tác mới, phản ánh lợi ích và tầm nhìn của một nền kinh tế đang phát triển năng động. TỪ TIẾP NỐI ĐỒNG THUẬN ĐẾN CHỦ ĐỘNG ĐỊNH HÌNH LUẬT CHƠI Trong nhiều năm, Việt Nam đã khẳng định vai trò là một thành viên tích cực, có trách nhiệm của APEC, đóng góp vào việc thúc đẩy thương mại tự do, hội nhập kinh tế, kết nối và phát triển bao trùm. Hai lần đăng cai APEC vào các năm 2006 và 2017 đã góp phần nâng cao vị thế quốc tế của Việt Nam, đồng thời tạo động lực thúc đẩy cải cách trong nước. “Tuy nhiên, bối cảnh khu vực và thế giới năm 2027 đặt ra yêu cầu cao hơn: Việt Nam cần thể hiện năng lực dẫn dắt, đề xuất sáng kiến và xây dựng đồng thuận giữa các nền kinh tế có lợi ích, trình độ phát triển và ưu tiên chiến lược khác nhau”, Giáo sư Yu Xin, Trường Thông tin & Truyền thông, Đại học Thâm Quyến (Trung Quốc), nhận định. Tuyên bố các nhà lãnh đạo APEC 2026 mang tên “Tầm nhìn Thâm Quyến”, với chủ đề “Xây dựng cộng đồng châu Á - Thái Bình Dương cùng thịnh vượng”, đã tái khẳng định cam kết thực hiện Tầm nhìn Putrajaya 2040, hướng tới một khu vực mở, năng động, tự cường và hòa bình. Tuy nhiên, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở những mục tiêu dài hạn, mà còn ở sự dịch chuyển trong các ưu tiên hợp tác. Các nhà lãnh đạo APEC xác định số hóa thương mại, trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ mới nổi, kết nối chuỗi cung ứng, an ninh năng lượng, an ninh lương thực và phát triển nguồn nhân lực là những lĩnh vực có ý nghĩa quyết định đối với tăng trưởng tương lai. Những định hướng này được cụ thể hóa thông qua Khung hợp tác APEC về số hóa thương mại giai đoạn 20272030, Sáng kiến APEC về AI giai đoạn 2026-2030, Tuyên bố về khai thác công nghệ số và công nghệ mới nổi vì việc làm và thịnh vượng, cùng Kế hoạch tổng thể kết nối APEC. Theo Giáo sư Yu, đối với Việt Nam, thời điểm đăng cai APEC 2027 đặc biệt thuận lợi. Khung hợp tác về số hóa thương mại bắt đầu giai đoạn triển khai mới ngay trong năm Việt Nam làm chủ nhà. Kế hoạch tổng thể kết nối APEC cũng dự kiến được các quan chức cấp cao thảo luận về việc thực hiện hằng năm trong giai đoạn 2027-2030. Điều đó tạo điều kiện để Việt Nam không chỉ tiếp nhận các cam kết đã được thông qua mà còn tham gia định hình cách thức triển khai chúng. “Đây chính là khoảng trống để Việt Nam thể hiện vai trò kiến tạo. Thay vì chỉ tổ chức các cuộc thảo luận về chuyển đổi số, Việt Nam có thể thúc đẩy những sáng kiến cụ thể về kết nối dữ liệu thương mại, chứng từ điện tử, hải quan số, thương mại điện tử xuyên biên giới và đơn giản hóa thủ tục giữa các nền kinh tế thành viên”, ông Yu khuyến nghị. Thay vì chỉ nhấn mạnh tầm quan trọng của AI, Việt Nam có thể đề xuất các cơ chế hợp tác về ứng dụng AI trong sản xuất, nông nghiệp, y tế, logistics và dịch vụ công, đồng thời chú trọng quản trị rủi ro, bảo vệ dữ liệu và thu hẹp khoảng cách công nghệ. Nói cách khác, Việt Nam cần chuyển từ việc tham gia vào những chủ đề do APEC xác lập sang chủ động đề xuất các vấn đề mà khu vực cần giải quyết, đưa ra phương thức hợp tác và xây dựng sự ủng hộ của các thành viên, ông nói. Đây cũng là cách để Việt Nam khẳng định vị thế mà không cần dựa vào quy mô kinh tế hay sức mạnh của một cường quốc. Trong một diễn đàn hoạt động theo nguyên tắc đồng thuận, năng lực tập hợp lợi ích, tìm kiếm tiếng nói chung và đưa ra sáng kiến có giá trị thực tiễn chính là nguồn sức mạnh đáng kể của nước chủ nhà. 3 TRỤ CỘT KẾT NỐI VÀ CƠ HỘI TẠO DẤU ẤN RIÊNG Một trong những văn kiện có ý nghĩa trực tiếp nhất đối với chương trình nghị sự APEC 2027 là Kế hoạch tổng thể kết nối APEC. Văn kiện xác định ba trụ cột: kết nối vật chất, kết nối thể chế và kết nối con người, hướng tới xây dựng một khu vực châu Á - Thái Bình Dương liên kết toàn diện và thông suốt hơn. “Đây là cơ sở để Việt Nam xây dựng một chương trình nghị sự mang tính tổng thể, gắn kết các lĩnh vực hợp tác thay vì triển khai những sáng kiến rời rạc”, ông Ding TRAO ĐỔI VỚI PHÓNG VIÊN TIỀN PHONG, GIỚI CHUYÊN GIA, DOANH NHÂN TRUNG QUỐC NHẬN ĐỊNH, THÔNG ĐIỆP QUAN TRỌNG NHẤT TỪ THÂM QUYẾN ĐỐI VỚI VIỆT NAM LÀ: APEC 2027 KHÔNG NÊN CHỈ ĐƯỢC NHỚ ĐẾN NHƯ MỘT NĂM TỔ CHỨC THÀNH CÔNG CÁC HỘI NGHỊ CẤP CAO, MÀ PHẢI TRỞ THÀNH DẤU MỐC VIỆT NAM CHUYỂN TỪ MỘT THÀNH VIÊN TÍCH CỰC SANG MỘT QUỐC GIA CÓ KHẢ NĂNG ĐỊNH HÌNH CHƯƠNG TRÌNH NGHỊ SỰ KINH TẾ KHU VỰC. Việt Nam cần thể hiện bản lĩnh ngoại giao của nước chủ nhà: tạo không gian đối thoại, thúc đẩy hợp tác thực chất và duy trì tính bao trùm của APEC, không để những khác biệt chiến lược làm suy yếu các lợi ích kinh tế chung, Giáo sư Yu Xin nhận định. Những sáng kiến có khả năng tạo đồng thuận cao cần được xác định rõ, trong khi các vấn đề nhạy cảm cần có cách tiếp cận linh hoạt, tránh đưa APEC vào những cuộc đối đầu không cần thiết. Đặc biệt, Việt Nam cần phát huy vai trò của Hội đồng Tư vấn Kinh doanh APEC (ABAC), cộng đồng doanh nghiệp và các tổ chức nghiên cứu khu vực. Những đề xuất xuất phát từ nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, người lao động và các nền kinh tế sẽ có khả năng tạo sức sống lâu dài hơn so với những tuyên bố mang tính khẩu hiệu. Dấu ấn lớn nhất của APEC 2027 sẽ không nằm ở những ngày hội nghị cấp cao tại Phú Quốc, mà ở những định hướng hợp tác mới được hình thành, những cơ chế được khởi động và những lợi ích lâu dài mà các nền kinh tế thành viên cùng thụ hưởng. “Đó cũng là cách Việt Nam khẳng định vị thế ngày càng cao trong cấu trúc kinh tế châu Á - Thái Bình Dương: không chỉ là một mắt xích quan trọng của khu vực, mà còn là một chủ thể có khả năng góp phần định hình tương lai khu vực”, giáo sư Yu nói. THÁI AN 21-22/11/2026 www.tienphong.vn THỜI SỰ 2 QUẢNG CÁO Hà Nội: ĐT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TP.HCM: ĐT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giờ hành chính (024)39439664 Ngoài giờ 0912033213 (Thu Hiền) n Thiết kế: KIỀU TÚ n Giá: 7.500 đồng n Ban đại diện tại thành phố Hồ Chí Minh: 384 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, P. Xuân Hòa- TPHCM. ĐT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban đại diện tại miền Trung: 339 Lê Thanh Nghị, P. Hòa Cường; 19 Ngô Gia Tự, P. Hải Châu, TP Đà Nẵng, ĐT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban đại diện tại Bắc Trung Bộ: 21 Hồ Xuân Hương, P. Thành Vinh, tỉnh Nghệ An. ĐT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban đại diện tại ĐBSCL: 103 Trần Văn Hoài, P. Ninh Kiều, TP Cần Thơ. ĐT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban đại diện tại Tây Nguyên - Nam Trung Bộ: 52 Trần Nhật Duật, P.Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk, ĐT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, đường 2/4, P. Bắc Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. SĐT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban đại diện tại Tây Bắc Bộ: 64 đường Lý Tự Trọng, P.Yên Bái, tỉnh Lào Cai. ĐT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban đại diện tại Đông Bắc Bộ: Số 18 Lê Thanh Nghị, P.Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Tòa soạn: 15 Hồ Xuân Hương, P. Hai Bà Trưng và D29 Phạm Văn Bạch, P. Cầu Giấy, Hà Nội. ĐT: 3943 4031 - 38227525 Fax: (024) 39430693 | E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn | ISSN 0866-0827 | Website: www.tienphong.vn n Tổng Biên tập: PHÙNG CÔNG SƯỞNG n Phó Tổng Biên tập: Nguyễn Ngọc Tiến, Trần Thị Thu Hà n Giấy phép xuất bản số: 137/GP-BVHTTDL do Bộ VH,TT&DL cấp ngày 2/10/2025 n In tại: Cty TNHH MTV In Quân đội 1, Cty In báo Nhân Dân Đà Nẵng, Cty TNHH MTV In Đăk Lăk, Xưởng in Quân khu IV, Cty TNHH MTV in Quân đội 2, TPHCM PHÁT HÀNH Tuần lễ Cấp cao APEC 2027 sẽ được tổ chức ở đảo ngọc Phú Quốc ẢNH: TRƯƠNG PHÚ QUỐC CƠ HỘI KIẾN TẠO CHƯƠNG TRÌNH NGHỊ SỰ KHU VỰC VIỆT NAM ĐĂNG CAI APEC 2027: GIỮ ĐỒNG THUẬN TRONG MỘT KHU VỰC NHIỀU CẠNH TRANH
Trong khuôn khổ Tuần lễ Cấp cao APEC 2026 với chủ đề “Xây dựng cộng đồng châu Á - Thái Bình Dương cùng thịnh vượng”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tham dự Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC lần thứ 33. Trao đổi tại Hội nghị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chia sẻ tầm nhìn và đề xuất của Việt Nam nhằm thúc đẩy hợp tác APEC trong giai đoạn mới. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất 3 định hướng lớn nhằm tiếp tục phát huy vai trò của APEC: tiên phong thúc đẩy môi trường thương mại và đầu tư rộng mở, tạo xung lực mới cho hội nhập và liên kết kinh tế; khai mở những không gian phát triển mới và kiến tạo động lực tăng trưởng mới; thúc đẩy đối thoại và hợp tác nhằm xây dựng lòng tin, duy trì ổn định cho phát triển. Đặc biệt, tại Hội nghị, Việt Nam chính thức tiếp nhận vai trò nước chủ nhà Năm APEC 2027 từ Trung Quốc - đánh dấu lần thứ ba Việt Nam đảm nhận trọng trách điều phối diễn đàn kinh tế hàng đầu khu vực, với tâm điểm Tuần lễ Cấp cao dự kiến diễn ra tại đặc khu Phú Quốc (tỉnh An Giang). Dự và phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh Doanh nghiệp APEC 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chia sẻ tầm nhìn chiến lược của Việt Nam bước vào kỷ nguyên phát triển mới với mô hình tự cường, sáng tạo, nhân văn, bền vững và hội nhập. Bên lề Tuần lễ Cấp cao APEC 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có các cuộc tiếp xúc song phương quan trọng với lãnh đạo các nền kinh tế và tiếp Liên minh doanh nghiệp Mỹ - APEC. Các đối tác đều đánh giá cao thành tựu phát triển, vị thế của Việt Nam và khẳng định ủng hộ, phối hợp chặt chẽ để Việt Nam tổ chức thành công Năm APEC 2027. Về hoạt động song phương với Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình; tiếp Bí thư Tỉnh ủy Quảng Đông, Bí thư Tỉnh ủy Vân Nam, Trưởng Khu hành chính đặc biệt Hong Kong (Trung Quốc) và lãnh đạo nhiều tập đoàn lớn. Hai bên nhất trí tiếp tục làm sâu sắc quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện và xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược; đẩy mạnh kết nối hạ tầng chiến lược, hợp tác kinh tế - thương mại, khoa học công nghệ, chuyển đổi số và giao lưu nhân dân. Tại Diễn đàn Kết nối công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam - Vùng Vịnh lớn Trung Quốc, các cơ quan, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp hai nước công bố văn kiện đồng tài trợ 4 nhiệm vụ nghiên cứu chung, trao đổi 16 biên bản ghi nhớ hợp tác và khai trương đường bay mới kết nối Việt Nam với khu vực Vùng Vịnh lớn. Tiếp nối chương trình tại thành phố Côn Minh (tỉnh Vân Nam), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và đoàn đại biểu cấp cao đến dâng hoa, thăm Khu di tích Nhà ở cũ của Chủ tịch Hồ Chí Minh; dự Lễ trồng cây lưu niệm tại “Khu rừng hữu nghị quốc tế”; dự Diễn đàn Kết nối chiến lược phát triển Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc; gặp gỡ cộng đồng người Việt Nam tại Vân Nam và phát biểu tại Chương trình “Hành trình đỏ” nghiên cứu, học tập của thanh niên Việt Nam. n 21-22/11/2026 www.tienphong.vn THỜI SỰ 3 CHIỀU 20/11, TỔNG BÍ THƯ, CHỦ TỊCH NƯỚC TÔ LÂM CÙNG PHU NHÂN VÀ ĐOÀN ĐẠI BIỂU CẤP CAO VIỆT NAM RỜI TỈNH VÂN NAM, KẾT THÚC TỐT ĐẸP CHUYẾN THAM DỰ TUẦN LỄ CẤP CAO DIỄN ĐÀN HỢP TÁC KINH TẾ CHÂU Á - THÁI BÌNH DƯƠNG (APEC) LẦN THỨ 33 VÀ LÀM VIỆC SONG PHƯƠNG TẠI TRUNG QUỐC (TỪ NGÀY 17-20/11). CHUYẾN CÔNG TÁC ĐÃ THÀNH CÔNG TỐT ĐẸP, KHẲNG ĐỊNH BẢN LĨNH, UY TÍN VÀ VỊ THẾ MỚI CỦA VIỆT NAM TRONG TIẾN TRÌNH HỘI NHẬP QUỐC TẾ. Chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã thành công tốt đẹp, khẳng định bản lĩnh, uy tín và vị thế mới của Việt Nam trong tiến trình hội nhập quốc tế, đồng thời đưa quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác toàn diện Việt Nam - Trung Quốc ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân Ngô Phương Ly chiều 20/11 rời thành phố Côn Minh, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc về nước ẢNH: TTXVN UY TÍN CAO VÀ VỊ THẾ MỚI CỦA VIỆT NAM TẠI APEC 2026 THU LOAN Qijie, Phó Giám đốc Sở Ngoại vụ thành phố Thiệu Hưng (tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc), nhận định. Về kết nối vật chất, Kế hoạch nhấn mạnh phát triển hạ tầng giao thông đường bộ, đường biển, hàng không và vận tải đa phương thức; nâng cao chất lượng hạ tầng năng lượng; mở rộng kết nối viễn thông và hạ tầng số. Văn kiện cũng khuyến khích trao đổi kinh nghiệm về phương tiện tự hành, công nghệ không người lái, các giải pháp giao thông mới và mạng lưới vệ tinh quỹ đạo thấp. Ông Yu Zhihong, Phòng Kinh doanh cảng, Tập đoàn Cảng Phúc Kiến (Trung Quốc), cho rằng, đối với Việt Nam, một nền kinh tế có độ mở lớn và phụ thuộc đáng kể vào hoạt động xuất nhập khẩu, kết nối hạ tầng có ý nghĩa trực tiếp đối với năng lực cạnh tranh. Các cảng biển, sân bay, đường bộ, đường sắt và trung tâm logistics không chỉ phục vụ nhu cầu trong nước mà còn quyết định khả năng tham gia sâu hơn vào mạng lưới sản xuất khu vực. “Việt Nam có thể nâng tầm vấn đề này thành sáng kiến hợp tác khu vực về kết nối các hành lang kinh tế, logistics thông minh, cảng biển số và vận tải xanh. Đặc biệt, việc tăng cường khả năng kết nối giữa các phương thức vận tải và giảm những điểm nghẽn trong chuỗi cung ứng sẽ mang lại lợi ích thiết thực cho cả các nền kinh tế xuất khẩu lẫn nhập khẩu”, ông Yu nhận định. Kế hoạch tổng thể kết nối APEC đặt trọng tâm vào hiện đại hóa hải quan, ứng dụng quản lý rủi ro tự động, đơn giản hóa thủ tục thông quan, cải cách cơ cấu và giảm các rào cản thương mại phía sau biên giới. Văn kiện cũng nhấn mạnh việc hài hòa tiêu chuẩn kỹ thuật, minh bạch hóa quy định và thúc đẩy số hóa thương mại. “Đây là lĩnh vực Việt Nam có thể tạo ra những đóng góp mang dấu ấn riêng. Một sáng kiến về kết nối hệ thống chứng từ điện tử, tăng cường phối hợp hải quan và thúc đẩy công nhận lẫn nhau đối với một số tiêu chuẩn, thủ tục có thể giúp giảm đáng kể chi phí giao dịch cho doanh nghiệp trong khu vực”, ông Yu nói. Quan trọng hơn, những cải cách này không chỉ có lợi cho các tập đoàn đa quốc gia mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Trụ cột thứ ba, kết nối con người, mở ra một hướng tiếp cận có ý nghĩa chiến lược đối với Việt Nam. APEC nhấn mạnh tạo thuận lợi đi lại cho doanh nhân thông qua Thẻ đi lại doanh nhân APEC (ABTC), tăng cường trao đổi giáo dục, đào tạo nghề, phát triển kỹ năng và nâng cao năng lực số cho người lao động. Điều đáng chú ý là ba trụ cột này có quan hệ bổ trợ chặt chẽ. Hạ tầng tốt cần thể chế thông thoáng; thể chế hiện đại cần nguồn nhân lực có năng lực thực thi; còn nguồn nhân lực chất lượng cao cần một môi trường kinh tế có khả năng tiếp nhận và ứng dụng công nghệ. Nếu Việt Nam có thể kết nối ba trụ cột thành một chương trình hợp tác thống nhất tại APEC 2027, đây sẽ là đóng góp có chiều sâu hơn nhiều so với những sáng kiến đơn lẻ. AI, NĂNG LƯỢNG VÀ CHUỖI CUNG ỨNG: ĐỊNH HÌNH NHỮNG ƯU TIÊN CỦA TƯƠNG LAI Một trong những chuyển dịch đáng chú ý tại APEC 2026 là việc công nghệ số và AI được nhìn nhận không chỉ như công cụ nâng cao năng suất, mà còn là động lực tái cấu trúc nền kinh tế và thị trường lao động. Tuyên bố Thâm Quyến khuyến khích ứng dụng công nghệ số và công nghệ mới nổi trong mọi lĩnh vực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo lấy con người làm trung tâm, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận các công cụ số với chi phí hợp lý. Văn kiện cũng đề cập những rủi ro như rò rỉ dữ liệu, lừa đảo trực tuyến và việc sử dụng công nghệ mới cho các mục đích gây hại. “Đây là cơ hội để Việt Nam đề xuất một chương trình hợp tác APEC về AI theo hướng thực tiễn và bao trùm. Thay vì tập trung vào cuộc cạnh tranh phát triển những mô hình AI lớn nhất hay công nghệ tiên tiến nhất, Việt Nam có thể thúc đẩy việc phổ cập AI cho doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, cũng như ứng dụng trong những lĩnh vực có lợi thế và nhu cầu cấp thiết như nông nghiệp, y tế, giáo dục, logistics và quản lý đô thị”, đại diện của hãng Bambu Lab ở Thâm Quyến nói. Một sáng kiến đáng chú ý có thể là mạng lưới chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ ứng dụng AI cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trong khu vực, kết hợp đào tạo nhân lực, chuyển giao kỹ năng và trao đổi các mô hình quản trị AI có trách nhiệm. Cách tiếp cận này vừa phù hợp với tinh thần bao trùm của APEC, vừa giúp Việt Nam đóng góp tiếng nói của các nền kinh tế đang phát triển trong quá trình định hình tương lai công nghệ. Tuy nhiên, tham vọng phát triển kinh tế số không thể tách rời bài toán năng lượng. Tuyên bố Thâm Quyến nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định, đáng tin cậy và có giá cả hợp lý; tăng cường khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng năng lượng, hạ tầng xuyên biên giới và các công trình trọng yếu như nhà máy điện, lưới điện, cáp điện ngầm dưới biển và đường ống. Đặc biệt, văn kiện chỉ ra mối liên hệ ngày càng chặt chẽ giữa năng lượng và công nghệ số. Các trung tâm dữ liệu, hệ thống AI và hạ tầng công nghệ mới nổi đều đòi hỏi nguồn điện lớn, ổn định và có khả năng đáp ứng liên tục. “Đây là một vấn đề Việt Nam cần chủ động đưa vào chương trình nghị sự APEC 2027. Trong quá trình thu hút đầu tư công nghệ cao và phát triển kinh tế số, an ninh năng lượng sẽ ngày càng trở thành một yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh quốc gia”, đại diện Bambu Lab nói, giải thích thêm rằng, càng nhiều khách hàng mua máy in 3D của hãng thì lượng điện tiêu thụ trong khu vực càng tăng. Việt Nam có thể thúc đẩy hợp tác khu vực về lưới điện thông minh, lưu trữ năng lượng, năng lượng tái tạo, công nghệ tiết kiệm điện và bảo vệ hạ tầng năng lượng trọng yếu. Một sáng kiến về tăng cường khả năng chống chịu của hệ thống năng lượng trước thiên tai, gián đoạn chuỗi cung ứng và các rủi ro an ninh mạng cũng có thể nhận được sự quan tâm rộng rãi. Đáng chú ý, Tuyên bố Thâm Quyến khẳng định mỗi nền kinh tế có quyền lựa chọn cơ cấu năng lượng phù hợp với ưu tiên trong nước, đồng thời thừa nhận vai trò của cả nguồn năng lượng truyền thống và năng lượng phát thải thấp, bằng không trong bảo đảm an ninh năng lượng và tăng trưởng bền vững. Đây là cách tiếp cận linh hoạt, phù hợp với sự đa dạng về trình độ phát triển và điều kiện của các thành viên APEC. Bên cạnh năng lượng, an ninh lương thực và khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng cũng là những lĩnh vực Việt Nam có thể phát huy lợi thế. Tuyên bố khuyến khích ứng dụng khoa học, công nghệ sinh học và công nghệ số trong nông nghiệp, tăng năng suất, giảm thất thoát thực phẩm và nâng cao khả năng chống chịu của hệ thống lương thực khu vực. Theo ông Dao Yongjian, Phó Tổng Giám đốc Công ty YCE (Sàn Giao dịch Cà phê Quốc tế Vân Nam), là một quốc gia xuất khẩu nông sản quan trọng, Việt Nam có thể đề xuất các sáng kiến về nông nghiệp thông minh, truy xuất nguồn gốc, logistics lạnh, tiêu chuẩn an toàn thực phẩm và phát triển chuỗi cung ứng nông sản bền vững. Đây không chỉ là những vấn đề mang tính khu vực mà còn gắn trực tiếp với sinh kế của hàng triệu nông dân và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam. Nếu kết hợp chặt chẽ các lĩnh vực này, Việt Nam có thể định hình một thông điệp xuyên suốt cho APEC 2027: tăng trưởng kinh tế trong kỷ nguyên mới phải dựa trên sự kết hợp giữa công nghệ, năng lượng, hạ tầng và khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng. n
21-22/11/2026 www.tienphong.vn THỜI SỰ 4 Từ 1/7/2027, đánh thuế 0,2% với đất bỏ hoang TRƯỜNG PHONG - LUÂN DŨNG Chiều 20/11, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội nghe báo cáo giải trình của Chính phủ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, Luật Thuế thu nhập cá nhân. Về sửa đổi, bổ sung Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, liên quan đến thuế suất đối với đất bỏ hoang, không đưa vào sử dụng, chậm đưa vào sử dụng, theo báo cáo, nhiều ý kiến tán thành việc bổ sung thuế suất 0,2% đối với đất bỏ hoang, không đưa vào sử dụng, chậm đưa vào sử dụng; đề nghị đánh thuế cao đối với đất bỏ hoang, không đưa vào sử dụng, nhất là đất giao cho dự án bất động sản… Báo cáo cho biết, để thống nhất, đồng bộ với pháp luật đất đai về xác định đất bỏ hoang, đảm bảo tính minh bạch, đơn giản trong xác định loại đất bỏ hoang thuộc đối tượng chịu thuế, bảo đảm thuận lợi trong áp dụng chính sách thuế, tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, Chính phủ đã chỉnh lý dự thảo luật theo hướng thống nhất sử dụng cụm từ “đất bỏ hoang” cho nhóm đất bỏ hoang, chưa đưa vào sử dụng, chậm đưa vào sử dụng. Báo cáo cũng nêu rõ, tại dự thảo luật quy định thuế suất đối với đất bỏ hoang (chưa đưa vào sử dụng, chậm đưa vào sử dụng) là 0,2%. Đây là mức thuế suất cao nhất đối với nhóm tình trạng sử dụng đất cần tăng cường điều tiết và gấp gần 7 lần đất ở trong hạn mức. Theo báo cáo, để điều tiết tình trạng đất bỏ hoang, cần triển khai đồng bộ nhiều công cụ chính sách (chính sách thuế, pháp luật đất đai, quy hoạch, đầu tư, quản lý và xử lý vi phạm…), trong đó thuế là một công cụ kinh tế quan trọng nhưng không phải công cụ duy nhất. Theo đó, cùng với mức thuế suất 0,2%, đất bỏ hoang phải thực hiện nghĩa vụ tài chính cao nhất do còn phải nộp thêm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất tăng thêm lũy tiến theo quy định tại Luật Đất đai (sửa đổi), đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật hiện hành điều chỉnh đối với đất bỏ hoang, chưa đưa vào sử dụng, chậm đưa vào sử dụng. Về thời điểm hiệu lực của chính sách, theo báo cáo, tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, để đảm bảo đồng bộ, thống nhất với hiệu lực thi hành của Luật Đất đai (sửa đổi), đảm bảo tính khả thi của chính sách, Chính phủ đã bổ sung quy định về thời điểm thực hiện chính sách thuế đối với đất bỏ hoang, không đưa vào sử dụng, chậm đưa vào sử dụng theo hướng quy định về đất bỏ hoang tại dự thảo luật có hiệu lực cùng thời điểm với Luật Đất đai (sửa đổi), từ ngày 1/7/2027. CÓ NÂNG MỨC GIẢM TRỪ GIA CẢNH? Về Luật Thuế thu nhập cá nhân, báo cáo cho biết, một số ý kiến cho rằng, mức giảm trừ gia cảnh hiện nay (khoảng 15-15,5 triệu đồng/ tháng đối với người nộp thuế, khoảng 6,2 triệu đồng/tháng đối với mỗi người phụ thuộc) còn thấp, chưa phù hợp với chi phí nuôi con, chăm sóc người già và điều kiện phúc lợi xã hội. Ý kiến đề nghị nghiên cứu điều chỉnh phù hợp với điều kiện của cán bộ, công chức, người lao động; đề nghị nâng mức giảm trừ đối với người nộp thuế lên 18 triệu đồng/ tháng hoặc cao hơn, đối với người phụ thuộc lên 8 triệu đồng/tháng và định kỳ 2 năm hoặc một khoảng thời gian nhất định điều chỉnh theo biến động giá cả. Về vấn đề này, báo cáo của Chính phủ nêu rõ, mức giảm trừ gia cảnh hiện hành là 15,5 triệu đồng/tháng đối với người nộp thuế và 6,2 triệu đồng/tháng đối với mỗi người phụ thuộc, vừa được điều chỉnh tăng; pháp luật thuế thu nhập cá nhân đã có cơ chế điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh phù hợp với biến động giá cả. n ĐẤT BỎ HOANG (CHƯA ĐƯA VÀO SỬ DỤNG, CHẬM ĐƯA VÀO SỬ DỤNG) SẼ CHỊU MỨC THUẾ 0,2%, ÁP DỤNG TỪ NGÀY 1/7/2027. Một khu đất vàng bị bỏ hoang, cỏ mọc um tùm Sau khi nghe báo cáo giải trình, với 475/477 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội chính thức thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, Luật Thuế thu nhập cá nhân. Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2027, trừ nâng ngưỡng doanh thu từ 3 tỷ đồng lên 10 tỷ đồng để tính thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2027. Nội dung về đất bỏ hoang áp dụng mức thuế suất 0,2% có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2027. Nội dung về giá đất tính thuế sử dụng đất phi nông nghiệp có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2028 để đồng bộ với các quy định của Luật Đất đai (sửa đổi). Đề xuất loại hình xổ số mới, người chơi biết kết quả ngay Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư thay thế Thông tư số 36/2019/TT-BTC ngày 17/6/2019 hướng dẫn hoạt động kinh doanh xổ số tự chọn số điện toán. Điểm đáng chú ý là đề xuất bổ sung loại hình xổ số kỹ thuật số biết kết quả ngay, bên cạnh các sản phẩm xổ số tự chọn số điện toán hiện hành Người tham gia lựa chọn một hoặc nhiều ký hiệu, dấu hiệu, chữ cái hoặc chữ số theo quy tắc của từng sản phẩm. Kết quả được xác định trước bằng hệ thống tạo kết quả ngẫu nhiên và thông báo ngay sau khi người chơi xác nhận tham gia dự thưởng. Các sản phẩm có thể dựa trên một ký hiệu, dấu hiệu, chữ cái hoặc chữ số; kết hợp từ hai nhóm trở lên và những sản phẩm khác do Bộ Tài chính quyết định. Về giá trị tham gia, dự thảo tiếp tục giữ mức tối đa 10.000 đồng cho mỗi lần dự thưởng đối với xổ số tự chọn số điện toán như quy định hiện hành. Riêng loại hình xổ số kỹ thuật số biết kết quả ngay, giá trị tham gia là bội số nguyên của 10.000 đồng. Mức tham gia tối đa trong ngày do doanh nghiệp kinh doanh xổ số quyết định. Tỷ lệ trả thưởng tối đa dự kiến vẫn giữ ở mức 60% tổng giá trị vé bán ra. Thời gian phát hành vé đối với loại hình mới không quá 18 giờ mỗi ngày. VIỆT LINH Tiếp tục chương trình kỳ họp, chiều 20/11, Chính phủ trình Quốc hội dự án Nghị quyết của Quốc hội ban hành chính sách đặc thù về xử lý xóa tiền thuế nợ để tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế. Tờ trình do Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày nêu rõ, nghị quyết quy định chính sách đặc thù để xử lý xóa nợ của người nộp thuế ở trạng thái 03 và 06 tính đến ngày 21/11/2026. Tính đến ngày 23/10, còn hơn 2,51 triệu người nộp thuế ở trạng thái 03, 06. Chính phủ đề xuất xử lý xóa nợ lệ phí môn bài phát sinh đến hết năm 2025 và tiền chậm nộp của khoản được xử lý xóa; xử lý xóa tiền chậm nộp lệ phí môn bài còn nợ đến ngày 21/11/2026. Theo Bộ Tài chính, số nợ thuộc phạm vi đề xuất xóa nợ gốc lệ phí môn bài là khoảng 1.250 tỉ đồng và số tiền chậm nộp phát sinh của khoản nợ gốc này là khoảng 438 tỉ đồng. Bên cạnh đó, còn gần 2 triệu người nộp thuế trạng thái 03 và 06 chưa hạch toán nghĩa vụ môn bài của thời gian ngừng hoạt động trên hệ thống. Nếu tiếp tục hạch toán nghĩa vụ lệ phí môn bài trong thời gian ngừng hoạt động thì dự kiến sẽ phát sinh số tiền lệ phí môn bài khoảng 15.000 tỉ đồng. Tuy nhiên, đây là số nợ rất khó thu hồi do tính trên thời gian ngừng hoạt động. Nếu toàn bộ 2 triệu người nộp thuế ở trạng thái 03, 06 đến nộp hồ sơ đề nghị khôi phục hoặc chấm dứt mã số thuế thì tổng số nợ gốc lệ phí môn bài và tiền chậm nộp dự kiến xử lý xóa khoảng 16.688 tỉ đồng. Bên cạnh đó, Chính phủ cũng đề xuất xử lý xóa tiền chậm nộp do cơ quan quản lý thuế quản lý thu đối với người nộp thuế ở trạng thái 03, 06 khi người nộp thuế đã nộp đủ nợ gốc phải nộp và nộp hồ sơ hợp lệ đề nghị khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế, được cơ quan thuế tiếp nhận chậm nhất ngày 30/6/2028. Số tiền chậm nộp được xóa tính đến ngày nộp đủ nợ gốc, chậm nhất ngày 30/6/2028; bao gồm cả tiền chậm nộp còn nợ của trường hợp không còn nợ gốc đến ngày 21/11/2026. Việc xử lý tiền chậm nộp của nhóm người nộp thuế trạng thái 03 và trạng thái 06 có tác động giảm số nợ đang theo dõi khoảng 9.990 tỷ đồng. Theo tờ trình, nghị quyết có hiệu lực từ ngày 21/11/2026, chính sách áp dụng đến hết ngày 30/6/2028. n Sẽ xóa nợ hàng chục nghìn tỉ đồng cho 2,5 triệu người nộp thuế? CHÍNH PHỦ ĐỀ XUẤT XÓA HÀNG CHỤC NGHÌN TỈ ĐỒNG NỢ LỆ PHÍ MÔN BÀI, TIỀN CHẬM NỘP CHO HƠN 2,5 TRIỆU NGƯỜI NỘP THUẾ Ở TRẠNG THÁI 03 (NGỪNG HOẠT ĐỘNG NHƯNG CHƯA ĐÓNG MÃ SỐ THUẾ) VÀ 06 (KHÔNG HOẠT ĐỘNG TẠI ĐỊA CHỈ ĐÃ ĐĂNG KÝ). LUÂN DŨNG - TRƯỜNG PHONG Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn báo cáo tại phiên họp ẢNH: NHƯ Ý Đại diện cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết, đa số ý kiến tán thành chính sách xóa nợ lệ phí môn bài. Ủy ban thẩm tra đề nghị cân nhắc quy định xóa tiền chậm nộp nếu người nộp thuế nộp đủ tiền thuế nợ gốc đến hết ngày 20/11/2027 và giảm 50% nếu nộp đủ từ ngày 21/11/2027 đến hết ngày 30/6/2028.
HIỆU TRƯỞNG ĐỐI DIỆN ÁP LỰC MỚI Theo báo cáo của Bộ GD&ĐT, sau sắp xếp, tổng số cơ sở giáo dục công lập giảm từ 37.530 xuống còn 18.555, tương ứng giảm 18.975 đầu mối, đạt tỉ lệ trên 50%. Trong đó, 18/34 địa phương giảm từ 50% trở lên, 7 địa phương giảm trên 60%. Sau sáp nhập, hơn 13.500 cơ sở giáo dục được tổ chức theo mô hình trường chính, phân hiệu và điểm trường; hơn 2.400 trường phổ thông có nhiều cấp học. Đáng chú ý, cả nước có 114 trường tại 17 địa phương với quy mô trên 100 lớp. Cần Thơ dẫn đầu với 23 trường quy mô lớn, tiếp đến là Khánh Hòa với 21 trường, Đồng Tháp 13 trường, Đà Nẵng 11 trường và Hà Nội 9 trường. Trường Tiểu học Nha Trang (Khánh Hòa) có quy mô lớn nhất cả nước, được sáp nhập từ 13 trường, với hơn 10 nghìn học sinh, 287 lớp và hơn 500 cán bộ quản lí, giáo viên, nhân viên. Tại Hà Nội, Trường THCS Hoàng Liệt có quy mô lớn nhất với 6.100 học sinh, tiếp đến là Trường THCS Giảng Võ với khoảng 5.600 học sinh. Không chỉ đối diện áp lực điều hành, các hiệu trưởng còn phải giải quyết bài toán dung hòa đội ngũ và thu hẹp chênh lệch chất lượng giáo dục giữa các cơ sở. Ông Phạm Quốc Hoàn, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Nam Vũ Dương (Ninh Bình) cho biết, trường được sáp nhập từ Trường Tiểu học Yên Ninh và Trường Tiểu học Yên Mỹ (huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định cũ). Do từng có kinh nghiệm quản lí trường chính và phân hiệu, ông Hoàn không gặp nhiều khó khăn khi tiếp nhận thêm cơ sở. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất lại là thay đổi tư duy của đội ngũ giáo viên tại phân hiệu mới, nơi đã hình thành nền nếp và phong cách quản lí riêng. Sau nửa học kì, giáo viên dần thích nghi với phương thức quản lí mới. Dẫu vậy, việc thu hẹp khoảng cách chất lượng giáo dục giữa các cơ sở cần nhiều thời gian hơn. Ông Hoàn cho biết, kết quả kiểm tra, đánh giá chung học sinh lớp 4, lớp 5 giữa học kì I do Sở GD&ĐT Ninh Bình tổ chức cho thấy sự phân hóa giữa hai cơ sở. Từ kết quả này, nhà trường sẽ xây dựng giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục tại phân hiệu. Thực tế trên cho thấy, bên cạnh việc thống nhất bộ máy và phương thức điều hành, bảo đảm chất lượng giáo dục đồng đều giữa các điểm trường vẫn là nhiệm vụ đặt ra sau sáp nhập. QUY MÔ VÀ NĂNG LỰC QUẢN TRỊ Tại Trường Tiểu học Nha Trang, sau hơn hai tháng sáp nhập, nhà trường cơ bản khắc phục tình trạng thừa, thiếu giáo viên giữa các điểm trường. Bà Châu Đình Mai Phương, Hiệu trưởng nhà trường cho biết, giáo viên các môn Tin học, tiếng Anh, Mĩ thuật được điều tiết phù hợp giữa các phân hiệu. Một số cơ sở trước đây thiếu giáo viên tiếng Anh nay đã được bổ sung. Học sinh cũng được học Tin học tại các phòng máy của trường mà không phải huy động nguồn xã hội hóa như trước. Tuy nhiên, không phải trường quy mô lớn nào cũng thuận lợi trong quản lí. Trường THCS Tây Nha Trang hiện có 5 phân hiệu, 125 lớp với 5.450 học sinh. Các cơ sở phân tán về địa lí khiến khối lượng công việc và số đầu mối phối hợp tăng lên. Ban giám hiệu phải dành nhiều thời gian điều phối hoạt động, xử lí vấn đề phát sinh, trong khi thời gian kiểm tra chuyên môn trực tiếp, dự giờ, thăm lớp và nắm bắt tình hình giáo viên, học sinh bị hạn chế. Ông Nguyễn Anh Hữu, Hiệu trưởng nhà trường cho biết, dù quy mô tăng mạnh, các điểm trường vẫn duy trì địa điểm dạy học hiện có, bảo đảm học sinh được học gần nơi sinh sống. Trước sự xuất hiện của các trường quy mô lớn, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu mới đây đã yêu cầu rà soát toàn bộ cơ sở giáo dục có nhiều cấp học, nhiều phân hiệu, điểm trường và địa bàn rộng; kịp thời điều chỉnh những trường hợp vượt khả năng quản trị, ảnh hưởng đến chất lượng, an toàn hoặc quyền học tập của học sinh. Ông Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông, Bộ GD&ĐT cho rằng, không thể áp dụng một ngưỡng cứng về số lớp hoặc số học sinh cho tất cả địa phương. Theo ông Tài, quy mô lớn không mặc nhiên đồng nghĩa với bất cập. Điều quan trọng là quy mô phải phù hợp điều kiện thực tế và năng lực quản trị của từng nhà trường. Việc đánh giá cần xem xét đồng thời khoảng cách địa lí, giao thông, đội ngũ cán bộ quản lí, giáo viên, cơ sở vật chất, chất lượng dạy học và điều kiện học tập của học sinh. Bộ GD&ĐT sẽ tiếp tục rà soát mạng lưới trường học, hoàn thiện hướng dẫn tổ chức, hoạt động của trường nhiều cấp học, nhiều phân hiệu; đồng thời cơ cấu lại đội ngũ theo hướng giảm nhân lực quản lí, tăng nhân lực trực tiếp giảng dạy. n “Nếu mô hình hiện tại chưa phù hợp, địa phương có thể nghiên cứu điều chỉnh, kể cả tổ chức lại hoặc tách trường khi thực sự cần thiết”. Ông THÁI VĂN TÀI Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông, Bộ GD&ĐT SAU SÁP NHẬP, CẢ NƯỚC XUẤT HIỆN 114 TRƯỜNG HỌC CÓ QUY MÔ TRÊN 100 LỚP, TRONG ĐÓ CÁ BIỆT CÓ TRƯỜNG LÊN TỚI HƠN 10.000 HỌC SINH. VIỆC GIẢM MẠNH ĐẦU MỐI QUẢN LÍ BƯỚC ĐẦU MANG LẠI NHỮNG THUẬN LỢI TRONG ĐIỀU PHỐI NHÂN SỰ, TỔ CHỨC DẠY HỌC, SONG CŨNG ĐẶT RA ÁP LỰC KHÔNG NHỎ ĐỐI VỚI HIỆU TRƯỞNG KHI PHẢI ĐIỀU HÀNH NHIỀU PHÂN HIỆU, QUẢN LÍ HÀNG NGHÌN HỌC SINH VÀ BẢO ĐẢM CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ĐỒNG ĐỀU. HIỆU TRƯỞNG XOAY XỞ VỚI SIÊU TRƯỜNG Học sinh Trường THCS Giảng Võ (Hà Nội) trong giờ học NGHIÊM HUÊ 21-22/11/2026 www.tienphong.vn 5 KHOA GIÁO Theo báo cáo của Bộ GD&ĐT, sau sắp xếp, tổng số cơ sở giáo dục công lập giảm từ 37.530 xuống còn 18.555, tương ứng giảm 18.975 đầu mối, đạt tỉ lệ trên 50%. Trong đó, 18/34 địa phương giảm từ 50% trở lên, 7 địa phương giảm trên 60%. Sau sáp nhập, hơn 13.500 cơ sở giáo dục được tổ chức theo mô hình trường chính, phân hiệu và điểm trường; hơn 2.400 trường phổ thông có nhiều cấp học. Đáng chú ý, cả nước có 114 trường tại 17 địa phương với quy mô trên 100 lớp. Sáng 20/11, Học viện Chính trị Khu vực II (Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh) tổ chức chương trình kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/198220/11/2026). Phát biểu ôn kỷ niệm, PGS.TS Nguyễn Tấn Vinh - Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Học viện Chính trị Khu vực II - bày tỏ lòng biết ơn đối với các nguyên lãnh đạo, các nhà giáo lão thành - các thầy giáo, cô giáo không chỉ truyền lại tri thức và kinh nghiệm mà còn để lại cho thế hệ trẻ một tài sản quý giá. Đó là tinh thần tận tụy với nghề, liêm chính trong khoa học, sự chân thành trong ứng xử và lòng trung thành với sứ mệnh của trường đảng. PGS.TS Nguyễn Tấn Vinh nhấn mạnh: Những chuyển biến nhanh chóng của khoa học công nghệ và trí tuệ nhân tạo đang đặt ra những yêu cầu mới đối với năng lực của đội ngũ cán bộ. Thực tiễn thay đổi, phương thức lãnh đạo và quản trị phải đổi mới, vì thế cách dạy, cách học lý luận chính trị cũng không thể dừng lại ở lối mòn. “Chúng tôi mong muốn nhấn mạnh định hướng hành động của học viện là triển khai thực chất mô hình giảng viên, học viên đồng kiến tạo tri thức, giá trị mới. Đây không đơn thuần là sự thay đổi về kỹ thuật tổ chức lớp học, càng không phải là chuyển trách nhiệm giảng dạy cho học viên. Đây là đổi mới mối quan hệ sư phạm: giảng viên giữ vai trò định hướng, dẫn dắt và chuẩn hóa tri thức; học viên phát huy kinh nghiệm công tác, chủ động nghiên cứu, đối thoại, phản biện và cùng tìm giải pháp trước những vấn đề thực tiễn mới đặt ra”, Giám đốc Học viện Chính trị Khu vực II chia sẻ. PGS.TS Nguyễn Tấn Vinh cũng gửi gắm sau buổi lễ, mỗi giảng viên sẽ có thêm sự đổi mới thực chất trong bài giảng, mỗi học viên sẽ chủ động hơn trong học tập và chia sẻ kinh nghiệm, mỗi đơn vị có một việc làm cụ thể để hỗ trợ cho mô hình đồng kiến tạo tri thức, giá trị mới. Dịp này, thừa ủy quyền Chủ tịch nước, lãnh đạo Học viện Chính trị Khu vực II đã trao Huân chương Lao động hạng Nhất tặng PGS.TS Nguyễn Quốc Dũng - nguyên Giám đốc Học viện Chính trị Khu vực II, vì có thành tích xuất sắc trong công tác, góp phần vào sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc. PGS.TS Nguyễn Hoàng Phương - Phó Trưởng khoa Kinh tế - xã hội và Môi trường, Học viện Chính trị Khu vực II - đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba vì có thành tích xuất sắc trong công tác, góp phần vào sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc. Cùng với đó, nhiều cá nhân, đơn vị tiêu biểu cũng vinh dự đón nhận Bằng khen Thủ tướng Chính phủ, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh… NGÔ TÙNG HAI PGS.TS ĐÓN NHẬN HUÂN CHƯƠNG LAO ĐỘNG TRONG NGÀY 20/11 CHỦ TỊCH NƯỚC CÓ QUYẾT ĐỊNH TRAO TẶNG HUÂN CHƯƠNG LAO ĐỘNG TẶNG HAI NHÀ KHOA HỌC VÌ CÓ THÀNH TÍCH XUẤT SẮC TRONG CÔNG TÁC, GÓP PHẦN VÀO SỰ NGHIỆP XÂY DỰNG CHỦ NGHĨA XÃ HỘI VÀ BẢO VỆ TỔ QUỐC.
CẢ NƯỚC TRẨY HỘI Ngày 24/11/1946, hơn 200 nhà hoạt động văn hóa cùng đại diện Chính phủ và Ủy ban Thường trực Quốc hội dự Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất tại Nhà hát Lớn Hà Nội. Đúng 80 năm sau, ngày khai mạc hội nghị trở thành ngày nghỉ chung theo Nghị quyết số 28/2026/ QH16 của Quốc hội. Điều 2 quy định người lao động được nghỉ làm việc, hưởng nguyên lương vào ngày 24/11 hằng năm. Theo Thông tư 167/2026/TT-BTC của Bộ Tài chính, 13 địa điểm sẽ miễn phí tham quan ngày 24/11. Danh sách có Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, Bảo tàng Lịch sử quốc gia, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, Dinh Độc Lập và bốn vườn quốc gia Bạch Mã, Cúc Phương, Tam Đảo, Yok Đôn. Một số địa phương mở cửa di tích miễn phí cả hai ngày liên tiếp. Ở Thanh Hóa, khách trong nước và quốc tế có thể thăm Thành Nhà Hồ và Lam Kinh từ Ngày Di sản văn hóa Việt Nam 23/11 sang Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11. Tổng số 406 hoạt động được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công bố sau khi cả 34 tỉnh, thành phố đã xây dựng kế hoạch hưởng ứng. Cùng với các chương trình nghệ thuật, triển lãm và hoạt động thể thao, một phần ngày hội diễn ra ngay tại thôn, bản, tổ dân phố. Quảng Trị chọn khu dân cư thuộc 20 xã, phường để tổ chức điểm, từ bản La Trọng ở xã Dân Hóa đến thôn Làng Vây ở xã Lao Bảo. Ninh Bình dành các ngày tuần 18 - 24/11 cho các hoạt động đại đoàn kết, khuyến khích các địa phương mở cửa di tích, bố trí người hướng dẫn và các trường tổ chức cho học sinh tìm hiểu nghệ thuật dân gian. Các sự kiện đều chú trọng đến việc đưa di sản vào đời sống đương đại, ứng dụng công nghệ số và tạo không gian để người dân, người trẻ trực tiếp trải nghiệm cùng nghệ nhân. Khẳng định tầm quan trọng của Ngày văn hóa Việt Nam, Phó Giám đốc Sở VHTT&DL Hà Nội Phạm Xuân Tài cho rằng đây là dịp tôn vinh các giá trị văn hóa dân tộc, đề cao trách nhiệm của toàn xã hội trong việc bảo tồn, phát huy các giá trị di sản và sáng tạo văn hóa. Sự kiện này cũng tạo điều kiện thuận lợi để nhân dân trực tiếp tham gia, thụ hưởng và đưa các giá trị văn hóa lan tỏa sâu rộng trong đời sống cộng đồng. HÀ NỘI ĐƯA HỘI LÀNG RA PHỐ Ngày Văn hóa Việt Nam tại Hà Nội diễn ra từ 21 - 24/11, tập trung tại không gian phố đi bộ Hồ Hoàn Kiếm và các khu vực lân cận. Sân khấu chính được đặt tại khu vực Tượng đài Vua Lý Thái Tổ. Sáng 21/11, lễ dâng hương bắt đầu lúc 7h. Lễ khai mạc và trình diễn di sản diễn ra từ 7h30 - 9h30, được truyền hình trực tiếp trên kênh H1 của Đài Phát thanh và Truyền hình Hà Nội. Sau lễ dâng hương, đại cảnh Trống hội Thăng Long mở đầu chương trình. Ba chương Từ thuở Thăng Long, Hà thành phồn hoa và Thủ đô hội nhập kể lịch sử thành phố qua những người góp mặt trong đoàn diễu hành. Chương đầu còn có thực cảnh Chiếu dời đô, các khối giới thiệu hội Gióng và bốn ngôi đền trấn giữ kinh thành xưa. Sang chương hai, sau hình ảnh sĩ tử lên kinh là những câu chuyện của người hát xẩm, người múa Bồng, người diễn chèo tàu Tổng Gối. Những người thợ mang đến tranh Hàng Trống, quạt Chàng Sơn, tò he Xuân La và diều Bá Dương Nội. Lụa Vạn Phúc, áo dài Trạch Xá xuất hiện ở chương cuối, cùng hoa Tây Tựu và đào Nhật Tân. Phó Giám đốc Sở VHTT&DL Hà Nội Phạm Xuân Tài cho biết chương trình diễu hành di sản quy tụ khoảng 2.300 nghệ nhân đến từ 48 xã, phường. Ông Tài khẳng định, thành phố muốn “tạo điều kiện để người dân tham gia thực hành, trải nghiệm và sáng tạo văn hóa”. Từ 9h30 ngày khai mạc, khán giả có thể nghe ca trù, hát văn ở khu vực tượng đài Cảm Tử, xem múa đèn đền Đồng Nhân tại quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục hoặc nghe các ban nhạc trẻ ở ngã tư Tràng Tiền - Hàng Khay. Nhà hát Kịch Hà Nội dự kiến tổ chức mỗi ngày hai đến ba suất, mỗi suất khoảng nửa giờ, có phần trò chuyện với nghệ sĩ. Nhà hát Múa rối Thăng Long dự kiến tăng lên bốn đến năm suất rối nước mỗi ngày và dành không gian cho khán giả tìm hiểu nghệ thuật rối. Trong bốn ngày 21 - 24/11, Quảng trường phía đông hồ Gươm dành 32 gian cho làng nghề, phố nghề. Tại đây, người trẻ có thể gặp nghệ nhân, tìm hiểu các công đoạn làm nghề, từ chiếc quạt, con diều đến món đồ chơi bằng bột. Cách đó một quãng đi bộ, nhà triển lãm 93 Đinh Tiên Hoàng giới thiệu nghệ thuật bằng công nghệ thực tế ảo và thực tế tăng cường. Tại ba biệt thự cổ ở khu vực quảng trường, ban tổ chức dự kiến cho công chúng trải nghiệm mặc cổ phục, áo dài và chơi trò dân gian bằng công nghệ thực tế ảo. Ngoài khu phố cổ, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam dành tháng 11 cho chương trình Đại đoàn kết - Cội nguồn dân tộc. Hơn 100 người thuộc 16 nhóm dân tộc đang hoạt động thường xuyên tại Làng tham gia, giới thiệu với du khách tiếng cồng chiêng, điệu xòe và lễ dâng y Kathina. Tối 24/11, chương trình nghệ thuật đặc biệt Muôn sắc Việt Nam dự kiến diễn ra lúc 20h tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình. NHỮNG CUỘC HẸN VĂN HÓA TRÊN KHẮP BA MIỀN Tại TPHCM, chuỗi hoạt động Văn hóa Việt Nam qua những trang sách đã khai mạc ngày 18/11 ở Đường sách. Xen giữa các cuộc giao lưu tác giả, giới thiệu sách là triển lãm ảnh Sài Gòn - Dấu ấn di sản, lan tỏa giá trị văn hóa, mở đến ngày 29/11, giới thiệu kiến trúc, lịch sử và tín ngưỡng của thành phố qua hình ảnh, tư liệu. Trên phố đi bộ Nguyễn Huệ, khán giả có thể xem hát bội, cải lương tối 22/11, nghe đờn ca tài tử tối hôm sau. Tại Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng, chuỗi triển lãm, giáo dục di sản kéo dài từ 18 - 30/11. Từ ngày 22 - 24/11, sinh viên tham gia chuyến tham quan chuyên đề sẽ nhận bưu thiếp có ký họa một chi tiết điêu khắc. Để tìm được hiện vật tương ứng, người chơi phải quan sát hoa văn trong phòng trưng bày, sau đó tự vẽ, giới thiệu tác phẩm và có thể tham gia bình chọn trực tuyến. Trong hai ngày 23 và 24/11, khách còn có thể tự in họa tiết Chăm lên giấy dó bằng bản khắc gỗ ngay tại sân vườn bảo tàng. Ở Thanh Hóa, ngày hội Sắc màu văn hóa xứ Thanh dự kiến diễn ra từ 22 - 24/11 tại quảng trường Lam Sơn. Gia Lai đưa cồng chiêng và chuyên đề về lịch sử, văn hóa nhà Tây Sơn vào chương trình hưởng ứng, đồng thời tổ chức Ngày hội Di sản văn hóa tại Bảo tàng Pleiku. Cà Mau gắn dịp 24/11 với Festival Tôm lần thứ hai tại quảng trường Phan Ngọc Hiển, phường An Xuyên. n Theo ông Phạm Xuân Tài, Phó Giám đốc Sở VHTT&DL Hà Nội, nhân Ngày văn hóa Việt Nam, mỗi xã, phường tổ chức ít nhất một hoạt động văn hóa, thể thao và chọn một nét văn hóa tiêu biểu để giới thiệu với công chúng. Ở Phú Thượng, du khách có thể thăm đình, chùa ven sông Hồng và tìm hiểu nghề làm xôi. Thư Lâm giới thiệu di sản rối nước Đào Thục, còn Phúc Thọ có Festival làng nghề hoa, cây cảnh Tích Giang. Tại Chuyên Mỹ, lễ hội làng nghề từ quy tụ 150 gian hàng thủ công mỹ nghệ. Xã Quảng Bị kỷ niệm 600 năm chiến thắng Tốt Động - Chúc Động tại thôn Ninh Kiều. Xã Sóc Sơn tổ chức chương trình Huyền tích tre ngà - Dấu thiêng Phù Đổng tại Vườn hoa X1, với chợ quê, kéo co và đập niêu. Phường Bạch Mai giới thiệu website tham quan di tích 360 độ, phường Thanh Xuân có bản đồ số di tích. Tại các thôn, tổ dân phố, người dân quây quần bên “bữa cơm đoàn kết”. Trong tháng 11, thành phố còn gắn 71 lễ hội truyền thống tại 24 xã, phường với Ngày Văn hóa Việt Nam. Ngày Văn hóa Việt Nam tại Hà Nội diễn ra từ 21 - 24/11, tập trung tại không gian phố đi bộ Hồ Hoàn Kiếm và các khu vực lân cận NGÀY VĂN HÓA VIỆT NAM 24/11 LẦN ĐẦU TIÊN ĐƯỢC TỔ CHỨC TRÊN PHẠM VI TOÀN QUỐC, VỚI 406 CHƯƠNG TRÌNH, HOẠT ĐỘNG Ở 34 TỈNH, THÀNH PHỐ. DỊP NÀY GẮN VỚI NGÀY HỘI ĐẠI ĐOÀN KẾT TOÀN DÂN TỘC VÀ KỶ NIỆM 80 NĂM HỘI NGHỊ VĂN HÓA TOÀN QUỐC LẦN THỨ NHẤT. NGƯỜI LAO ĐỘNG CÓ THÊM MỘT NGÀY NGHỈ HƯỞNG NGUYÊN LƯƠNG ĐỂ ĐẾN BẢO TÀNG, XEM MỘT SUẤT DIỄN HAY THỬ LÀM NGHỀ CÙNG NGHỆ NHÂN. www.tienphong.vn VĂN HÓA 6 21-22/11/2026 cuộc hẹn văn hóa HẠ ĐAN 406 NGÀY VĂN HÓA VIỆT NAM Ở 126 XÃ, PHƯỜNG HÀ NỘI Các diễn viên nhí tham gia biểu diễn “Con đĩ đánh bồng” ngay tại Bờ Hồ
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==