Báo Tiền Phong số 325-326

PHÓ TRƯỞNG BAN TUYÊN GIÁO TRUNG ƯƠNG, BÙI HOÀI SƠN: CHIM THÚ TRỞ VỀ, LÒNG TRẮC ẨN VÀ CÁC GIÁ TRỊ NHÂN VĂN “HỒI SINH” Khi các loài chim, thú trở về, quê hương Việt Nam trở thành mái nhà sum vầy và bình yên cho các loài hoang dã, quý hiếm, cũng đã và sẽ góp phần không nhỏ vào việc khẳng định rõ hơn, xứng tầm hơn vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế. Từ đó, thượng tôn lối sống có trách nhiệm và tử tế với các giá trị chung nhân loại. Về chủ đề này, trong cuộc trao đổi với Phóng viên báo Tiền Phong, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Đại biểu Quốc hội khóa XVI, nhấn mạnh: “Đọc tuyến phóng sự “Khi ‘sứ giả hoang dã’ trở về” của báo Tiền Phong, điều khiến tôi xúc động không chỉ là vẻ đẹp kỳ diệu của những đàn voọc ngũ sắc ở Sơn Trà (Đà Nẵng) hay voọc mũi hếch giữa đại ngàn Khau Ca (Tuyên Quang)…, mà còn là những câu chuyện đẹp về những người đang âm thầm gìn giữ sự sống. Bởi sự hồi sinh của thiên nhiên không chỉ được đo bằng số lượng cá thể của một loài quý hiếm, mà còn bằng sự hồi sinh của lòng trắc ẩn, ý thức trách nhiệm và những giá trị nhân văn trong mỗi con người. Từ góc nhìn văn hóa, tôi cho rằng mỗi cánh rừng không đơn thuần là một hệ sinh thái, mà còn là một không gian văn hóa sống động. Trong tiếng chim, dáng núi, dòng suối, trong sự hiện diện của muông thú có ký ức của bao thế hệ, có tri thức bản địa, những phong tục, tín ngưỡng và cách ứng xử với thiên nhiên được các cộng đồng gìn giữ qua hàng trăm năm. Mất đi một loài động vật, một cánh rừng, đôi khi cũng có nghĩa là đánh mất một phần bản sắc của vùng đất. Vì thế, bảo tồn thiên nhiên cũng chính là bảo tồn văn hóa, bảo vệ sự đa dạng của sự sống và gìn giữ những giá trị làm nên chiều sâu tâm hồn Việt Nam. Tôi đặc biệt ấn tượng với câu chuyện về những người từng săn bắt voọc mũi hếch và voọc gáy trắng nay trở thành người bảo vệ chúng, như ở Tuyên Quang, ở Quảng Trị. Đó là minh chứng cảm động cho sức mạnh của sự thay đổi nhận thức. Một người biết từ bỏ khẩu súng để cầm ống nhòm, từ săn đuổi sự sống đến nâng niu sự sống, chính là một thành công lớn của văn hóa bảo tồn. Chúng ta không thể bảo vệ thiên nhiên bền vững chỉ bằng những hàng rào hay chế tài pháp luật, dù những điều đó vô cùng cần thiết. Điều quan trọng hơn là xây dựng được một nền văn hóa ứng xử với thiên nhiên dựa trên sự tôn trọng, trách nhiệm và tình yêu thương. ỨNG XỬ VỚI THIÊN NHIÊN VÀ TIÊU CHÍ CHO MỘT QUỐC GIA THÔNG MINH Sự trở về của các loài hoang dã cũng mở ra một hướng phát triển du lịch rất đáng trân trọng. Hãy hình dung những đứa trẻ được tận mắt nhìn thấy đàn voọc chuyền cành, được nghe tiếng chim giữa rừng xanh, được những người dân bản địa kể câu chuyện về núi rừng quê hương. Những trải nghiệm ấy có giá trị giáo dục sâu sắc mà không bài học lý thuyết nào có thể thay thế. Nhưng du lịch sinh thái phải được tổ chức trên nguyên tắc bảo tồn là ưu tiên cao nhất: quan sát mà không xâm hại, chụp ảnh mà không làm phiền, khai thác giá trị mà không đánh đổi môi trường sống. Đặc biệt, cộng đồng địa phương phải được tham gia, được tôn trọng tri thức bản địa và được hưởng lợi công bằng từ những thành quả bảo tồn. Tôi nghĩ rằng một quốc gia văn minh không chỉ được đánh giá qua những tòa nhà cao tầng, những con đường hiện đại hay tốc độ tăng trưởng kinh tế, mà còn qua cách quốc gia ấy đối xử với thiên nhiên và những sinh linh yếu thế. Khi Việt Nam giữ được những cánh rừng đầy tiếng chim, những đàn thú bình yên sinh sống, chúng ta cũng đang gửi tới bạn bè quốc tế thông điệp rằng phát triển bền vững không phải là đánh đổi thiên nhiên lấy tăng trưởng, mà là tạo dựng sự hài hòa giữa con người và môi trường sống. Tôi mong những “sứ giả hoang dã” tiếp tục trở về, để mỗi vùng đất không chỉ giàu hơn về kinh tế mà còn đẹp hơn về cảnh quan, sâu sắc hơn về văn hóa và nhân ái hơn trong cách con người sống cùng muôn loài. PHÓ CỤC TRƯỞNG CỤC LÂM NGHIỆP VÀ KIỂM LÂM (BỘ NN&MT): LÀM THẾ NÀO ĐỂ CÁC “LINH VẬT NÚI RỪNG”... TRỞ VỀ NHIỀU HƠN? Phó Cục trưởng Hà Hải Bình nói: “Là một người cán bộ hoạt động trong lĩnh vực bảo vệ, bảo tồn thiên nhiên hoang dã, đấu tranh với các hành vi vi phạm về lâm nghiệp nói chung và động vật hoang dã nói riêng, bản thân tôi vô cùng xúc động khi được đọc loạt bài viết “Khi ‘sứ giả hoang dã’ trở về” trên báo Tiền Phong và tôi có thể nhận thấy “một tấm cảm xúc tràn đầy thiên nhiên” vọng vào tâm trí mình. Loạt bài viết không khoan vào những khía cạnh tối, xấu xí của các hình vi vi phạm đến động vật hoang dã, đến những loài linh trưởng quý hiếm đang vô cùng nguy cấp; mà đã đi sâu vào những cái rất đời, rất đẹp có được từ một khía cạnh “trở về” hay các nhà bảo tồn cùng người yêu thiên nhiên còn gọi đó là sự “hồi sinh” và tăng đàn. Và để rồi, từ khía cạnh “trở về” đó tôi thấy những khuôn hình tuyệt mỹ, những người yêu thiên nhiên đắm đuối, những “người hùng” bảo vệ động vật hoang dã có nhiều thành tựu. Và tôi thấy màu diệp lục, các loài hoang dã quý hiếm rực rỡ hiện lên, có gì đó thật kỳ diệu. Cái cách mà thiên nhiên quay trở lại, cái cách mà chúng ta nhận thức và chung sống có trách nhiệm với phần còn lại của trái đất đã thực sự có sức truyền cảm hứng sâu sắc. Có đi, có cảm nhận, cùng vượt qua những khu vực địa hình hoang sơ, hiểm trở mới càng thấm thía niềm hạnh phúc khi được hòa chung hơi thở với muôn loài, nhất là các cá thể động vật hoang dã quý hiếm với màu sắc, hình dáng và tập tính đặc biệt mà loạt bài viết trên đã đề cập. Bản thân tôi cũng may mắn đã từng có thời gian không ngắn, được sánh vai cùng thế hệ cha anh, cùng các đồng nghiệp trong ngành lâm nghiệp và kiểm lâm, băng rừng lội suối, qua những mỏm đá tai mèo tại khu vực rừng Khau Ca (tỉnh Tuyên Quang) trong chương trình bảo tồn voọc mũi hếch (đến nay nơi đây đã được nâng cấp thành Khu vực bảo tồn Voọc mũi hếch). Và may mắn trong những lần đi đó tôi đã được ngắm những voọc ngộ nghĩnh chuyền cành giữa rừng hoang. Những năm gần đây, với chủ trương sáng suốt và việc đầu tư xứng tầm của Nhà nước ta, cùng nhiều nguồn lực hiệu quả khác nữa, việc bảo tồn và phát triển đa dạng sinh học đã đạt được những thành tựu vô cùng tích cực, góp phần thúc đẩy bảo vệ môi trường, đề cao lối ứng xử hài hòa tôn trọng thiên nhiên. Để đạt được những điều tích cực trên, bên cạnh cơ quan hữu trách, không thể không kể đến sự nỗ lực của các nhà khoa học, những nhà bảo tồn, những người làm báo trên lĩnh vực môi trường và đặc biệt hơn nữa là sự đồng lòng của người dân trên khắp mọi miền Tổ quốc. Dưới lăng kính người bảo vệ, người yêu thiên nhiên, tôi vô cùng cảm xúc trước những điều tích cực để có được sự trở về của những vị “sứ giả hoang dã”. Tôi luôn mong chờ và trăn trở, rằng làm thế nào để có được sự “trở về” và sinh sôi hơn nữa của những “linh vật núi rừng”. n 21-22/11/2026 www.tienphong.vn PHÓNG SỰ 9 ĐÚNG NHƯ GS.TSKH ĐẶNG HUY HUỲNH, ANH HÙNG ĐA DẠNG SINH HỌC ASEAN, CHỦ TỊCH HỘI ĐỘNG VẬT HỌC, PHÓ CHỦ TỊCH HỘI BẢO TỒN THIÊN NHIÊN VÀ MÔI TRƯỜNG VIỆT NAM, Đà PHÁT BIỂU Ở BÀI TRƯỚC, KHI CÁC “SỨ GIẢ HOANG DÔ LÀ CÁC LOÀI CHIM, THÚ ĐƯỢC BẢO VỆ, THOÁT NẠN TUYỆT CHỦNG, NHẤT LÀ KHI CHÚNG TRỞ VỀ TRONG TẦM QUAN SÁT, TRẢI NGHIỆM CỦA NGƯỜI DÂN VÀ DU KHÁCH, ĐEM LẠI NGUỒN THU KHÔNG NHỎ CHO DU LỊCH BỀN VỮNG, THÌ ĐIỀU ẤY RẤT ĐÚNG VỚI CHIẾN LƯỢC QUỐC GIA CỦA VIỆT NAM VỀ ĐA DẠNG SINH HỌC, PHÙ HỢP VỚI NHỮNG CAM KẾT VÀ LỜI KÊU GỌI CỦA LIÊN HỢP QUỐC HIỆN NAY. Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm Hà Hải Bình, nói: “Là một người cán bộ hoạt động trong lĩnh vực bảo vệ, bảo tồn thiên nhiên hoang dã, đấu tranh với các hành vi vi phạm về lâm nghiệp nói chung và động vật hoang dã nói riêng, bản thân tôi vô cùng xúc động khi được đọc loạt bài viết “Khi ‘sứ giả hoang dã’ trở về” trên báo Tiền Phong và tôi có thể nhận thấy “một tấm cảm xúc tràn đầy thiên nhiên” vọng vào tâm trí mình. BÀI CUỐI: NGỌC NAM - DOÃN HOÀNG KHI “SỨ GIẢ HOANG DÔ TRỞ VỀ: “Đọc tuyến phóng sự “Khi ‘sứ giả hoang dã’ trở về” của báo Tiền Phong, điều khiến tôi xúc động không chỉ là vẻ đẹp kỳ diệu của những đàn voọc ngũ sắc ở Sơn Trà (Đà Nẵng) hay voọc mũi hếch giữa đại ngàn Khau Ca (Tuyên Quang)…, mà còn là những câu chuyện đẹp về những người đang âm thầm gìn giữ sự sống. Bởi sự hồi sinh của thiên nhiên không chỉ được đo bằng số lượng cá thể của một loài quý hiếm, mà còn bằng sự hồi sinh của lòng trắc ẩn, ý thức trách nhiệm và những giá trị nhân văn trong mỗi con người. PGS.TS BÙI HOÀI SƠN, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Đại biểu Quốc hội khóa XVI Hàng trăm cá thể vượn đen má vàng thay nhau “trở về” đã trở thành một nét độc đáo trong du lịch VQG Cát Tiên ẢNH: Đ.D.H Lực lượng bảo vệ rừng tuần tra, phá bẫy thú rừng trên núi Sơn Trà, mái nhà bình yên của các “nữ hoàng linh trưởng” ẢNH: H.S THÊM NHỮNG MONG CHỜ VÀ TRĂN TRỞ “LINH VẬT NÚI RỪNG”,

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==