TRANG 12 TRANG 4 TRANG 3 Gần 130 nguyên thủ đến Mỹ họp về nhiều vấn đề nóng SỚM GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ TIỀN LƯƠNG GIÁO VIÊN Phim chưa kịp bán vé, đạo diễn đã hai lần xin lỗi THỨ HAI 21/9/2026 Số 264 0977.456.112 TRANG 8-9 ĐƯA TRI THỨC VỀ CƠ SỞ TRANG 14 Các đội hình trí thức trẻ tình nguyện chung tay xây dựng nông thôn mới ra mắt ẢNH: N.T CHUYỆN HÔM NAY Chờ sách XEM TIẾP TRANG 5 n NGUYỄN TUẤN Sáng 20/9, tại phiên chất vấn, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn thừa nhận tình trạng thiếu sách giáo khoa cục bộ đầu năm học và nhận trách nhiệm vì “chưa có kế hoạch chính xác”. DẤU ẤN ĐẶC BIỆT CỦA VIỆT NAM TẠI LIÊN HỢP QUỐC TRANG 2 Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres nhân dịp thăm chính thức Việt Nam và dự Lễ mở ký Công ước LHQ về chống tội phạm mạng, tháng 10/2025 ẢNH: VGP “CẶP BÀI TRÙNG” MỞ HÀNG HUY CHƯƠNG TRANG 7 Sang năm không để thiếu SGK
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên Hợp Quốc (LHQ) Khóa 81, hoạt động song phương tại Mỹ và thăm cấp Nhà nước tới Canada, từ ngày 20-25/9. Phiên thảo luận cấp cao của Đại hội đồng LHQ có chủ đề “Khôi phục niềm tin, quản trị chuyển đổi: Một Liên Hợp Quốc hành động vì tất cả mọi người”. Dự kiến, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ có bài phát biểu quan trọng tại phiên thảo luận ngày 22/9. BƯỚC CHUYỂN QUAN TRỌNG Chia sẻ với phóng viên báo Tiền Phong, PGS.TS Dương Minh Hải - công tác tại Đại học Quốc gia Singapore - cho rằng, việc Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tham gia và có bài phát biểu quan trọng tại Đại hội đồng LHQ lần này có ý nghĩa vượt ra ngoài một hoạt động đối ngoại thường niên. Theo ông Hải, hệ thống đa phương đang chịu sức ép lớn do xung đột kéo dài, biến đổi khí hậu, thiên tai, những thách thức đối với phát triển bền vững và sự phát triển rất nhanh của các công nghệ mới, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo. Chính vì vậy, LHQ đặt vấn đề “khôi phục niềm tin” làm trọng tâm của kỳ họp năm nay. Trong bối cảnh đó, Việt Nam mong muốn thể hiện một bước chuyển quan trọng: Từ tham gia các cơ chế đa phương sang đóng góp ngày càng thực chất hơn vào việc định hình chương trình nghị sự và giải quyết các vấn đề chung. TS Hải nói rằng, một nhiệm vụ quan trọng khác là kết nối ngoại giao đa phương với chương trình phát triển của Việt Nam. Những ưu tiên trong nước về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, nguồn nhân lực chất lượng cao, phát triển xanh và bền vững có sự giao thoa lớn với các chương trình nghị sự của LHQ. Nhìn từ góc độ một nhà khoa học làm việc trong môi trường quốc tế, ông Hải cho rằng giá trị lớn nhất của việc Việt Nam hiện diện tại LHQ không chỉ là để “có tiếng nói”, mà ở khả năng biến tiếng nói đó thành sáng kiến, mạng lưới hợp tác và những đóng góp có thể đo đếm được. Theo ông Hải, đây cũng là cách củng cố hình ảnh một Việt Nam độc lập, có trách nhiệm, sẵn sàng đối thoại và đóng góp vào các giải pháp chung. Chuyên gia bình luận quốc tế Phạm Phú Phúc cho biết, Việt Nam đang được cộng đồng quốc tế nhìn nhận ngày càng tích cực, như một điểm sáng về kinh tế, chính trị và hợp tác quốc tế, đồng thời có tiếng nói ngày càng quan trọng trong khu vực và trên thế giới. Điều này càng có ý nghĩa trong bối cảnh thế giới đang bất ổn, khi trật tự an ninh quốc tế bị đe dọa và luật pháp quốc tế ở nhiều nơi đang bị vi phạm. Ông Phúc cũng cho rằng, Việt Nam hiện là một điểm sáng về tinh thần chia sẻ và gánh vác trách nhiệm, sẵn sàng chia sẻ những gánh nặng chung của cộng đồng quốc tế, từ thiên tai, địch họa, chiến tranh đến những vấn đề như an ninh lương thực. Đặc biệt, hơn một thập kỷ qua, Việt Nam đã cử lực lượng tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình của LHQ tại châu Phi, được các thành viên LHQ đánh giá rất cao. CHIA SẺ KINH NGHIỆM, KHƠI MỞ HƯỚNG ĐI Tại Phiên thảo luận chung cấp cao Đại hội đồng LHQ, dự kiến Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ có bài phát biểu quan trọng. Trong bối cảnh thế giới đang bị chia rẽ sâu sắc, chiến tranh, xung đột vẫn diễn biến nghiêm trọng, ông Phạm Phú Phúc kỳ vọng bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước sẽ chia sẻ kinh nghiệm của Việt Nam, góp phần khơi mở những hướng đi, mang lại những hy vọng để thế giới tìm được con đường thoát khỏi những bất ổn. Việt Nam là một điểm sáng về an ninh lương thực, an ninh năng lượng và nhiều lĩnh vực khác. Việt Nam là quốc gia đang phát triển nhưng có nhiều kinh nghiệm thực tiễn trong thích ứng biến đổi khí hậu, chuyển đổi năng lượng, bảo đảm an ninh lương thực và phát triển kinh tế xanh. Ông Hải cho rằng, trong giai đoạn phát triển mới, sức mạnh của Việt Nam không chỉ đến từ tăng trưởng kinh tế mà còn từ khả năng kết nối, hợp tác và đóng góp những giá trị tích cực cho nhân loại. ĐỒNG HÀNH VÀ ĐÓNG GÓP TÍCH CỰC Các tổ chức LHQ tích cực hỗ trợ Việt Nam khắc phục hậu quả của chiến tranh, phục hồi và tái thiết, cải thiện đời sống nhân dân và từng bước hội nhập quốc tế. Việc tham gia ngày càng tích cực, chủ động tại LHQ đã hỗ trợ Việt Nam làm sâu sắc quan hệ đối ngoại cả về đa phương và song phương; tăng cường tiếp cận tri thức, chuẩn mực và nguồn lực toàn cầu phục vụ công cuộc đổi mới và phát triển bền vững, cũng như triển khai các ưu tiên chiến lược trong giai đoạn từ nay đến 2030; tạo không gian đa phương để bảo vệ và thúc đẩy lợi ích quốc gia dân tộc bằng biện pháp hòa bình; đồng thời hỗ trợ tăng cường năng lực thể chế và quản trị của đất nước. Việt Nam đã và đang tham gia ngày càng sâu rộng và đóng góp thực chất vào công việc chung của tổ chức, thể hiện qua việc đảm nhiệm hiệu quả nhiều trọng trách và vị trí quan trọng; đưa ra nhiều sáng kiến mang tính đột phá; từng bước tham gia sâu hơn vào việc định hình luật lệ, chuẩn mực và chương trình nghị sự của LHQ. Gần đây nhất, Việt Nam là thành viên Hội đồng Nhân quyền giai đoạn 2026 - 2028; Chủ tịch Hội nghị kiểm điểm Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) năm 2026; lần đầu tiên có đại diện làm Thẩm phán Tòa án Quốc tế về Luật Biển nhiệm kỳ 2026-2035. Việt Nam đã cử gần 1.400 lượt cán bộ, chiến sĩ thực hiện nhiệm vụ tại các Phái bộ gìn giữ hoà bình ở Nam Sudan, Cộng hòa Trung Phi và khu vực Abyei. Việt Nam hiện xếp thứ 49/193 về mức đóng góp ngân sách thường xuyên cho LHQ; đóng góp hàng triệu USD cho các hoạt động cứu trợ nhân đạo của các cơ quan LHQ. Việt Nam đã đưa ra nhiều sáng kiến quan trọng của LHQ như: Ngày quốc tế Vui chơi 11/6, Thập kỷ quốc tế về Văn hóa vì phát triển bền vững 2027-2036, khởi xướng Nhóm bạn bè Công ước LHQ về Luật biển 1982… THU LOAN 2 THỜI SỰ n Thứ Hai n Ngày 21/9/2026 Ngày 20/9, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời Thủ đô Hà Nội lên đường tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên Hợp Quốc khóa 81, hoạt động song phương tại Mỹ và thăm cấp Nhà nước tới Canada, từ ngày 20-25/9. Tham gia đoàn chính thức có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng: Lê Minh Trí - Trưởng Ban Nội chính Trung ương; Nguyễn Thanh Nghị - Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương. Ngoài ra, còn có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Đại tướng Phan Văn Giang - Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng; Đại tướng Lương Tam Quang - Bộ trưởng Bộ Công an; Lê Hoài Trung - Bộ trưởng Bộ Ngoại giao; các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng: Nguyễn Hải Ninh - Chánh Văn phòng Trung ương Đảng; Ngô Văn Tuấn, Bộ trưởng Bộ Tài chính; Lê Mạnh Hùng, Bộ trưởng Bộ Công Thương; Vũ Hải Quân, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ; Trịnh Việt Hùng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Đào Hồng Lan, Bộ trưởng Bộ Y tế. Chuyến công tác là hoạt động đối ngoại đa phương của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại diễn đàn toàn cầu lớn nhất, có tầm quan trọng hàng đầu trên thế giới. Tại phiên thảo luận chung cấp cao của Đại hội đồng Liên Hợp Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ có bài phát biểu quan trọng. Trong khuôn khổ chuyến công tác, nhà lãnh đạo Việt Nam sẽ có một số cuộc tiếp xúc với lãnh đạo của các nước và các đối tác, các tổ chức quốc tế và có một số cuộc gặp với lãnh đạo chính quyền và Quốc hội của Mỹ. Trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Canada, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ hội kiến Toàn quyền Canada Louise Arbour, hội đàm với Thủ tướng Canada Mark Carney, hội kiến lãnh đạo Quốc hội Canada và có các hoạt động song phương quan trọng khác. MINH HẠNH QUAÛNG CAÙO PHAÙT HAØNH Haø Noäi: ÑT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TPHCM: ÑT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giôø haønh chính (024)39439664 Ngoaøi giôø 0912033213 (Thu Hieàn) n Thieát keá : QUANG HUY n Giaù: 5.500 ñoàng n Ban ñaiï dienä taiï thanø h pho á Ho à Chí Minh: 384 Nam Kyø Khôiû Nghóa, P.Xuanâ Hoa-ø TPHCM. ÑT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï mienà Trung: 339 Leâ Thanh Nghò, P.Hoaø Cöônø g; 19 Ngoâ Gia Tö,ï P.Haiû Chauâ , TP Ña ø Nanü g, ÑT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban ñaiï dienä taiï Bacé Trung Bo:ä 21 Ho à Xuanâ Höông, P.Thanø h Vinh, tænh Ngheä An. ÑT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban ñaiï dienä taiï ÑBSCL: 103 Tranà Vanê Hoaiø , P.Ninh Kieuà , TP Canà Thô. ÑT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Nguyenâ - Nam Trung Bo:ä 52 Tranà Nhatä Duatä , P.Buonâ Ma Thuotä , Ñaké Laké , ÑT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, ñöônø g 2/4, P. Bacé Nha Trang, tænh Khanù h Hoaø . SÑT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Bacé Bo:ä 64 ñöônø g Ly ù Tö ï Tronï g, P.Yenâ Baiù , tænh Laoø Cai. ÑT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Ñonâ g Bacé Bo:ä So á 18 Le â Thanh Nghò, P.Haï Long, tænh Quanû g Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Toøa soaïn: 15 Hoà Xuaân Höông, P.Hai Baø Tröng vaø D29 Phaïm Vaên Baïch, P.Caàu Giaáy, Haø Noäi. ÑT: 3943 4031 - 38227525 E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn, ISSN 0866-0827 Website: www.tienphong.vn n Toång Bieân taäp: PHUØNG COÂNG SÖÔÛNG n Phoù Toång Bieân taäp: Nguyeãn Ngoïc Tieán, Traàn Thò Thu Haø n In taiï : Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 1, Cty in baoù Nhanâ Danâ Ña ø Nanü g, Cty TNHH MTV in Ñaé êkê Laké , Xöônû g in Quanâ khu IV, Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 2, TPHCM Dấu ấn đặc biệt của Việt Nam tại Liên Hợp Quốc Từ một quốc gia phải nhận hỗ trợ của Liên Hợp Quốc để khắc phục hậu quả chiến tranh, phục hồi và tái thiết, Việt Nam từng bước trở thành thành viên tích cực, chủ động, tham gia ngày càng sâu rộng và đảm nhiệm nhiều trọng trách tại tổ chức này, qua đó làm sâu sắc quan hệ đối ngoại cả về đa phương và song phương, nâng cao vị thế quốc gia. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres nhân dịp thăm chính thức Việt Nam và dự Lễ mở ký Công ước LHQ về chống tội phạm mạng, tháng 10/2025 ẢNH: VGP Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bắt đầu công du Mỹ và Canada
3 n Thứ Hai n Ngày 21/9/2026 THỜI SỰ Tại phiên chất vấn sáng 20/9, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn giải trình nhiều vấn đề được đại biểu Quốc hội quan tâm, từ việc gian lận thi tốt nghiệp đến tình trạng thiếu sách giáo khoa cục bộ đầu năm học. Tại phiên chất vấn, các nội dung liên quan đến kỳ thi Tốt nghiệp THPT và rà soát chương trình, sách giáo khoa, thiếu sách giáo khoa được nhiều đại biểu đặt câu hỏi. Đặc biệt, đại biểu Quốc hội yêu cầu Bộ trưởng GD&ĐT làm rõ vấn đề thiếu sách giáo khoa đầu năm học này. Theo đại biểu, những ngày qua, tình trạng thiếu sách giáo khoa đã khiến phụ huynh phải xếp hàng hay đi tìm nhiều nơi cũng không mua đủ bộ sách cho con. RÀ SOÁT CHƯƠNG TRÌNH, SÁCH GIÁO KHOA Về chương trình và sách giáo khoa, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết Bộ đã xây dựng kế hoạch rà soát đồng bộ. Theo ông, những nội dung bất cập trong nhiều năm qua đã được chỉnh sửa kịp thời. Đợt rà soát lần này sẽ xem xét kỹ chương trình giáo dục để bảo đảm phù hợp bối cảnh mới, tăng cường năng lực, đạo đức và kỹ năng cho người học, đồng thời giảm thời lượng đối với những nội dung, môn học được đánh giá là chưa thiết thực. Bộ sẽ lựa chọn chuyên gia, thành lập các hội đồng để triển khai việc rà soát theo kế hoạch. Về cung ứng sách giáo khoa năm nay, Bộ trưởng thừa nhận đã xảy ra tình trạng thiếu sách cục bộ, dù từ năm học 2026 - 2027 cả nước sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất. Theo ông Sơn, nguyên nhân một phần là năm nay có những địa phương thực hiện chính sách miễn phí sách giáo khoa, khiến phụ huynh có tâm lý chưa mua; trong khi một số trường chưa đặt đủ số lượng để nhà xuất bản chủ động kế hoạch in. Để xảy ra tình trạng thiếu sách, Bộ trưởng thẳng thắn thừa nhận trách nhiệm, "chưa có kế hoạch chính xác". Những năm trước, do có ba bộ sách giáo khoa, các nhà xuất bản thường in dư tương đối nhiều. Năm nay chỉ có một bộ nên lượng in dư được tính toán thấp hơn, dẫn tới thiếu, thừa cục bộ ở một số nơi. Theo ông Sơn, cách thức đặt hàng cũng là một nguyên nhân, khi nhà xuất bản in sách theo số lượng địa phương đăng ký. Trước phiên chất vấn, cả nước còn khoảng 900.000 cuốn sách chưa đến tay học sinh, nhưng 99,7% sách đã được cung ứng. Bộ trưởng GD&ĐT cho biết số còn lại sẽ tiếp tục được chuyển đến các địa phương trong những ngày tới. Bộ GD&ĐT sẽ rút kinh nghiệm, tăng cường giám sát công tác dự báo và lập kế hoạch. “Sang năm không thể để xảy ra việc này”, ông Sơn nói, cho biết số lượng học sinh đã có thể thống kê nên việc tính toán số lượng in, kể cả lượng dự phòng, sẽ được thực hiện sát hơn. TIÊU CỰC TẠI TUYÊN QUANG RẤT ĐÁNG TIẾC Trước khi đề cập đến các nội dung đại biểu đặt ra, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nói rằng, đổi mới thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh đại học đã được thực hiện qua nhiều giai đoạn. Từ năm 1986 đến nay, sau mỗi chu kỳ, Bộ đều rà soát, điều chỉnh và hoàn thiện. Theo ông Sơn, đến nay kỳ thi đã được tổ chức gọn nhẹ hơn nhiều, giảm đáng kể chi phí và áp lực. Công tác tuyển sinh đại học cũng thuận lợi hơn trước. Thí sinh có thể thực hiện các khâu đăng ký, nộp lệ phí và xét tuyển trên máy tính, không phải đi lại. Đề cập vụ việc tiêu cực xảy ra tại Tuyên Quang trong kỳ thi năm nay, Bộ trưởng cho rằng đây là điều "rất đáng tiếc". Theo ông, nguyên nhân trước hết liên quan ý thức tuân thủ pháp luật. Những người vi phạm và các cá nhân có liên quan cần được xử lý nghiêm, bảo đảm tính nghiêm minh. Ông Sơn cũng cho rằng, Bộ GD&ĐT thời gian qua đã tăng cường phân cấp, phân quyền cho địa phương, đồng thời chịu trách nhiệm xây dựng quy chế, đề thi và các quy trình tổ chức kỳ thi nhưng phía địa phương vẫn có động cơ gian lận thi. Về giải pháp, Bộ GD&ĐT dự kiến tăng cường các giải pháp công nghệ, giám sát chéo nhằm ngăn chặn và phát hiện sớm sai phạm. Công tác ra đề cũng sẽ tiếp tục được cải tiến theo hướng giảm áp lực, nhưng vẫn đánh giá được năng lực học sinh sau 12 năm học và phản ánh mặt bằng chất lượng giáo dục phổ thông. Theo Bộ trưởng, kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT hiện vẫn là một trong những căn cứ quan trọng để các trường đại học tuyển sinh. Khoảng 50% lượt tuyển sinh dựa vào kết quả kỳ thi này, gần 40% dựa vào học bạ và phần còn lại sử dụng các phương thức khác. HÀ LINH - LUÂN DŨNG Sang năm sẽ không để xảy ra tình trạng thiếu sách giáo khoa; số lượng học sinh đã có thể thống kê nên việc tính toán số lượng in, kể cả lượng dự phòng, sẽ được thực hiện sát hơn, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn nói. Sang năm không để thiếu SGK Cửa hàng sách tại phố Bà Triệu, phường Hà Đông (Hà Nội) Tại phiên chất vấn Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn sáng 20/9, đại biểu Quốc hội Đỗ Chí Nghĩa, Ủy viên thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, đặt vấn đề, Bộ GD&ĐT vừa dự kiến mỗi ngành, mỗi chương trình đào tạo chỉ sử dụng một phương thức xét tuyển. Trong khi đó, học sinh đã đầu tư thời gian, chi phí chuẩn bị theo các phương thức mà các trường đã công bố trước đó. Vì vậy, Bộ trưởng cần làm rõ căn cứ khoa học, thực tiễn của việc giới hạn phương thức xét tuyển. Bộ GD&ĐT có giải pháp gì để bảo đảm ổn định, khả năng dự báo chính sách và quyền lợi của những thí sinh đã chuẩn bị theo các phương thức hiện nay? Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga cũng đề nghị Bộ trưởng Bộ GD&ĐT làm rõ nội dung dự kiến điều chỉnh việc bỏ cộng điểm chứng chỉ ngoại ngữ, giải học sinh giỏi và các tiêu chí bổ sung từ năm 2027. Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn trả lời, việc một trường sử dụng quá nhiều phương thức tuyển sinh có thể dẫn đến khó khăn trong quy đổi kết quả giữa các phương thức. Bộ GD&ĐT thống kê, các trường đưa ra hơn 20 phương thức tuyển sinh nhưng thực tế có thể hơn. Theo ông, với cùng một ngành hoặc chương trình đào tạo, khi đã lựa chọn phương thức tuyển sinh thì cần có tiêu chí thống nhất; điểm chuẩn đầu vào giữa các phương thức phải bảo đảm tiêu chuẩn tương đương. “Lâu nay, có sự chênh lệch điểm giữa các phương thức. Ngay cả việc quy đổi điểm, mỗi trường cũng có cách quy đổi khác nhau”, ông Sơn nói, đồng thời thừa nhận việc quy đổi kết quả từ các phương thức khác nhau không phải lúc nào cũng hoàn toàn chính xác. Bộ GD&ĐT đang xây dựng lộ trình giảm số phương thức xét tuyển trong từng ngành. Bộ GD&ĐT dự kiến, từ năm 2027, mỗi ngành, chương trình đào tạo được sử dụng tối đa ba phương thức xét tuyển; từ năm 2028, giảm xuống một phương thức. Mục tiêu của việc điều chỉnh, theo Bộ trưởng, là đưa thí sinh dự tuyển cùng một ngành về những tiêu chí đánh giá thống nhất hơn, qua đó bảo đảm công bằng và độ tin cậy. Về việc bỏ cộng điểm chứng chỉ tiếng Anh quốc tế và thành tích học sinh giỏi quốc gia trong tuyển sinh đại học, Bộ trưởng GD&ĐT Hoàng Minh Sơn nói rằng, các quy định được xây dựng trên cơ sở dữ liệu và thực tiễn tuyển sinh. “Học sinh lựa chọn tổ hợp có tiếng Anh có thể quy đổi để xét tuyển. Nhưng nếu có điểm cộng thêm thì có thể dẫn đến bất lợi cho các học sinh khác, bởi một lợi thế được tính đến hai lần”, ông Sơn nói. Việc học và thi chứng chỉ quốc tế cũng đòi hỏi chi phí đáng kể. Vì vậy, Bộ GD&ĐT cho rằng đây là vấn đề bất cập, cần được điều chỉnh. Bộ trưởng nhấn mạnh, các trường vẫn có quyền tự chủ tuyển sinh, nhưng khi cách thức thực hiện có thể dẫn đến bất công bằng giữa các thí sinh, Bộ sẽ phải có biện pháp hạn chế. HÀ LINH Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn giải trình các vấn đề nóng của giáo dục sáng 20/9 Bỏ cộng điểm chứng chỉ để đảm bảo công bằng Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn cho biết, Bộ dự kiến bỏ điểm cộng chứng chỉ ngoại ngữ nhằm đảm bảo công bằng giữa các thí sinh. Để xảy ra tình trạng thiếu sách, Bộ trưởng thẳng thắn thừa nhận trách nhiệm, "chưa có kế hoạch chính xác". Những năm trước, do có ba bộ sách giáo khoa, các nhà xuất bản thường in dư tương đối nhiều. Năm nay chỉ có một bộ nên lượng in dư được tính toán thấp hơn, dẫn tới thiếu, thừa cục bộ ở một số nơi. Sẽ tăng cường luân chuyển để giải bài toán thừa, thiếu giáo viên Tại phiên giải trình sáng 20/9, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn cho biết, hiện nay giám đốc Sở GD&ĐT được giao quyền tuyển dụng, luân chuyển giáo viên. Một hai năm có thể điều chuyển giáo viên công tác vùng khó khăn, thay vì để 5 - 10 năm. Trả lời chất vấn của đại biểu, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn cho rằng tình trạng thiếu giáo viên hiện nay có nhiều nguyên nhân, trong đó có việc xác định biên chế theo định mức, biến động số lượng học sinh và sự phân bố giáo viên chưa đồng đều giữa các địa bàn. BỘ TRƯỞNG BỘ GD&ĐT TRẢ LỜI CHẤT VẤN:
Theo Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn, tình trạng thiếu và mất cân đối cơ cấu giáo viên xuất phát từ nhiều nguyên nhân, trong đó có công tác quy hoạch, dự báo nhu cầu giáo viên ở một số địa phương chưa theo kịp biến động quy mô học sinh, lớp học và dịch chuyển dân cư; quy trình phân bổ biên chế, tuyển dụng còn mất nhiều thời gian; nguồn tuyển đối với một số môn học, địa bàn còn hạn chế… Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết, thời gian qua, Bộ GD&ĐT đã tham mưu cấp có thẩm quyền ban hành và ban hành theo thẩm quyền các văn bản triển khai Luật Nhà giáo và các luật có liên quan, từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý về tuyển dụng, sử dụng, quản lý, chế độ làm việc, chuẩn nghề nghiệp, bổ nhiệm, xếp lương, thu hút, trọng dụng và các chế độ, chính sách đối với nhà giáo. Đến nay, còn 4 chính sách đang tiếp tục được xây dựng, hoàn thiện gồm: chính sách tiền lương, chế độ phụ cấp và chính sách hỗ trợ đối với nhà giáo; tiêu chuẩn, điều kiện, quy trình bổ nhiệm, miễn nhiệm chức danh giáo sư, phó giáo sư; mã số, chuẩn nghề nghiệp, bổ nhiệm, xếp lương và chế độ làm việc đối với giáo viên trung học nghề; tiêu chuẩn, điều kiện, chế độ làm việc, bổ nhiệm và xếp lương đối với nhân sự hỗ trợ giáo dục đại học. Đối với chính sách tiền lương, chế độ phụ cấp và chính sách hỗ trợ đối với nhà giáo, Bộ trưởng cho biết, hiện nay Bộ GD&ĐT đã xây dựng, trình Chính phủ hồ sơ Nghị định. Nghị định chưa trình Chính phủ ban hành tại thời điểm này và sẽ tiếp tục được rà soát, hoàn thiện sau khi Bộ Chính trị cho ý kiến đối với đề án cải cách chính sách tiền lương. Ba chính sách còn lại, các văn bản đang được xây dựng, hoàn thiện; trong đó, quy định đối với giáo viên trung học nghề cần bảo đảm đồng bộ với quy định về chuẩn chương trình giáo dục trung học nghề; quy định đối với nhân sự hỗ trợ giáo dục đại học đang được xây dựng theo tiến độ. THIẾU 104.500 GIÁO VIÊN CÁC CẤP Tại phiên giải trình, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn một lần nữa khẳng định, phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục là một trong những điều kiện then chốt để bảo đảm chất lượng giáo dục và triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Tính đến hết năm học 2025 - 2026, cả nước có gần 1,3 triệu giáo viên mầm non, phổ thông, tăng khoảng 4.000 so với năm học trước. Trong năm học 2025 - 2026, các địa phương đã tuyển dụng được 15.000 giáo viên cho các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông công lập nhưng tình trạng thiếu và mất cân đối cơ cấu giáo viên vẫn chưa được khắc phục. Tính đến tháng 6/2026, cả nước còn thiếu 104.500 giáo viên mầm non, phổ thông trong biên chế so với định mức. Trong đó, giáo viên THCS thiếu nhiều nhất, lên gần 42.500 người. Theo Bộ trưởng, việc điều phối giáo viên giữa các địa bàn đang được thực hiện khẩn trương. Nhiều cán bộ quản lý, sau sắp xếp được chuyển sang làm giáo viên đứng lớp. Bên cạnh đó, tỷ lệ giáo viên/lớp ở nhiều cấp học, địa bàn còn thấp hơn định mức. Báo cáo của Bộ GD&ĐT chỉ ra, tình trạng thiếu và mất cân đối cơ cấu giáo viên xuất phát từ nhiều nguyên nhân, trong đó có công tác quy hoạch, dự báo nhu cầu giáo viên ở một số địa phương chưa theo kịp biến động quy mô học sinh, lớp học và dịch chuyển dân cư. Quy trình phân bổ biên chế, tuyển dụng còn mất nhiều thời gian; nguồn tuyển đối với một số môn học, địa bàn còn hạn chế; một số địa phương chưa tuyển dụng hết biên chế được giao hoặc thực hiện tinh giản biên chế còn cơ học. Việc học sinh được lựa chọn môn học theo định hướng nghề nghiệp ở cấp trung học phổ thông cũng làm phát sinh tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ giữa các môn học. Đến ngày 31/5 năm nay, cả nước còn hơn 40.000 biên chế giáo viên được giao nhưng chưa tuyển dụng. Một số địa phương còn khó khăn trong bố trí kinh phí ký hợp đồng lao động, chi trả tiền lương dạy thêm giờ và thực hiện chính sách hỗ trợ, thu hút, trọng dụng nhà giáo. Trách nhiệm khắc phục tình trạng thiếu, mất cân đối đội ngũ thuộc về cơ quan trung ương và địa phương. Thời gian tới, Bộ GD&ĐT tiếp tục phối hợp với Bộ Nội vụ rà soát nhu cầu biên chế giáo viên giai đoạn 2027 - 2031, đồng thời hoàn thiện cơ chế, chính sách; hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc việc tuyển dụng, sử dụng và phát triển đội ngũ. Các địa phương có trách nhiệm tuyển dụng đủ số biên chế được giao; rà soát, sắp xếp mạng lưới trường, lớp và điều tiết giáo viên giữa các cơ sở giáo dục; chủ động thực hiện hợp đồng đối với vị trí chưa tuyển dụng được theo quy định; xây dựng chính sách thu hút phù hợp và đặt hàng đào tạo giáo viên đối với các môn học, địa bàn còn thiếu nguồn tuyển. HÀ LINH-LUÂN DŨNG 4 n Thứ Hai n Ngày 21/9/2026 THỜI SỰ Ngày 20/9, phát biểu kết luận phiên giải trình đối với Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh đề nghị Bộ nghiên cứu kỹ, tiếp thu tối đa và giải trình đầy đủ những vấn đề thực tiễn được các đại biểu Quốc hội phản ánh từ cơ sở. Về đội ngũ giáo viên, ông Vinh đề nghị Bộ trưởng chỉ đạo rà soát kỹ tình hình thiếu giáo viên, trên cơ sở đó xây dựng đề án có tính khả thi. Việc rà soát cần được thực hiện thực chất, đồng thời tinh chỉnh, kiểm soát và đánh giá lại số liệu báo cáo từ cơ sở, nhất là tại những địa phương, đơn vị có nhiều phản ánh về tình trạng thiếu giáo viên. Ông Vinh lưu ý, việc rà soát cần được gắn với việc xem xét có cần điều chỉnh Thông tư số 20 hay không; đồng thời kết hợp với việc sắp xếp lại bộ máy, chuyển bớt lực lượng làm công tác quản lý giáo dục sang làm giáo viên, qua đó giải quyết cơ bản bài toán thiếu giáo viên. Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội cũng đề nghị sớm giải quyết vấn đề tiền lương của giáo viên. Theo ông Vinh, hiện nay, các chính sách đối với giáo viên và học sinh được quy định rải rác tại nhiều văn bản khác nhau, gây khó khăn cho việc theo dõi, đánh giá và tổ chức thực hiện. Do vậy, cần rà soát, nghiên cứu và tập trung các chính sách vào một nghị định chung, tạo thuận lợi cho việc cân đối chính sách giữa các khu vực, các nhóm đối tượng và thuận tiện trong quá trình điều chỉnh. LƯU Ý HIỆN TƯỢNG LÀM ĐẸP HỌC BẠ, CHẠY ĐIỂM Liên quan đến công tác thi cử, ông Nguyễn Đắc Vinh đề nghị quán triệt hai nguyên tắc cốt lõi: Bảo đảm tính trung thực và công bằng và bảo đảm tính khoa học, trong đó cần tiếp tục đổi mới phương pháp thi, cách ra đề và nội dung đề thi. Đối với hình thức thi, ông Vinh đánh giá, đề thi môn Ngữ văn vừa qua có nhiều cải tiến về kỹ thuật phân loại. Đối với môn Toán được thi trắc nghiệm hoàn toàn, cần lưu ý nguy cơ “thi gì học nấy”. Đối với những vi phạm xảy ra trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội cho rằng, đây là những sự việc đặc biệt nghiêm trọng, cần xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật. Bên cạnh đó, ông cũng lưu ý, cần tiếp tục hoàn thiện các quy định pháp luật nhằm bảo đảm kỳ thi và tuyển sinh công bằng, trung thực, khách quan. Việc tuyển sinh bằng học bạ đã phát sinh hiện tượng làm đẹp học bạ, nâng điểm, chạy điểm học thêm. Trong khi đó, việc sử dụng điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông để xét tuyển đại học khiến kỳ thi phải đồng thời thực hiện hai mục tiêu là xét tốt nghiệp và phân loại phục vụ tuyển sinh đại học, tạo áp lực lớn đối với kỳ thi. Vì vậy, công tác quản lý bắt buộc phải được siết chặt. Đối với việc xử lý các vi phạm kỷ luật của học sinh, ông Vinh cho rằng, việc đối xử nhân văn với học sinh là đúng. Tuy nhiên, khi xảy ra những vi phạm nghiêm trọng mà chỉ dừng ở việc kiểm điểm thì cần được cân nhắc. Do vậy, cần phân loại đối tượng học sinh và có biện pháp xử lý nghiêm đối với những vi phạm nghiêm trọng, nhằm bảo vệ quyền lợi của cộng đồng học sinh khác. LUÂN DŨNG-HÀ LINH Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh phát biểu kết luận ẢNH: QH Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh đề nghị sớm giải quyết vấn đề tiền lương giáo viên, đồng thời rà soát, tập trung các chính sách đối với giáo viên và học sinh vào một nghị định chung để thuận tiện theo dõi, đánh giá và điều chỉnh. Báo cáo tại phiên giải trình sáng 20/9, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn cho biết, đến tháng 6, cả nước còn thiếu 104.500 giáo viên mầm non, phổ thông trong biên chế so với định mức. Nguyên nhân thiếu hơn 100.000 giáo viên Ông Nguyễn Đắc Vinh đề nghị rà soát nội dung sách giáo khoa theo hướng tăng cường nội dung giáo dục lịch sử, văn hóa dân tộc, đạo đức, lối sống và lý tưởng cách mạng, nhất là trong các môn khoa học xã hội và nhân văn. Cần thành lập hội đồng rà soát nội dung sách giáo khoa. Trường hợp các bộ sách khác có những nội dung hay, phù hợp thì nên nghiên cứu, tích hợp để sử dụng. Sớm giải quyết vấn đề tiền lương giáo viên Tính đến tháng 6, cả nước còn thiếu 104.500 giáo viên mầm non, phổ thông ẢNH MINH HỌA: TTXVN
5 n Thứ Hai n Ngày 21/9/2026 KINH TẾ Trong Nghị quyết số 278/NQ-CP về phiên họp chuyên đề xây dựng pháp luật, ban hành ngày 18/9, Chính phủ giao Bộ Xây dựng tiếp thu, hoàn thiện dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), trong đó tập trung làm rõ nhiều quy định liên quan đến thời hạn sử dụng nhà chung cư, phát triển nhà ở cho thuê, nhà ở xã hội và cơ chế kiểm soát hoạt động đầu cơ, trục lợi chính sách. Về thời hạn sử dụng nhà chung cư, Chính phủ yêu cầu quy định cụ thể việc xử lý nhà chung cư hết thời hạn sử dụng, trong đó làm rõ các quyền và nghĩa vụ của chủ sở hữu nhà chung cư, như quyền được tiếp tục sử dụng quyền sử dụng đất để xây dựng lại nhà chung cư, được đóng góp nghĩa vụ tài chính để xây dựng mới chung cư khi hết thời hạn... Đối với hoạt động phân lô, bán nền, Chính phủ yêu cầu bổ sung các tiêu chí khung do Bộ Xây dựng quy định, gồm loại đô thị, mật độ dân số, tỷ lệ diện tích. Đây sẽ là căn cứ để UBND cấp tỉnh quyết định cụ thể việc hạn chế phân lô, bán nền, quy định biện pháp để ngăn ngừa tối đa hoạt động đầu cơ trục lợi chính sách. Một nội dung khác được Chính phủ yêu cầu Bộ Xây dựng tập trung là hoàn thiện các quy định về nhà ở cho thuê. Theo đó, cần làm rõ các loại hình nhà ở cho thuê, nhà ở thương mại, nhà ở công vụ, nhà ở chính sách theo mô hình sở hữu và phương thức quản lý, vận hành. Chính phủ cũng yêu cầu nghiên cứu các quy định về cơ chế tài chính (thuế, phí, tiền sử dụng đất, tín dụng) để kiểm soát, quản lý được giá nhà ở cho thuê bảo đảm phù hợp với phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng của Luật Nhà ở. Đồng thời, quy định rõ các tiêu chí, đối tượng và phạm vi được hưởng ưu đãi đối với nhà ở cho thuê; đơn giản hóa thủ tục đầu tư phát triển và tiếp cận nhà ở, đáp ứng nhu cầu chỗ ở ổn định, lâu dài của người dân. Quy định nguyên tắc, tiêu chí, giới hạn đối với nghĩa vụ dành nhà ở cho thuê trong dự án nhà ở thương mại, bảo đảm đầy đủ cơ sở pháp lý để UBND cấp tỉnh quyết định trong phạm vi quy định của Luật. Chính phủ cũng yêu cầu quy định biện pháp để ngăn ngừa tối đa hoạt động đầu cơ, trục lợi chính sách nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và chế tài xử lý tương ứng; báo cáo Quốc hội về đề xuất thí điểm cơ chế Nhà nước mua lại dự án nhà ở thương mại của chủ đầu tư không còn khả năng thực hiện hoặc không thể chuyển nhượng. Trước đó, tại Nghị quyết 21 ngày 28/7/2026 của Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan xác định chung cư xây mới có thời hạn sử dụng theo niên hạn công trình, quyền tài sản của chủ sở hữu phải được đảm bảo. Khi tòa nhà hết thời hạn sử dụng, chủ căn hộ được thực hiện nghĩa vụ tài chính để xây dựng lại theo quy định. ĐÌNH PHONG Chính phủ thống nhất quy định thời hạn sử dụng nhà chung cư theo niên hạn xây dựng công trình bảo đảm phù hợp, thống nhất với thời hạn sử dụng công trình theo pháp luật về xây dựng. Thời hạn sử dụng chung cư sẽ theo niên hạn công trình Thời hạn sử dụng nhà chung cư sẽ theo niên hạn công trình Góp ý sửa đổi dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản, Kiểm toán Nhà nước đề nghị chủ đầu tư phải tăng tỷ lệ vốn chủ sở hữu, giảm vốn tín dụng, thay vì 80-85% như hiện nay để hạ giá nhà. Theo quy định hiện hành, chủ đầu tư phải có vốn chủ sở hữu không thấp hơn 20% tổng vốn đầu tư đối với dự án có quy mô dưới 20 ha. Với dự án từ 20 ha trở lên, tỷ lệ vốn chủ sở hữu tối thiểu là 15% tổng vốn đầu tư. Trao đổi với phóng viên Tiền Phong, luật sư Trương Anh Tú - chuyên gia pháp lý dự án bất động sản - cho biết, nếu mục tiêu chính sách là kéo giá nhà xuống thì không nên chỉ nhìn vào chi phí lãi vay. “Vốn vay có chi phí, nhưng vốn chủ sở hữu cũng không phải tiền miễn phí. Người bỏ vốn cũng kỳ vọng lợi nhuận tương ứng với thời gian và rủi ro mà họ chấp nhận”, ông Tú phân tích. Theo ông, doanh nghiệp vay ít hơn có thể giảm chi phí lãi vay, nhưng chưa chắc tổng chi phí vốn của dự án giảm tương ứng và càng chưa chắc khoản tiết kiệm đó được chuyển thành giá bán thấp hơn cho người mua. Giá nhà còn chịu tác động bởi hàng loạt yếu tố như tiền sử dụng đất, chi phí xây dựng, hạ tầng, thuế và các nghĩa vụ tài chính, thủ tục pháp lý, thời gian phát triển dự án và quan hệ cung - cầu. Một vấn đề khác được ông Tú lưu ý là việc nâng tỷ lệ vốn chủ sở hữu quá cao có thể tác động ngược đến nguồn cung. Theo ông, các doanh nghiệp có tiềm lực tài chính lớn sẽ dễ đáp ứng yêu cầu hơn, trong khi doanh nghiệp vừa và nhỏ có thể phải thu hẹp số lượng dự án, tìm thêm nguồn vốn hoặc rời khỏi một số phân khúc thị trường. Theo bà Lê Thị Huyền Trang - Tổng Giám đốc JLL Việt Nam, bài toán của thị trường thời gian tới không đơn thuần là giá nhà tăng hay giảm, mà là khả năng tạo ra những sản phẩm phù hợp hơn với sức mua. “Chi phí về đất, xây dựng và vốn có thể tiếp tục tăng, nhưng điều đó không đồng nghĩa giá bán sẽ tăng tương ứng. Khả năng hấp thụ của thị trường mới là yếu tố quyết định doanh nghiệp có thể định giá đến đâu”, bà Trang nói. NGỌC MAI Giảm tỷ lệ vốn vay để hạ giá nhà có khả thi? Kiểm toán Nhà nước đề nghị tăng tỷ lệ vốn chủ sở hữu, giảm phụ thuộc vốn tín dụng trong các dự án bất động sản, với kỳ vọng giảm chi phí tài chính và giá nhà. Tuy nhiên, chuyên gia cho rằng, cần tính đến cả chi phí vốn chủ sở hữu, nguồn cung và khả năng hấp thụ của thị trường. Tại Dự thảo luật Nhà ở (sửa đổi) mới nhất, Bộ Xây dựng cũng đã bỏ khái niệm “chung cư có thời hạn” tại phần giải thích từ ngữ; chỉ còn đề cập tới “nhà chung cư” và “nhà chung cư cũ”. Dự thảo cũng quy định rõ các vấn đề liên quan đến thời hạn sử dụng nhà chung cư. Theo đó, thời hạn sử dụng nhà chung cư được xác định và nêu trong hồ sơ thiết kế xây dựng của công trình theo quy định của pháp luật về xây dựng; tính từ khi nhà chung cư được đưa vào khai thác, sử dụng. Đối với nhà chung cư hết thời hạn sử dụng theo hồ sơ thiết kế, việc xử lý được thực hiện theo quy định của luật này và pháp luật về xây dựng. Trước phiên chất vấn, cả nước còn khoảng 900.000 cuốn sách chưa đến tay học sinh, dù 99,7% số sách đã được cung ứng. Con số 99,7% nghe rất đẹp. Nhưng với một học sinh chưa có sách để học, 0,3% còn lại không phải là một con số nhỏ. Bởi giáo dục không vận hành bằng những tỷ lệ phần trăm trên giấy. Một lớp học bắt đầu năm học mới, thầy cô giảng bài, học sinh mở sách ra học. Nếu một em vẫn phải chờ sách, phải mượn bạn, phải tìm mua ở nơi khác, thì khoảng cách 0,3% ấy trở thành một khoảng cách rất cụ thể trong đời sống. Điều đáng nói hơn là tình trạng thiếu sách năm nay không phải một biến cố bất ngờ của thiên nhiên. Bộ trưởng đã chỉ ra những nguyên nhân: việc một số địa phương thực hiện chính sách miễn phí sách giáo khoa khiến phụ huynh chưa mua; một số trường chưa đặt đủ số lượng; nhà xuất bản in theo số lượng địa phương đăng ký. Những năm trước có ba bộ sách nên lượng sách in dư tương đối lớn, còn năm nay chỉ sử dụng một bộ sách thống nhất, việc dự báo và in dự phòng thay đổi. Những lý do ấy có thể giải thích cho sự thiếu hụt. Nhưng giải thích không đồng nghĩa với giải quyết được vấn đề. Điều xã hội chờ đợi ở quản lý giáo dục không chỉ là tìm ra nguyên nhân sau khi sự việc xảy ra, mà là khả năng nhìn thấy vấn đề trước khi nó xảy ra. Số học sinh cả nước đâu phải một con số bí mật. Số trường, số lớp, nhu cầu sách giáo khoa theo từng cấp học, từng địa phương cũng có thể thống kê. Khi đã chuyển sang một bộ sách thống nhất, bài toán cung ứng về lý thuyết còn có điều kiện để tính toán chính xác hơn. Vậy tại sao vẫn thiếu? Đây chính là câu hỏi cần được nhìn rộng hơn câu chuyện của một mùa sách giáo khoa. Một nền giáo dục hiện đại không thể quản lý bằng cách “ước chừng”, càng không thể để phụ huynh và học sinh trở thành nơi hấp thụ cuối cùng của những sai số trong dự báo. Mỗi khâu từ thống kê học sinh, dự báo nhu cầu, đặt hàng, in ấn, phân phối đến giám sát đều phải có trách nhiệm rõ ràng. Sách giáo khoa không phải hàng hóa thông thường. Nó là một phần của quá trình học tập, là công cụ tối thiểu để một đứa trẻ bước vào lớp học với sự bình đẳng cần thiết. Vì thế, lời cam kết của Bộ trưởng rằng “sang năm không thể để xảy ra việc này” cần được nhìn như một yêu cầu quản trị, chứ không chỉ là một lời hứa. Rút kinh nghiệm là cần thiết. Nhưng quan trọng hơn là phải biến kinh nghiệm thành một cơ chế không cho phép sai sót lặp lại: dữ liệu phải chính xác, dự báo phải sát thực tế, lượng sách dự phòng phải đủ, trách nhiệm từng khâu phải minh bạch và phương án ứng phó phải được chuẩn bị trước khi năm học bắt đầu. Một nền giáo dục muốn đổi mới chương trình, đổi mới thi cử, ứng dụng công nghệ và hướng tới những chuẩn mực mới thì trước hết phải bảo đảm những điều căn bản nhất. Một cuốn sách đến đúng lúc có thể là chuyện rất bình thường. Nhưng để không một học sinh nào phải đứng ngoài bài học chỉ vì thiếu một cuốn sách, đó là trách nhiệm không thể xem là chuyện bình thường. N.T Chờ sách CHUYỆN HÔM NAY TIẾP THEO TRANG 1
6 n Thứ Hai n Ngày 21/9/2026 KHOA GIÁO TRẢ LẠI VỊ TRÍ CHO CHỨNG CHỈ NGOẠI NGỮ Trước việc sẽ không cộng điểm chứng chỉ ngoại ngữ và các giải học sinh giỏi, cô Nguyễn Hồng Ánh, giáo viên dạy Toán tại Hà Nội bày tỏ băn khoăn về nguy cơ mất lợi thế của những học sinh sở hữu IELTS. Theo cô Ánh, chứng chỉ ngoại ngữ đã tham gia vào việc xét tuyển suốt 10 năm qua. Nhiều gia đình dồn thời gian và tài chính cho con theo đuổi nên việc dừng đột ngột dễ gây sốc. Dù có ý kiến cho rằng học IELTS giúp nâng cao năng lực ngoại ngữ nên không có gì phải tiếc, theo cô Ánh, trong tuyển sinh lớp 10, dù phụ huynh cho con học thêm nhưng không cần thi lấy chứng chỉ. Với lệ phí từ 5 triệu đồng trở lên cho mỗi lần thi, nếu chứng chỉ không còn được cộng điểm khuyến khích, khoản chi phí này sẽ trở thành lãng phí. Tuy nhiên, từ góc độ hoạch định chính sách, các chuyên gia cho rằng, việc các trường chia nhỏ chỉ tiêu vào quá nhiều phương thức giai đoạn trước đã tạo ra một “ma trận” rắc rối, gây áp lực tâm lí và chi phí cơ hội nặng nề cho thí sinh. Việc rút gọn phương thức giúp hệ thống minh bạch hơn, hỗ trợ học sinh dễ dàng theo dõi và lập chiến lược học tập trọng tâm. Giảm bớt phương thức cũng hạn chế việc một thí sinh trúng tuyển cùng lúc nhiều diện vào một ngành, giải tỏa khó khăn trong khâu lọc ảo và quản trị chỉ tiêu. TS Văn Hữu Quang Nhật, Trưởng phòng Phòng Khoa học công nghệ và Hợp tác quốc tế, Trường ĐH Thái Bình Dương bày tỏ ủng hộ chủ trương bỏ điểm cộng dành chỉ ngoại ngữ quốc tế như IELTS, TOEFL, HSK, JLPT hay các chứng chỉ SAT, ACT, A-Level. Ông Nhật cho rằng, việc cộng điểm này tạo ra bất công về tiếp cận và điều kiện. Học sinh ở các trung tâm lớn dễ dàng tham gia các kì thi này mà không bị giới hạn số lần dự thi, miễn là có điều kiện kinh tế. Ngược lại, học sinh vùng sâu, vùng xa khó có cơ hội tiếp cận vì địa điểm thi tập trung ở đô thị lớn và chi phí học, ôn, nộp lệ phí thi quá đắt đỏ. Điểm cộng vô hình trung đã đứng về phía gia đình có điều kiện, tạo ra rào cản ngầm đối với phần còn lại. Đồng quan điểm, TS Hoàng Phương, Trưởng Chương trình Tiếp thị kỹ thuật số và Truyền thông xã hội, Trường ĐH Anh Quốc Việt Nam (BUV) nhận định, việc các trường tự cộng điểm cho IELTS, SAT hay giải thưởng phụ từng tạo ra sự bất bình đẳng lớn đối với những học sinh thiếu điều kiện tiếp cận các trung tâm luyện thi đắt đỏ. Việc chuyển chứng chỉ ngoại ngữ thành điểm thành phần quy đổi hoặc tiêu chí sàn, thay vì cộng điểm "vượt khung", sẽ chấm dứt tình trạng điểm chuẩn vượt thang điểm tối đa như 31 hay 32 trên thang 30. Điều này trả các chứng chỉ quốc tế về đúng chức năng là thước đo năng lực ngôn ngữ hoặc tư duy chuẩn hóa, chứ không phải "quyền lực mềm" để lách qua các môn học cốt lõi. Thay vì dựa vào điểm cộng phức tạp, việc thu hút sinh viên chất lượng cao sẽ phụ thuộc vào trải nghiệm học tập, mô hình giáo dục nhân bản, chương trình học gắn liền thực tiễn và khả năng đồng kiến tạo giá trị giữa người học và nhà trường. Bàn sâu hơn về bản chất, TS Lê Trường Tùng Chủ tịch Hội đồng trường FPT đặt vấn đề, IELTS, SAT là sàn chất lượng hay điểm ưu tiên? Nếu một chương trình dạy bằng tiếng Anh yêu cầu tối thiểu IELTS 6.0 thì hợp lí vì đó là sàn chất lượng để đảm bảo khả năng theo học. Nhưng việc người đạt IELTS 8.0 được cộng nhiều điểm hơn để vượt qua người đạt 6.5 trong cuộc đua tuyển sinh là điều cần xem xét lại, bởi cả hai đều đã vượt qua sàn cần thiết. Khi biến chứng chỉ thành điểm cộng, chính sách đã biến một điều kiện chất lượng thành lợi thế cạnh tranh. Nhà nước không thể ngăn các gia đình khá giả cho con học thêm hay luyện thi, nhưng quy chế không nên chủ động khuếch đại lợi thế tài chính đó bằng điểm ưu tiên. CHUYỂN TỪ “RẢI THẢM” SANG THỰC CHẤT Bộ GD&ĐT dự kiến từ năm 2027 có 11 phương thức tuyển sinh ĐH, song bản chất có thể quy về bốn nhóm chính: dùng kết quả thi tốt nghiệp THPT, dùng kết quả học tập THPT, dùng kết quả kì thi hoặc đánh giá khác, và phương thức khác. Dự thảo cũng tính đến lộ trình giới hạn số lượng phương thức ở mỗi trường, mỗi ngành, và hướng tới việc mỗi ngành chỉ còn sử dụng một phương thức vào năm 2028. Theo TS Lê Trường Tùng, một hệ thống tuyển sinh tốt phải dung hòa lợi ích của thí sinh, trường ĐH và Nhà nước với thứ tự ưu tiên: Công bằng cho thí sinh, thuận lợi cho thí sinh, tự chủ cho trường đại học, thuận tiện quản lí cho Nhà nước. Tuy không có sự công bằng tuyệt đối, hệ thống hoàn toàn có thể hạn chế bất bình đẳng do chính quy chế tạo ra. Khi cuộc chơi tuyển sinh được đưa về cùng một hệ quy chiếu, các trường ĐH chịu áp lực phải thiết kế hoặc lựa chọn các công cụ đánh giá có độ tin cậy, độ phân hóa cao như kì thi đánh giá năng lực toàn diện hay xét tuyển hồ sơ tích hợp phỏng vấn để chọn đúng người học phù hợp chuyên môn, chuyển trọng tâm cạnh tranh sang nâng cấp chất lượng đào tạo thực chất. TS Hoàng Phương cho rằng, học sinh, phụ huynh buộc phải chuyển đổi tư duy từ tích lũy điểm cộng và “rải thảm” sang định hướng sớm và tập trung thực chất. IELTS, SAT hay các chứng chỉ quốc tế sẽ đóng vai trò là “tấm vé qua cửa” hoặc điểm môn học quy đổi, và học sinh nên hoàn thành muộn nhất vào cuối học kì 2 lớp 11 để giải phóng áp lực cho năm lớp 12. Phụ huynh cần dừng việc ép con chạy đua học thêm nhiều chứng chỉ, giải thưởng phụ hay chứng nhận ngoại khóa kém chất lượng chỉ để săn điểm. Học sinh cần xác định rõ ngành học mục tiêu ngay từ lớp 10 hoặc 11 để “đo ni đóng giày” lộ trình theo phương thức độc tôn của trường mơ ước. Nếu trường xét đánh giá năng lực, cần luyện cường độ cao tư duy logic, xử lí số liệu và bù đắp các mảng kiến thức hổng ngoài khối thi truyền thống. Với các trường xét tuyển tổng hợp, thay vì làm đẹp hồ sơ vào phút chót, học sinh cần duy trì phong độ học tập ổn định suốt 3 năm THPT để chứng minh tính kỉ luật. Đồng thời, các hoạt động ngoại khóa cần có tính ứng dụng, gắn với định hướng nghề nghiệp, giúp học sinh chuyển từ người tham gia sang người kiến tạo, tạo ra tác động thực tế để làm chất liệu chân thực, giàu chiều sâu và sự thấu cảm cho các bài luận hoặc vòng phỏng vấn tuyển sinh. NGHIÊM HUÊ Tân sinh viên năm 2026 nhập học tại trường ĐH Bách khoa Hà Nội ẢNH: ĐHBKHN Theo dự thảo sửa đổi quy chế tuyển sinh đại học (ĐH) năm 2027 đang được lấy ý kiến, một số quy định được cho là bước điều chỉnh mang tính hệ thống nhằm góp phần khắc phục tình trạng “loạn” phương thức xét tuyển, giảm lạm phát điểm số... Trường hợp đầu tiên là bệnh nhân L.V.Q. (65 tuổi), nhập viện lúc 0h ngày 14/9 trong tình trạng khó thở, mệt ở ngực, choáng váng, vã mồ hôi. Bệnh nhân có tiền sử hút thuốc lá nhiều. Kết quả điện tâm đồ cho thấy bệnh nhân có dấu hiệu tắc nghẽn động mạch vành gây nhồi máu cơ tim ở vùng thành dưới của tim. Bệnh nhân được xác định đang ở giờ thứ 3 kể từ khi khởi phát bệnh, chưa có dấu hiệu suy tim. Lúc này, bác sĩ Nguyễn Tuấn Anh, Khoa Can thiệp Tim mạch, Bệnh viện Chợ Rẫy đang có mặt tại Phú Quốc theo chương trình ký kết hợp tác chuyên môn giữa 2 bệnh viện. Ngay trong đêm, bác sĩ Tuấn Anh đã phối hợp với ê-kip của Bệnh viện Mặt trời Phú Quốc cấp cứu cho bệnh nhân. Các bác sĩ tái thông thành công động mạch vành, dòng máu lưu thông tốt. Sau thủ thuật, các triệu chứng tức ngực và khó thở giảm, tình trạng lâm sàng cải thiện. Cũng trong ngày 14/9, Bệnh viện Mặt trời Phú Quốc tiếp nhận bệnh nhân P.N.V. (58 tuổi). Người bệnh có tiền sử hút thuốc lá nhiều, khoảng 2 tuần trước nhập viện xuất hiện tình trạng mệt ở ngực và khó thở kéo dài. Hai ngày trước khi nhập viện, bệnh nhân đi khám sức khỏe và được phát hiện điện tim bất thường nên tiếp tục kiểm tra chuyên sâu. Kết quả kiểm tra cho thấy tim của bệnh nhân co bóp yếu, khả năng bơm máu giảm. Bệnh nhân bị nhồi máu cơ tim ở vùng phía trước của tim, kèm suy tim mức độ nhẹ, rối loạn mỡ máu và đái tháo đường type 2. Bệnh nhân V. được can thiệp lúc 20h ngày 14/9. Sau can thiệp, chỗ mạch máu bị tắc được khai thông, máu lưu thông trở lại bình thường. Bệnh nhân tiếp tục được theo dõi tại bệnh viện và sức khỏe ổn định. Theo BS.CK2 Lý Ích Trung, cả hai bệnh nhân đều bị nhồi máu cơ tim cấp. Đây là tình trạng nguy hiểm, cần nhanh chóng mở lại mạch máu bị tắc để hạn chế tổn thương cho tim. Nếu không được xử trí ngay tại Phú Quốc, người bệnh có thể phải chuyển vào đất liền hoặc TPHCM để điều trị, mất thêm nhiều giờ di chuyển. Việc chậm trễ có thể khiến cơ tim bị tổn thương nặng hơn. ANH NHÀN Ngày 20/9, Bệnh viện Chợ Rẫy (TPHCM) vừa phối hợp Bệnh viện Mặt trời Phú Quốc (An Giang) cấp cứu thành công 2 ca nhồi máu cơ tim tại Phú Quốc cùng trong một ngày. Xuyên đêm cứu 2 bệnh nhân nhồi máu cơ tim “Đến năm 2028, khi mỗi ngành chỉ còn 1 phương thức, học sinh cần xác định rõ ngành học mục tiêu ngay từ lớp 10 hoặc 11. Từ đó, nghiên cứu xem trường ĐH mơ ước sẽ sử dụng phương thức độc tôn nào và “đo ni đóng giày” toàn bộ lộ trình ôn tập theo đúng yêu cầu của phương thức đó”. TS HOÀNG PHƯƠNG Chấm dứt tình trạng lạm phát điểm số TUYỂN SINH ĐẠI HỌC 2027:
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==