“ĐÓI” SINH VIÊN Khi trường đại học THỨ TƯ 15/7/2026 Số 196 0977.456.112 TRANG 6 TRƯỚC THỀM SƠ KHẢO HOA HẬU VIỆT NAM 2026: Được mùa “học bá” Bốn kịch bản cho trận chung kết TRANG 8-9 TRANG 14 TRANG 3 Chuyển từ ứng phó sang quản trị rủi ro thiên tai TRANG 2 ĐỀ XUẤT TÁCH RIÊNG THI TỐT NGHIỆP VÀ ĐẠI HỌC Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ẢNH: TTXVN Thí sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh nhóm ngành khoa học công nghệ năm 2026 ẢNH: DƯƠNG TRIỀU CHUYỆN HÔM NAY Hạ chuẩn để tồn tại hay tự sát? n THÁI AN Năm 2026, doanh nghiệp vẫn than thiếu nhân lực chất lượng cao cho công nghệ, bán dẫn, AI, tự động hóa, trong khi hàng loạt trường đại học đang “đói” sinh viên. Với hơn 790.000 chỉ tiêu và chỉ hơn 800.000 thí sinh đăng ký, cánh cửa đại học rộng thênh thang đến mức gần như đăng ký là đỗ. XEM TIẾP TRANG 4
Ngày 14/7, Tỉnh ủy An Giang tổ chức hội nghị công bố quyết định của Ban Bí thư về công tác cán bộ. Dự hội nghị có ông Nguyễn Thành Tâm - Phó Trưởng Ban Tổ chức Trung ương; Thượng tướng Lê Văn Tuyến - Thứ trưởng Bộ Công an; cùng lãnh đạo Tỉnh ủy, UBND tỉnh An Giang. Theo Quyết định của Ban Bí thư Trung ương Đảng, Trung tướng Đinh Văn Nơi - Ủy viên Đảng ủy Công an Trung ương, Bí thư Đảng ủy, Cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ (Bộ Công an), được điều động, chỉ định tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Tỉnh ủy An Giang nhiệm kỳ 2025 - 2030. Đồng thời, Ban Bí thư chỉ định Trung tướng Đinh Văn Nơi giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy An Giang nhiệm kỳ 2025 - 2030, và phân công kiêm giữ chức Bí thư Đảng ủy đặc khu Phú Quốc nhiệm kỳ 2025 - 2030. Ông Đinh Văn Nơi sinh năm 1976, quê TP. Cần Thơ, là tiến sĩ chuyên ngành An ninh và Trật tự xã hội (Học viện Cảnh sát nhân dân). Ông nhập ngũ tại Tiểu đoàn Tây Đô năm 1993, chuyển sang công tác trong lực lượng Công an TP. Cần Thơ từ năm 1998. Sau nhiều năm công tác tại Công an huyện Phong Điền, năm 2016, ông được bổ nhiệm giữ chức Phó Giám đốc Công an TP. Cần Thơ. Tháng 6/2020, ông được điều động, bổ nhiệm giữ chức Giám đốc Công an tỉnh An Giang; từ ngày 1/9/2022 giữ chức Giám đốc Công an tỉnh Quảng Ninh. Tháng 1/2023, ông được thăng cấp bậc hàm từ đại tá lên thiếu tướng. Tháng 8/2024, ông được Bộ Công an điều động, bổ nhiệm giữ chức Cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ. Tháng 7/2025, ông được thăng cấp bậc hàm trung tướng. NHẬT HUY Văn phòng Trung ương Đảng vừa ban hành thông báo kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với đại diện Đảng ủy Chính phủ và các cơ quan liên quan về công tác phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu từ nay đến hết năm 2026. KHÔNG ĐƯỢC CHỦ QUAN VỚI BẤT KỲ KỊCH BẢN NÀO Theo thông báo, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước kết luận, những năm gần đây, diễn biến thiên tai ngày càng phức tạp, không theo quy luật, phạm vi tác động ngày càng rộng, ảnh hưởng lớn đến sản xuất và đời sống nhân dân. Vì vậy, công tác phòng, chống thiên tai trong bối cảnh hiện nay phải được xác định là một cấu phần của phát triển bền vững, gắn với bảo đảm an ninh con người, an ninh nguồn nước, an ninh lương thực, an ninh năng lượng và ổn định xã hội. Công tác này phải được tích hợp trong các kịch bản điều hành phát triển, kế hoạch đầu tư công, điều hành sản xuất kinh doanh, thu hút đầu tư, bảo đảm an sinh và bảo vệ đời sống nhân dân. Trên cơ sở đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng, cần định hướng chuyển mạnh từ ứng phó bị động sang quản trị rủi ro chủ động; từ xử lý hậu quả sang phòng ngừa từ sớm, từ xa; từ chỉ đạo theo mùa vụ sang chuẩn bị thường xuyên; từ cách làm chủ yếu dựa vào kinh nghiệm sang cách làm dựa trên dữ liệu, khoa học, công nghệ, pháp luật, kỷ luật quy hoạch và trách nhiệm của người đứng đầu. Về quan điểm chỉ đạo, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, bảo vệ tính mạng nhân dân là yêu cầu cao nhất, trong đó ưu tiên hàng đầu là các đối tượng yếu thế. Cùng với đó, phòng ngừa phải đi trước một bước, từ quy hoạch, đầu tư, tiêu chuẩn xây dựng, bảo vệ rừng, hành lang thoát lũ, an toàn hồ đập, bố trí dân cư đến quản lý sông suối, kiểm soát khai thác cát, nước ngầm, thoát nước đô thị; đồng thời tăng cường cảnh báo sớm, dữ liệu số và kỹ năng cộng đồng. Phòng, chống thiên tai phải gắn trực tiếp với mục tiêu tăng trưởng và phát triển bền vững. Vì vậy, các quy hoạch và công trình hạ tầng cần được xây dựng, nâng cấp với khả năng chống chịu thiên tai ở cấp độ cao. Lấy cơ sở làm nền tảng, bảo đảm phù hợp thực tế từng địa bàn. Tránh tình trạng giao trách nhiệm cho cơ sở theo phương châm “4 tại chỗ”, nhưng không bố trí đủ nhân lực, phương tiện, cơ chế chi viện. “Siết chặt kỷ luật, kỷ cương, gắn với trách nhiệm người đứng đầu nếu để xảy ra tình trạng buông lỏng quản lý địa bàn, dẫn đến các vi phạm như: Phá rừng, lấn suối, san lấp ao hồ, khai thác cát trái phép, xây dựng trong hành lang thoát lũ, chậm cảnh báo, chậm sơ tán...”, thông báo kết luận nêu rõ. BẢO ĐẢM TUYỆT ĐỐI AN TOÀN TÍNH MẠNG NHÂN DÂN TRONG MỌI TÌNH HUỐNG Về nhiệm vụ trọng tâm từ nay đến hết năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu, các bộ, ngành, địa phương khẩn trương rà soát, cập nhật kịch bản ứng phó với các loại hình thiên tai (hạn hán, xâm nhập mặn, thiếu nước, cháy rừng, bão mạnh, mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất, ngập úng đô thị, sự cố hồ đập, đê điều...). Kịch bản cần được xây dựng chi tiết, khả thi, phù hợp với đặc thù từng vùng, từng địa bàn, từng khu dân cư có nguy cơ chịu ảnh hưởng cao. “Bảo đảm tuyệt đối an toàn tính mạng nhân dân trong mọi tình huống. Cấp xã phải nắm chắc từng hộ dân trong khu vực có nguy cơ xảy ra thiên tai (lũ quét, sạt lở, ngập sâu...). Đồng thời, cần xác định rõ các phương án sơ tán khi có tình huống khẩn cấp: Đối tượng ưu tiên sơ tán trước, lộ trình di chuyển, phương tiện, lực lượng hỗ trợ; bảo đảm các điều kiện thiết yếu tại nơi trú tránh như nước sạch, thuốc men, điện, vệ sinh môi trường và an ninh trật tự”, thông báo kết luận nêu. Định hướng giai đoạn 20262030, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, đây là giai đoạn tạo nền tảng căn bản để chuyển từ ứng phó thiên tai sang quản trị rủi ro thiên tai. Cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật; khẩn trương xây dựng, phê duyệt và tổ chức thực hiện Kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia giai đoạn 2026-2030 gắn với Chiến lược quốc gia phòng, chống thiên tai đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050; Quy hoạch phòng, chống thiên tai và thủy lợi thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và các quy hoạch liên quan. Mọi quy hoạch dự án đầu tư phải tích hợp yêu cầu phòng, chống thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu. TRƯỜNG PHONG 2 THỜI SỰ n Thứ Tư n Ngày 15/7/2026 QUAÛNG CAÙO PHAÙT HAØNH Haø Noäi: ÑT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TPHCM: ÑT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giôø haønh chính (024)39439664 Ngoaøi giôø 0912033213 (Thu Hieàn) n Thieát keá : QUANG HUY n Giaù: 5.500 ñoàng n Ban ñaiï dienä taiï thanø h pho á Ho à Chí Minh: 384 Nam Kyø Khôiû Nghóa, P.Xuanâ Hoa-ø TPHCM. ÑT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï mienà Trung: 339 Leâ Thanh Nghò, P.Hoaø Cöônø g; 19 Ngoâ Gia Tö,ï P.Haiû Chauâ , TP Ña ø Nanü g, ÑT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban ñaiï dienä taiï Bacé Trung Bo:ä 21 Ho à Xuanâ Höông, P.Thanø h Vinh, tænh Ngheä An. ÑT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban ñaiï dienä taiï ÑBSCL: 103 Tranà Vanê Hoaiø , P.Ninh Kieuà , TP Canà Thô. ÑT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Nguyenâ - Nam Trung Bo:ä 52 Tranà Nhatä Duatä , P.Buonâ Ma Thuotä , Ñaké Laké , ÑT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, ñöônø g 2/4, P. Bacé Nha Trang, tænh Khanù h Hoaø . SÑT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Bacé Bo:ä 64 ñöônø g Ly ù Tö ï Tronï g, P.Yenâ Baiù , tænh Laoø Cai. ÑT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Ñonâ g Bacé Bo:ä So á 18 Le â Thanh Nghò, P.Haï Long, tænh Quanû g Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Toøa soaïn: 15 Hoà Xuaân Höông, P.Hai Baø Tröng vaø D29 Phaïm Vaên Baïch, P.Caàu Giaáy, Haø Noäi. ÑT: 3943 4031 - 38227525 E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn, ISSN 0866-0827 Website: www.tienphong.vn n Toång Bieân taäp: PHUØNG COÂNG SÖÔÛNG n Phoù Toång Bieân taäp: Nguyeãn Ngoïc Tieán, Traàn Thò Thu Haø n In taiï : Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 1, Cty in baoù Nhanâ Danâ Ña ø Nanü g, Cty TNHH MTV in Ñaé êkê Laké , Xöônû g in Quanâ khu IV, Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 2, TPHCM Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu, cần định hướng chuyển mạnh từ bị động ứng phó thiên tai sang chủ động quản trị rủi ro. Ban Bí thư quyết định điều động, chỉ định Trung tướng Đinh Văn Nơi - Cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ (Bộ Công an) tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Tỉnh ủy An Giang, giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy; đồng thời phân công kiêm giữ chức Bí thư Đảng ủy đặc khu Phú Quốc. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ẢNH: TTXVN Chuyển từ ứng phó sang quản trị rủi ro thiên tai Trung tướng Đinh Văn Nơi làm Phó Bí thư Tỉnh ủy An Giang Trong số nhiều nhiệm vụ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu siết chặt kỷ luật, xử lý nghiêm minh trong lĩnh vực quy hoạch, xây dựng, tài nguyên và môi trường, không để làm gia tăng rủi ro đối với tính mạng, tài sản của nhân dân; xem xét trách nhiệm người đứng đầu nếu buông lỏng quản lý, để vi phạm kéo dài để xảy ra hậu quả… Ông Nguyễn Thành Tâm - Phó Trưởng Ban Tổ chức Trung ương trao quyết định và tặng hoa cho ông Đinh Văn Nơi ẢNH: NHẬT HUY TỔNG BÍ THƯ, CHỦ TỊCH NƯỚC TÔ LÂM:
3 n Thứ Tư n Ngày 15/7/2026 THỜI SỰ Sáng 14/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét báo cáo công tác dân nguyện của Quốc hội tháng 6/2026. Tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát Lê Thị Nga cho biết, cử tri và nhân dân quan tâm vụ việc bất thường về kết quả môn Toán tại Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông năm 2026 ở Tuyên Quang. Thường trực Ủy ban Dân nguyện và Giám sát kiến nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương điều tra, làm rõ vụ việc điểm thi môn Toán bất thường tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang. Nêu ý kiến về vụ việc trên, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh đánh giá “đây là việc rất nghiêm trọng”, vì đây là kỳ thi tối quan trọng, ảnh hưởng lớn đến xã hội. “Chúng tôi rất hoan nghênh tinh thần chỉ đạo của Chính phủ là kiên quyết xử lý nghiêm, không có vùng cấm. Những việc này đang trong quá trình rà soát và chúng tôi đã có báo cáo cụ thể về các vấn đề, bao gồm cả về đề thi môn Ngữ văn”, ông Vinh bày tỏ. Ngoài xử lý nghiêm các trường hợp sai phạm, vi phạm, theo ông Vinh, cần phải chấn chỉnh công tác quản lý nhà nước trong giáo dục cũng như việc tổ chức những hoạt động lớn như kỳ thi quốc gia. SẼ TÁCH THI TỐT NGHIỆP THPT VÀ THI ĐẠI HỌC? Ông Nguyễn Đắc Vinh cho rằng, thời gian qua, chúng ta thực hiện giải pháp "2 trong 1" chủ yếu để giảm gánh nặng cho xã hội. Tuy nhiên, giải pháp này cũng có bất cập. Bởi học sinh thi tốt nghiệp THPT có động lực đạt kết quả cao hơn để được tuyển vào các trường đại học. Nhấn mạnh đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến tiêu cực trong kỳ thi, ông Vinh cho rằng cần nghiên cứu tách hai kỳ thi. Ông nêu rõ, việc thi tốt nghiệp THPT giúp đánh giá quá trình học tập và theo hướng chỉ kiểm tra kiến thức và đánh giá, phân loại trình độ của học sinh. Từ đó, giúp đánh giá lại chất lượng đào tạo của các cơ sở giáo dục và có sự điều chỉnh cho đúng hướng. Còn tuyển sinh đại học, theo ông, việc này nên thuộc thẩm quyền của các cơ sở giáo dục đại học. “Thực tế hiện nay một số trường đại học đã chuyển sang đánh giá theo năng lực và họ tự tuyển”, ông Vinh nêu ý kiến và cho rằng, tách thi tốt nghiệp THPT và thi đại học - cao đẳng sẽ có ít nguy cơ lặp lại tình trạng như vừa qua. Trước các ý kiến trên, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng khẳng định, Chính phủ đã quyết liệt chỉ đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo, các cơ quan chức năng khẩn trương kiểm tra, xác minh khách quan, toàn diện vụ việc này. “Nếu phát hiện sai phạm, phải xử lý nghiêm theo đúng quy định của pháp luật, bảo đảm sự công bằng với các thí sinh, giữ vững niềm tin của nhân dân đối với ngành giáo dục”, Phó Thủ tướng nêu rõ. Ông Thắng cũng cho biết, Thủ tướng Chính phủ rất quan tâm đến vấn đề này và đã có phiên họp rà soát, chỉ đạo. Tới đây, Thủ tướng sẽ trực tiếp làm việc với UBND và lãnh đạo tỉnh Tuyên Quang, để tiếp tục có phương án xử lý. LUÂN DŨNG Từ vụ bất thường điểm 10 Toán ở tỉnh Tuyên Quang, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh kiến nghị xem xét tách thi tốt nghiệp THPT và thi đại học - cao đẳng để tránh nguy cơ lặp lại các vụ việc tương tự. Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh ẢNH: QH Tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang có 328 thí sinh dự thi môn Toán, trong đó 146 em đạt điểm 10, và 150 em đạt từ 9 điểm trở lên. TỪ VỤ BẤT THƯỜNG ĐIỂM 10 TOÁN Ở TUYÊN QUANG: Ngày 14/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét báo cáo công tác dân nguyện của Quốc hội tháng 6. Tại phiên họp, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban T.Ư MTTQ Việt Nam Hà Thị Nga bày tỏ sự đồng tình với dự thảo báo cáo công tác dân nguyện tháng 6. MTTQ ghi nhận sự quan tâm của người dân đối với các chính sách dân sinh hết sức thiết thực như việc triển khai xăng sinh học E10, điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội, phát triển nhà ở xã hội… “Cử tri và nhân dân cũng mong muốn các cơ quan chức năng sẽ tiếp tục tăng cường hơn nữa công tác truyền thông về chính sách để đảm bảo sự công khai, minh bạch và tạo sự đồng thuận cao hơn nữa”, bà Nga nói. Ủy ban Dân nguyện và Giám sát đã rất kịp thời đưa vào báo cáo những vấn đề nóng, gây bất bình, lo ngại trong dư luận như: bất thường về điểm môn Toán tại Tuyên Quang; sai phạm về xuất bản cuốn sách “Chuyện với Thanh”; tình trạng sản xuất hàng giả, thuốc giả; các vụ tai nạn liên quan phương tiện giao thông vận tải thủy… Bà Nga cho biết, Đảng ủy MTTQ Việt Nam đã trực tiếp làm việc với Hội Nhà văn Việt Nam về việc xuất bản cuốn sách “Chuyện với Thanh”; nắm bắt tình hình, kịp thời tổng hợp và có báo cáo gửi các cơ quan có thẩm quyền. Bà cũng cho biết, MTTQ tiếp tục triển khai tốt Cổng Mặt trận số 24/7 để kịp thời tiếp nhận các ý kiến phản ánh của nhân dân. Trong đó có phản ánh của nhân dân và cử tri Thủ đô liên quan dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng. Nội dung này đã được tổng hợp và báo cáo Đảng uỷ Quốc hội, gửi Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương. “Chúng tôi đề nghị nghiên cứu, tính toán để bổ sung nội dung này trong báo cáo dân nguyện tháng 6 với liều lượng và dung lượng phù hợp. Đây là vấn đề trong thời gian vừa qua cử tri và nhân dân Thủ đô Hà Nội hết sức quan tâm”, bà Nga nêu. Bà Nga nhấn mạnh, thời gian tới, MTTQ Việt Nam sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Ban Dân nguyện và Giám sát để tiếp tục tổng hợp các ý kiến kiến nghị của cử tri; đồng thời giám sát quá trình tiếp nhận, giải quyết những đề xuất, kiến nghị của cử tri và Nhân dân. LUÂN DŨNG Sáng 14/7, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú chủ trì Hội nghị giao ban quý II/2026 với các tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy, các ban đảng, 4 văn phòng, đơn vị sự nghiệp trực thuộc Trung ương. Phát biểu kết luận hội nghị, Thường trực Ban Bí thư yêu cầu tiếp tục quán triệt thực hiện nghiêm túc Kết luận 226 của Ban Bí thư, giảm hội họp, chấn chỉnh lề lối làm việc. “Giảm văn bản, giảm giấy tờ, nhất là giảm báo cáo để giảm gánh nặng cho cơ sở; tích hợp hội họp, tích hợp văn bản, các cuộc họp cần thiết phải tổ chức thì tổ chức ngắn gọn, thiết thực, đi thẳng vào nội dung công việc”, Thường trực Ban Bí thư yêu cầu. Thường trực Ban Bí thư yêu cầu thực hiện nghiêm túc, hiệu quả các ý kiến chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và các kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư. Trước mắt, các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị chủ động chuẩn bị tốt các nội dung trình Hội nghị Trung ương 3; tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện hiệu quả Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, các Nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị. Theo Thường trực Ban Bí thư, trong 6 tháng cuối năm, tập trung tháo gỡ điểm nghẽn về thể chế, xử lý triệt để, không để phát sinh điểm nghẽn mới, khoảng trống pháp lý; bảo đảm phân cấp, phân quyền đi đôi với nguồn lực và trách nhiệm. Đồng thời, nhanh chóng tháo gỡ, xử lý dứt điểm các dự án đầu tư chậm tiến độ, có vướng mắc, dự án đang chờ đưa vào sử dụng; đẩy nhanh tỉ lệ giải ngân vốn đầu tư công trong 6 tháng cuối năm 2026. Các cơ quan, địa phương, đơn vị tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nghiêm việc tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn, các văn bản chồng chéo, mâu thuẫn, nhất là trong lĩnh vực đầu tư, kinh doanh, sản xuất, tạo việc làm để thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững. Đồng thời, hoàn thiện công tác quy hoạch; đẩy nhanh điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050; sơ kết việc thực hiện Nghị quyết số 18 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIII và đề xuất sửa đổi, bổ sung những vấn đề liên quan đến chính sách đất đai, chính sách nhà ở, phù hợp thực tiễn, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước. Cùng với đó, chuẩn bị tốt năm học 2026 - 2027 trên phạm vi toàn quốc; bảo đảm đủ trường, lớp cho học sinh và khai giảng năm học mới; nghiên cứu, xây dựng trạm y tế tại các xã biên giới, đáp ứng nhu cầu khám, chữa bệnh cho Nhân dân. Tiếp tục đẩy mạnh sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập và trường học tại các địa phương. Tiếp tục thực hiện tốt công tác chăm lo đời sống người có công, thương binh, gia đình liệt sĩ, Mẹ Việt Nam Anh hùng, nhân dịp 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ… TRƯỜNG PHONG Người dân rất quan tâm việc điều chỉnh lương hưu, trợ cấp Giảm báo cáo để giảm gánh nặng cho cơ sở Ủy ban T.Ư MTTQ Việt Nam ghi nhận sự quan tâm của người dân đối với các chính sách dân sinh hết sức thiết thực như việc triển khai xăng sinh học E10, điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội, phát triển nhà ở xã hội... Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban T.Ư MTTQ Việt Nam Hà Thị Nga phát biểu ẢNH: QH Đề xuất tách riêng thi tốt nghiệp và đại học
4 n Thứ Tư n Ngày 15/7/2026 XÃ HỘI Trao đổi với phóng viên báo Tiền Phong, ông Trần Việt Phường - Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) - gửi lời chia sẻ sự tiếc thương sâu sắc đối với những nạn nhân trong vụ tai nạn lật ca nô du lịch xảy ra tại Phú Quốc. Ông Phường có những chia sẻ về việc khai thác du lịch sông, biển an toàn sau vụ việc thương tâm. Theo ông, hiện du lịch sông nước, đường biển đảo bằng tàu, thuyền của ĐBSCL có những hạn chế gì? Điều đáng lo nhất, nhiều người chỉ quan tâm đến an toàn sau khi xảy ra tai nạn. Trong khi đó, an toàn phải được chuẩn bị ngay từ trước khi phương tiện rời bến. Đây là nguyên tắc không thể xem nhẹ trong hoạt động du lịch. Qua thực tế hoạt động du lịch đường thủy nhiều năm cho thấy không ít bất cập cần được nhìn nhận thẳng thắn. Điều dễ nhận thấy nhất là tâm lý chủ quan của cả du khách lẫn một số đơn vị khai thác phương tiện. Nhiều hành khách khi lên tàu, xuồng, đò hoặc ca nô không chủ động mặc áo phao, xem nhẹ quy định an toàn. Ở chiều ngược lại, một số chủ phương tiện hoặc người điều khiển tàu chưa quyết liệt trong việc yêu cầu hành khách mặc áo phao. Có nơi chỉ bố trí áo phao để đối phó kiểm tra, chưa hướng dẫn cách sử dụng, hoặc không đủ số lượng, chất lượng trang thiết bị cứu sinh trước mỗi chuyến đi. Bên cạnh đó, còn hiện tượng phương tiện khai thác lâu năm chưa được nâng cấp đồng bộ. Công tác tập huấn kỹ năng xử lý sự cố cho lái tàu, nhân viên phục vụ và hướng dẫn viên chưa được thực hiện thường xuyên. Để bảo đảm an toàn cho du lịch sông, biển, ông thấy rằng cần triển khai những giải pháp nào, đặc biệt là tại Phú Quốc - nơi thu hút rất đông du khách quốc tế? Theo tôi, cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp và phải thực hiện thường xuyên, không chỉ làm sau mỗi vụ tai nạn. Trong đó, công tác tuyên truyền phải đẩy mạnh, để hình thành văn hóa an toàn trong du lịch. Mỗi du khách cần hiểu việc mặc áo phao là biện pháp bảo vệ chính mình. Các doanh nghiệp lữ hành cũng cần lồng ghép nội dung hướng dẫn an toàn ngay khi xây dựng chương trình tham quan. Cùng đó, phải quy định rõ trách nhiệm của từng cá nhân tham gia phục vụ khách. Hướng dẫn viên, chủ tàu, chủ đò, lái ca nô phải có trách nhiệm kiểm tra đầy đủ số lượng áo phao, hướng dẫn hành khách mặc đúng quy cách và kiên quyết không xuất bến nếu chưa bảo đảm các điều kiện an toàn. Đây phải trở thành quy trình bắt buộc. Các địa phương tăng cường kiểm tra tàu, thuyền du lịch đường thủy, đặc biệt trong mùa cao điểm du lịch và khi thời tiết diễn biến phức tạp, xử lý nghiêm vi phạm. Đặc biệt, phải chuyển từ tư duy xử lý sau tai nạn sang tư duy phòng ngừa rủi ro. Mỗi doanh nghiệp du lịch cần xây dựng phương án ứng phó sự cố, tổ chức diễn tập định kỳ, kiểm tra phương tiện trước mỗi chuyến đi và cập nhật thường xuyên thông tin dự báo thời tiết. Khi tất cả các khâu đều được thực hiện nghiêm túc thì nguy cơ xảy ra tai nạn sẽ giảm đáng kể. Phú Quốc thu hút đông du khách quốc tế, sắp tới diễn ra sự kiện lớn như APEC 2027, du lịch phải đặt an toàn lên trên hết. Các quy định, quy trình về an toàn cho du khách phải thể hiện rõ trách nhiệm của từng cá nhân tham gia phục vụ khách, từ hướng dẫn viên, chủ tàu, chủ đò, lái ca nô. Mỗi cá nhân phải có trách nhiệm kiểm tra đầy đủ số lượng áo phao, hướng dẫn hành khách mặc đúng quy cách, kiên quyết không xuất bến nếu chưa bảo đảm các điều kiện an toàn. Sau sự cố lật ca nô du lịch tại Phú Quốc vào ngày 11/7, quan điểm của ông về phát triển du lịch đường sông, đường biển thế nào? Vụ lật ca nô khiến 15 người thiệt mạng là sự việc đau lòng, cũng là lời cảnh báo mạnh mẽ về công tác bảo đảm an toàn trong hoạt động du lịch đường thủy, du lịch biển. Đối với ĐBSCL, lợi thế về du lịch sông nước và biển đảo là rất đặc biệt. Toàn vùng có hệ thống sông ngòi, kênh rạch chằng chịt, nhiều điểm đến nổi tiếng như Phú Quốc, Nam Du, Hà Tiên, Côn Đảo, Cà Mau hay Cần Thơ với chợ nổi Cái Răng. Đây là những tài nguyên mà ít nơi nào có được. Do đó, du lịch của vùng thường gắn với trải nghiệm sông nước. Tuy nhiên, để phát triển bền vững thì yếu tố an toàn phải được đặt lên hàng đầu. Vì vậy, phát triển nhanh phải đi đôi với phát triển an toàn và có trách nhiệm. Cảm ơn ông. HÒA HỘI (thực hiện) Sau sự cố lật ca nô tại Phú Quốc khiến 15 du khách thiệt mạng, vấn đề bảo đảm an toàn cho du khách thu hút sự quan tâm đặc biệt. Theo chuyên gia, điều đáng lo nhất là nhiều người chỉ quan tâm đến an toàn sau khi xảy ra tai nạn, trong khi an toàn phải được chuẩn bị ngay từ trước khi phương tiện rời bến. Hiện trường vụ lật ca nô tại Đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang Bất cập du lịch đường thủy Ngày 11/7, ca nô Ocean Pearl Island (của Cty Du lịch Minh Huy PC) khi chở 32 du khách Ấn Độ, 3 thuyền viên và 1 hướng dẫn viên người Việt từ Hòn Mây Rút Ngoài về cảng quốc tế An Thới (Phú Quốc) bị lật. Vụ tai nạn khiến 15 người tử vong, đều mang quốc tịch Ấn Độ. Ngày 12/7, Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an tỉnh An Giang ra quyết định khởi tố vụ án hình sự và tạm giữ Nguyễn Hồng Hải (SN 1969, ngụ ấp Thuận Tiến, xã Sơn Kiên, tỉnh An Giang; tạm trú đặc khu Phú Quốc), thuyền trưởng - người lái ca nô, để điều tra. VỤ LẬT CA NÔ KHIẾN 15 NGƯỜI TỬ VONG: CHUYỆN HÔM NAY Đây không phải thành tựu mà là tín hiệu báo động nghiêm trọng về chất lượng nguồn nhân lực tương lai. Chuẩn đầu vào thấp kéo theo chuẩn đầu ra thấp là quy luật khắc nghiệt không thể tránh khỏi. Nhiều trường, đặc biệt là trường địa phương và tư thục, buộc phải hạ ngưỡng tuyển sinh, giản lược chương trình giảng dạy, nới lỏng đánh giá chỉ để duy trì số lượng và tỷ lệ tốt nghiệp. Tâm lý “không dám đánh trượt nhiều sinh viên” lan rộng, biến quá trình đào tạo thành hình thức. Hệ quả là vòng xoáy nguy hiểm: đầu vào yếu dẫn đến đào tạo dễ dãi, đầu ra kém làm suy giảm uy tín, khiến việc tuyển sinh càng khó khăn hơn. Cử nhân ra trường không đáp ứng yêu cầu doanh nghiệp, phải đào tạo lại hoặc chấp nhận việc làm không đúng chuyên môn, trong khi nền kinh tế vẫn thiếu trầm trọng kỹ sư, lao động tay nghề cao. Thừa cử nhân, thiếu nhân lực chất lượng - nghịch lý này kéo dài và ngày càng trầm trọng. Dù vậy, bức tranh tuyển sinh năm nay cũng có gam màu tươi sáng khi hơn nửa số thí sinh chuyển hướng sang các ngành STEM (Khoa học - Science, Công nghệ -Technology, Kỹ thuật - Engineering và Toán học - Mathematics) nhờ chính sách đúng đắn như Nghị định 179. Tuy nhiên, sự dịch chuyển này mới chỉ mạnh ở nhóm trường top, trong khi nhiều trường khác vẫn loay hoay với bài toán tuyển đủ người học. Nhiều quốc gia đi trước đã chứng minh không thể đánh đổi chất lượng lấy số lượng. Hàn Quốc siết chặt chỉ tiêu, cắt giảm và sáp nhập hàng loạt trường yếu, gắn ngân sách với kết quả việc làm và nghiên cứu. Nhật Bản tập trung thu hút sinh viên quốc tế, gắn đào tạo với doanh nghiệp và tái cấu trúc ngành học theo nhu cầu thực tế. Đức phát triển mạnh hệ thống đào tạo nghề kép, giúp thanh niên có nhiều lựa chọn ngoài đại học, từ đó giảm áp lực số lượng cho các trường và cung cấp lực lượng lao động lành nghề cho doanh nghiệp. Chúng ta cần một cuộc cải tổ toàn diện và quyết liệt. Bộ Giáo dục và Đào tạo cần rà soát cơ chế giao chỉ tiêu, gắn chặt với năng lực đào tạo thực tế, tỷ lệ việc làm sau tốt nghiệp, chất lượng giảng viên và cơ sở vật chất. Cần mạnh dạn tái cơ cấu mạng lưới trường đại học, sáp nhập những trường hoạt động kém hiệu quả, dừng tuyển sinh các ngành không phù hợp với nhu cầu xã hội. Chuẩn đầu ra phải được giám sát độc lập, minh bạch thông qua đánh giá của doanh nghiệp và thu nhập thực tế của cử nhân. Đồng thời, cần tiếp tục đầu tư trọng điểm vào các ngành chiến lược như STEM, bán dẫn, AI, công nghệ sinh học, chuyển đổi số…, thay vì dàn trải nguồn lực. Một nền giáo dục đại học mạnh mẽ không được đo bằng số lượng sinh viên nhập học hay số lượng trường lớp, mà bằng chất lượng của những người tốt nghiệp và giá trị họ mang lại cho xã hội. Nếu học đại học trở nên quá dễ dàng, chúng ta dễ đánh mất cả một thế hệ lao động chất lượng cao. Không thể tiếp tục hạ chuẩn để tồn tại. Đã đến lúc nâng cao chất lượng một cách kiên quyết, dù phải chấp nhận những thay đổi đau đớn, trước khi quá muộn. TH.A Hạ chuẩn để tồn tại hay tự sát? TIẾP THEO TRANG 1
5 KINH TẾ n Thứ Tư n Ngày 15/7/2026 DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC TRƯỚC CUỘC ĐẠI TÁI CƠ CẤU KHI “ĐẾ CHẾ” LƯƠNG THỰC BUỘC PHẢI THU MÌNH Tổng Công ty Lương thực miền Bắc (Vinafood 1) từng được xem là một trong những “cánh chim đầu đàn” của ngành lương thực Việt Nam. Vinafood 1 trong nhiều năm phát triển theo mô hình mở rộng với mạng lưới doanh nghiệp thành viên trải dài trên nhiều địa phương và lĩnh vực, từ lương thực, muối, bột mì, bao bì đến thương mại, dịch vụ, thậm chí cả đầu tư bất động sản. Mô hình này từng giúp doanh nghiệp mở rộng hiện diện trên thị trường, nhưng cũng khiến nguồn lực bị phân tán, hiệu quả sử dụng vốn chưa tương xứng với quy mô tài sản và vai trò được giao. Theo Đề án cơ cấu lại được Thủ tướng phê duyệt cuối năm 2023, đến hết năm 2025, Vinafood 1 phải thoái toàn bộ vốn tại 14 doanh nghiệp, trong đó có Công ty Cổ phần (CTCP) Phân phối Bán lẻ VNF1, CTCP Lương thực Hà Sơn Bình, CTCP Lương thực Hà Bắc, CTCP Lương thực Nam Định, CTCP Lương thực tỉnh Điện Biên, CTCP Lương thực Tuyên Quang, CTCP Chế biến Muối và Nông sản miền Trung, CTCP Muối và Thương mại miền Trung, CTCP Kinh doanh Bao bì Lương thực, CTCP Tập đoàn Muối miền Nam, CTCP Chế biến kinh doanh Lương thực thực phẩm Hà Nội, CTCP Lương thực Lào Cai, CTCP Bia Hà Nội - Nam Định, CTCP Visalco. Đồng thời, doanh nghiệp phải giảm tỷ lệ sở hữu tại một số đơn vị khác như CTCP Lương thực Đông Bắc, CTCP Lương thực Yên Bái, CTCP Lương thực Hà Giang, CTCP Bột mỳ Vinafood 1 và CTCP Lương thực Lương Yên… theo lộ trình được phê duyệt. Xa hơn câu chuyện thoái vốn, đề án hướng tới mục tiêu đưa Vinafood 1 trở lại đúng vai trò của một doanh nghiệp nòng cốt trong lĩnh vực lương thực, tập trung nguồn lực cho chuỗi giá trị lúa gạo, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn Nhà nước và thực hiện nhiệm vụ bảo đảm an ninh lương thực quốc gia. Sau hai năm triển khai đề án, bức tranh tài chính của doanh nghiệp đã ghi nhận những chuyển biến tích cực. Năm 2024, doanh thu hợp nhất của Vinafood 1 đạt hơn 25.500 tỷ đồng, tăng gần 5.000 tỷ đồng so với năm trước. Lợi nhuận sau thuế hợp nhất đạt hơn 306 tỷ đồng, tăng khoảng 28%; vốn chủ sở hữu vượt 7.800 tỷ đồng. Đà phục hồi được duy trì trong năm 2025 khi lợi nhuận sau thuế vượt 474 tỷ đồng, tăng khoảng 54% so với năm trước. Đáng chú ý, dòng tiền từ hoạt động kinh doanh đã cải thiện đáng kể sau nhiều năm chịu áp lực từ công nợ và nhu cầu vốn lưu động lớn. Dù vậy, nếu đặt cạnh những mục tiêu mà đề án tái cơ cấu đề ra, cuộc “đại phẫu” tại doanh nghiệp đầu ngành lương thực vẫn còn không ít việc dang dở. Những tồn đọng tài chính của Vinafood 1 từ quá khứ vẫn còn hiện hữu. Đến cuối năm 2025, Vinafood 1 vẫn phải trích lập dự phòng phải thu khó đòi khi khoản công nợ kéo dài nhiều năm với quy mô gần 2.000 tỷ đồng. Hiệu quả sinh lời của doanh nghiệp vẫn ở mức khá thấp nếu đặt cạnh nguồn lực mà Nhà nước giao quản lý với tổng tài sản khoảng 16.500 tỷ đồng và vốn chủ sở hữu trên 8.000 tỷ đồng. Đặc biệt, tiến độ thoái vốn và thu gọn hệ sinh thái vẫn còn chậm so với lộ trình đề ra. Theo tìm hiểu của phóng viên báo Tiền Phong, đến cuối năm 2025, Vinafood 1 vẫn duy trì sở hữu tại nhiều doanh nghiệp thành viên, trong đó có một số đơn vị thuộc diện phải thoái vốn toàn bộ theo đề án như: CTCP Phân phối Bán lẻ VNF1, CTCP Lương thực Hà Sơn Bình, Lương thực Hà Bắc, Lương thực Nam Định, Lương thực tỉnh Điện Biên, Lương thực Tuyên Quang… Cùng với đó, với hai doanh nghiệp thuộc diện phải giảm sở hữu xuống còn từ 51% đến dưới 65% là CTCP Bột mỳ Vinafood 1 và CTCP Lương thực Lương Yên, hiện Vinafood 1 vẫn nắm giữ lần lượt 97,8% và 98,1% vốn điều lệ. Điều này cho thấy những áp lực tái cơ cấu đối với Vinafood 1 vẫn còn rất lớn trong bối cảnh thị trường lúa gạo thế giới liên tục biến động, cạnh tranh xuất khẩu ngày càng gay gắt. COMA VÀ CHIẾC ÁO QUÁ RỘNG CỦA QUÁ KHỨ Từng là một trong những lá cờ đầu của ngành cơ khí xây dựng Việt Nam, Tổng Công ty Cơ khí Xây dựng (COMA) xây dựng mạng lưới công ty con, công ty liên kết và có các khoản đầu tư tài chính ở nhiều lĩnh vực như bất động sản cho thuê, xuất nhập khẩu máy móc... Khi thị trường thay đổi, COMA từ vị thế một Tổng Công ty cơ khí hàng đầu dần rơi vào vòng xoáy khó khăn kéo dài. Cuối năm 2023, Bộ Xây dựng phê duyệt Đề án “Cơ cấu lại và nâng cao năng lực quản trị doanh nghiệp của Tổng Công ty Cơ khí Xây dựng giai đoạn 20212025”. Theo đó, COMA phải đồng thời cơ cấu lại danh mục đầu tư, thoái vốn khỏi các đơn vị hoạt động kém hiệu quả hoặc không còn nằm trong chuỗi giá trị cơ khí xây dựng; tập trung nguồn lực cho các doanh nghiệp cốt lõi; xử lý công nợ tồn đọng; từng bước khắc phục lỗ lũy kế; đổi mới quản trị và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn. Trải qua quá trình “đại phẫu”, một trong những kết quả rõ nét nhất của COMA là thu hẹp danh mục đầu tư. Năm 2025, COMA đã hoàn thành thoái vốn tại hai công ty có vốn đầu tư khác và một công ty liên kết. Năm 2025, doanh thu công ty mẹ đạt khoảng 148 tỷ đồng, tăng hơn 50% so với năm trước; doanh thu hợp nhất đạt khoảng 330 tỷ đồng, tăng trên 15%. Cùng với đó, trong số sáu công ty con, có 4 đơn vị ghi nhận có lãi, gồm CTCP Cơ khí Xây dựng số 2 (COMA2), CTCP Cơ khí Xây dựng số 16 (COMA16), CTCP Cơ khí Xây dựng số 27 (COMA27) và CTCP Thiết bị điện và Cơ khí xây dựng (COMAEL). Hai đơn vị còn lại vẫn thua lỗ nhưng mức lỗ đã giảm đáng kể so với trước. Dù vậy, những kết quả đạt được so với kỳ vọng vẫn còn khoảng cách. Đến cuối năm 2025, tổng tài sản hợp nhất của COMA còn khoảng 870 tỷ đồng, trong khi nợ phải trả lên tới gần 897 tỷ đồng. Vốn chủ sở hữu tiếp tục âm gần 30 tỷ đồng và lỗ lũy kế đã vượt 273 tỷ đồng. Những con số này cho thấy doanh nghiệp vẫn chưa thực sự thoát khỏi áp lực tài chính kéo dài nhiều năm. Đáng lo ngại hơn, những khoản công nợ tồn đọng kéo dài vẫn chưa được giải quyết dứt điểm. COMA hiện vẫn còn các khoản phải thu tại nhiều công trình vốn ngân sách đã hoàn thành từ lâu. Đây được xem là những “cục máu đông” lớn nhất, ảnh hưởng trực tiếp đến dòng tiền và khả năng phục hồi của doanh nghiệp. Đặc biệt, quá trình xử lý các khoản đầu tư lịch sử cũng chưa hoàn tất. Một số công ty liên kết và doanh nghiệp có vốn góp vẫn hoạt động kém hiệu quả, thua lỗ hoặc ngừng hoạt động. Đến cuối năm 2025, COMA vẫn chưa hoàn thành việc bàn giao tài sản và vốn từ doanh nghiệp nhà nước sang công ty cổ phần. Ông Lê Đức Thọ - Tổng Giám đốc COMA thừa nhận doanh nghiệp không chỉ đối mặt không ít khó khăn trong quá trình tái cơ cấu, mà còn chịu áp lực trước những thách thức mang tính căn cơ hơn. Thị trường cơ khí xây dựng ngày càng cạnh tranh khốc liệt, nguồn việc không còn dồi dào như giai đoạn trước, trong khi nhu cầu đầu tư đổi mới công nghệ, nâng cao năng suất lao động và năng lực thi công đòi hỏi nguồn lực rất lớn. Để có việc làm, COMA nhiều khi phải cạnh tranh về giá hoặc làm nhà thầu phụ nên hiệu quả dự án không cao. DƯƠNG HƯNG Sau nhiều năm đầu tư dàn trải, nhiều doanh nghiệp Nhà nước đang phải thực hiện những cuộc “đại phẫu” chưa từng có: Thoái vốn, thu gọn hệ thống, từ bỏ các khoản đầu tư không còn mang lại giá trị và quay lại với lĩnh vực cốt lõi của mình. Bài 3: Thu hẹp những “đế chế” đầu tư dàn trải Kết quả kinh doanh của Vinafood 1 đang có nhiều khởi sắc song hiệu quả sinh lời vẫn ở mức thấp Lãnh đạo COMA cho biết thị trường cơ khí xây dựng ngày càng cạnh tranh khốc liệt, nguồn việc không còn dồi dào như giai đoạn trước Lãnh đạo COMA cho biết, theo kế hoạch, năm 2026, doanh nghiệp sẽ tiếp tục thoái vốn tại ba đơn vị còn lại, đồng thời xây dựng đề án tái cơ cấu giai đoạn 2026-2031 theo tinh thần Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị. Mục tiêu được đặt ra là xử lý dứt điểm các tồn tại sau cổ phần hóa, hoàn thành bàn giao vốn Nhà nước và từng bước tiến tới thoái toàn bộ vốn Nhà nước tại công ty mẹ COMA. Việc thoái vốn của COMA tại các doanh nghiệp thành viên vẫn diễn ra chậm
6 n Thứ Tư n Ngày 15/7/2026 KHOA GIÁO CÁC NGÀNH STEM LÊN NGÔI Theo thống kê của Bộ GD&ĐT, có tới trên 50% trong tổng số thí sinh đăng kí nguyện vọng trên hệ thống chung của Bộ lựa chọn các ngành STEM với số lượng nguyện vọng chiếm khoảng 30% trong tổng số hơn 6 triệu nguyện vọng. Năm 2025, số lượng thí sinh đăng kí nguyện vọng 1 vào các ngành STEM đạt trên 222.000 (chiếm khoảng 25% số thí sinh đăng kí nguyện vọng). Số nhập học ngành này trên 80.000 sinh viên. Như vậy, số lượng thí sinh đăng kí nguyện vọng nhóm ngành STEM tăng lên đáng kể sau 1 năm. GS.TS Chử Đức Trình, Hiệu trưởng Trường ĐH Công nghệ (ĐH Quốc gia Hà Nội) bất ngờ trước số lượng thí sinh đăng kí nguyện vọng nhóm ngành STEM năm nay. Với con số này, ông dự báo điểm chuẩn vào trường năm 2026 sẽ tăng từ 0,5-1 điểm tùy từng ngành. Các ngành tốp đầu điểm chuẩn có thể lên đến trên 28/30 điểm; nhiều ngành điểm chuẩn đạt 27/30 điểm. Các ngành còn lại dự báo điểm chuẩn không thay đổi so với năm trước. PGS.TS Nguyễn Phong Điền, Phó Giám đốc ĐH Bách khoa Hà Nội nhận định, tuy số lượng thí sinh đăng kí nhóm ngành STEM tăng gấp đôi năm 2025, nhưng điểm chuẩn nhóm ngành này tại ĐH Bách khoa Hà Nội không biến động so với dự báo vừa được nhà trường cung cấp. Cụ thể, ngành khoa học dữ liệu và trí tuệ nhân tạo, ngành khoa học máy tính được dự báo có điểm chuẩn cao nhất từ 28,5/30 điểm trở lên. Một số chương trình có mức dự báo 27,5-28,5/30 điểm gồm: kĩ thuật máy tính; an toàn không gian số; kĩ thuật điều khiển-tự động hóa; kĩ thuật vi điện tử và công nghệ nano… Nhóm ngành dự báo từ 26,5-27,5/30 điểm gồm công nghệ thông tin Việt Nhật; công nghệ thông tin Việt Pháp; kĩ thuật cơ điện tử; kĩ thuật điện tử viễn thông… Sở dĩ ông Điền cho rằng điểm chuẩn khó có thể đột biến so với dự báo vì năm nay, kết quả thi tốt nghiệp môn Toán (môn nhân hệ số trong xét tuyển của trường) nhiều điểm 10, phổ điểm cao nhưng 2 môn còn lại của tổ hợp A00, A01 (các tổ hợp chính xét tuyển) lại thấp. Theo nhận định của chuyên gia, chính sách học bổng từ Nghị định 179 của Chính phủ (cấp cho người học các ngành khoa học cơ bản, kĩ thuật then chốt và công nghệ chiến lược) đã tạo cú hích để hút thí sinh đến với các ngành STEM. GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng giáo dục ĐH (Bộ GD&ĐT) đánh giá, dữ liệu đăng kí nguyện vọng cho thấy con số khả thi đối với nhóm ngành STEM. GS Nguyễn Tiến Thảo cho biết, hiện cả nước số người lựa chọn học chính quy thuộc 15 nhóm ngành theo Nghị định 179 chiếm trên một nửa. Bộ GD&ĐT đang triển khai đồng bộ nhiều chương trình, đề án phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; đồng thời phê duyệt 90 chương trình đào tạo tài năng tại 23 cơ sở giáo dục ĐH, gắn đào tạo với nghiên cứu khoa học và các lĩnh vực công nghệ chiến lược để thu hút thí sinh đến với các ngành STEM ĐĂNG KÍ LÀ ĐỖ Nhìn vào bức tranh tổng thể của giáo dục đại học Việt Nam giai đoạn 2022-2025 qua bảng số liệu thống kê của Bộ GD&ĐT, có thể thấy có nhiều vấn đề liên quan đến tuyển sinh giáo dục ĐH. Tổng số lượng học sinh tốt nghiệp và đăng kí xét tuyển liên tục đạt những cột mốc mới. Tuy nhiên, đi sâu vào bài toán cơ cấu giữa chỉ tiêu tuyển sinh và số lượng nhập học thực tế, các trường ĐH và cao đẳng đang phải đối diện với một thực trạng đáng báo động thiếu hụt nguồn tuyển nghiêm trọng trên quy mô lớn. Dữ liệu của Bộ GD&ĐT cho biết, số thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT tăng từ hơn 1 triệu (năm 2022) lên trên 1,2 triệu (năm 2025). Nhưng trong cả giai đoạn này, hệ thống giáo dục ĐH tuyển sinh luôn không đạt chỉ tiêu đặt ra. Mỗi năm, các trường tuyển không đủ từ vài chục nghìn đến hàng trăm nghìn chỉ tiêu. Đỉnh điểm năm 2023, toàn hệ thống giáo dục ĐH chỉ tuyển sinh đạt trên 82% chỉ tiêu. Nguyên nhân, giai đoạn 20222025 chứng kiến sự mở rộng quy mô của các trường ĐH. Tổng chỉ tiêu tăng mạnh từ trên 600.000 lên đến gần 760.000 sau 3 năm. Sự gia tăng chỉ tiêu quá nóng này đã tạo ra áp lực đè nặng lên nguồn tuyển thực tế. Lượng thí sinh quyết định nhập học không thể đuổi kịp tốc độ tăng chỉ tiêu của các trường, dẫn đến việc các trường ĐH liên tục rơi vào trạng thái “đói” sinh viên. Nguyên nhân khác do có tỉ lệ nhất định thí sinh trúng tuyển nhưng không nhập học. Tỉ lệ thí sinh nhập học đạt trong khoảng 80-90% thí sinh trúng tuyển, thậm chí có trường chỉ đạt chưa đến 70%. Năm nay, tổng chỉ tiêu vọt lên trên 790.000, trong khi hệ thống ghi nhận chỉ khoảng trên 800.000 thí sinh đăng kí, như vậy gần như thí sinh nào đăng kí nguyện vọng cũng có cơ hội trúng tuyển. Nhưng nhóm trường tốp dưới tiếp tục khát nguồn tuyển. Sự cạnh tranh nguồn tuyển giữa các trường ĐH tốp dưới, trường ĐH địa phương và khối trường tư thục sẽ ngày càng khốc liệt bởi số lượng thí sinh trúng tuyển ở những trường này rơi vào những nguyện vọng không mong muốn, thí sinh không có nhu cầu học. Những trường không có thương hiệu mạnh hoặc ngành học không bắt kịp xu hướng chắc chắn có nguy cơ “trắng” sinh viên. NGHIÊM HUÊ Kết thúc thời gian đăng kí nguyện vọng xét tuyển trên hệ thống tuyển sinh của Bộ GD&ĐT có thể thấy, năm nay các trường đại học tiếp tục gặp khó khăn nguồn tuyển, đặc biệt các trường tốp dưới. Thí sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh nhóm ngành khoa học công nghệ năm 2026 ẢNH: DƯƠNG TRIỀU Khi trường đại học “đói” sinh viên Bảng dữ liệu tuyển sinh giai đoạn 2022-2025 tiếp tục đưa ra cảnh báo giáo dục ĐH của Việt Nam đang thiếu nguồn tuyển. Đồng thời đưa ra bài toán đối với Bộ GD&ĐT và các trường ĐH: nếu tiếp tục chạy theo số lượng, tự nâng chỉ tiêu hàng năm mà không tập trung nâng cao chất lượng đào tạo và dự báo nhu cầu thực tế của thị trường lao động, câu chuyện “khó như trượt đại học” tiếp tục diễn ra và thị trường lao động luôn thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao. Trong thời gian chưa có kết luận của cơ quan có thẩm quyền, các thí sinh tại điểm thi này vẫn thực hiện đăng kí xét tuyển theo kế hoạch tuyển sinh chung. Trường hợp xác định có thí sinh vi phạm quy chế thi hoặc quy chế tuyển sinh, việc xử lí sẽ được thực hiện theo đúng quy định hiện hành, tương ứng với tính chất, mức độ vi phạm. Dựa vào bảng số liệu thống kê kết quả thi tốt nghiệp THPT tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang năm 2026, phóng viên báo Tiền Phong phân tích dữ liệu tập trung vào 5 tổ hợp có nhiều học sinh tại điểm thi này đạt mức 24 điểm trở lên để xét tuyển đại học: A00 (Toán, Lí, Hóa), B00 (Toán, Hóa, Sinh) A01 (Toán, Lí, Anh), D01 (Toán, Văn, Anh) và C03 (Toán, Văn, Sử). Nguyên tắc phân tích, mỗi thí sinh chỉ xét điểm ở tổ hợp cho kết quả cao nhất trong số nhiều tổ hợp có thể được xác lập từ 4 môn thi của thí sinh. Bởi hệ thống tuyển sinh của Bộ GD&ĐT cũng lấy điểm tổ hợp cao nhất để lọc ảo cho thí sinh. Từ bảng dữ liệu cho thấy, trong số 328 thí sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, có 1 thí sinh đạt được mức điểm 29,5/30 điểm ở tổ hợp B00. Ở mức điểm 29/30 điểm, có 4 thí sinh đạt được gồm 1 thí sinh tổ hợp A01 và 3 thí sinh tổ hợp B00. Tính từ mức điểm 27-28,75/30 điểm, Trường THPT Chuyên Tuyên Quang có tổng 154 thí sinh đạt được ở 5 tổ hợp trên. Trong đó, tổ hợp C03 và A00 chiếm ưu thế lớn ở phân khúc này. Tổ hợp C03 có 56 thí sinh, A00 có 46 thí sinh. Ở dải điểm này, thí sinh có cơ hội trúng tuyển vào nhiều trường đại học tốp 1 trong mùa tuyển sinh năm nay. Bởi dự báo điểm chuẩn cao nhất là trên 28 điểm đối với một số ngành tại Đại học Bách khoa Hà Nội, Trường Đại học Công nghệ (Đại học Quốc gia Hà Nội). Mốc điểm có số lượng thí sinh đạt được nhiều nhất là 27,50 điểm với 29 thí sinh. Tổ hợp A01, C03 chiếm số lượng lớn. Tiếp sau đó là mốc điểm 26,85 điểm với 28 thí sinh. Tổng số thí sinh đạt từ 24 điểm/ tổ hợp trở lên của điểm thi này là 266/328 em, chiếm trên 81%. Từ mốc điểm này, thí sinh có thể trúng tuyển vào nhiều trường đại học tốp đầu tại Việt Nam. HOA BAN Bộ GD&ĐT vừa khẳng định, với vụ việc tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, các cơ quan chức năng đang khẩn trương điều tra, xác minh, làm rõ theo quy định. Trên 80% thí sinh có cơ hội trúng tuyển trường tốp đầu ĐIỂM THI TRƯỜNG THPT CHUYÊN TUYÊN QUANG: Tỉ lệ thí sinh nhập học chỉ đạt 80-90% so với chỉ tiêu BIỂU ĐỒ: NGHIÊM HUÊ
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==