GIAN NAN tìm “hộ chiếu” THỨ HAI 3/8/2026 Số 215 0977.456.112 TRANG 8-9 Mối đe dọa từ tiền đạo cao gần 2m Ông Lê Văn Thành chia sẻ hành trình đòi lại mã số vùng trồng NHỮNG VẺ ĐẸP TẠO NÊN MIỀN HƯƠNG SẮC CHUYỆN HÔM NAY Lập lại trật tự XEM TIẾP TRANG 4 n NGUYỄN TUẤN Trong khi doanh nghiệp và nông dân nỗ lực đưa sầu riêng trở thành ngành hàng tỷ đô, thì ngay ở “cửa ngõ” xuất khẩu lại xuất hiện những điểm nghẽn khiến không ít người làm ăn chân chính gặp khó. ĐỂ NÔNG SẢN TỶ ĐÔ KHÔNG VỠ TRẬN XUẤT KHẨU: TRANG 5 QUỐC HỘI XEM XÉT CÔNG TÁC NHÂN SỰ CÙNG NHIỀU NỘI DUNG QUAN TRỌNG TRANG 2 Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì Hội nghị Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội và Tổ trưởng Tổ đảng Đoàn đại biểu Quốc hội các tỉnh, thành phố trước Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, chiều 2/8 ẢNH: TTXVN TRƯỚC TRẬN INDONESIA - VIỆT NAM: TRANG 3 Giải quyết các vấn đề bức xúc về môi trường TRANG 7 TRANG 6 TRANG 16 Chờ “đáp án” cho 328 thí sinh tại Tuyên Quang Vang mãi giai điệu Trường Sa TRANG 10 Người trẻ có tri thức gánh việc làng
Văn phòng Quốc hội thông tin, Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI khai mạc sáng 3/8 và dự kiến bế mạc ngày 24/8. Kỳ họp được tổ chức theo hình thức họp tập trung và được chia thành 2 đợt. Đợt 1 kéo dài từ 3/8 đến sáng 13/8; đợt 2 từ 19-24/8. THÁO GỠ ĐIỂM NGHẼN, KHƠI THÔNG NGUỒN LỰC PHÁT TRIỂN “Thành công của kỳ họp không chỉ được tính bằng số lượng luật, nghị quyết được thông qua, mà quan trọng hơn là các quyết sách đó có thực sự tháo gỡ được điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực, tạo điều kiện cho phát triển và nâng cao đời sống nhân dân hay không”, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nêu rõ khi phát biểu bế mạc phiên họp thứ 4 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Tại Kỳ họp này, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định 33 nội dung. Trong đó, Quốc hội sẽ xem xét, thông qua 15 dự án luật, 4 dự án nghị quyết quy phạm pháp luật. Đồng thời, Quốc hội cũng cho ý kiến lần đầu đối với 7 dự án luật. Cũng tại Kỳ họp, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định 7 nội dung về các vấn đề quan trọng của đất nước, trong đó có việc thành lập thành phố Quảng Ninh và Bắc Ninh; một số nội dung liên quan đến Dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận; công tác nhân sự thuộc thẩm quyền. Trao đổi với phóng viên báo Tiền Phong, PGS.TS Bùi Hoài Sơn - Đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội nhìn nhận, Kỳ họp không thường lệ thứ nhất diễn ra trong một thời điểm đặc biệt, khi đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với những yêu cầu rất cao về đổi mới tư duy, hoàn thiện thể chế và khơi thông mọi nguồn lực cho phát triển. Đại biểu nhìn nhận, việc Quốc hội chủ động tổ chức kỳ họp không thường lệ cho thấy tinh thần phản ứng nhanh, trách nhiệm và đồng hành sát sao với thực tiễn. Nhiều vấn đề mới phát sinh không thể chờ đến các kỳ họp thường lệ mới được giải quyết, bởi mỗi sự chậm trễ về thể chế đều có thể làm mất cơ hội đầu tư, tăng chi phí xã hội và kéo dài khó khăn của người dân, doanh nghiệp. “Kỳ họp không thường lệ vì thế là một biểu hiện của Quốc hội hành động, đưa pháp luật đến gần hơn với nhịp sống đất nước”, ông Sơn nhận định. Tuy nhiên, đại biểu thuộc đoàn Hà Nội cũng cho rằng, điều người dân và cử tri mong đợi không chỉ là Quốc hội quyết định nhanh, mà trước hết phải quyết định đúng. “Tôi kỳ vọng kỳ họp không thường lệ thứ nhất của Quốc hội khóa XVI sẽ tạo ra một dấu ấn về chất lượng lập pháp, tinh thần trách nhiệm và khả năng giải quyết những vấn đề lớn của đất nước”, ông Sơn nói. Theo ông Sơn, thông điệp của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn về việc “không vì số lượng mà nhượng bộ chất lượng” có ý nghĩa đặc biệt đối với kỳ họp lần này. Khối lượng công việc càng lớn, thời gian càng khẩn trương thì yêu cầu đối với chất lượng chuẩn bị, thẩm tra, thảo luận, tiếp thu và chỉnh lý càng phải cao hơn. “Không thể vì áp lực tiến độ mà bỏ qua những vấn đề còn chưa rõ, chưa đánh giá đầy đủ tác động hoặc chưa bảo đảm sự đồng bộ trong hệ thống pháp luật”, ông Sơn nói. Theo ông Sơn, chất lượng của một kỳ họp phải được đánh giá bằng khả năng giải quyết những vấn đề thực tiễn. Một đạo luật tốt cần chỉ rõ điểm nghẽn, nguyên nhân, đối tượng chịu tác động và chuyển biến mà chính sách mới có thể tạo ra. “Luật phải rõ để người dân hiểu, doanh nghiệp thực hiện, cán bộ dám làm và các cơ quan có thể giám sát. Những nội dung chưa chín, chưa đủ căn cứ cần tiếp tục hoàn thiện, không nên thông qua chỉ để hoàn thành kế hoạch”, đại biểu nêu quan điểm. SỬA ĐỔI LUẬT ĐẤT ĐAI, KIẾN TẠO THỂ CHẾ PHÁT TRIỂN CHO CÁC ĐÔ THỊ LỚN Trao đổi với phóng viên báo Tiền Phong, đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga - Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách thành phố Hải Phòng cho rằng, chương trình Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất cho thấy một khối lượng công việc rất lớn, phạm vi rộng và nhiều nội dung có tính chất nền tảng. Theo bà, đây không đơn thuần là một kỳ họp xử lý những công việc cấp thiết, mà còn là kỳ họp đặt những viên gạch đầu tiên cho hoạt động lập pháp và quyết định các vấn đề quan trọng của Quốc hội khóa XVI. “Thước đo cuối cùng của mỗi đạo luật, mỗi nghị quyết không nằm ở việc được thông qua nhanh đến đâu, mà ở chỗ có đi vào cuộc sống hay không, có tháo gỡ được điểm nghẽn, bảo vệ được quyền lợi của nhân dân và tạo thêm động lực phát triển đất nước hay không”, bà Nga nhận định. Theo bà Nga, các dự án luật được xem xét tại kỳ họp đều liên quan trực tiếp đến những lĩnh vực trọng yếu của đời sống kinh tế-xã hội và quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp. Trong đó, Luật Đất đai tác động đến quản lý, khai thác và phân bổ một trong những nguồn lực lớn nhất của quốc gia; đồng thời liên quan trực tiếp đến thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, định giá đất và giải quyết khiếu nại, tranh chấp. “Vì vậy, việc tiếp tục hoàn thiện pháp luật đất đai phải hướng tới hai yêu cầu song hành: khơi thông nguồn lực cho phát triển nhưng không được xem nhẹ quyền và lợi ích chính đáng của người có đất bị thu hồi; tháo gỡ khó khăn cho đầu tư nhưng phải kiểm soát chặt chẽ nguy cơ thất thoát, lãng phí, lợi ích nhóm”, bà Nga nhấn mạnh. “Tôi kỳ vọng những quyết định được thông qua tại kỳ họp lần này không chỉ giải quyết các vướng mắc trước mắt, mà còn góp phần xây dựng một hệ thống pháp luật đồng bộ, ổn định, minh bạch và có khả năng kiến tạo phát triển”, đại biểu đoàn Hải Phòng nêu rõ. Trong khi đó, đại biểu Bùi Hoài Sơn dành sự quan tâm đặc biệt đối với dự án Luật Phát triển đô thị. Theo ông, đây là dự án luật được cử tri tại các đô thị lớn gửi gắm nhiều kỳ vọng, bởi đô thị hóa đang tác động trực tiếp đến đời sống của hàng chục triệu người và định hình diện mạo đất nước trong nhiều thập niên tới. Đại biểu kỳ vọng luật này sẽ vượt ra khỏi tư duy chỉ quản lý xây dựng và mở rộng không gian vật chất. LUÂN DŨNG 2 THỜI SỰ n Thứ Hai n Ngày 3/8/2026 Khai mạc sáng 3/8, Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI không chỉ nhằm giải quyết những vấn đề cấp bách từ thực tiễn, mà còn hướng tới xây dựng một hệ thống pháp luật đồng bộ, ổn định, mở đường cho sự phát triển nhanh của đất nước trong thời gian tới. Quốc hội xem xét công tác nhân sự cùng nhiều nội dung quan trọng “Một đô thị không thể chỉ được đo bằng nhà cao tầng, tuyến đường hay dự án bất động sản, mà phải được đánh giá bằng chất lượng sống, sự an toàn, khả năng tiếp cận dịch vụ công, không gian xanh, không gian văn hóa và sự gắn kết cộng đồng” PGS.TS BÙI HOÀI SƠN - Đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội QUAÛNG CAÙO PHAÙT HAØNH Haø Noäi: ÑT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TPHCM: ÑT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giôø haønh chính (024)39439664 Ngoaøi giôø 0912033213 (Thu Hieàn) n Thieát keá : QUANG HUY n Giaù: 5.500 ñoàng n Ban ñaiï dienä taiï thanø h pho á Ho à Chí Minh: 384 Nam Kyø Khôiû Nghóa, P.Xuanâ Hoa-ø TPHCM. ÑT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï mienà Trung: 339 Leâ Thanh Nghò, P.Hoaø Cöônø g; 19 Ngoâ Gia Tö,ï P.Haiû Chauâ , TP Ña ø Nanü g, ÑT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban ñaiï dienä taiï Bacé Trung Bo:ä 21 Ho à Xuanâ Höông, P.Thanø h Vinh, tænh Ngheä An. ÑT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban ñaiï dienä taiï ÑBSCL: 103 Tranà Vanê Hoaiø , P.Ninh Kieuà , TP Canà Thô. ÑT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Nguyenâ - Nam Trung Bo:ä 52 Tranà Nhatä Duatä , P.Buonâ Ma Thuotä , Ñaké Laké , ÑT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, ñöônø g 2/4, P. Bacé Nha Trang, tænh Khanù h Hoaø . SÑT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Bacé Bo:ä 64 ñöônø g Ly ù Tö ï Tronï g, P.Yenâ Baiù , tænh Laoø Cai. ÑT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Ñonâ g Bacé Bo:ä So á 18 Le â Thanh Nghò, P.Haï Long, tænh Quanû g Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Toøa soaïn: 15 Hoà Xuaân Höông, P.Hai Baø Tröng vaø D29 Phaïm Vaên Baïch, P.Caàu Giaáy, Haø Noäi. ÑT: 3943 4031 - 38227525 E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn, ISSN 0866-0827 Website: www.tienphong.vn n Toång Bieân taäp: PHUØNG COÂNG SÖÔÛNG n Phoù Toång Bieân taäp: Nguyeãn Ngoïc Tieán, Traàn Thò Thu Haø n In taiï : Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 1, Cty in baoù Nhanâ Danâ Ña ø Nanü g, Cty TNHH MTV in Ñaé êkê Laké , Xöônû g in Quanâ khu IV, Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 2, TPHCM Quốc hội sẽ cho ý kiến về Luật Phát triển đô thị Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga
Ngày 2/8, tại đặc khu Phú Quốc (tỉnh An Giang), diễn ra Ngày hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc năm 2026. Dự ngày hội có Phó Thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc, đại diện các bộ ngành, địa phương cùng nhân dân. Phát biểu tại sự kiện, Phó Thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc cho biết, việc đẩy mạnh phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc nhằm nâng cao ý thức tự giác, tinh thần cảnh giác của người dân trong phòng ngừa, đấu tranh với các loại tội phạm, tệ nạn xã hội; củng cố thế trận an ninh nhân dân, xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh phục vụ sự phát triển bền vững của địa phương. Nhấn mạnh Phú Quốc được chọn đăng cai Tuần lễ Cấp cao APEC 2027, Phó Thủ tướng cho rằng, đây là sự kiện đối ngoại đặc biệt quan trọng của đất nước, cơ hội để Phú Quốc khẳng định vị thế trên bản đồ du lịch khu vực và thế giới. Để đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới, Phó Thủ tướng đề nghị, cấp ủy, chính quyền địa phương tiếp tục nâng cao nhận thức về vai trò của phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc; coi đây là nhiệm vụ chính trị thường xuyên, quán triệt, triển khai hiệu quả các nghị quyết của Trung ương về xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh và chiến lược bảo vệ an ninh quốc gia. Bên cạnh đó, Phú Quốc cần đẩy mạnh giáo dục chính trị, tư tưởng, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, tinh thần yêu nước và trách nhiệm của người dân trong bảo đảm an ninh, trật tự. Việc ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong xây dựng phong trào cũng cần được chú trọng, cùng với việc phát hiện, nhân rộng các mô hình, điển hình tiên tiến. “Phấn đấu xây dựng đặc khu Phú Quốc trở thành đơn vị kiểu mẫu về an ninh, trật tự và văn minh đô thị. Hướng tới mục tiêu Phú Quốc không ma túy, không tội phạm, nơi đáng sống và điểm đến an toàn của du khách trong và ngoài nước”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh. Thời gian qua, Phú Quốc đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, sáng tạo trong bảo đảm an ninh, trật tự. Nhiều mô hình được đánh giá phát huy hiệu quả như Đội tàu thuyền bảo vệ an ninh, trật tự tại An Thới; kết hợp phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc với phong trào Dân vận khéo; các chương trình an sinh xã hội, xây dựng nông thôn mới và đô thị văn minh... NHẬT HUY 3 n Thứ Hai n Ngày 3/8/2026 THỜI SỰ Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vừa ký ban hành Kết luận 75-KL/ TW ngày 28/7/2026 Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về bảo vệ môi trường và chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới. ĐẨY NHANH CHUYỂN ĐỔI XANH, PHÁT TRIỂN KINH TẾ TUẦN HOÀN Kết luận nhấn mạnh, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu phải được đặt trong tổng thể tư duy, tầm nhìn mới, ở vị trí trung tâm trong các quyết định phát triển, là điều kiện, nền tảng cho chuyển đổi xanh, nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng suất, sức cạnh tranh, là một trong những động lực phát triển kinh tế nhanh, bền vững. Bảo đảm nguồn lực tương xứng với yêu cầu nhiệm vụ, tốc độ tăng trưởng và quy mô nền kinh tế. Kết luận yêu cầu phát huy vai trò lãnh đạo toàn diện của Đảng, vai trò kiến tạo của Nhà nước, đề cao trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, tổ chức, doanh nghiệp, cộng đồng dân cư và mỗi người dân đối với bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu. Đặt con người và chất lượng cuộc sống của Nhân dân ở trung tâm của mọi quyết định phát triển; lấy việc bảo đảm môi trường sống an toàn, trong lành, bảo vệ sức khoẻ, tính mạng, sinh kế của mọi người dân làm mục tiêu cao nhất. Quy hoạch, định hướng phát triển trong giới hạn sinh thái, phù hợp với khả năng chịu tải của môi trường. Chuyển từ tư duy “đối phó thụ động” sang tư duy “ứng phó chủ động”, từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại dựa trên dữ liệu và theo mức độ rủi ro, từ quản lý phân tán theo ngành, địa giới hành chính sang quản trị tổng hợp, liên ngành, liên vùng. “Chủ động phòng ngừa, kiểm soát chặt chẽ, cảnh báo từ sớm, từ xa nguy cơ gây ô nhiễm, suy thoái, sự cố môi trường; tập trung khắc phục, xử lý các vấn đề bức xúc về môi trường. Bảo tồn đa dạng sinh học và phục hồi các hệ sinh thái tự nhiên. Đẩy nhanh chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn, nâng cao năng lực thích ứng với biến đổi khí hậu và chủ động phòng, chống thiên tai”, kết luận nêu. Cũng theo kết luận, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là những yếu tố quan trọng, động lực chủ yếu đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu. Chủ động, tích cực và tham gia có trách nhiệm các cơ chế hợp tác quốc tế, bảo vệ lợi ích quốc gia - dân tộc, nâng cao vai trò, vị thế của Việt Nam trong giải quyết các vấn đề môi trường và biến đổi khí hậu toàn cầu. MÔI TRƯỜNG SỐNG TRONG LÀNH, HÀI HÒA VỚI THIÊN NHIÊN Về mục tiêu, kết luận nêu, đến năm 2030, năng lực quản trị môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và phòng chống thiên tai được nâng cao, bảo vệ tốt hơn tính mạng, sức khoẻ, tài sản, sinh kế của Nhân dân. Các khu vực ô nhiễm môi trường nghiêm trọng được tập trung xử lý, phục hồi; chất lượng môi trường sống của Nhân dân được cải thiện; suy giảm đa dạng sinh học được ngăn chặn, hướng tới cân bằng sinh thái. Các nguồn thải lớn được kiểm soát chặt chẽ, thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, tuần hoàn, cácbon thấp gắn với đổi mới mô hình và nâng cao chất lượng tăng trưởng, bảo đảm an ninh môi trường và sự phát triển bền vững đất nước. Tầm nhìn đến năm 2045, Việt Nam có môi trường sống trong lành, hài hòa với thiên nhiên, phát triển bền vững; hệ thống quản trị môi trường hiện đại; thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu. Phát triển kinh tế xanh, tuần hoàn, cácbon thấp trở thành phương thức phát triển quan trọng, góp phần thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Việt Nam là quốc gia có trách nhiệm, vị thế và uy tín cao trong bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu toàn cầu. Trong số các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, kết luận nêu rõ, phải tập trung giải quyết các vấn đề bức xúc về môi trường; chủ động phòng ngừa, kiểm soát ô nhiễm và cải thiện chất lượng môi trường sống. Giải quyết có trọng tâm, trọng điểm các vấn đề bức xúc về môi trường, nhất là ô nhiễm không khí tại các đô thị đặc biệt; ô nhiễm nước tại các lưu vực sông, kênh, mương, hồ, đoạn sông; ô nhiễm tại các làng nghề, cụm công nghiệp, khu vực khai thác, chế biến khoáng sản, các khu vực tồn lưu hóa chất, thuốc bảo vệ thực vật. Thúc đẩy phân loại chất thải phục vụ tái sử dụng, tái chế, xử lý kết hợp thu hồi năng lượng, giảm mạnh tỉ lệ chôn lấp trực tiếp chất thải rắn sinh hoạt. Đầu tư phát triển đồng bộ hạ tầng, công nghệ thu gom, vận chuyển, tái chế, xử lý chất thải; hình thành các khu liên hợp tái chế, xử lý chất thải, nhất là chất thải nhựa, chất thải từ quá trình chuyển đổi xanh. Kiểm soát chặt chẽ việc nhập khẩu công nghệ, thiết bị lạc hậu, gây ô nhiễm, tiêu hao nhiều tài nguyên, hiệu quả thấp. Từng bước áp dụng công cụ quản lý tổng thải lượng chất ô nhiễm phù hợp với khả năng chịu tải của môi trường tại những khu vực có rủi ro cao, áp lực môi trường lớn. Quản lý chặt chẽ, giám sát liên tục theo thời gian thực các nguồn phát sinh nước thải, khí thải lớn, không để phát sinh khu vực ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Kết luận cũng lưu ý, phải chủ động thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu, giảm thiểu rủi ro thiên tai, nâng cao mức độ an toàn của người dân và nền kinh tế. Chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, xây dựng các kịch bản biến đổi khí hậu dài hạn; điều chỉnh chiến lược, kế hoạch, phương án phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai phù hợp với thực tiễn của từng vùng, địa phương, ưu tiên những nơi có nguy cơ rủi ro cao. Chú trọng đầu tư phát triển hạ tầng có khả năng chống chịu cao với bão, lũ, ngập úng, hạn hán và các tác động do biến đổi khí hậu, nước biển dâng… TRƯỜNG PHONG Ban Chấp hành Trung ương yêu cầu giải quyết có trọng tâm, trọng điểm các vấn đề bức xúc về môi trường, nhất là ô nhiễm không khí tại các đô thị đặc biệt; ô nhiễm nước tại các lưu vực sông, kênh, mương, hồ, đoạn sông... Phó Thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc đề nghị xây dựng Phú Quốc thành đặc khu kiểu mẫu về an ninh, trật tự, hướng tới mục tiêu “không ma túy, không tội phạm”, tạo môi trường an toàn để phục vụ Tuần lễ Cấp cao APEC 2027 và phát triển bền vững. Việt Nam sẽ phát triển các đô thị chống chịu với biến đổi khí hậu, tập trung giải quyết ngập úng do mưa lớn cực đoan, triều cường ở các đô thị lớn; xây dựng các mô hình điểm về nông nghiệp thông minh giảm phát thải, thích ứng với biến đổi khí hậu… Giải quyết các vấn đề bức xúc về môi trường Đưa Phú Quốc thành đặc khu kiểu mẫu về an ninh Phó Thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc phát biểu tại Ngày hội Các đô thị lớn như Hà Nội thường xuyên đối mặt tình trạng ô nhiễm không khí ẢNH: TTXVN
4 n Thứ Hai n Ngày 3/8/2026 XÃ HỘI Ngân hàng Nhà nước Việt Nam vừa ban hành Quyết định số 1743 quy định về tỷ lệ khấu trừ số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước khi xác định tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi (LDR). Theo quyết định, tỷ lệ khấu trừ số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước khi tính tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi là 50% số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước. Quyết định có hiệu lực thi hành từ ngày 1/8/2026 đến hết ngày 31/7/2028. Điều này đồng nghĩa với việc các ngân hàng được tính 50% số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào tổng tiền gửi khi tính LDR, thay vì chỉ được tính 20% như hiện nay. Nói cách khác, mẫu số của công thức tính LDR sẽ lớn hơn, giúp tỷ lệ LDR giảm xuống và các ngân hàng có thêm “khoảng trống” để mở rộng tín dụng mà không vi phạm trần 85%. Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các ngân hàng thương mại có nhận tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước phải chủ động theo dõi, đánh giá và kiểm soát chênh lệch về quy mô, kỳ hạn giữa nguồn vốn huy động và việc sử dụng vốn. Các ngân hàng đồng thời phải bảo đảm khả năng thanh khoản, khả năng chi trả, kể cả trong trường hợp Kho bạc Nhà nước thu hồi trước hạn các khoản tiền gửi có kỳ hạn; duy trì đầy đủ các tỷ lệ bảo đảm an toàn theo quy định của pháp luật. Việc ban hành quyết định diễn ra trong bối cảnh Chính phủ đang triển khai Nghị quyết số 168/NQ-CP ngày 27/6/2026 về cập nhật kịch bản tăng trưởng và các giải pháp trọng tâm cho những quý còn lại của năm 2026, hướng tới mục tiêu tăng trưởng cả năm phấn đấu đạt từ 10% trở lên, đồng thời bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô. Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, cuối tháng 3 năm nay, lượng tiền gửi của Kho bạc nhà nước tại hệ thống ngân hàng là 626.716 tỷ đồng, trong đó riêng khối Ngân hàng Nhà nước là 624.167 tỷ đồng, chiếm 99,59% tổng số dư tiền gửi Kho bạc Nhà nước tại các tổ chức tín dụng. Đáng chú ý, tỷ lệ LDR của các ngân hàng này đều đang tiến sát mức trần 85%. Tại ngày 31/3, Vietcombank có LDR 84,54%; VietinBank 83,48%; Agribank 83,28%; BIDV 82,94%. Do đó, việc được tính thêm tiền gửi Kho bạc vào tổng tiền gửi sẽ giúp nhóm Big4 giảm áp lực về LDR, tạo thêm dư địa tăng trưởng tín dụng mà không phải đẩy mạnh huy động vốn với chi phí cao hơn. Động thái trên diễn ra sau khi Ngân hàng Nhà nước ban hành Thông tư 25/2026 sửa đổi Thông tư 22/2019 về các tỷ lệ an toàn. Ngoài việc nâng tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung, dài hạn từ 30% lên 40%, Thông tư cũng trao quyền cho Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quyết định tỷ lệ khấu trừ tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước trong từng thời kỳ. NGỌC MAI Ngân hàng Nhà nước nới tỷ lệ cho vay, huy động từ 1/8 Ngân hàng Nhà nước vừa quyết định giảm tỷ lệ khấu trừ số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước khi tính tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi từ 80% xuống 50%, áp dụng trong giai đoạn từ ngày 1/8/2026 đến hết 31/7/2028. Ngân hàng có thêm dư địa cho vay từ nguồn tiền gửi Kho bạc Nhà nước Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các ngân hàng thương mại có nhận tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước phải chủ động theo dõi, đánh giá và kiểm soát chênh lệch về quy mô, kỳ hạn giữa nguồn vốn huy động và việc sử dụng vốn. CHUYỆN HÔM NAY Mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói vốn được xây dựng để đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc, bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm của nước nhập khẩu. Đó là xu thế tất yếu của thương mại hiện đại, không phải rào cản. Nhưng khi quá trình cấp mã số trở nên phức tạp, thiếu minh bạch, kéo dài hoặc phát sinh những “chi phí không tên”, thì công cụ quản lý rất dễ bị biến thành một dạng “giấy phép con”, tạo ra lợi thế cho một số ít và làm khó số đông. Thực tế từ Đắk Lắk cho thấy nhiều hợp tác xã phải mất hàng năm mới được cấp mã số; có nơi người dân bất ngờ phát hiện diện tích của mình đã nằm trong mã số của đơn vị khác; có nơi thủ tục lòng vòng khiến người sản xuất buộc phải tìm đến các đơn vị trung gian. Những hiện tượng ấy, dù xuất phát từ bất cập quản lý hay sự thiếu đồng bộ của cơ chế, đều đang bào mòn niềm tin của người dân và doanh nghiệp. Đáng lo hơn, đằng sau mỗi mã số không chỉ là vài ký tự hành chính. Đó là quyền được tham gia chuỗi xuất khẩu, là cơ hội tiếp cận thị trường tỷ dân và là giá trị kinh tế rất lớn. Chính vì vậy, nếu quy trình cấp mã thiếu công khai, thiếu giám sát hoặc bị chi phối bởi lợi ích cục bộ, hình thành lợi ích nhóm là điều không thể xem nhẹ. Khi đó, người được hưởng lợi chưa chắc là người sản xuất tốt nhất, mà có thể là người nắm trong tay “quyền phân phối cơ hội”. Một ngành hàng tỷ đô không thể phát triển bền vững nếu cơ hội kinh doanh phụ thuộc vào những “điểm nghẽn” hành chính. Càng không thể để người làm đúng quy trình phải chờ đợi, còn người biết “đi cửa sau” thoải mái trục lợi. Bởi điều đó không chỉ làm méo mó môi trường cạnh tranh mà còn làm suy giảm động lực đầu tư của doanh nghiệp và hợp tác xã chân chính. Việc Bộ Nông nghiệp và Môi trường chuyển sang quy trình cấp mã số trực tuyến từ ngày 1/8, cắt giảm thủ tục, giao trực tiếp mã số cho người sản xuất hoặc người có quyền sử dụng đất hợp pháp, đồng thời chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm là tín hiệu tích cực. Tuy nhiên, cải cách thủ tục mới chỉ là bước đầu. Điều quan trọng hơn là phải xây dựng được một hệ thống dữ liệu số thống nhất, công khai và minh bạch để mọi vùng trồng, mọi mã số đều có thể được tra cứu, giám sát và cập nhật theo thời gian thực. Khi thông tin minh bạch, khoảng trống cho tiêu cực và lợi ích nhóm sẽ dần bị thu hẹp. Sầu riêng đã mang về hàng tỷ USD và vẫn còn nhiều dư địa tăng trưởng ở vùng đất Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long. Nhưng giá trị lớn nhất của ngành hàng này không chỉ nằm ở kim ngạch xuất khẩu, mà ở việc tạo dựng một chuỗi sản xuất minh bạch, công bằng và bền vững. “Tấm hộ chiếu” xuất khẩu phải là phần thưởng dành cho những người làm đúng, làm tốt, chứ không thể trở thành đặc quyền của bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào. Càng không thể để những khoảng trống quản lý cho tham nhũng, tiêu cực mặc sức hoành hành. Lập lại trật tự trong quản lý mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói chính là bảo vệ uy tín nông sản Việt Nam, bảo vệ hàng triệu nông dân và bảo vệ tương lai của một ngành hàng tỷ đô trên hành trình chinh phục những thị trường khó tính nhất. Đây cũng là thước đo năng lực quản trị quốc gia trong bối cảnh nông nghiệp Việt Nam đang chuyển mạnh sang nền sản xuất hiện đại, hội nhập sâu rộng. N.T Lập lại trật tự TIẾP THEO TRANG 1 Vào lúc 9h, Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn niêm yết giá vàng miếng SJC ở mức 137-141 triệu đồng/lượng mua vào - bán ra, không đổi so với sáng 1/8. So với đầu tuần, giá bán đã giảm khoảng 2 triệu đồng/lượng. Đáng chú ý, chênh lệch mua vào - bán ra ở mức cao 4 triệu đồng/lượng. Điều này đồng nghĩa với việc một người mua vàng miếng SJC ở đầu tuần, nếu bán ra ngay vào thời điểm hiện tại sẽ "lỗ kép" 6 triệu đồng/lượng. Không chỉ vàng miếng, vàng nhẫn cũng ghi nhận diễn biến tương tự. Từ đầu tuần đến nay, giá vàng nhẫn giảm khoảng 2-2,5 triệu đồng/lượng. Hiện vàng nhẫn SJC được niêm yết ở mức 136,5-140,5 triệu đồng/ lượng; vàng nhẫn DOJI và Phú Quý giao dịch quanh 137-141 triệu đồng/lượng. Diễn biến này cho thấy đầu tư vàng trong ngắn hạn đang tiềm ẩn nhiều rủi ro. Chỉ cần giá vàng điều chỉnh nhẹ, nhà đầu tư đã phải gánh khoản lỗ lớn do mức chênh lệch mua - bán vẫn neo ở ngưỡng cao. Trong bối cảnh giá vàng liên tục biến động theo các thông tin về chính sách tiền tệ và diễn biến kinh tế toàn cầu, việc “lướt sóng” vàng gần như không còn nhiều cơ hội sinh lời. Các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư cần thận trọng với chiến lược mua bán ngắn hạn. Ngoài xu hướng giá thế giới, vàng trong nước còn chịu tác động từ yếu tố cung - cầu và mức chênh lệch mua - bán do doanh nghiệp kinh doanh vàng niêm yết. Vì vậy, ngay cả khi giá vàng không giảm sâu, người mua vẫn có thể thua lỗ nếu bán ra trong thời gian ngắn. Trên thị trường tiền tệ, tỷ giá trung tâm được niêm yết ở mức 25.338 đồng/ USD, giữ nguyên so với sáng 1/8. Tại Vietcombank, giá USD được niêm yết ở mức 26.090 - 26.470 đồng/USD (mua - bán). Trên thị trường tự do, giá USD giao dịch quanh mức 26.250 - 26.280 đồng/USD (mua - bán), thấp hơn giá bán trong hệ thống ngân hàng. NGỌC MAI Nhà đầu tư mua vàng trong ngắn hạn lỗ nặng Sáng 2/8, giá vàng miếng SJC đứng im ở mốc 141 triệu đồng/lượng. Dù thị trường không còn những phiên giảm sốc như trước, nhưng nhà đầu tư mua vàng trong ngắn hạn vẫn chịu thua lỗ đáng kể, do giá đi xuống và khoảng cách giữa giá mua - bán vẫn duy trì ở mức rất cao.
Đắk Lắk hiện là một trong những "thủ phủ" sầu riêng của cả nước với hơn 41.000ha, sản lượng năm 2026 ước gần 500.000 tấn. Riêng niên vụ 2025 vừa qua, kim ngạch XK của tỉnh ước đạt hơn 1,1 tỷ USD. Đằng sau những con số tăng trưởng ấn tượng ấy là áp lực ngày càng lớn về quản lý vùng nguyên liệu, truy xuất nguồn gốc và minh bạch chuỗi XK. Trong đó, MSVT - mã định danh dành cho vùng sản xuất đáp ứng yêu cầu của nước nhập khẩu (NK) về truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm và kiểm dịch - được ví như “tấm vé quyền lực” để sầu riêng XK chính ngạch sang Trung Quốc. Thực tế tìm hiểu của nhóm phóng viên báo Tiền Phong cho thấy tại Đắk Lắk, việc xây dựng, quản lý và sử dụng MSVT vẫn còn nhiều bất cập. VƯỜN MÌNH, MÃ SỐ CỦA NGƯỜI KHÁC Hơn 3 năm qua, HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch (xã Krông Pắc, tỉnh Đắk Lắk) vẫn chưa được giải quyết dứt điểm việc 52ha sầu riêng của 62 hộ thành viên bị chồng lấn MSVT với HTX Cây ăn trái Krông Pắc. Ông Lê Văn Thành, Giám đốc HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch, cho biết, từ năm 2023 đến nay, đơn vị nhiều lần gửi kiến nghị, làm việc với các cơ quan liên quan nhưng vụ việc vẫn chưa được xử lý. HTX được thành lập đầu năm 2023, ban đầu có hơn 152ha, nay mở rộng lên hơn 170ha. Khi rà soát hồ sơ để xây dựng MSVT, HTX phát hiện khoảng 52ha của 62 hộ dân đã nằm trong MSVT được cấp trước đó cho HTX Cây ăn trái Krông Pắc. Điều đáng nói, nhiều hộ dân không hề biết diện tích của mình đã được đưa vào một MSVT khác. Ông Lương Quang Cường, thành viên HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch, cho biết gia đình có hơn 3ha sầu riêng, trong đó gần 2ha bị chồng lấn MSVT. Khoảng năm 2018-2019, một đơn vị thuộc HTX Cây ăn trái Krông Pắc từng đến vườn treo tem truy xuất nguồn gốc rồi không quay lại. Gia đình ông cũng không ký bất kỳ hồ sơ hay được thông báo về việc lập MSVT. “Chỉ đến khi HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch lập hồ sơ xin cấp MSVT, tôi mới biết diện tích của mình đã nằm trong mã số của đơn vị khác. Tôi mong cơ quan chức năng sớm rà soát, điều chỉnh để MSVT được quản lý đúng nơi, đúng người sản xuất”, ông Cường nói. Theo ông Thành, việc xử lý không quá phức tạp vì danh sách hộ dân, tọa độ và diện tích đều đã được xác định. Chỉ cần rà soát, tách 52ha bị chồng lấn, sau đó đơn vị đang quản lý MSVT thực hiện ủy quyền hoặc chuyển giao là có thể giải quyết dứt điểm. TRẦY TRẬT XIN CẤP MSVT Nếu câu chuyện chồng lấn MSVT phản ánh những bất cập trong công tác quản lý, thì hành trình xin cấp MSVT lại cho thấy sự gian nan của những đơn vị làm bài bản. Tháng 3/2023, khi nhiều nhà vườn còn xa lạ với khái niệm MSVT, HTX Sản xuất Dịch vụ Nông nghiệp Thăng Tiến (xã Krông Pắc, tỉnh Đắk Lắk) đã bắt đầu xây dựng những hồ sơ đầu tiên. Thế nhưng, phải hơn 2 năm sau (đến tháng 6/2025), HTX mới được cấp 5 MSVT đầu tiên. Năm 2026, HTX được cấp thêm 1 mã, nâng tổng số lên 6 MSVT với diện tích 125ha, sản lượng khoảng 3.500 tấn sầu riêng; trong khi 12 mã khác, tương ứng 275ha, vẫn đang chờ. Ông Lê Tấn Dũng, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc HTX Sản xuất Dịch vụ Nông nghiệp Thăng Tiến, cho biết, để có một MSVT, HTX phải vận động từng hộ dân tham gia liên kết, thu thập hồ sơ đất đai, căn cước công dân, hướng dẫn ghi chép nhật ký sản xuất, truy xuất nguồn gốc và thống nhất quy trình canh tác. Không chỉ mất thời gian, việc xây dựng MSVT còn tiêu tốn nhiều chi phí. Dù Nhà nước không thu phí cấp mã, HTX vẫn phải tự bỏ tiền thuê nhân công đo đạc, định vị ranh giới vùng trồng, lập bản đồ, nhập dữ liệu, thuê thiết bị bay không người lái để hoàn thiện hồ sơ. “Có vùng trồng, riêng tiền thuê thiết bị bay đã khoảng 4 triệu đồng một ngày. Tất cả đều do HTX tự lo”, ông Dũng nói. Sau khi địa phương xác nhận, hồ sơ tiếp tục trải qua nhiều bước kiểm tra thực địa, đối chiếu thông tin trước khi được xem xét cấp mã số. THỦ TỤC LÒNG VÒNG, TẠO ĐẤT SỐNG CHO “CÒ” MÃ SỐ Không chỉ mất thời gian, nhiều HTX còn gặp rào cản ngay từ khâu xác nhận hồ sơ. Đại diện một HTX ở huyện Krông Pắc (cũ), tỉnh Đắk Lắk cho biết, từng nhiều lần mang hồ sơ đến UBND xã nhưng bị từ chối xác nhận. “Doanh nghiệp về làm MSVT thì được hỗ trợ, còn HTX của tôi thì rất vất vả. Có thời điểm xã thông báo không cho làm với lý do “chưa có chủ trương của huyện”, dù người dân đều đồng thuận, ký hồ sơ đầy đủ. Thậm chí, đài truyền thanh của xã còn phát thông báo không cho HTX triển khai. Đến giờ tôi vẫn giữ văn bản đó làm kỷ niệm”, vị này nói. Trước những vướng mắc này, HTX buộc phải chuyển sang triển khai tại các địa phương lân cận. Chỉ sau khi những nơi này hoàn tất việc cấp MSVT, địa phương từng từ chối mới đồng ý xác nhận hồ sơ. Bên cạnh đó, chi phí cũng là rào cản lớn. Một đại diện HTX tiết lộ, có đơn vị báo giá từ 240250 triệu đồng để hoàn thiện hồ sơ cho một mã số CSĐG. Với HTX, đây là khoản kinh phí quá lớn nên buộc phải tự tìm hiểu quy định, tự hoàn thiện hồ sơ bằng chính nhân lực của mình. Đại diện HTX cũng bày tỏ mong muốn cơ quan quản lý sớm đơn giản hóa thủ tục cấp MSVT và mã số CSĐG, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong quản lý để người dân, HTX có thể trực tiếp thực hiện thay vì phụ thuộc vào đơn vị trung gian. Theo vị này, hiện nay việc ghi chép nhật ký sản xuất vẫn chủ yếu thực hiện thủ công bằng sổ sách, vừa mất thời gian, vừa khó kiểm tra, đối chiếu. Nếu được số hóa bằng các ứng dụng điện tử, người sản xuất sẽ thuận tiện hơn trong việc cập nhật quá trình canh tác, đồng thời giúp cơ quan quản lý dễ dàng giám sát, truy xuất nguồn gốc. Liên quan những khó khăn, vướng mắc trên, ông Nguyễn Hoàng Hiệp, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường (Bộ NN&MT), cho hay, Bộ đã hoàn thiện quy trình thủ tục hành chính toàn trình, áp dụng từ 1/8/2026. Người dân chỉ cần kê khai hồ sơ trực tuyến và sẽ được cấp MSVT nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện. Bộ cũng sẽ định hướng việc cấp mới MSVT và mã số CSĐG theo hướng giao trực tiếp cho người sản xuất hoặc người có quyền sử dụng đất hợp pháp; cắt giảm thủ tục hành chính, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, đẩy mạnh số hóa dữ liệu, bảo đảm công khai, minh bạch. TUẤN NGUYỄN - HUỲNH THỦY - THÁI LÂM 5 KINH TẾ n Thứ Hai n Ngày 3/8/2026 Được ví như “hộ chiếu” đưa sầu riêng Việt Nam vào thị trường Trung Quốc, nhưng phía sau những mã số vùng trồng (MSVT), mã số cơ sở đóng gói (CSĐG) đang lộ ra nhiều bất cập. Từ chuyện chồng lấn đến hành trình gian nan xin cấp mã số, những điểm nghẽn này đang đặt ra yêu cầu phải đại phẫu ngành hàng tỷ đô. Để nông sản tỷ đô không vỡ trận xuất khẩu Ông Lê Văn Thành chia sẻ hành trình đòi lại mã số vùng trồng Đằng sau những MSVT, mã số CSĐG - “hộ chiếu” của sầu riêng xuất khẩu là “miếng bánh” mang lại nhiều lợi ích kinh tế. Vậy ai đang thực sự hưởng lợi? Những mảng tối nào đang bị lộ sáng… Những nội dung này sẽ được hé lộ trong kỳ sau: “Lộ ‘miếng bánh’ béo bở, lợi ích chảy vào túi ai?”. Từ loại cây từng được xem là “xóa đói giảm nghèo”, sầu riêng đã trở thành ngành hàng xuất khẩu (XK) tỷ đô của Việt Nam, liên tục lập kỷ lục tại thị trường Trung Quốc mấy năm qua. Với sự phát triển quá nóng của ngành hàng này, nhiều bất cập trong quản lý và cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói, pháp lý doanh nghiệp đã dần lộ ra, bị Công an điều tra, xử lý. Đã đến lúc cần lập lại trật tự để ngành hàng tỷ đô phát triển ổn định, bền vững. Kỳ 1: Gian nan tìm “hộ chiếu” Có mã số vùng trồng, sầu riêng mới được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc Mã số cơ sở đóng gói là một trong những điều kiện tiên quyết để xuất khẩu
6 n Thứ Hai n Ngày 3/8/2026 KHOA GIÁO HAI QUY MÔ, MỘT NGUYÊN TẮC XỬ LÍ Yêu cầu hủy kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026 đối với 5 thí sinh thuộc điểm thi Trường THPT Lê Trực (tỉnh Quảng Trị) từ Cơ quan An ninh điều tra có thể thấy đã xử lí nghiêm minh, đúng quy chế. Tuy nhiên, tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, dư luận đặt câu hỏi hướng xử lí hơn ba trăm học sinh này sẽ đi về đâu? Nhìn từ góc độ pháp lí, vụ việc tại Quảng Trị và Tuyên Quang xuất phát từ cùng một mục tiêu làm sạch kì thi tốt nghiệp THPT. Song, bản chất vận hành và quy mô của hai sự việc lại hoàn toàn khác biệt. Tại điểm thi THPT Lê Trực (Quảng Trị), hành vi gian lận mang tính chất cá thể. Sau quá trình thu thập tài liệu và đối soát kĩ thuật, cơ quan điều tra đã định danh chính xác từng cá nhân vi phạm quy chế. Việc ra quyết định hủy kết quả thi đối với 5 thí sinh này là bước đi tất yếu, có căn cứ pháp lí vững chắc và không gây xáo trộn đến kết quả chung của toàn điểm thi hay hệ thống lọc ảo toàn quốc. Trong khi đó, câu chuyện tại điểm thi THPT Chuyên Tuyên Quang lại mang quy mô rộng lớn và phức tạp hơn rất nhiều. Việc xuất hiện dải điểm cao bất thường (hơn 140 điểm 10 môn Toán) trên tổng số 328 thí sinh đã buộc cơ quan chức năng phải tiến hành điều tra hình sự, khởi tố vụ án và bắt tạm giam nhiều cán bộ liên quan. Sự khác biệt cốt lõi nằm ở chỗ, tại Quảng Trị, sai phạm đã được “chỉ mặt đặt tên”; còn tại Tuyên Quang, việc xác định ai trong số 328 học sinh thực sự gian lận và ai thi bằng năng lực thực sự vẫn đang trong quá trình phân loại khắt khe. KỊCH BẢN CHO BƯỚC TIẾP THEO Từ hướng xử lí tại điểm thi THPT Lê Trực, Quảng Trị, số phận của 328 học sinh tại điểm thi THPT Chuyên Tuyên Quang nhiều khả năng sẽ phân hóa thành các nhóm rõ rệt ngay khi cơ quan an ninh điều tra hoàn tất kết luận. Đối với nhóm thí sinh bị chứng minh có can thiệp, gian lận, kết cục sẽ không có ngoại lệ so với 5 thí sinh tại Quảng Trị. Quyết định hủy kết quả thi sẽ được ban hành; nếu đã nhập học ĐH, các em sẽ bị buộc thôi học, xử lí theo đúng quy định pháp luật (như vụ gian lận thi cử 2018). Đối với nhóm thí sinh thi bằng thực lực, bài thi không bị tác động, kết quả thi sẽ được phục hồi đầy đủ giá trị pháp lí. Hệ thống tuyển sinh sẽ cập nhật dữ liệu để các em nhập học theo đúng nguyện vọng chính đáng mà không chịu bất kì thiệt thòi nào. Cũng có thể xảy ra trường hợp là tổ chức thi lại với thí sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang khi cơ quan chức năng không thể xác định được cụ thể, rạch ròi hai nhóm đối tượng trên. Hướng đi này đảm bảo không bỏ sót tài năng nhưng cũng không hợp thức hóa sai phạm. Bài học từ Quảng Trị cho thấy sự nghiêm minh, thượng tôn pháp luật khi vi phạm đến đâu, xử lí đến đó. Nhưng thách thức tại Tuyên Quang lại đòi hỏi một sự cẩn trọng gấp nhiều lần. Cơ quan chức năng sẽ xử lí nghiêm minh kẻ cố tình làm hoen ố kì thi, nhưng cũng bảo vệ đến cùng quyền lợi của những học sinh trung thực. Đây là thước đo cao nhất cho tính nhân văn và sự công bằng của nền giáo dục. Việc xử lí các sai phạm trong kì thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tại Quảng Trị và Tuyên Quang đang thu hút sự chú ý đặc biệt của dư luận xã hội. Dù cùng phát sinh từ những tiêu cực trong công tác coi thi và chấm thi, cách tiếp cận giải quyết và “số phận” pháp lí của các học sinh ở hai địa phương này phản ánh hai bài toán hoàn toàn khác nhau về quy mô, căn cứ, chứng cứ và tính hệ thống. Tại điểm thi Trường THPT Lê Trực, quy mô ảnh hưởng 5 - 9 thí sinh có liên quan nhưng tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, lên tới 328 thí sinh. Bản chất sai phạm tại Trường THPT Lê Trực mang tính cá thể hóa, vi phạm coi thi còn tại Trường THPT Chuyên Tuyên Quang là nghi vấn can thiệp hệ thống. Do đó, sai phạm tại Trường THPT Lê Trực đã định danh rõ hành vi vi phạm của cá nhân và không tác động dây chuyền nhưng ở Trường THPT Chuyên Tuyên Quang chưa thể kết luận toàn bộ 328 thí sinh có vi phạm. Thầy Đinh Đức Hiền, Giám đốc điều hành Trường TH, THCS&THPT FPT Bắc Giang khẳng định, vụ việc tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang đang đặt ra một tình huống đặc biệt phức tạp đối với công tác thi và tuyển sinh ĐH. Một mặt, tính chính xác và độ tin cậy của kết quả thi cần tiếp tục được cơ quan có thẩm quyền điều tra, xác minh. Mặt khác, tiến độ tuyển sinh ĐH không thể kéo dài vô thời hạn, bởi quyền lợi của rất nhiều thí sinh và kế hoạch tuyển sinh của các trường đều phụ thuộc vào các mốc thời gian chung. Thầy Hiền cho rằng, trong vụ việc này, có hai vấn đề cần được xem xét độc lập. Thứ nhất, trách nhiệm của từng thí sinh và chỉ có thể được xác định dựa trên chứng cứ, hành vi, nhận thức và mức độ tham gia cụ thể. Thứ hai, giá trị sử dụng của kết quả thi. Ngay cả khi chưa thể chứng minh một thí sinh có lỗi, cơ quan quản lí vẫn phải đánh giá liệu kết quả của buổi thi có còn đủ độ tin cậy để dùng trong tuyển sinh hay không. Không thể vì chưa xác định được lỗi cá nhân mà mặc nhiên công nhận mọi kết quả. Nhưng cũng không thể vì buổi thi xảy ra sai phạm mà mặc nhiên coi tất cả thí sinh đều là người gian lận. Đây chính là điểm khó nhất trong việc tìm kiếm một phương án vừa đúng pháp luật, vừa công bằng và hạn chế tối đa tổn thương đối với người học. NGHIÊM HUÊ Quyết định hủy kết quả thi của 5 thí sinh tại Quảng Trị dựa trên chứng cứ vi phạm cá thể hóa rõ ràng. Ngược lại, việc định đoạt cơ hội vào đại học (ĐH) cho 328 học sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang lại đang đặt các cơ quan quản lí trước một bài toán phức tạp. Phát biểu tại Hội nghị Giám đốc Sở GD&ĐT 2026, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn nói rằng, những tiêu cực trong kì thi THPT là điều đáng buồn, đòi hỏi toàn ngành phải tự nhìn nhận lại trách nhiệm, đồng thời phối hợp xử lí thật nghiêm theo pháp luật để bảo đảm tính thực chất, công bằng và khôi phục độ tin cậy của kì thi. Chờ “đáp án” cho 328 thí sinh tại Tuyên Quang Ranh giới giữa kỉ cương và công bằng Họp báo thông tin về kì thi tốt nghiệp THPT 2026 của Tuyên Quang ẢNH: ĐỨC ANH Nếu áp dụng biện pháp hành chính cứng nhắc, như hủy toàn bộ kết quả hoặc đình chỉ xét tuyển tập thể khi chưa có kết luận điều tra cá nhân, đây sẽ là một vi phạm nguyên tắc suy đoán vô tội. Những học sinh chuyên Toán học thật, thi thật sẽ phải chịu một bất công lớn, kèm theo thương tổn tâm lí khó hàn gắn khi bị dán nhãn gian lận. Ngược lại, nếu đưa nguyên vẹn tập dữ liệu có dấu hiệu sai phạm này vào hệ thống lọc ảo chung, nguy cơ làm xáo trộn điểm chuẩn toàn quốc rất lớn. Khi kết luận điều tra chính thức được ban hành sau đó, việc hủy bài thi của các cá nhân vi phạm sẽ kéo theo phản ứng dây chuyền, xáo trộn danh sách trúng tuyển của hàng loạt trường đại học trên cả nước. TS Lê Trường Tùng, Chủ tịch Hội đồng Trường ĐH FPT cho rằng, hệ thống lọc ảo diễn ra bình thường và đưa những thí sinh này vào danh sách chờ. Ví dụ, kết quả tuyển sinh sau lọc ảo của 1 trường ĐH là 1.000 em và 10 thí sinh THPT Chuyên Tuyên Quang đăng kí vào trường trong danh sách chờ. Những thí sinh trong danh sách chờ sẽ nhập học chính thức hoặc trượt khi có kết quả. Bộ GD&ĐT không tính 10 thí sinh trong danh sách chờ vào chỉ tiêu. Do đó, giải pháp khoanh vùng kĩ thuật (tạm tách dữ liệu 328 thí sinh nhưng vẫn bảo lưu quyền đăng kí nguyện vọng) là bước đi cân bằng cần thiết ở thời điểm hiện tại. Điều này giúp hệ thống tuyển sinh chung vận hành ổn định, đồng thời giữ lại cơ hội cho các em trong thời gian chờ kết luận cuối cùng. HOA BAN Trường THPT Lê Trực, nơi 5 thí sinh vừa bị hủy kết quả thi ẢNH: HOÀNG NAM Trong bối cảnh hệ thống xét tuyển ĐH bước vào giai đoạn lọc ảo (ngày 4/8), việc xử lí dữ liệu của 328 thí sinh Tuyên Quang trở thành bài toán “cân não”.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==