46 tienphong.vn KHÁT VỌNG VIỆT NAM HÀNH TRÌNH LẶNG LẼ Một chiều nắng như đổ lửa của mùa khô Tây Nguyên, chúng tôi gặp cựu chiến binh (CCB) Đặng Văn Phong (SN 1955), nguyên Trợ lý Tác chiến Lữ đoàn Tăng thiết giáp 273 (nay thuộc Quân đoàn 34) tại Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk. Ông có dáng người nhỏ nhắn, đôi mắt tinh anh. Ở tuổi ngoài thất thập, đôi chân của ông vẫn nhanh nhẹn như hồi cùng đồng đội băng mình trong bão đạn trên chiến trường. Chất giọng miền Trung khàn đặc, ông nói rằng, hơn nửa thế kỷ qua, địa hình, không gian đã có nhiều thay đổi, nhưng từng tấc đất nơi ấy vẫn còn in dấu nhiều kỷ niệm. Cũng như nhiều đồng đội, ông luôn nhớ đến những ngày chiến đấu oanh liệt năm xưa, nhất là những người đã ngã xuống qua mỗi trận chiến khốc liệt. Nhiều năm nay, ông lặng lẽ rong ruổi từ Nam ra Bắc để tìm mộ các đồng đội đã hy sinh. Khi nhìn thấy mộ đồng đội sau hơn 30 năm, bia mộ vẫn còn viết tắt, cỏ dại mọc cao hơn bia, ông như hẫng đi một nhịp. Đồng đội của ông, liệt sĩ Nguyễn Văn Thái (quê tỉnh Nam Hà cũ), hy sinh sáng 30/4/1975, cách thời khắc Chiến dịch Hồ Chí Minh giành thắng lợi chỉ vài giờ. Ông và đồng đội nghĩ rằng, anh Thái và những người khác sẽ sớm được trở về với gia đình. Nhưng năm 2008, CCB Đặng Văn Phong tình cờ thấy mộ đồng đội mình vẫn nằm lại đó, vẫn tấm bia viết tắt, cỏ dại mọc xung quanh. Lúc đó, ông phải lấy viên gạch 4 lỗ chặt ra để làm nơi thắp nhang, vừa chặt gạch, ông vừa gạt nước mắt. Sau đó, tìm về gia đình anh Thái, thấy bố mẹ anh đã già. Vì hoàn cảnh, đến tháng 6/2010, gia đình mới có điều kiện để đưa anh về đoàn tụ. Đôi mắt xa xăm, CCB Đặng Văn Phong hồi tưởng, khi xe xuất phát từ ngoài Bắc để đi vào Nam đưa hài cốt anh Thái trở về, thì tại Nghệ An, ông nhập viện với kết luận một động mạch tim đã tắc hoàn toàn, ở mức cười một tiếng cũng có thể bất đắc kỳ tử. Nhưng ông vẫn giấu bệnh, cùng gia đình đồng đội lên đường. Sau khi đưa được đồng đội lên xe, ông ước nguyện, nếu bản thân có chết thì về đến nhà rồi hẵng chết. Ngay sau khi đưa bạn về nhà, như một điều kỳ diệu, ông tình cờ gặp bác sĩ đầu ngành của Bệnh viện Bạch Mai về Nghệ An công tác. Chiều hôm đó, ông lên bàn mổ và thoát khỏi cửa tử. Các y bác sĩ rất bất ngờ, không hiểu sao, ông có thể trụ vững được quãng thời gian dài rong ruổi trên đường. Sống giữa thời bình, CCB Đặng Văn Phong vẫn mang theo nỗi day dứt và tự nhủ với lòng mình có cơ hội, còn sức khỏe, ông sẽ lên đường tìm lại mộ đồng đội. Với ông, đó như tìm lại một phần của cuộc đời. Ông Phong đã không ngơi nghỉ trong hành trình tìm kiếm phần mộ của những đồng đội đã ngã xuống tại chiến trường. Sau nhiều năm, ông đã tìm được gia đình, người thân cho nhiều liệt sĩ của Lữ đoàn Tăng thiết giáp 273 như: Đào Hồng Xuân, Chính trị viên Đại đội 2; Nguyễn Văn Thủy, lái xe Đại đội 2; Nguyễn Văn Thái, pháo thủ Đại đội 2; Nguyễn Văn Luyện, Đại đội trưởng Đại đội 2;... HỒI ỨC CỦA LÍNH TĂNG Ông Phong cho biết, năm 2006, ông có cuộc hội ngộ đầu tiên với hàng trăm đồng đội từ khắp mọi miền cả nước tại Quân khu 4. Từ đó đến nay, cứ 2 năm một lần, Lữ đoàn Tăng thiết giáp 273 lại tổ chức gặp mặt CCB toàn quốc. Lặng người một lúc, ông tiếp câu chuyện. Sinh ra trong một gia đình có 4 anh em tại tỉnh Hà Tĩnh, năm 17 tuổi, Đặng Văn Phong theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc lên đường nhập ngũ. Sau khi trở thành chiến sĩ của Lữ đoàn Tăng thiết giáp 273, ông tham gia chiến đấu tại mặt trận B3 - Tây Nguyên. Ông được điều về Đại đội 2, T i ể u đoàn 1, Lữ đoàn Tăng thiết giáp 2 7 3 và làm nhiệm vụ liên lạc cho các cán bộ đại đội. Ông là người trẻ nhất đơn vị. Ông cho biết, khi vào vùng đất Tây Nguyên, ông suýt chết vì bị sốt rét ác tính. May mắn, lúc đó, có một phụ nữ ở chiến trường tình nguyện hiến máu. Các y bác sĩ, giáo sư của Bệnh viện Quân y 211 (nay thuộc tỉnh Gia Lai) cũng tận tình cứu chữa, ông mới thoát khỏi cửa tử. Ông kể, trong Chiến dịch Tây Nguyên, ông tham gia công tác nghi binh hai tháng để chuẩn bị cho trận đánh giải phóng Buôn Ma Thuột. Tháng 3/1975, đơn vị ông hành quân vào thị xã Buôn Ma Thuột để tham gia trận đánh mở màn cho Chiến dịch Tây Nguyên. Trong trận đánh sáng 30/4/1975 tại khu vực Lăng Cha Cả (nay thuộc quận Tân Bình, TPHCM), nhiều xe tăng bị cháy, không ít đồng đội hy sinh. Ông xúc động nói: “Anh Vi Ngọc Vinh, trưởng xe 353 tử trận ngay trên tháp pháo. Pháo thủ Nguyễn Văn Lán gục mặt trên vô lăng. Lúc đó, mọi người gọi liên tục nhưng không thấy Lán trả lời nên ai cũng nghĩ đồng chí đã hy sinh”. Hơn hai tháng sau, đơn vị ông Phong nhận được tin từ Bệnh viện Vì Dân, có một thương binh tên Nguyễn Văn Lán bị thương ở trên đầu, đang điều trị tại đây. Tối hôm đó, đơn vị của ông họp chi bộ để nắm bắt thông tin và đến bệnh viện thì mới biết Lán còn sống. “Không ai lý giải được bằng cách nào anh ấy thoát khỏi chiếc xe tăng đang bốc cháy. Bằng cách nào, anh ấy đã đến được bệnh viện cũng là một bí ẩn”, ông Phong nói. n Sau khi đất nước thống nhất, ông Đặng Văn Phong được kết nạp vào Đảng. Năm 1977, ông cùng đơn vị hành quân tham gia cuộc chiến tranh biên giới Tây Nam với cương vị Đại đội trưởng Đại đội 1, Tiểu đoàn 1, thuộc Lữ đoàn Tăng thiết giáp 273. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, ông học đại học và công tác tại một doanh nghiệp nhà nước ở tỉnh Nghệ An đến khi nghỉ hưu. Lữ đoàn Tăng thiết giáp 273 được thành lập vào năm 1973 tại một khu rừng thuộc huyện 67, tỉnh Kon Tum. Lữ đoàn Tăng thiết giáp 273 vinh dự được Đảng, Nhà nước 2 lần trao danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân và nhiều phần thưởng cao quý khác. Ngoài ra, 5 đại đội, 2 kíp xe và 4 cá nhân cũng được tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Trong một lần chuẩn bị vào TPHCM đưa đồng đội hi sinh ngay ngày giải phóng về với gia đình, căn bệnh tắc động mạch vành của cựu chiến binh Đặng Văn Phong đã ở mức cười một tiếng cũng có thể đột tử. Nhưng ông vẫn giấu bệnh, cùng gia đình đồng đội lên đường. Sau nhiều năm rong ruổi từ Nam ra Bắc, ông đã tìm được gia đình, người thân cho nhiều liệt sĩ của Lữ đoàn Tăng thiết giáp 273. NGUYỄN THẢO KHẮC KHOẢI Cựu chiến binh Đặng Văn Phong (ngoài cùng bên phải) và Trung tướng, Anh hùng lực lượng vũ trang Đoàn Sinh Hưởng đến Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk trao tặng kỷ vật Cựu chiến binh Đặng Văn Phong (thứ 3 trái qua) chụp ảnh cùng cán bộ, nhân viên Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk TÌM ĐỒNG ĐỘI
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==