12 n Thứ Tư n Ngày 21/10/2026 QUỐC TẾ Quân đội Nga vừa thực hiện một trong những đợt không kích quy mô lớn nhất trong nhiều tháng qua, khiến hơn nửa triệu hộ gia đình bị mất điện và gây hư hại cơ sở hạ tầng năng lượng trên khắp Ukraine. Tổng cộng, Nga đã phóng 16 tên lửa đạn đạo vào Kiev và các khu vực lân cận trong đêm 18/10 rạng sáng 19/10, đồng thời triển khai hơn 200 máy bay không người lái trong các cuộc tấn công trải dài từ Kharkiv và Dnipro ở phía Đông, đến Odesa ở phía Nam, cũng như Volyn và Rivne ở phía Tây. CĂNG THẲNG LEO THANG Cuộc tấn công diễn ra trong bối cảnh mối quan hệ giữa Tổng thống Zelensky và chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang trở nên căng thẳng liên quan vấn đề Mỹ hỗ trợ Ukraine, cũng như cách tiếp cận của Washington đối với Nga. “Một cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo khác của Nga đã diễn ra qua nhiều đợt trong đêm, và một lần nữa, chúng tôi không nhận được cảnh báo sớm nào từ các đối tác của mình”, ông Zelensky viết trên ứng dụng Telegram. “Các lô hàng tên lửa phục vụ hệ thống phòng không của Ukraine bị chặn lại, trong khi Nga lại được nới lỏng hoặc trì hoãn các biện pháp trừng phạt. Điều đó cho thấy các đối tác của chúng ta đang phủ nhận thực tế”. Tổng thống Zelensky sau đó cho biết ông đã thảo luận với đại diện của tập đoàn Lockheed Martin (Mỹ) về việc đẩy nhanh cung cấp Patriot - hệ thống phòng không thiết yếu để đối phó tên lửa đạn đạo của Nga. “Các hệ thống Patriot và máy bay chiến đấu F-16 của họ đóng vai trò quan trọng trong việc phòng thủ trước tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái Nga. Hiện tại, công ty đang tăng cường sản xuất các loại tên lửa đánh chặn. Chúng tôi hy vọng có thể mua một số lượng nhất định tên lửa để bảo vệ thêm nhiều sinh mạng”, ông Zelensky nói. “Hiện tại, tình hình ở các mặt trận đều không hề dễ dàng. Chúng tôi đã thảo luận về cách thức mở rộng và gia tăng nguồn cung”. Nhiều tháng qua, Ukraine phải đối mặt tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng tên lửa Patriot do Mỹ sản xuất. Trước đó, ông Zelensky cho biết Mỹ đã giảm tiến độ cung cấp một số nguồn lực thiết yếu cho Ukraine, đồng thời lưu ý rằng sự chậm trễ này xuất phát từ phía Bộ Chiến tranh Mỹ. Trước đây, Kiev thông báo, họ gặp khó khăn trong việc tiếp nhận các loại tên lửa đánh chặn - vốn đóng vai trò then chốt để đẩy lùi các cuộc tấn công bằng tên lửa từ Nga. GIÁN ĐOẠN NGUỒN TIN TÌNH BÁO Trong suốt cuộc chiến kéo dài gần 5 năm qua, Ukraine đã dựa vào thông tin tình báo từ Mỹ để phát hiện các vụ phóng tên lửa đạn đạo của Nga, cũng như nhận cảnh báo sớm về các đợt tấn công sắp tới. Ông Yurii Ihnat, phát ngôn viên của Không quân Ukraine, cho biết Kiev đã không nhận được cảnh báo trước đợt tấn công bằng tên lửa đạn đạo đầu tiên trong đêm 18/10, nhưng lại nhận được thông tin trước đợt tấn công thứ hai. “Vì lý do nào đó, chúng tôi đã không nhận được thông tin trong đợt tấn công đầu tiên. Các chuyên gia của chúng tôi đang phối hợp với các đối tác để điều tra vấn đề này, vì đây không phải là lần đầu tiên tình trạng như vậy xảy ra”, ông Ihnat phát biểu trên truyền hình Ukraine. Theo thông tin từ Không quân Ukraine, hệ thống phòng không nước này đã bắn hạ 247 mục tiêu, bao gồm 4 tên lửa hành trình và 243 máy bay không người lái Nga. Bộ Quốc phòng Nga xác nhận, các lực lượng của họ đã thực hiện một “cuộc tấn công quy mô lớn” bằng vũ khí chính xác và máy bay không người lái, nhắm vào các cơ sở công nghiệp quốc phòng của Ukraine, các kho lưu trữ máy bay không người lái và tên lửa hành trình, cùng một trung tâm dữ liệu. Thủ tướng Ukraine Sergii Koretskyi cho biết, ngành năng lượng là mục tiêu chính của các cuộc tấn công, với thiệt hại được ghi nhận trên khắp cả nước. Bộ Năng lượng Ukraine thông báo đã áp dụng biện pháp cắt điện luân phiên đối với các hộ gia đình và doanh nghiệp, trong khi các đội ngũ kỹ thuật nỗ lực khôi phục nguồn cung. MINH HẠNH (theo Reuters) Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky thông báo, Ukraine không nhận được bất kỳ cảnh báo trước nào từ các đối tác về cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo của Nga trong đêm. Ông nói thêm rằng một số lô hàng thiết yếu từ Mỹ đang bị trì hoãn. Nga dồn dập không kích Ukraine Một đoạn đường sắt ở Kiev bị hư hại sau cuộc tấn công ban đêm của Nga ẢNH: REUTERS Năm cơ quan vũ trụ trên thế giới đã hợp tác thực hiện sứ mệnh kéo dài 5 năm, với mục tiêu đưa robot thăm dò và xe tự hành đáp xuống Phobos - mặt trăng lớn hơn và gần sao Hỏa hơn trong số 2 vệ tinh nhỏ của hành tinh đỏ. Cơ quan Thám hiểm hàng không vũ trụ Nhật Bản (JAXA) phóng tàu trước bình minh, từ cảng vũ trụ của nước này trên đảo Tanegashima. Một giờ sau, các quan chức tuyên bố vụ phóng thành công, khi tàu vũ trụ tách khỏi tầng trên của tên lửa theo đúng kế hoạch. Trong 50 năm qua, NASA đã đưa 9 tàu vũ trụ đáp xuống sao Hỏa thành công. Trung Quốc cũng thực hiện một cuộc đổ bộ vào năm 2021. Tuy nhiên, chưa có quốc gia nào đưa thiết bị lên bề mặt Phobos hoặc Deimos - mặt trăng còn lại của sao Hỏa. Cũng chưa ai đưa được mẫu vật từ sao Hỏa về Trái đất, chưa nói đến các mặt trăng của hành tinh này. Nếu thành công, những mảnh bụi, đất và đá từ Phobos sẽ được đưa về Trái đất vào năm 2031. “Có rất nhiều adrenaline, sự phấn khích và cảm giác kinh ngạc”, nhà vật lý thiên văn Tom Statler của NASA, người tham gia dự án, cho biết. Nhật Bản có lợi thế khi bước vào sứ mệnh này nhờ đã hai lần đưa mẫu vật từ các tiểu hành tinh về Trái đất thành công. Phobos là một khối đá gồ ghề, có hình dạng giống củ khoai tây, với đường kính chỉ khoảng 22 km. Việc phân tích các mẫu vật từ thiên thể này có thể giúp giải thích quá trình hình thành các mặt trăng của sao Hỏa và có thể cả các mặt trăng khác trong vũ trụ. Sứ mệnh mang tên MMX - viết tắt của chương trình Thám hiểm các mặt trăng của sao Hỏa, có kinh phí 578 triệu USD, sử dụng tàu vũ trụ nặng tới 5 tấn. Dự kiến, tàu sẽ đến sao Hỏa vào cuối mùa Hè năm sau. Tàu sẽ đồng bộ quỹ đạo với Phobos - vốn quay quanh sao Hỏa ở khoảng cách rất gần, trước khi thả xe tự hành do Pháp và Đức phát triển. Xe mang tên Idefix - được đặt theo tên chú chó lông trắng trong bộ truyện tranh “Asterix”. Có kích thước nhỉnh hơn chiếc lò vi sóng, Idefix sẽ tự hạ xuống Phobos, nảy bật trong vài phút trước khi dừng lại trong môi trường có lực hấp dẫn cực kỳ yếu của mặt trăng này. Xe tự hành 4 bánh được thiết kế để tự lật trở lại vị trí bình thường nếu hạ cánh trong tư thế lộn ngược. Idefix sẽ đóng vai trò như một thiết bị trinh sát bảo đảm an toàn, di chuyển khảo sát Phobos trong 100 ngày. Các nhân viên điều khiển bay của Nhật Bản muốn tránh những khu vực có đất dạng bột và địa hình gồ ghề khi tàu mẹ - thiết bị đổ bộ cố định có 4 chân - hạ xuống bề mặt để thu thập mẫu vật vào cuối năm 2028 hoặc năm 2029. Thiết bị đổ bộ sẽ chỉ hoạt động trên Phobos trong 2 giờ, khoan và hút ít nhất 10 gram vật liệu trước khi phóng trở lại không gian. Sau đó, tàu nghiên cứu Deimos sẽ thực hiện một loạt chuyến bay sượt qua vệ tinh này, trước khi rời khu vực sao Hỏa vào năm 2030 và quay trở lại Trái đất. Dự kiến mẫu vật sẽ được đưa xuống khu vực sa mạc ở Úc vào năm 2031. GIẢI ĐÁP NHỮNG BÍ ẨN Nga đã thất bại trong cả ba nỗ lực thám hiểm Phobos, cũng như nhiều sứ mệnh khác tới sao Hỏa. Trong sứ mệnh duy nhất trước đây nhằm thám hiểm sao Hỏa, Nhật Bản không thể đưa tàu vũ trụ vào quỹ đạo quanh hành tinh đỏ. Ngay cả NASA cũng từng gặp không ít thất bại trong nỗ lực tìm lời giải cho câu hỏi lớn: Liệu sự sống có từng tồn tại trên sao Hỏa hay không? Thông qua việc nghiên cứu hai mặt trăng của sao Hỏa, các nhà khoa học hy vọng sẽ xác định xem có phải Phobos và Deimos hình thành sau vụ va chạm cổ đại giữa sao Hỏa với một thiên thể đá trong không gian hay không. Một giả thuyết khác cho rằng hai mặt trăng này có thể là những tiểu hành tinh đi lạc, sau đó bị lực hấp dẫn của sao Hỏa giữ lại. Những phát hiện thu được có thể giúp làm sáng tỏ quá trình hình thành các hành tinh và mặt trăng, thậm chí cung cấp manh mối về những điều kiện cần thiết để sự sống xuất hiện. BÌNH GIANG (theo AP) Nhật Bản phóng tàu vũ trụ thực hiện nhiệm vụ chưa từng có Sáng 20/10, Nhật Bản phóng tàu vũ trụ hướng tới sao Hỏa, trong sứ mệnh chưa từng có tiền lệ nhằm khám phá 2 mặt trăng bí ẩn của hành tinh này và đưa mẫu vật về Trái đất. Tàu khám phá mặt trăng của sao Hỏa được Nhật Bản phóng lên sáng 20/10 ẢNH: AP Thủ tướng Ukraine Sergii Koretskyi nói rằng, kể từ giữa tháng 7, Nga thực hiện hơn 2.000 cuộc không kích vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine, cường độ tấn công cao hơn hẳn so với những năm trước đó trong cuộc chiến.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==