Gắn bó hơn 10 năm với công việc đặt bẫy ảnh, tìm dấu vết động vật hoang dã, anh Đinh Trọng Hoàng (SN 1993), cán bộ Phòng Khoa học và Hợp tác quốc tế, Vườn quốc gia Vũ Quang, đã quen với những chuyến đi rừng kéo dài nhiều ngày. “Mùa mưa đi rừng vất vả hơn, thời tiết lạnh, mưa lũ bất thường, trong rừng lại có nhiều rắn, rết. Làm nghề này phải chịu được gian khổ, rèn luyện bản lĩnh vững vàng”, anh Hoàng chia sẻ. Mỗi chuyến đi thường kéo dài 9-15 ngày. Hành trang của các thành viên gồm lương thực, thuốc men, võng, tăng và thiết bị bẫy ảnh. Vượt qua những con dốc đứng, khe suối hiểm trở, mỗi người phải mang theo 1520kg đồ đạc để phục vụ sinh hoạt và công việc giữa rừng sâu. Có những ngày, cả nhóm đi hàng chục cây số vẫn không tìm được nguồn nước. Những hôm mưa phùn, củi ướt, việc nhóm được bếp lửa cũng mất hàng giờ. Đêm xuống, các thành viên mắc võng ngủ giữa rừng, thay nhau giữ lửa trong giá lạnh. Không ít người từng bị rắn, rết cắn hoặc gặp sự cố trong quá trình làm nhiệm vụ. Khi có người bị nạn, đồng đội lại hỗ trợ sơ cứu, dìu hoặc cõng nhau vượt đường rừng trở về đơn vị. Mỗi chuyến đi đều mang theo những kỳ vọng. Hình ảnh thu được từ bẫy ảnh giúp ghi nhận sự xuất hiện, hỗ trợ điều tra và giám sát các loài động vật hoang dã. Các mẫu vật như vắt, nước cũng được thu thập phục vụ nghiên cứu, bổ sung thông tin về đa dạng sinh học. Theo ông Lê Thanh Toán, Phó Trưởng phòng Bảo vệ rừng và Bảo tồn thiên nhiên, công tác tuyên truyền đã góp phần hình thành mạng lưới cộng tác viên bảo vệ rừng trong cộng đồng. Người dân vùng đệm trở thành lực lượng hỗ trợ phát hiện sớm các hành vi xâm hại rừng, đồng thời tham gia ứng phó nguy cơ cháy rừng. Sự phối hợp giữa lực lượng chuyên trách và cộng đồng giúp nâng cao hiệu quả bảo vệ rừng từ cơ sở, hạn chế những tác động tiêu cực đến hệ sinh thái. Cùng với nhiệm vụ bảo tồn, Vườn quốc gia Vũ Quang đang xây dựng hồ sơ đề nghị công nhận Khu dự trữ sinh quyển thế giới, đồng thời kêu gọi triển khai đề án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí gắn với bảo tồn thiên nhiên. Đây được kỳ vọng là hướng đi góp phần phát huy giá trị cảnh quan, đa dạng sinh học, tạo thêm cơ hội phát triển bền vững cho khu vực. n 17-18/10/2026 www.tienphong.vn 16 Sau gần 2 năm hình thành, vườn chim ở khu vực sông Đông, phường Thành Sen dần trở thành điểm trú ngụ của nhiều đàn chim hoang dã. Mô hình được triển khai từ giữa năm 2024, với sự hỗ trợ của chuyên gia bảo tồn chim Lê Danh Cương, sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền địa phương cùng sự chung tay của nhiều tổ chức, cá nhân. Hiện khu vực này ghi nhận sự xuất hiện của nhiều loài như cò, vạc, diệc, le le, bồng bồng, vịt trời… Sự hiện diện của những đàn chim không chỉ làm phong phú cảnh quan mà còn cho thấy ý nghĩa của việc gìn giữ môi trường sống tự nhiên ngay trong lòng đô thị. “Để bảo vệ và giữ ổn định môi trường sống cho đàn chim, vườn chim khu vực sông Đông luôn có người túc trực, không cho người ngoài vào săn bắt. Đoàn viên thanh niên tổ dân phố cũng tăng cường tuyên truyền, nhắc nhở người dân không săn bắn, mua bán chim trời”, anh Nguyễn Văn Anh, Bí thư Chi đoàn tổ dân phố Linh Tiến, phường Thành Sen, cho biết. Không chỉ ở đô thị, tại xã Cẩm Lạc, một khu vườn gia đình cũng trở thành nơi nương náu của hàng nghìn con chim hoang dã. Suốt hàng chục năm qua, bà Đinh Thị Trí (SN 1944, thôn Đinh Phùng) vẫn âm thầm gìn giữ không gian sống ấy. Khi địa phương phát động phong trào cải tạo vườn tạp phục vụ xây dựng nông thôn mới, gia đình bà Trí đề xuất giữ lại hệ thống cây xanh trong vườn và được chính quyền đồng thuận. Những cây ăn quả xen lẫn cây cổ thụ tiếp tục được bảo vệ, trở thành nơi chim trời tìm về làm tổ mỗi mùa. “Năm nào cũng vậy, từ khoảng tháng 2 âm lịch, chim bắt đầu bay về làm tổ và đến tháng 8 âm lịch, khi chim non đủ lông đủ cánh thì rời đi. Có năm cao điểm lên tới vài nghìn con về trú ngụ”, bà Trí chia sẻ. GỠ “MA TRẬN” BẪY Để những đàn chim có thể trở về và lưu trú an toàn, bên cạnh việc tạo dựng sinh cảnh, Hà Tĩnh đang tăng cường ngăn chặn tình trạng săn bắt chim hoang dã, nhất là vào mùa di cư. Trước đây, dọc bờ biển, vùng bãi ngang, cánh đồng, ao hồ xuất hiện tình trạng giăng lưới, đặt bẫy và sử dụng nhiều thiết bị dẫn dụ chim. Tại xã Cổ Đạm, khu vực từng được xem là điểm nóng về bẫy bắt chim trời, một số người lợi dụng các bãi đầm lầy ven biển để đặt bẫy, đón bắt chim di cư. Trước thực trạng này, chính quyền địa phương phối hợp lực lượng công an, kiểm lâm tăng cường tuyên truyền, kiểm tra tại các khu vực có nguy cơ cao; vận động người dân tháo dỡ bẫy, không săn bắt, mua bán, tàng trữ chim hoang dã trái phép. Theo Chi cục Kiểm lâm Hà Tĩnh, từ tháng 8, lực lượng chức năng phát hiện, tịch thu, tiêu hủy hơn 52.400 công cụ, thiết bị đánh bắt chim tự nhiên, chim di cư; thả về môi trường tự nhiên 283 con chim mồi và chim mắc bẫy còn sống. Một trường hợp vi phạm hành chính bị xử phạt 3 triệu đồng. Ông Nguyễn Cự Duẩn, Trưởng phòng Pháp chế và Điều tra xử lý vi phạm, Chi cục Kiểm lâm Hà Tĩnh, cho biết, thời gian tới, lực lượng kiểm lâm sẽ tiếp tục phối hợp địa phương và các lực lượng chức năng kiểm tra, kiểm soát tại những khu vực có nguy cơ xảy ra bẫy, bắt chim hoang dã, chim di cư; kịp thời phát hiện, xử lý vi phạm…n TỪ ĐÔ THỊ ĐẾN VÙNG QUÊ, NHIỀU MÔ HÌNH BẢO VỆ CHIM TRỜI TẠI HÀ TĨNH ĐANG GÓP PHẦN GIỮ GÌN ĐA DẠNG SINH HỌC. CÙNG VỚI NỖ LỰC THÁO GỠ HÀNG CHỤC NGHÌN DỤNG CỤ BẪY BẮT, NHỮNG NGÔI NHÀ BÌNH YÊN CHO CHIM HOANG DÃ ĐANG ĐƯỢC VUN ĐẮP BẰNG SỰ CHUNG TAY CỦA CỘNG ĐỒNG. ẨN SÂU GIỮA ĐẠI NGÀN TRƯỜNG SƠN, VƯỜN QUỐC GIA VŨ QUANG (HÀ TĨNH) LƯU GIỮ HỆ SINH THÁI RỪNG NGUYÊN SINH VỚI NHIỀU LOÀI ĐỘNG, THỰC VẬT QUÝ HIẾM. CÁC CÁN BỘ BẢO TỒN NGÀY ĐÊM BĂNG RỪNG, VƯỢT SUỐI, ÂM THẦM GÌN GIỮ KHO BÁU XANH ẤY. NHỮNG BƯỚC CHÂN GIỮ MÀU XANH GIỮA ĐẠI NGÀN LÀM NHÀ CHO CHIM TRỜI HOÀI NAM HOÀI NAM Ngành chức năng tích cực tham gia tháo dỡ “ma trận” bẫy chim trời mùa chim di cư Những cán bộ bảo tồn ngày đêm băng rừng, vượt suối, âm thầm gìn giữ đa dạng sinh học, màu xanh giữa đại ngàn Những nỗ lực bảo vệ sinh cảnh góp phần tạo điều kiện để nhiều đàn chim tìm đến Hà Tĩnh. Giữa tháng 4, tại khu vực xứ đồng Khu Bắp, tổ dân phố Tây Trinh, phường Sông Trí, người dân ghi nhận một đàn chim lạ hàng trăm con. Cơ quan chức năng xác định, đây là cò nhạn, còn gọi là cò ốc, có tên khoa học Anastomus oscitans, loài chim được ghi nhận trong Sách đỏ Việt Nam. Hà Tĩnh thúc đẩy chuyển đổi xanh trong sản xuất Hà Tĩnh đang từng bước thúc đẩy chuyển đổi xanh trong công nghiệp, xây dựng và nông nghiệp, gắn với định hướng phát triển năng lượng sạch, giảm phát thải và nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên. Tại Khu kinh tế Vũng Áng, các dự án sản xuất pin, ô tô điện, xe máy điện góp phần hình thành chuỗi công nghiệp mới, mở rộng dư địa phát triển công nghiệp phụ trợ. Cùng với thu hút đầu tư, tỉnh định hướng chuyển dịch công nghiệp theo hướng hiện đại, tiết kiệm năng lượng, giảm phát thải và thân thiện với môi trường. Trong lĩnh vực xây dựng, việc phát triển vật liệu thân thiện môi trường như gạch không nung góp phần giảm khai thác đất sét, hạn chế tác động môi trường so với gạch đất sét nung truyền thống. Các nhà máy điện mặt trời Cẩm Hòa, Cẩm Hưng cũng bổ sung nguồn điện tái tạo cho hệ thống điện, góp phần đa dạng hóa nguồn cung năng lượng. Ở lĩnh vực nông nghiệp, Hà Tĩnh tập trung nhân rộng các mô hình canh tác tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải. Vụ xuân năm 2026, hơn 150 ha lúa tại 12 xã, phường được triển khai theo phương pháp thâm canh cải tiến SRI, kết hợp các giải pháp như sử dụng mạ khay, máy cấy, phân hữu cơ và quản lý dịch hại tổng hợp. Mô hình tưới ngập - khô xen kẽ (AWD) được áp dụng trên 4.300 ha; diện tích dự kiến mở rộng lên 6.000 ha trong vụ hè thu năm 2026, hướng tới tiết kiệm nước tưới và giảm phát thải khí nhà kính. AWD là kỹ thuật quản lý nước tiên tiến trong canh tác lúa nước, thay thế thói quen giữ nước ngập liên tục kiểu truyền thống. Theo định hướng phát triển kinh tế - xã hội, Hà Tĩnh xác định tăng trưởng xanh gắn với chuyển đổi công nghệ, phát triển năng lượng sạch và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn. Tỉnh chú trọng tăng cường tái chế, tái sử dụng tài nguyên, đồng thời khuyến khích các dự án công nghiệp quy mô lớn tại Vũng Áng từng bước chuyển dịch sang mô hình sản xuất ít phát thải. Đây là hướng đi nhằm nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh và đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững. HOÀI NAM Vườn quốc gia Vũ Quang ghi nhận 1.829 loài thực vật bậc cao thuộc 813 chi, 217 họ; 94 loài thú, 315 loài chim, 58 loài bò sát, 31 loài lưỡng cư và 88 loài cá xương. Ngoài ra, khu rừng còn có 316 loài bướm, 73 loài kiến và 28 loài nhện.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==