14 n Thứ Ba n Ngày 29/9/2026 TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG Từ thẻ từ, thẻ chip đến QR chuyển tiền, QR thanh toán và nay là QR xuyên biên giới, thanh toán số Việt Nam liên tục mở ra những cơ hội mới. VietQRGlobal là bước tiến mới nhất - và có lẽ là ý nghĩa nhất - trên chặng đường đó. Chỉ trong khoảng 5 năm, ngành thanh toán Việt Nam đã đi những bước "đường dài như hài vạn dặm". Từ câu chuyện chuyển đổi thẻ từ sang thẻ chip, đến QR chuyển tiền, QR thanh toán tại điểm bán, và nay là QR xuyên biên giới với cái tên VietQRGlobal - mỗi chặng chỉ cách nhau vài năm, nhưng đủ để thay đổi hẳn thói quen chi tiêu của người Việt. Thành tựu đáng kể nhất của VietQRGlobal, theo tôi, không nằm ở công nghệ mà ở độ phủ thị trường. Kết nối thanh toán QR xuyên biên giới hiện đã hiện diện tại Trung Quốc, Singapore, Thái Lan, Lào, Campuchia, và đang tiếp tục xúc tiến mở rộng sang Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc. Đây đều là những điểm đến quen thuộc bậc nhất của khách Việt, nghĩa là phần lớn nhu cầu đi lại, mua sắm, du lịch của người Việt ở nước ngoài đã có thể giải quyết gọn trong một chiếc điện thoại. Cái hay của VietQRGlobal là không cần mang theo cả xấp ngoại tệ nữa. Chỉ cần nạp tiền đồng vào tài khoản trong nước, đến nơi là quét mã QR mua sắm, ăn uống, đi lại - y như ở nhà. Khỏi phải đổi tiền trước chuyến đi, khỏi khai báo hải quan khi mang theo ngoại tệ mặt, và cũng khỏi nỗi lo mất mát, thất lạc dọc đường. Chiều ngược lại cũng thú vị không kém: khách Trung Quốc, Thái Lan, Singapore, Lào, Campuchia... đến Việt Nam giờ cũng thanh toán bằng chính mã QR quen thuộc của họ, không cần đổi sang tiền mặt Việt Nam. Với ngành du lịch và bán lẻ trong nước, đây là cơ hội thực sự để giữ chân dòng tiền chi tiêu của khách quốc tế ngay tại điểm bán, thay vì để họ ngần ngại vì rào cản thanh toán. Lợi thế chi phí cũng là một "thành tựu" đáng nói. Theo NAPAS, thanh toán quốc tế qua QR hiện chỉ tốn khoảng 15 triệu đồng phí trên mỗi 1 tỷ đồng doanh số thu từ khách nước ngoài, tiết kiệm 40-50% so với chấp nhận thanh toán bằng thẻ quốc tế. Với ngành bán lẻ và du lịch - vốn sống nhờ biên lợi nhuận mỏng - mức phí rẻ hơn một nửa là con số có ý nghĩa thực chất, không chỉ là khẩu hiệu công nghệ. Nhưng cơ hội lớn hơn cả, tôi nghĩ, nằm ở vị thế. Khi VietQRGlobal kết nối được với càng nhiều thị trường, đồng tiền Việt và hạ tầng thanh toán Việt càng có cơ hội trở thành lựa chọn mặc định trong các giao dịch xuyên biên giới ở khu vực - thay vì phải đi qua trung gian là các tổ chức thẻ quốc tế như trước đây. Đó là một bước tiến về chủ quyền thanh toán, chứ không đơn thuần là tiện ích cho người tiêu dùng. Dĩ nhiên, để biến cơ hội thành thành tựu bền vững, còn nhiều việc phải làm: mở rộng mạng lưới điểm chấp nhận thanh toán ở từng thị trường, đồng bộ tiêu chuẩn kỹ thuật và bảo mật giữa các bên, và giữ được mức phí cạnh tranh khi quy mô giao dịch tăng lên. Nhưng nhìn lại chặng đường từ thẻ từ đến QR xuyên biên giới, có thể tin rằng ngành thanh toán Việt Nam đủ sức đi nhanh trên chặng tiếp theo. CAO LÂM Cơ hội mới của thanh toán số GÓC NHÌN TÀI CHÍNH TỪ MỘT MÃ QR ĐẾN CƠ HỘI MỞ RỘNG THỊ TRƯỜNG Theo ông Phạm Anh Tuấn - Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước, VietQR Global không phải phương thức hoàn toàn mới mà là một cấu phần trong hệ thống thanh toán số Việt Nam, đóng vai trò nhận diện các đơn vị chấp nhận thanh toán xuyên biên giới dành cho du khách quốc tế. Đáng chú ý, chi phí triển khai đối với các đơn vị đã sử dụng VietQR trong nước tương đối thấp. Do đã có sẵn hạ tầng và mã nhận diện nội địa, việc bổ sung khả năng giao dịch xuyên biên giới về mặt kỹ thuật được đánh giá khá đơn giản, qua đó rút ngắn thời gian và giảm chi phí phát triển mạng lưới. Theo ông Tuấn, lợi ích không chỉ nằm ở phương thức giao dịch mà còn ở khả năng mở rộng tệp khách hàng cho hộ kinh doanh, tiểu thương và cơ sở bán lẻ. Khi du khách quốc tế có thể sử dụng ứng dụng quen thuộc để thanh toán, các cửa hàng, cơ sở lưu trú, điểm bán đặc sản hay dịch vụ du lịch có thêm cơ hội bán hàng, qua đó thúc đẩy doanh thu và tiêu thụ hàng hóa. Giao dịch số cũng giúp quản lý doanh số thuận tiện hơn. Với quy trình rõ ràng, minh bạch và dữ liệu được số hóa, hộ kinh doanh có thể theo dõi doanh thu, trong đó có nguồn thu từ khách du lịch quốc tế. Tuy nhiên, khoảng cách giữa mạng lưới chấp nhận thanh toán nội địa và VietQR Global vẫn còn đáng kể. Theo ông Tuấn, Việt Nam hiện có hơn 2,5 triệu đơn vị chấp nhận thanh toán nội địa, trong khi số đơn vị chấp nhận VietQR Global mới khoảng 154.000. Vì vậy, gia tăng độ phủ vẫn là nhiệm vụ lớn trong thời gian tới. Từ góc độ doanh nghiệp, ông Ngô Trung Dũng, Phó Giám đốc Kinh doanh Công ty Cổ phần Công nghệ KiotViet, cho rằng thanh toán là bước cuối cùng để hoàn tất một giao dịch. Nếu du khách đã lựa chọn sản phẩm nhưng không có phương thức chi trả thuận tiện, đơn hàng có thể không thành công. Với hộ kinh doanh nhỏ, cửa hàng đặc sản hay các điểm bán tại khu phố ăn đêm, rào cản về thiết bị và chi phí triển khai các phương thức truyền thống vẫn tồn tại. VietQR Global có thể giúp khách sử dụng ứng dụng ngân hàng hoặc ví điện tử quen thuộc, trong khi người bán không phải đầu tư hệ thống quá phức tạp. KHÔNG CHỈ TĂNG ĐIỂM CHẤP NHẬN, PHẢI TẠO GIAO DỊCH THỰC Có thêm mã QR mới chỉ là bước đầu. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy một hệ thống thanh toán xuyên biên giới muốn phát triển cần bảo đảm tính đơn giản, tin cậy và khả năng tương tác giữa các hệ thống. Ông David Chong, Phó Giám đốc vùng thị trường Đông Nam Á, Công ty TenPay, Tập đoàn Tencent, cho rằng ba yếu tố quan trọng đối với thanh toán QR xuyên biên giới là độ tin cậy, tính minh bạch và trải nghiệm người dùng. Khách hàng cần biết rõ giá trị giao dịch, tỷ giá; trong khi người bán cần được bảo đảm khả năng nhận tiền và có quy trình xử lý rõ ràng. Tại Việt Nam, hướng phát triển cũng được đặt trong mối liên kết giữa thanh toán, du lịch và thương mại. BIDV cho biết việc gia tăng điểm chấp nhận sẽ được triển khai theo hành trình của du khách, từ sân bay, di chuyển, lưu trú đến các địa điểm du lịch và mua sắm. Agribank cũng đặt mục tiêu đưa VietQR Global đến gần hơn với khu vực nông nghiệp, nông thôn. Theo kế hoạch được nêu tại tọa đàm, ngân hàng dự kiến triển khai QR Global từ tháng 10/2026, hướng tới giúp người dân, hộ kinh doanh, làng nghề và điểm du lịch nông thôn tiếp cận khách quốc tế thông qua một mã QR. Ở góc độ thương mại, ông Bùi Nguyễn Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương), cho rằng thanh toán xuyên biên giới có thể được nhìn nhận như một “hạ tầng mềm” của thương mại. Khi hàng hóa, thông tin, logistics và thanh toán được kết nối, phương thức chi trả thuận tiện sẽ giúp giảm “ma sát” trong giao dịch, tăng khả năng chuyển nhu cầu của khách quốc tế thành hoạt động mua sắm thực tế. Như vậy, bài toán của VietQR Global không chỉ là tăng số lượng mã QR hay điểm chấp nhận. Quan trọng hơn là biến mạng lưới đó thành các điểm giao dịch thực tế, đồng thời kết nối với dữ liệu bán hàng, quản trị doanh nghiệp, hàng hóa và dịch vụ. Khi đó, thanh toán xuyên biên giới mới có thể trở thành một phần của dòng chảy thương mại và du lịch quốc tế. NGỌC MAI VIETQR GLOBAL: Mở rộng dòng chảy thanh toán Thanh toán xuyên biên giới qua mã QR đang mở ra thêm cơ hội để doanh nghiệp, hộ kinh doanh Việt Nam tiếp cận khách quốc tế với chi phí thấp, đồng thời giúp người Việt thuận tiện hơn khi chi tiêu ở nước ngoài. Tuy nhiên, để VietQR Global thực sự trở thành hạ tầng hỗ trợ du lịch và thương mại, việc gia tăng điểm chấp nhận, chuẩn hóa, bảo đảm an toàn và đơn giản hóa trải nghiệm là những yếu tố then chốt. Thanh toán xuyên biên giới qua mã QR ngày càng phát triển Theo số liệu NAPAS, trong 8 tháng đầu năm 2026, số lượng giao dịch của khách hàng Thái Lan, Lào và Campuchia tại Việt Nam tăng khoảng 8 lần, giá trị giao dịch tăng khoảng 6 lần so với cùng kỳ. Ở chiều ngược lại, giao dịch của người Việt Nam tại ba thị trường này tăng 5 lần về số lượng và 4 lần về giá trị.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==