Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei cho biết Tehran đã chuyển các điều kiện tới Washington thông qua trung gian Qatar. Trong đó, Iran yêu cầu chấm dứt xung đột trên mọi mặt trận, dừng những gì Tehran gọi là “hành động gây hấn” của Mỹ, chấm dứt phong tỏa hải quân và chiến tranh kinh tế, đồng thời giải phóng các tài sản của Iran. Đây là lần Iran công khai rõ ràng các điều kiện với Mỹ trong các cuộc tiếp xúc bên lề Đại hội đồng Liên Hợp Quốc. Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff cho biết các nhà trung gian đã liên tục di chuyển giữa phái đoàn Mỹ và Iran trong ngày hôm qua. Ông nói hai bên đã hoàn tất một vòng thảo luận và hy vọng cuộc trao đổi sẽ mang tính “xây dựng và đầy hứa hẹn”. Eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược đối với hoạt động vận chuyển dầu mỏ toàn cầu, cũng là một trong những vấn đề trọng tâm của cuộc đàm phán. Theo Reuters, một quan chức cấp cao Iran cho biết Tehran có thể mở lại eo biển trong vòng 7 ngày nếu Washington giảm áp lực quân sự và dỡ phong tỏa đối với các cảng của Iran. Cuộc đàm phán diễn ra trùng với thời điểm Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đến New York để tham dự Đại hội đồng Liên Hợp Quốc. Trước chuyến đi, Bộ Tổng tham mưu Lực lượng vũ trang Iran và Bộ chỉ huy Trung ương Khatam al-Anbiya cho biết họ hy vọng Tổng thống Pezeshkian sẽ truyền đạt thông điệp của người dân và lực lượng vũ trang Iran tới cộng đồng quốc tế. Các nỗ lực ngoại giao tại New York cũng tập trung vào việc khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển. Trưởng chính sách đối ngoại Liên minh châu Âu Kaja Kallas cho biết đã thảo luận với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi về việc chấm dứt xung đột và mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz, với mục tiêu duy trì tự do hàng hải. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng cho biết việc mở lại eo biển là một trong những mục tiêu chính trong cuộc trao đổi với Tổng thống Mỹ Donald Trump. Paris sẵn sàng tham gia hỗ trợ vận chuyển hàng hóa qua tuyến đường này mà không đối đầu trực tiếp. Tuy nhiên, những nỗ lực đó vẫn chưa xóa bỏ được sự bất đồng cốt lõi về các yêu cầu của Iran. Al Arabiya dẫn một nguồn tin Mỹ tham dự cuộc họp với phái đoàn Iran cho biết Washington đã bác bỏ yêu cầu dỡ bỏ phong tỏa của Tehran. Các cuộc tiếp xúc tại New York bước đầu đã xác định rõ hơn những vấn đề cần đàm phán: Iran công khai nêu ra các điều kiện của mình và Washington xác nhận sẽ tiếp tục các cuộc đàm phán gián tiếp nhưng đồng thời, việc phong tỏa và quyền tiếp cận qua eo biển Hormuz vẫn là điểm mấu chốt dẫn tới sự khác biệt giữa hai bên. QUAN CHỨC MỸ VÀ IRAN GẶP GỠ Tổng thống Donald Trump cho biết các quan chức Mỹ và Iran đã gặp nhau, trong một diễn biến bất ngờ diễn ra chỉ vài giờ sau khi ông cảnh báo Washington có thể “hành động” Tehran nếu hai bên không sớm đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột. Ngày 22/9, Tổng thống Trump nói với báo chí, rằng hai đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner đã gặp các quan chức Iran bên lề kỳ họp thường niên của các nhà lãnh đạo thế giới tại New York. “Đó là một cuộc gặp rất tốt”, ông Trump nói. Sau đó, ông cho biết các quan chức Iran tham dự “không phải cấp cao nhất, nhưng ít nhất cũng là một điều gì đó”. Trước đó, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết Tổng thống Trump sẵn sàng gặp Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian, khi nhà lãnh đạo Iran có mặt tại New York để dự kỳ họp của Đại hội đồng Liên Hợp Quốc. “Tổng thống sẵn sàng gặp hầu hết mọi người, bởi ông ấy tin rằng đối thoại với các bên là điều quan trọng nếu muốn giải quyết vấn đề. Điều đó không có nghĩa là cuối cùng chúng tôi sẽ đồng ý với họ, nhưng đối thoại là điều quan trọng”, ông Rubio nói trên chương trình Today của NBC. Ông Trump cũng gặp lãnh đạo và quan chức cấp cao của các nước thuộc Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh cùng Jordan trong ngày 22/9, để thảo luận hướng đi tiếp theo của cuộc chiến với Iran. Trong bài phát biểu trước Đại hội đồng Liên Hợp Quốc, Tổng thống Trump khẳng định ông đã thể hiện sự kiên định, trong khi các nhà lãnh đạo khác do dự, đồng thời bảo vệ quyết định phát động chiến tranh với Iran. Tuy nhiên, ông Trump cũng cho thấy cuộc xung đột có thể đang đứng trước một bước ngoặt. “Tôi sẽ phải đưa ra một quyết định lớn”, Tổng thống Mỹ nói về điều ông sẽ làm với Iran sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Phần lớn phái đoàn Iran đã rời khỏi phòng họp khi ông Trump chỉ trích Iran trong bài phát biểu tại Đại hội đồng. QUỲNH NHƯ-BÌNH GIANG (theo Iran International, AP, Reuters) 12 n Thứ Năm n Ngày 24/9/2026 QUỐC TẾ “Tôi cảm thấy vô cùng nhẹ nhõm và cho rằng kết quả này rất hợp lý. Chúng tôi có thể hài lòng với điều đó”, Naaja Nathanielsen - nghị sĩ đại diện cho Greenland tại Quốc hội Đan Mạch - chia sẻ với Reuters. Chủ tịch Nghị viện Greenland Kim Kielsen kêu gọi các gia đình treo cờ Greenland vào ngày 23/9. Nhà hoạt động Orla Joelsen cũng khuyến khích cư dân Nuuk (Greenland) ra sân bay chào đón phái đoàn trở về từ New York, nơi họ đã đạt được thỏa thuận. Thỏa thuận cho phép Mỹ tăng cường hiện diện quân sự tại Greenland, tái mở cửa các căn cứ từ thời Chiến tranh Lạnh là Narsarsuaq và Mestersvig, đồng thời mở ra triển vọng về việc tái đầu tư và tạo thêm cơ hội việc làm. “Mỹ từng có sự hiện diện đáng kể tại Greenland trước đây, nên điều này không có gì mới”, nghị sĩ Nathanielsen nói. “Tuy nhiên, do những bất ổn trong vài năm qua, người dân Greenland có thể sẽ hoài nghi hơn. Vì vậy, cần có những nỗ lực để trấn an họ”. Mỹ bắt đầu xây dựng các căn cứ quân sự tại Greenland từ Thế chiến thứ hai. Trong Chiến tranh Lạnh, nước này duy trì 17 cơ sở quân sự cùng hơn 10.000 quân nhân để giám sát lực lượng Liên Xô. Ngày nay, chỉ còn lại Căn cứ Không gian Pituffik với khoảng 150 quân nhân Mỹ. Ông Pitanguaq Mikissen (69 tuổi) - cựu nhân viên hỗ trợ vận hành tàu - cho rằng việc mở cửa trở lại một số căn cứ cũ của Mỹ sẽ mang lại sự an toàn cao hơn cho 57.000 cư dân tại vùng lãnh thổ này. Tuy nhiên, không phải tất cả người dân đều hài lòng. Jensia Dam-Davidsen (40 tuổi), giáo viên thanh nhạc, nhận định: “Thỏa thuận này dường như sai lầm trên mọi phương diện, nhất là trong bối cảnh Đan Mạch vừa mở rộng sự hiện diện quân sự tại đây”. Đan Mạch đã gia tăng đáng kể sự hiện diện quân sự tại Greenland, thông qua việc triển khai thêm binh sĩ, tăng cường ngân sách quốc phòng tại Bắc Cực và đón tiếp các đồng minh tham gia tập trận. Ngoài vấn đề trên, một số người dân Greenland lo ngại rằng việc mở rộng hoạt động quân sự - bao gồm gia tăng tần suất di chuyển của máy bay và tàu thuyền - có thể gây ảnh hưởng đến các khu vực săn bắt và đánh bắt cá vốn là nguồn sinh kế của cộng đồng, mặc dù thỏa thuận đã quy định rõ các hoạt động này phải tôn trọng xã hội và lối sống truyền thống của người dân Greenland. NGA LÊN TIẾNG VỀ THỎA THUẬN Điện Kremlin nói rằng thỏa thuận giữa Mỹ, Đan Mạch và Greenland là chuyện của các bên liên quan, và vấn đề hợp tác giữa Mátxcơva với Washington tại Bắc Cực hiện không nằm trong chương trình nghị sự. Việc ông Trump từng tuyên bố không loại trừ khả năng sử dụng biện pháp quân sự hoặc kinh tế để giành quyền kiểm soát Greenland đã châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng ngoại giao trong NATO đầu năm nay, cuối cùng dẫn tới việc Đan Mạch và chính quyền Greenland chấp nhận đàm phán và thoả thuận với Mỹ. Nga sở hữu một hạm đội hải quân ở Bắc Cực, bao gồm các tàu ngầm mang vũ khí hạt nhân. Đây được coi là khu vực thuộc phạm vi lợi ích chiến lược của Mátxcơva. Nga cũng đang phát triển một tuyến vận tải biển qua đây để kết nối với các quốc gia châu Á. Trước đây, Nga nhiều lần phản đối các cuộc tập trận của NATO tại Bắc Cực, gọi đó là hoạt động “mang tính khiêu khích”. Những năm gần đây, Trung Quốc cũng bắt đầu gia tăng hoạt động tại khu vực giàu tài nguyên này, chủ yếu thông qua hợp tác với Mátxcơva. MINH HẠNH-BÌNH GIANG (theo Reuters, AP) Chính quyền và người dân Greenland cảm thấy nhẹ nhõm khi một hiệp ước quân sự với Mỹ và Đan Mạch được ký kết, có thể chấm dứt nỗi lo ngại về khả năng Mỹ kiểm soát hòn đảo ở Bắc Cực này, dù nhiều người vẫn tỏ ra hoài nghi đối với Washington. Greenland hiện là lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch. Hòn đảo nằm giữa Bắc Cực và Bắc Mỹ, có trữ lượng lớn về tài nguyên năng lượng. Iran nêu các điều kiện chấm dứt xung đột với Mỹ (Từ trái sang phải) Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen và Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen tại lễ ký kết ba bên về thỏa thuận an ninh của Greenland, diễn ra trong khuôn khổ kỳ họp thứ 81 của Đại hội đồng Liên Hợp Quốc tại thành phố New York, ngày 22/9 ẢNH: REUTERS Tàu gần eo biển Hormuz, nhìn từ Oman, ngày 24/8/2026 ẢNH: REUTERS Iran đã chính thức nêu các điều kiện để chấm dứt xung đột với Mỹ, trong bối cảnh các cuộc đàm phán gián tiếp với Mỹ được nối lại tại New York. Eo biển Hormuz và lệnh phong tỏa của Washington đang trở thành những vấn đề then chốt trong nỗ lực tìm kiếm thỏa thuận. Dân Greenland hoài nghi về thỏa thuận quân sự với Mỹ
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==