Báo Tiền Phong số 266

5 n Thứ Tư n Ngày 23/9/2026 KHOA GIÁO ĐẠT ĐIỂM TUYỆT ĐỐI NHỜ “VÉ ƯU TIÊN” Theo danh sách trúng tuyển năm 2026 của ĐH Y Dược TPHCM, có 45 thí sinh đạt mức điểm xét tuyển 30/30. Tuy nhiên, bóc tách dữ liệu cho thấy chỉ 3 thí sinh đạt điểm 10 ở cả ba môn Toán, Hóa học và Sinh học mà không cần sử dụng điểm cộng. Phần lớn thí sinh còn lại có tổng điểm ba môn chưa đạt 30 nhưng được cộng điểm theo quy định để chạm mức điểm xét tuyển tuyệt đối. Mức cộng thể hiện trong danh sách dao động từ 0,65 đến 1,5 điểm. Trong 45 thí sinh, 41 em trúng tuyển ngành Y khoa, 3 em vào ngành Răng - Hàm - Mặt và một em vào ngành Dược học. Tất cả đều đăng ký ngành trúng tuyển ở nguyện vọng 1. Đáng chú ý, trong danh sách có nhiều thí sinh cùng đạt 28,5 điểm tổ hợp B00 nhưng sau khi được cộng tối đa 1,5 điểm ưu tiên, qua đó đạt mức điểm xét tuyển 30/30 như các thí sinh khác. Con số này cho thấy cần phân biệt rõ giữa điểm thi thực tế và điểm xét tuyển sau khi cộng điểm, tránh tạo cảm giác có hàng chục thí sinh cùng đạt tuyệt đối ba môn thi. Danh sách trên không đồng nghĩa tất cả trường hợp được nâng lên 30 điểm đều nhờ IELTS, bởi điểm xét tuyển còn có thể gồm điểm ưu tiên và các loại điểm cộng khác. Tuy nhiên, nó phản ánh rõ sức nặng của phần điểm nằm ngoài kết quả ba môn thi, nhất là tại những ngành có điểm chuẩn sát trần. Khi khoảng cách giữa trúng tuyển và không trúng tuyển chỉ được tính bằng vài phần mười điểm, một chứng chỉ ngoại ngữ được quy đổi thành 0,5, một điểm, thậm chí cao hơn, có thể làm thay đổi thứ tự của hàng nghìn thí sinh. HỌC IELTS VÌ NGOẠI NGỮ HAY VÌ ĐIỂM CỘNG? Theo tìm hiểu của phóng viên, trước lợi thế từ chứng chỉ IELTS, nhiều học sinh phải phân bổ thêm thời gian bên cạnh việc học ba môn trong tổ hợp xét tuyển. Với các em nhắm đến ngành có mức cạnh tranh cao, chứng chỉ ngoại ngữ không còn đơn thuần là mục tiêu nâng cao năng lực, mà trở thành một phần của chiến lược vào đại học. Gia đình có điều kiện thường cho con học IELTS từ sớm, tham gia các khóa luyện thi và thi lại để đạt mức điểm có lợi nhất. Trong khi đó, không phải học sinh nào cũng có điều kiện tiếp cận trung tâm ngoại ngữ, giáo viên chất lượng hoặc đủ khả năng chi trả lệ phí thi nhiều lần. L.T.K, học sinh lớp 12 một trường THPT tại TPHCM cho biết, ngay từ khi bước vào cấp ba đã xác định vào ngành y khoa nên tìm hiểu kỹ ngoài lợi thế học tập các môn phổ thông thì chứng chỉ IELTS được xem là một lợi thế trong xét tuyển. “Ngay từ lớp 10 em đã học thêm để làm quen phương pháp học IELTS, đến năm lớp 11 em dự thi và đạt 6.5 điểm. Tuy nhiên đây là mức điểm vẫn chưa được như kỳ vọng nên em tiếp tục ôn trong năm nay, dự kiến sau Tết Nguyên đán sẽ thi và mục tiêu là 7.5 điểm. Chi phí trong hai năm qua dao động trên 50 triệu đồng”, K. kể và cho biết, nếu Bộ GD&ĐT đột ngột bỏ điểm cộng thì em cảm thấy rất hụt hẫng. Từ đây, một câu hỏi được đặt ra: học sinh đang đầu tư để sử dụng ngoại ngữ trong học tập, nghề nghiệp, hay đang phải mua thêm một lợi thế trong cuộc đua tuyển sinh? Bản thân IELTS là công cụ đánh giá năng lực sử dụng tiếng Anh, không phải nguyên nhân tạo ra bất bình đẳng. Vấn đề nằm ở cách chứng chỉ này được sử dụng. Nếu tiếng Anh là năng lực đầu vào cần thiết của chương trình đào tạo, việc đưa ngoại ngữ vào tổ hợp hoặc xây dựng tiêu chí tuyển sinh phù hợp là có cơ sở. Nhưng nếu thí sinh đã được xét tuyển bằng điểm thi môn Toán, Hóa học, Sinh học rồi tiếp tục được cộng điểm nhờ IELTS, chứng chỉ ngoại ngữ có thể trở thành một “vé ưu tiên” ngoài tổ hợp chuyên môn. KHÔNG NÊN THAY ĐỔI KHI HỌC SINH ĐÃ BƯỚC VÀO CUỘC ĐUA ThS Phạm Thái Sơn, Giám đốc Trung tâm Tuyển sinh và Truyền thông, Trường Đại học Công Thương TPHCM, cũng cho rằng cần tránh tình trạng “lợi thế chồng lợi thế”, khi cùng một năng lực ngoại ngữ được ghi nhận nhiều lần trong quá trình xét tuyển. Dù vậy, bỏ điểm cộng ngay từ mùa tuyển sinh 2027 cũng đặt ra bài toán chuyển tiếp. Nhiều học sinh đã học IELTS trong thời gian dài, bỏ ra không ít thời gian và chi phí dựa trên phương án tuyển sinh được các trường áp dụng những năm qua. Một thay đổi quá gấp có thể khiến kế hoạch học tập của các em bị đảo lộn. Vì thế, yêu cầu đặt ra không chỉ là bỏ hay giữ điểm cộng IELTS, mà còn phải xác định chứng chỉ ngoại ngữ nên đứng ở đâu trong hệ thống tuyển sinh. Ngoại ngữ cần được trả về đúng giá trị: một năng lực phục vụ học tập, nghiên cứu và nghề nghiệp. Nếu chương trình đào tạo thực sự cần tiếng Anh, trường đại học có thể đưa môn này vào tiêu chí đầu vào, dùng chứng chỉ để thay thế điểm ngoại ngữ hoặc miễn học phần tương ứng. Còn nếu ngoại ngữ không phải năng lực cốt lõi của ngành, việc cộng thêm điểm vào tổng điểm chuyên môn cần được xem xét thận trọng. Một kỳ tuyển sinh công bằng không phủ nhận năng lực tiếng Anh của học sinh. Nhưng nó cũng không nên để điều kiện tài chính và khả năng tiếp cận chứng chỉ trở thành khoảng cách quyết định ai được bước qua cánh cửa đại học. NGUYỄN DŨNG Khi chứng chỉ IELTS được quy đổi thành điểm cộng ở những ngành có điểm chuẩn sát trần, năng lực ngoại ngữ không chỉ phục vụ học tập mà còn trở thành lợi thế có thể quyết định đến cánh cửa đại học. Học ngoại ngữ hay mua lợi thế tuyển sinh? Thí sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh đại học năm 2026 tại Ngày hội tư vấn tuyển sinh nhóm ngành khoa học công nghệ ẢNH: DƯƠNG TRIỀU Dù đồng tình với việc bỏ điểm cộng, TS Mai Đức Toàn cho rằng thời điểm áp dụng năm 2027 cần được cân nhắc. Theo ông Toàn, Bộ GD&ĐT nên có lộ trình rõ ràng, không thể thay đổi quá nhanh để học sinh và các trường THPT có thời gian chuẩn bị. Cụ thể, học sinh THPT đã bắt đầu định hướng môn học, chứng chỉ và phương thức xét tuyển từ năm lớp 10, 11. Nếu quy định thay đổi quá sát thời điểm tuyển sinh, các em có thể rơi vào tình trạng bị động. Tương tự, ThS Phạm Thái Sơn đề xuất lộ trình thay đổi nên được tính toán trước từ 3 đến 5 năm (ví dụ áp dụng từ năm 2028 hoặc 2029). IELTS THÀNH “VÉ ƯU TIÊN”: Những nơi mà nếu không có sự quyết tâm lớn của Đảng và Nhà nước, thầy cô và học trò khó lòng bám trụ trước khó khăn. Hơn 200 trường phổ thông liên cấp nội trú sẽ thắp sáng tri thức các xã biên giới. Giáo dục là “quốc sách”, cần sự đột phá (như Nghị quyết 71 đã nêu) và rõ ràng đã có nhiều chuyển biến tích cực từ nhận thức lẫn hành động. Đây là nền tảng để xã hội phát triển. Chính vì thế bên cạnh nỗi lo cụ thể từ các bậc phụ huynh, Chính phủ đang sát sao từ bộ sách giáo khoa, bữa ăn học đường, học phí, thi cử… Mấy ngày gần đây, Thủ tướng Lê Minh Hưng trực tiếp chỉ đạo Bộ Giáo dục &Đào tạo đảm bảo đủ sách giáo khoa, an toàn bữa ăn học đường. Khi những việc này trở thành vấn đề nổi cộm trong xã hội, mới thấy sự thay đổi trong ngành giáo dục cần phải tích cực hơn nữa mới đáp ứng mục tiêu mà người dân kỳ vọng. Nếu đánh giá sự kiện dân sinh đáng lưu ý trong xã hội từ đầu năm đến nay, có lẽ ngành giáo dục chiếm thời lượng không nhỏ trên truyền thông. Nhiều bậc phụ huynh vẫn nói đùa “mùa nào thức ấy”. Mùa Hè, học sinh đáng lẽ được nghỉ ngơi, học kỹ năng mềm thì bị ép học thêm. Mùa thi với nỗi sợ hãi chuyển cấp (2 lên 3) vào trường công; gian lận thi tốt nghiệp THPT. Đầu năm học còn nỗi lo lạm thu; thực phẩm bẩn len lỏi vào bếp ăn học đường; thiếu sách giáo khoa… Ngay bây giờ, nhiều gia đình đầu tư cho con học chứng chỉ tiếng Anh IELTS (kỳ thi chuẩn hóa quốc tế đánh giá toàn diện 4 kỹ năng Nghe, Nói, Đọc và Viết) lo bị bỏ ưu đãi như phát biểu của Bộ trưởng Giáo dục&Đào tạo… Cả xã hội xoay trục quanh các ngôi trường thông qua sự quan tâm của phụ huynh trước sự lớn lên của con mình. Khi so sánh các nước trong khu vực và trên thế giới, người ta luôn lấy ngay các chỉ số kinh tế như GDP. Thế nhưng bảng xếp hạng về giáo dục, cụ thể về các ngôi trường đại học đã đóng góp không nhỏ cho sự phát triển chung của đất nước. Cách đây không lâu, nước ta đã đề cập tới những cụm từ “Đại học tinh hoa”, “Đại học xuất sắc” và xây dựng chính sách thu hút nhân tài về và tới Việt Nam. Có lẽ trong xu hướng bùng nổ các trường đại học tư, việc kiểm soát chất lượng phải được quan tâm nhiều hơn nữa. Vừa qua, do khống chế điểm sàn nên không còn thủ khoa trường đại học dân lập dưới 15 điểm như nhiều năm trước nữa. Tuy vậy, từ giảng đường tới thực tiễn công việc, sinh viên tốt nghiệp làm việc và phát triển thế nào, Bộ Giáo dục & Đào tạo cần có hệ thống dữ liệu đánh giá chất lượng khoa học. Giáo dục, ở bất kỳ cấp học nào, cũng đang đặt ra những vấn đề khiến xã hội quan tâm; đến mức Thủ tướng phải trực tiếp chỉ đạo những việc tưởng như rất căn bản, từ giảm tải chương trình, sách giáo khoa đến chú trọng giáo dục đạo đức, nhân cách, lòng yêu nước, ý thức trách nhiệm và khát vọng cống hiến. Một nền giáo dục không thể mãi trông chờ vào những chỉ đạo “cầm tay chỉ việc”; điều cần thiết hơn là một cuộc đổi mới đủ sâu để những việc đúng trở thành nguyên tắc vận hành bình thường của cả hệ thống. Đ.T Khi Thủ tướng “cầm tay chỉ việc” CHUYỆN HÔM NAY TIẾP THEO TRANG 1

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==