12-13/9/2026 www.tienphong.vn QUỐC TẾ 19 Đây là chuyến thăm Nhà Trắng đầu tiên của lãnh đạo Trung Quốc trong hơn 1 thập kỷ (lần gần nhất là năm 2015 dưới thời Tổng thống Mỹ Barack Obama). Đây là chuyến đáp lễ sau chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng thống Mỹ Donald Trump tới Bắc Kinh hồi tháng 5/2026 - lần đầu tiên một tổng thống Mỹ tới Trung Quốc kể từ năm 2017. Trong chuyến công du của Tổng thống Trump, Mỹ và Trung Quốc đã định vị quan hệ song phương là “quan hệ xây dựng mang tính ổn định chiến lược” (thay cho ngôn ngữ “cạnh tranh chiến lược” trước đó), nhấn mạnh ổn định, quản lý khác biệt và hợp tác thực tế trong khoảng 3 năm tới. Chuyến thăm vừa mang tính biểu tượng cao vừa thực tế. Cụ thể, chuyến thăm củng cố giai đoạn “ổn định có quản lý”, chứ không phải hòa giải sâu sắc. Quan hệ Mỹ-Trung vẫn mang bản chất cạnh tranh chiến lược dài hạn, nhưng cả hai bên đều có động lực ngắn hạn (kinh tế nội địa, lịch trình hội nghị 2026) để tránh leo thang. Nếu thực hiện suôn sẻ, sẽ kéo dài “cửa sổ ổn định” đến hết năm 2026 và sang năm 2027. Suôn sẻ là có kết quả thương mại cụ thể, ngôn ngữ của Mỹ về vấn đề Đài Loan mềm mỏng hơn, có công bố hợp tác liên quan trí tuệ nhân tạo (AI) và đất hiếm... Theo báo chí Mỹ và Trung Quốc, chuyến thăm khẳng định ý nghĩa, tầm quan trọng của ngoại giao nguyên thủ trong quan hệ nước lớn; kéo dài giai đoạn “đình chiến” thương mại-công nghệ (kể từ tháng 10/2025) để Trung Quốc có thêm thời gian hồi phục kinh tế, vươn lên về khoa học công nghệ; phát tín hiệu cho cả đồng minh và đối thủ rằng, hai siêu cường vẫn kiểm soát được quan hệ, tránh leo thang, để đồng minh và thị trường yên tâm tin vào khả năng của Trung Quốc, đồng thời răn đe đối thủ là Bắc Kinh không yếu, vẫn cạnh tranh ngang ngửa với Washington. THÔNG ĐIỆP CỦA TRUNG QUỐC Theo South China Morning Post, chuyến đi của ông Tập Cận Bình tới Mỹ dịp Đại hội đồng Liên Hợp Quốc diễn ra có thể chuyển đi một thông điệp bao trùm rằng, ổn định quan hệ Mỹ-Trung là đóng góp lớn nhất cho hòa bình và thịnh vượng thế giới, dù cạnh tranh vẫn tồn tại. Cụ thể, phía Trung Quốc muốn nhấn mạnh “đối tác chứ không phải đối thủ”, “hợp tác cùng thắng”, “phục hưng dân tộc Trung Hoa” (Giấc mộng Trung Hoa) và “MAGA - Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại” không triệt tiêu nhau mà có thể song hành. Trung Quốc cũng muốn tập trung ổn định chiến lược, không để vấn đề Đài Loan bị xử lý sai dẫn đến xung đột. Ngoài ra, Trung Quốc phát tín hiệu sẵn sàng tạo điều kiện không chỉ cho đồng minh, đối tác mà cả đối thủ có cơ hội thể hiện, ký kết các thỏa thuận hợp tác cụ thể, ví dụ nhập khẩu nông sản, máy bay Boeing… Trong khi đó, AI dự kiến là một chủ đề then chốt vì ông Trump đã công khai đề cập cùng với ưu tiên lợi ích kinh tế Mỹ, kiểm soát công nghệ nhạy cảm và ổn định khu vực như chiến sự ở eo biển Hormuz, Iran… Theo East Asia Forum (Diễn đàn Đông Á), chương trình nghị sự của cuộc gặp thượng đỉnh giữa ông Tập Cận Bình và ông Donald Trump sẽ bao gồm thương mại và đầu tư, vấn đề Đài Loan, địa chính trị… Cụ thể, hai nước có thể gia hạn thỏa thuận thương mại Busan - đình chỉ tăng thuế quan và kiểm soát xuất khẩu lớn đổi lấy dòng chảy khoáng sản chiến lược (đất hiếm) và mua hàng Mỹ; thành lập, vận hành Ủy ban Thương mại và Đầu tư, có thể giảm thuế một số mặt hàng không nhạy cảm (khoảng 30 tỷ USD); mua thêm nông sản Mỹ, máy bay Boeing, động cơ GE…; hợp tác quản lý rủi ro, an toàn AI, cạnh tranh công nghệ. Về vấn đề Đài Loan, nhiều khả năng, Bắc Kinh sẽ yêu cầu Washington hạn chế bán vũ khí và “quản lý” hành vi của Đài Bắc; trong khi Mỹ duy trì chính sách “Một Trung Quốc” nhưng tránh bước đi gây bất ổn trước cuộc gặp thượng đỉnh. Với các vấn đề địa chính trị, hai bên sẽ đi sâu bàn luận tình hình eo biển Hormuz, Iran, Ukraine và bán đảo Triều Tiên. Các vấn đề khác có thể bao gồm fentanyl (khi được sử dụng hợp pháp trong y tế theo đơn của bác sĩ, fentanyl giúp kiểm soát các cơn đau dữ dội và hỗ trợ trong quá trình gây mê, nhưng có thể bị sử dụng trái phép như một loại ma túy tổng hợp), Mỹ tiếp nhận nghiên cứu sinh Trung Quốc… DỰ ĐOÁN KẾT QUẢ Mỹ và Trung Quốc được dự báo sẽ ra tuyên bố chung hoặc thông cáo khẳng định lại khung “ổn định chiến lược xây dựng”; gia hạn thỏa thuận thương mại Busan thêm 1 năm; ký một số thỏa thuận thương mại, đầu tư cụ thể (mua hàng Mỹ, giảm thuế chọn lọc...); đạt tiến triển nhỏ về cơ chế AI hoặc đối thoại quân sự; không có thay đổi lớn về chính sách Đài Loan hay dỡ bỏ kiểm soát công nghệ cốt lõi; mở đường cho các cuộc gặp tiếp theo trong năm 2026 (Tuần lễ Cấp cao APEC 2026 tại thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc vào tháng 11, Hội nghị G20 ở thành phố Miami, Mỹ vào tháng 12…). Như vậy, các đồng minh của Mỹ như Nhật Bản, Hàn Quốc, Úc, Philippines… sẽ được hưởng lợi từ ổn định thương mại và chuỗi cung ứng. Tương tự, ASEAN sẽ được hưởng lợi từ giảm rủi ro xung đột lớn, nhưng sức ép chọn phe sẽ càng lớn, nên các nước vẫn phải cân bằng quan hệ với cả Trung Quốc và Mỹ. Ở góc độ toàn cầu, việc ổn định quan hệ Mỹ-Trung giúp giảm bất định chuỗi cung ứng, giá hàng hóa và thị trường tài chính. Việc gia hạn đình chiến thuế quan (nếu có) sẽ hỗ trợ tăng trưởng toàn cầu. Trong lĩnh vực công nghệ và AI, tiến triển về quản lý rủi ro AI có thể tạo tiền lệ quốc tế (nhưng nếu thất bại, cạnh tranh sẽ gay gắt hơn). Về địa chính trị, tín hiệu Mỹ-Trung quản lý được quan hệ giúp giảm rủi ro xung đột lớn, nhưng không giải quyết các điểm nóng như Iran, Ukraine, Biển Đông…; Bắc Kinh có thể dùng chuyến thăm để củng cố hình ảnh “lực lượng ổn định” đối lập với các cuộc xung đột khác, South China Morning Post nhận định. n Theo East Asia Forum, nếu Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình không dự Đại hội đồng Liên Hợp Quốc ở New York mà dành thời gian gặp Tổng thống Mỹ Donald Trump thì điều đó có nghĩa là Bắc Kinh sẽ ưu tiên quan hệ song phương hơn diễn đàn toàn cầu, có thể làm suy yếu một phần vai trò Liên Hợp Quốc trong quản trị quốc tế. CHỦ TỊCH TRUNG QUỐC TẬP CẬN BÌNH DỰ KIẾN ĐẾN MỸ TỐI 23/9. HỌP NGÀY 24/9 VÀ VỀ NƯỚC 25/9. ĐÂY LÀ CHUYẾN THĂM VỪA MANG TÍNH BIỂU TƯỢNG CAO VỪA THỰC TẾ, BÁO MỸ POLITICO VÀ BÁO HONG KONG SOUTH CHINA MORNING POST ĐƯA TIN. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump thăm Thiên Đàn ở Bắc Kinh, ngày 14/5/2026 ẢNH: XINHUA THÁI AN (theo SCMP, Politico, East Asia Forum) Công nghệ mới sử dụng các loại men được thiết kế đặc biệt để biến nhựa và chất thải nông nghiệp thành protein, chất béo và hương liệu có thể ăn được. Hỗn hợp sệt thu được sau đó được đưa qua máy in 3D để tạo thành bánh quy hình đĩa. “Phòng thí nghiệm của chúng tôi chuyên phát triển các công nghệ tái chế nhựa”, Tiến sĩ Lahiru Jayakody, nhà vi sinh vật học tại Đại học Southern Illinois Carbondale (Mỹ), người đứng đầu dự án, cho biết. “Chúng tôi nghĩ, tại sao không nghiên cứu về thực phẩm? Nhựa là carbon và thực phẩm cũng là carbon”. Nhóm nghiên cứu vẫn chưa nhận được sự phê duyệt của cơ quan chức năng để nếm thử những chiếc bánh quy làm từ nhựa đã qua sử dụng, nhưng cho biết chúng “đạt điểm cao về hương thơm”. Phương pháp chuyển đổi nhựa phế thải thành chất dinh dưỡng được tài trợ như một phần của Thử thách Thực phẩm Không gian sâu của NASA - chương trình kêu gọi các nhà khoa học phát triển những công nghệ thực phẩm mới nhằm giải quyết vấn đề thức ăn cho phi hành gia trong những chuyến du hành dài ngày. “Khi một phi hành gia lên sao Hỏa, họ phải tồn tại trong những điều kiện khắc nghiệt”, ông Jayakody nói. “Chuyến đi khứ hồi kéo dài ba năm. Bạn phải tận dụng mọi thứ mình có”. Nhóm nghiên cứu cho rằng, ngoài các chuyến du hành vũ trụ, ý tưởng này có thể hữu ích trong những môi trường khắc nghiệt trên Trái đất, như tàu ngầm hoặc các khu vực chịu thảm họa, thậm chí trở thành một giải pháp sinh thái phổ biến để giải quyết đồng thời hai thách thức là rác thải nhựa và sản xuất lương thực. “Nhu cầu lương thực toàn cầu được dự báo sẽ tăng từ 35% đến 56% vào năm 2050, và khoảng 30% dân số thế giới sẽ có nguy cơ đối mặt nạn đói trong tương lai”, ông Jayakody nói. “Tôi tin rằng cách để giải quyết vấn đề đó là sử dụng vi sinh vật”. n DỰ ÁN DO NASA TÀI TRỢ ĐÃ SỬ DỤNG MEN ĐỂ BIẾN NHỰA VÀ CÁC CHẤT THẢI KHÁC THÀNH MỘT LOẠI BÁNH QUY GỒM PROTEIN, CHẤT BÉO VÀ HƯƠNG LIỆU ĂN ĐƯỢC. Đồ ăn làm từ nhựa tái chế có thể giúp giải quyết nạn đói trong tương lai Làm đồ ăn từ nhựa tái chế ÔNG TẬP CẬN BÌNH DỰ KIẾN TỚI MỸ CUỐI THÁNG 9: NGỌC DIỆP (theo Acs.org) Chuyến thăm mang tính biểu tượng và thực tế
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==