KHÔNG THỂ CHỈ TÍNH CHUYỆN BỒI THƯỜNG BAO NHIÊU TIỀN Góp ý về định hướng sửa đổi Luật Đất đai, đại biểu Tạ Văn Hạ - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội cho rằng, hai vấn đề cần được đặc biệt lưu ý là nguyên tắc xác định giá đất theo giá thị trường và đề xuất cho phép thu hồi đất trước khi phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trong một số trường hợp đặc thù. Đối với đề xuất thu hồi đất trước khi hoàn tất phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, ông Tạ Văn Hạ đề nghị Quốc hội xem xét hết sức thận trọng. Đại biểu nhấn mạnh, tiến độ dự án cần được đặt ngang hàng với việc bảo đảm chỗ ở, an sinh xã hội và sinh kế lâu dài của người dân. Theo ông, một gia đình khi bị thu hồi đất, họ sẽ phải đối mặt với muôn vàn khó khăn, xáo trộn. “Họ sẽ ở đâu trong thời gian chờ đợi? Con cái họ sẽ học hành ở trường lớp nào? Công ăn việc làm, sinh kế hằng ngày của họ bị đứt gãy thì giải quyết ra sao?”, ông Hạ nêu câu hỏi. Do vậy, đại biểu cho rằng, một gia đình bị thu hồi đất không chỉ đối mặt với câu chuyện nhận bao nhiêu tiền, mà còn phải giải quyết nơi ở, việc học của con cái, công ăn việc làm và cuộc sống của người già, trẻ nhỏ, người đau ốm. Cùng mối quan tâm, đại biểu Thạnh Phước Bình (Vĩnh Long) khẳng định, giá bồi thường là yếu tố trực tiếp quyết định sự đồng thuận của người có đất bị thu hồi. Người dân không chỉ cần biết mình được bồi thường bao nhiêu, mà còn cần biết vì sao mức bồi thường được xác định như vậy. Vì thế, cần công khai nguồn dữ liệu, căn cứ xác định hệ số điều chỉnh và những yếu tố chính hình thành mức giá. Một vấn đề đáng quan tâm khác là khoảng thời gian người dân phải chờ nhận nhà, đất tái định cư. Theo ông Bình, không nên chỉ hỗ trợ tạm cư trong một số loại dự án, mà cần mở rộng cơ chế này cho mọi trường hợp người dân phải di chuyển nhưng chưa được bàn giao nơi ở mới. Phương án bồi thường phải xác định rõ thời hạn bàn giao, mức hỗ trợ tiền thuê nhà và trách nhiệm khi chậm bàn giao. Nếu việc chậm trễ không xuất phát từ lỗi của người dân, mức hỗ trợ cần được điều chỉnh theo giá thuê thực tế và thời gian chờ đợi. Đáng chú ý, đại biểu đề nghị chính sách tái định cư phải chuyển từ tư duy “bố trí một suất nhà ở” sang “bảo đảm một cuộc sống có thể duy trì”. Một khu tái định cư dù đạt chuẩn kỹ thuật nhưng quá xa nơi làm việc, trường học, cơ sở y tế hoặc tách khỏi cộng đồng cũ thì chưa thể được coi là tái định cư có chất lượng. Cùng với đó, đại biểu lưu ý, vấn đề sinh kế của người dân cũng cần được đặt ở vị trí trung tâm. “Thu hồi đất, với nhiều hộ gia đình, đồng nghĩa với mất nguồn thu nhập và phương thức mưu sinh. Do đó, nếu sinh kế bị mất hoặc suy giảm đáng kể, phương án hỗ trợ cần có nội dung phục hồi sinh kế, từ đào tạo nghề, kết nối việc làm, hỗ trợ tín dụng đến chuyển đổi mô hình sản xuất, kinh doanh”, đại biểu lưu ý. BẢO ĐẢM CUỘC SỐNG CỦA NGƯỜI DÂN SAU KHI BỊ THU HỒI ĐẤT Tại phiên thảo luận, đại biểu Hoàng Minh Hiếu (Nghệ An) nhận định, so với Luật năm 2024, dự thảo lần này không còn quy định về cơ chế giá đất cụ thể. Vì vậy, bảng giá đất và hệ số K trở thành cơ sở gần như duy nhất để xác định giá đất phục vụ nghĩa vụ tài chính và bồi thường, trừ trường hợp đấu giá đất. Từ phân tích trên, ông Hiếu đề nghị bổ sung các nguyên tắc bắt buộc trong xây dựng bảng giá đất và hệ số K như bảo đảm khách quan, công khai, minh bạch, dựa trên dữ liệu, có khả năng kiểm chứng và quy định cơ chế kiểm tra, giám sát quá trình định giá đất. Ngoài ra, ông đề nghị bổ sung quy định bắt buộc rà soát hệ số K theo định kỳ. Đồng thời, cần quy định ngưỡng kích hoạt rà soát tự động. Theo đó, trong trường hợp biên độ biến động giá giao dịch thực tế trên thị trường vượt quá một khoảng nhất định thì cơ quan nhà nước phải tự động rà soát, điều chỉnh Hệ số K, mà không phụ thuộc vào chu kỳ cố định. “Cơ chế này là điều kiện để hệ số K trở thành công cụ điều tiết thị trường hiệu quả, đồng thời bảo đảm tính dự báo cho các nhà đầu tư”, ông Hiếu nói. Trong khi đó, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Hải Phòng) đề nghị tách bạch rõ hơn chức năng điều tiết kinh tế của giá đất với chức năng bảo đảm quyền lợi của người dân khi Nhà nước thu hồi đất. Theo đại biểu, khi giá đất được sử dụng như một công cụ kinh tế, Nhà nước có thể cần điều tiết để thúc đẩy đầu tư, sản xuất. Nhưng khi Nhà nước bắt buộc thu hồi đất thì mức bồi thường lại trực tiếp liên quan đến quyền tài sản và khả năng tái thiết cuộc sống của người dân. “Tôi không cho rằng nhất thiết phải xây dựng hai bảng giá đất, nhưng luật nên có cơ chế áp dụng khác nhau, bảo đảm việc điều tiết giá đất để giảm chi phí cho nền kinh tế không đồng thời làm giảm mức bảo vệ đối với người bị thu hồi đất”, bà Nga nêu quan điểm. Đặc biệt, theo đại biểu, khi dự thảo bỏ giá đất cụ thể và bỏ cơ chế tư vấn xác định giá đất, thì yêu cầu công khai dữ liệu, kiểm soát, phản biện và trách nhiệm giải trình trong xây dựng bảng giá đất, hệ số điều chỉnh càng phải chặt chẽ hơn. Nêu ý kiến, đại biểu Nguyễn Đại Thắng (Hưng Yên) quan tâm đến chính sách thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Ông lưu ý, cần đặc biệt quan tâm đến việc bảo đảm cuộc sống, sinh kế của người dân sau khi có đất bị thu hồi. “Đây là nguyên tắc xuyên suốt trong thiết kế chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư”, ông nói. n 22-23/8/2026 www.tienphong.vn THỜI SỰ 3 CẦN ĐẶT SINH KẾ CỦA DÂN Ở VỊ TRÍ TRUNG TÂM SÁNG 21/8, QUỐC HỘI THẢO LUẬN ĐỊNH HƯỚNG SỬA ĐỔI LUẬT ĐẤT ĐAI 2024, TRONG ĐÓ, NHIỀU ĐẠI BIỂU LƯU Ý, THU HỒI ĐẤT KHÔNG THỂ CHỈ TÍNH CHUYỆN BỒI THƯỜNG BAO NHIÊU TIỀN, MÀ PHẢI BẢO ĐẢM NGƯỜI DÂN CÓ CHỖ Ở, CON CÁI ĐƯỢC HỌC HÀNH VÀ SINH KẾ ĐƯỢC DUY TRÌ, ỔN ĐỊNH LÂU DÀI. LUÂN DŨNG - TRƯỜNG PHONG SỬA ĐỔI LUẬT ĐẤT ĐAI 2024: T.PHONG- L.DŨNG Ngày 21/8, thảo luận về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Trịnh Việt Hùng đã giải trình làm rõ một số vấn đề đại biểu nêu. Cụ thể, theo ông Trịnh Việt Hùng, các đại biểu đặc biệt quan tâm đến các vấn đề: về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; về giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất; về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; về tài chính đất đai và giá đất; về quyền và nghĩa vụ sử dụng đất, chế độ sử dụng đất; về đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số, phân cấp phân quyền trong quản lý nhà nước về đất đai… Các đại biểu kiến nghị sửa đổi căn cơ, toàn diện Luật Đất đai và các luật có liên quan, không để xảy ra tình trạng luật này thông mà các luật khác lại nghẽn. Bộ trưởng NN&MT nêu rõ, ngay từ khi xây dựng chính sách về đất đai, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Tư pháp phối hợp với Bộ NN&MT cùng các bộ, ngành có liên quan rà soát các luật liên quan phải sửa đổi nhằm đồng bộ, thống nhất với Luật Đất đai. “Dự kiến sau khi Luật Đất đai được thông qua, sẽ có khoảng trên 15 luật được bổ sung, sửa đổi để đồng bộ với Luật Đất đai”, ông Hùng nói. Về vấn đề công chứng trong quá trình giao dịch đất đai, theo ông Trịnh Việt Hùng, có đại biểu nêu ý kiến không nhất thiết phải công chứng, cũng có đại biểu nói là phải công chứng. “Vấn đề này, báo cáo với Quốc hội là công chứng chỉ là một thủ tục hành chính thôi, không nhất thiết phải đưa vào trong luật. Trong dự thảo nghị định chúng tôi đã dự thảo quy định rồi. Đại biểu Quốc hội yên tâm là không mất đi quyền và nghĩa vụ hợp pháp của người dân trong quá trình giao dịch về đất đai”, ông Trịnh Việt Hùng khẳng định. n BỎ THỦ TỤC CÔNG CHỨNG KHÔNG LÀM MẤT QUYỀN CỦA NGƯỜI DÂN Bộ trưởng NN&MT Trịnh Việt Hùng giải trình làm rõ một số vấn đề đại biểu nêu về sửa đổi Luật Đất đai năm 2024 ẢNH: NHƯ Ý VỀ VẤN ĐỀ CÔNG CHỨNG TRONG QUÁ TRÌNH GIAO DỊCH ĐẤT ĐAI, THEO BỘ TRƯỞNG NN&MT TRỊNH VIỆT HÙNG, SẼ KHÔNG QUY ĐỊNH TRONG LUẬT, NHƯNG SẼ CÓ TRONG DỰ THẢO NGHỊ ĐỊNH, ĐẢM BẢO “KHÔNG MẤT ĐI QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ HỢP PHÁP CỦA NGƯỜI DÂN TRONG QUÁ TRÌNH GIAO DỊCH VỀ ĐẤT ĐAI”. Theo Bộ trưởng NN&MT Trịnh Việt Hùng, bằng hình thức này hoặc hình thức khác, Nhà nước vẫn phải đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất nói riêng và các quyền tài sản khi được giao dịch trong quá trình giao dịch dân sự. Đối với đề xuất thu hồi đất trước khi hoàn tất phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, đại biểu Tạ Văn Hạ cho rằng, tiến độ dự án cần được đặt ngang hàng với việc bảo đảm chỗ ở, an sinh xã hội và sinh kế lâu dài của người dân ẢNH MINH HỌA: PHAN ANH
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==