5 XÃ HỘI n Thứ Sáu n Ngày 10/7/2026 TIẾP TỤC BỊ SÁP NHẬP? Sắp xếp xã, phường chưa đạt tiêu chuẩn CẤP CƠ SỞ “GÁNH” HƠN 800 NHIỆM VỤ Tại Hội nghị Sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026 của ngành nội vụ ngày 9/7, Bộ trưởng Nội vụ Đỗ Thanh Bình cho biết, hiện cấp cơ sở đang phải gánh hơn 800 nhiệm vụ khác nhau trên nhiều lĩnh vực. Điều này tạo ra áp lực rất lớn lên đội ngũ cán bộ, công chức cơ sở, trong khi nguồn lực và thẩm quyền còn hạn chế. “Trong số hơn 800 nhiệm vụ đó, nhiệm vụ nào thực sự hiệu quả, nhiệm vụ nào đang quá tải hoặc chồng chéo? Có nhiệm vụ nào từ đầu năm đến nay chưa phát sinh giao dịch hoặc hiệu quả thực hiện thấp không?”, Bộ trưởng nêu vấn đề. Từ đó, Bộ trưởng Nội vụ giao các đơn vị tham mưu nghiên cứu, đề xuất phương án phân cấp, phân quyền mạnh mẽ hơn. Mục tiêu là phân định rõ thẩm quyền giữa Trung ương và địa phương, giữa bộ và các cấp chính quyền ở cơ sở, đảm bảo việc gì cấp dưới làm tốt hơn thì giao cấp dưới. Tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Vũ Chiến Thắng cho biết, thời gian qua, tổ chức bộ máy và biên chế tiếp tục được sắp xếp, kiện toàn theo hướng tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả. Đến nay, ở địa phương, các Sở Nội vụ đã tham mưu kiện toàn cơ quan chuyên môn cấp tỉnh, tổ chức bộ máy cấp xã theo mô hình mới. Cũng theo ông Thắng, công tác quản lý đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức tiếp tục được đổi mới mạnh mẽ. Bộ Nội vụ đã tham mưu trình Chính phủ ban hành các nghị định, quyết định, chỉ thị của Thủ tướng và thông tư của Bộ trưởng nhằm hoàn thiện thể chế về cán bộ, công chức, viên chức. “Các bộ, ngành và Sở Nội vụ các tỉnh, thành phố đã chủ động tham mưu tuyển dụng, sử dụng, quản lý, đánh giá cán bộ công chức viên chức theo vị trí việc làm. Qua đánh giá bước đầu, đội ngũ cấp xã cơ bản đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ”, Thứ trưởng cho hay. KỊP THỜI BỔ SUNG NHÂN SỰ CẤP XÃ Bên cạnh kết quả đạt được, Bộ Nội vụ cho rằng, việc vận hành chính quyền địa phương 2 cấp là việc hệ trọng, chưa có tiền lệ, với tinh thần “vừa chạy, vừa xếp hàng” nên còn lúng túng trong giải quyết khó khăn, vướng mắc. Việc giải quyết chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức chịu tác động của sắp xếp có lúc, có nơi chưa kịp thời. Ngoài ra, chất lượng nguồn nhân lực nhất là đội ngũ cấp xã chưa đồng đều, cơ sở vật chất, trụ sở, hạ tầng số có nơi chưa đáp ứng. Chất lượng lao động một số lĩnh vực còn hạn chế, tính ổn định, bền vững của việc làm chưa cao. Theo lãnh đạo Bộ Nội vụ, nguyên nhân chủ yếu do công tác xây dựng thể chế có tính phức tạp, nhiều điểm mới; khối lượng công việc rất lớn trong khi tổ chức, biên chế nhiều cơ quan mới được kiện toàn; một số cán bộ, công chức, viên chức còn tâm lý ngại khó, ngại thay đổi, sợ trách nhiệm. Trong 6 tháng cuối năm, Thứ trưởng Nội vụ cho biết sẽ phối hợp hoàn thiện đồng bộ thể chế về phân cấp, phân quyền, xác định rõ nhiệm vụ, quyền hạn giữa các cấp, xóa bỏ chồng lấn, chồng chéo. Nhiệm vụ quan trọng khác là kịp thời tham mưu giải pháp tháo gỡ vướng mắc trong tổ chức thực hiện; hoàn thiện cơ sở dữ liệu về đơn vị hành chính, địa giới hành chính; tiếp tục sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã chưa đạt tiêu chuẩn; tham mưu trình Chính phủ ban hành Nghị quyết về diện tích tự nhiên của 34 tỉnh, thành phố. Bộ Nội vụ đề nghị rà soát, bố trí, sắp xếp đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức gắn với vị trí việc làm; kịp thời bổ sung nhân sự cấp xã; giải quyết đầy đủ chế độ, chính sách cho đối tượng dôi dư; đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, kỹ năng số, quản trị hành chính hiện đại (ưu tiên vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo). LUÂN DŨNG TRUNG ƯƠNG SẼ XEM XÉT VÀ CHO Ý KIẾN Trao đổi về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã cùng một số vấn đề liên quan, ông Phan Trung Tuấn - Vụ trưởng Vụ Chính quyền địa phương (Bộ Nội vụ) cho biết, qua đánh giá của các địa phương cũng như các cơ quan Trung ương, việc vận hành chính quyền địa phương hai cấp cơ bản đạt được những kết quả quan trọng. Tuy nhiên, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp mới vận hành hơn một năm nay, vì thế, một số vướng mắc khó khăn phát sinh từ việc vận hành mô hình mới này là không tránh khỏi. “Ban Chỉ đạo Trung ương cân nhắc đánh giá rất kỹ, đánh giá hết các thành tựu, kết quả đạt được, đồng thời nhận diện rõ các vướng mắc khó khăn bất cập từ việc thực hiện vận hành mô hình tổng thể của hệ thống chính trị và chính quyền các cấp”, ông Tuấn cho biết. Theo Vụ trưởng Vụ Chính quyền địa phương, tại Hội nghị Trung ương 3 tới đây, Trung ương sẽ xem xét, cho ý kiến và dự kiến ban hành nghị quyết hoặc kết luận. Trung ương đồng thời sẽ có các chỉ đạo mới, trong đó có cả những kết luận để chỉ đạo triển khai thực hiện và giải đáp căn cơ, toàn diện để giải quyết các vướng mắc, khó khăn trong vận hành mô hình tổng thể của hệ thống chính trị cũng như liên quan đến chính quyền địa phương 2 cấp. “Đây là vấn đề rất lớn, ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống chính trị ở địa phương, nhất là cấp xã, cho nên sẽ được Trung ương trao đổi, thảo luận và nghiên cứu, cân nhắc kỹ lưỡng khi có kết luận để triển khai thực hiện”, ông Tuấn thông tin. NHIỀU CẤP XÃ THUỘC “TRƯỜNG HỢP ĐẶC THÙ” Vụ trưởng Vụ Chính quyền địa phương Phan Trung Tuấn cho biết, tại các cuộc họp của Ban Chỉ đạo cũng như tại hội nghị sơ kết một năm, Bộ Chính trị và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã có một số định hướng về việc điều chỉnh và có thể sắp xếp một số đơn vị hành chính cấp xã quy mô còn nhỏ, chưa đảm bảo tiêu chuẩn, tiêu chí theo quy định tại Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Đề cập đến số lượng 705 đơn vị cấp xã chưa đạt tiêu chuẩn đã được nhắc đến nhiều lần trong thời gian qua, ông Tuấn nêu rõ, nhiều cấp xã trong số đó thuộc các “trường hợp đặc thù” liên quan đến biên giới, vùng sâu, vùng xa, địa hình phức tạp, có các yếu tố lịch sử, truyền thống, văn hóa... Do đó, nhiều đơn vị trong số đó có thể sẽ không tiếp tục sắp xếp như giai đoạn 2023 - 2025. Còn lại, các đơn vị nhỏ lẻ, tiêu chuẩn diện tích tự nhiên và quy mô dân số chưa đạt tiêu chuẩn, các địa phương có thể chủ động nghiên cứu điều chỉnh để tăng quy mô hơn so với quy định. Khi Trung ương có kết luận, Chính phủ hoặc Bộ Nội vụ sẽ có hướng dẫn về triển khai thực hiện. “Tinh thần theo hướng ban đầu của Trung ương là không thực hiện sắp xếp đồng loạt mà tùy điều kiện, đặc điểm cụ thể của từng địa bàn, từng địa phương để đề xuất các trường hợp cụ thể”, ông Tuấn cho biết thêm. L.DŨNG Bộ Nội vụ cho biết, thời gian tới sẽ tập trung hoàn thiện cơ sở dữ liệu về đơn vị hành chính, địa giới hành chính; tiếp tục sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã chưa đạt tiêu chuẩn; tham mưu trình Chính phủ ban hành Nghị quyết về diện tích tự nhiên của 34 tỉnh, thành phố. Cán bộ Trung tâm Phục vụ Hành chính công TPHCM giải quyết thủ tục hành chính cho người dân (Ảnh minh họa) Chính phủ yêu cầu sáp nhập cấp xã theo chủ trương của Bộ Chính trị Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 180/NQ-CP phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6/2026 và Hội nghị trực tuyến Chính phủ với địa phương. Theo đó, Chính phủ nhấn mạnh yêu cầu sắp xếp, điều chỉnh đơn vị hành chính cấp xã theo chủ trương của Bộ Chính trị, nâng cao chất lượng, hiệu quả vận hành chính quyền địa phương 2 cấp. Đồng thời tập trung thực hiện 11 Nghị quyết về phân quyền, phân cấp, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện; thực hiện thủ tục hành chính không phụ thuộc địa giới hành chính; cung cấp dịch vụ công trực tuyến. Hiện nay, cả nước còn 705 đơn vị hành chính cấp xã chưa đạt tiêu chuẩn. Nghị quyết 112/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính, quy định: - Quy mô dân số, tiêu chuẩn với xã miền núi từ 5.000 người trở lên; xã ở hải đảo từ 2.500 người trở lên; các xã còn lại có từ 16.000 người trở lên. - Về diện tích tự nhiên: Xã miền núi từ 100 km2 trở lên; xã ở hải đảo từ 15 km2 trở lên; xã còn lại có từ 30 km2 trở lên. - Đối với cấp phường: Quy mô dân số từ 21.000 người trở lên và diện tích tự nhiên từ 5,5 km2 trở lên... 705 xã quy mô nhỏ sẽ không sáp nhập đồng loạt Việc điều chỉnh các đơn vị hành chính cấp xã sẽ không thực hiện theo cách “cào bằng”. Theo Bộ Nội vụ, trong 705 xã chưa đạt tiêu chuẩn hiện nay, nhiều địa phương thuộc diện đặc thù như vùng biên giới, vùng sâu, vùng xa, địa hình phức tạp... nên sẽ được Trung ương cân nhắc kỹ lưỡng, xem xét trước khi quyết định sắp xếp. Theo Vụ trưởng Vụ Chính quyền địa phương Phan Trung Tuấn, không thực hiện sắp xếp đồng loạt cấp xã mà tùy điều kiện, đặc điểm cụ thể của từng địa bàn, từng địa phương ẢNH: VGP/TG
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==