THỨ TƯ 10/6/2026 Số 161 0977.456.112 TRANG 2 TRANG 12 TRANG 16 ĐƯỜNG ĐẾN WORLD CUP 2026 CỦA ANH: SỨ MỆNH CHẤM DỨT CƠN KHÁT 60 NĂM TRANG 10 TRANG 6 7 nguyên tắc vàng làm bài trắc nghiệm Báo Tiền Phong hợp tác với Trường ĐH Khoa học - Đại học Thái Nguyên Thủ tướng Lê Minh Hưng cùng các đại biểu tới dự phiên khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba ẢNH: TTXVN TRANG 3-4-5 KIẾN TẠO tương lai ASEAN Ông Trump nói sẽ đạt thỏa thuận với Iran trong 2-3 ngày tới CỞI TRÓI NGUỒN LỰC TƯ NHÂN, GIỮ VỮNG ĐỊNH HƯỚNG HOA HẬU VIỆT NAM 2026: MIỀN HƯƠNG SẮC ĐẾN THÁI NGUYÊN CHUYỆN HÔM NAY Động lực trí tuệ XEM TIẾP TRANG 5 n GS JAMES BORTON (Viện Chính sách đối ngoại Mỹ) Tại Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF) lần thứ ba khai mạc ngày 9/6 ở Hà Nội, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã có bài phát biểu chiến lược sâu sắc, khẳng định kỳ vọng của Việt Nam trong việc nâng tầm vai trò của ASEAN. Sáng 9/6, Hội trường Trường Đại học Khoa học - Đại học Thái Nguyên chật kín sinh viên tham dự chương trình giao lưu tuyển sinh Hoa hậu Việt Nam 2026. Lần đầu tiên trong lịch sử, hành trình giao lưu tuyển sinh Hoa hậu Việt Nam chọn điểm đến là Trường Đại học Khoa học, một trong bảy trường đại học thành viên thuộc Đại học Thái Nguyên ẢNH: DƯƠNG TRIỀU TRANG 8-9
2 THỜI SỰ n Thứ Tư n Ngày 10/6/2026 QUAÛNG CAÙO PHAÙT HAØNH Haø Noäi: ÑT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TPHCM: ÑT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giôø haønh chính (024)39439664 Ngoaøi giôø 0912033213 (Thu Hieàn) n Thieát keá : QUANG HUY n Giaù: 5.500 ñoàng n Ban ñaiï dienä taiï thanø h pho á Ho à Chí Minh: 384 Nam Kyø Khôiû Nghóa, P.Xuanâ Hoa-ø TPHCM. ÑT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï mienà Trung: 339 Leâ Thanh Nghò, P.Hoaø Cöônø g; 19 Ngoâ Gia Tö,ï P.Haiû Chauâ , TP Ña ø Nanü g, ÑT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban ñaiï dienä taiï Bacé Trung Bo:ä 21 Ho à Xuanâ Höông, P.Thanø h Vinh, tænh Ngheä An. ÑT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban ñaiï dienä taiï ÑBSCL: 103 Tranà Vanê Hoaiø , P.Ninh Kieuà , TP Canà Thô. ÑT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Nguyenâ - Nam Trung Bo:ä 52 Tranà Nhatä Duatä , P.Buonâ Ma Thuotä , Ñaké Laké , ÑT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, ñöônø g 2/4, P. Bacé Nha Trang, tænh Khanù h Hoaø . SÑT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Bacé Bo:ä 64 ñöônø g Ly ù Tö ï Tronï g, P.Yenâ Baiù , tænh Laoø Cai. ÑT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Ñonâ g Bacé Bo:ä So á 18 Le â Thanh Nghò, P.Haï Long, tænh Quanû g Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Toøa soaïn: 15 Hoà Xuaân Höông, P.Hai Baø Tröng vaø D29 Phaïm Vaên Baïch, P.Caàu Giaáy, Haø Noäi. ÑT: 3943 4031 - 38227525 E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn, ISSN 0866-0827 Website: www.tienphong.vn n Toång Bieân taäp: PHUØNG COÂNG SÖÔÛNG n Phoù Toång Bieân taäp: Nguyeãn Ngoïc Tieán, Traàn Thò Thu Haø n In taiï : Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 1, Cty in baoù Nhanâ Danâ Ña ø Nanü g, Cty TNHH MTV in Ñaé êkê Laké , Xöônû g in Quanâ khu IV, Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 2, TPHCM Sáng 9/6, tại trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì buổi làm việc với Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2026 -2031 về triển khai nhiệm vụ trong thời gian tới. LÝ LUẬN PHẢI ĐI THẲNG VÀO CÁC ĐIỂM NGHẼN, NÚT THẮT Phát biểu kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, trong những thời khắc chuyển đổi có tính bước ngoặt, lý luận càng phải đi trước một bước. Nếu tư duy lý luận không bắt kịp thực tiễn, chúng ta sẽ lúng túng trong xác định tầm nhìn, lựa chọn mô hình, tháo gỡ điểm nghẽn và nắm bắt thời cơ. Nếu lý luận không đủ sức soi đường, không có năng lực dự báo chiến lược, chúng ta sẽ bị động trước những biến đổi lớn của thời đại. Do đó, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, công tác lý luận giai đoạn 2026-2031 phải chủ động hơn, sắc bén hơn, không thể chỉ đi sau để giải thích thực tiễn, mà phải đi cùng, đi trước ở những vấn đề cần dự báo, đi sâu vào các vấn đề cốt lõi, đi thẳng vào các điểm nghẽn, nút thắt, mâu thuẫn mới của phát triển, qua đó tư vấn kịp thời, hiệu quả cho các quyết sách của Đảng. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị Hội đồng Lý luận Trung ương phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, đơn vị liên quan phát huy vai trò thường trực Ban Chỉ đạo, Tổ Biên tập trong tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam, 40 năm thực hiện Cương lĩnh. Đây là nhiệm vụ chính trị, lý luận rất quan trọng; cần khẩn trương hoàn thiện đề cương chi tiết, phương pháp tổng kết, cơ chế khảo sát, hội thảo, trao đổi; phân công công việc, sản phẩm và tiến độ; gắn tổng kết Trung ương với địa phương, ngành, lĩnh vực. Trên cơ sở kế thừa các công trình đã có, phát triển, nâng tầm thành hệ luận cứ mới phục vụ chiến lược phát triển của đất nước, nhất là trong thời gian tới. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Đại hội XIV của Đảng đã xác định những quyết sách chiến lược quan trọng, đang tích cực triển khai, quyết tâm thực hiện thắng lợi hai mục tiêu 100 năm. Để thiết thực phục vụ công tác lãnh đạo, chỉ đạo của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, triển khai các nội dung Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Hội đồng Lý luận Trung ương cần nghiên cứu sâu hơn về chủ nghĩa xã hội, mô hình và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam trong điều kiện biến đổi của thời đại, nhất là xây dựng địa phương xã hội chủ nghĩa, thời kỳ quá độ và những nhân tố mới đang hình thành trong thực tiễn. TẬP TRUNG NGHIÊN CỨU NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN MỚI CỦA THỜI ĐẠI VÀ CẤP BÁCH CỦA ĐẤT NƯỚC Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gợi mở, làm thế nào để sử dụng tối đa sức mạnh của kinh tế thị trường, cởi trói mọi nguồn lực tư nhân, mà vẫn giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa, không để xảy ra phân hóa giàu nghèo cùng cực? Làm thế nào để xây dựng một thể chế “kiến tạo phát triển” trên không gian số, bảo vệ “chủ quyền dữ liệu”, đồng thời biến dân tộc ta thành một quốc gia thạo công nghệ, giàu có và công bằng? Nghiên cứu sâu hơn về nội dung mới của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, nền dân chủ xã hội chủ nghĩa và xây dựng con người mới Việt Nam xã hội chủ nghĩa… Hội đồng Lý luận Trung ương cần tập trung nghiên cứu những vấn đề lý luận mới của thời đại và cấp bách của đất nước, nhất là mô hình phát triển Việt Nam trong kỷ nguyên mới; thể chế phát triển nhanh, bền vững; quản trị quốc gia hiện đại, kiến tạo; tự chủ chiến lược gắn với hội nhập quốc tế; tác động tổng hợp của chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng, chuyển đổi cơ cấu, nguồn nhân lực và quản trị; sức mạnh tổng hợp quốc gia, sức mạnh mềm Việt Nam; hình thái cạnh tranh, xung đột mới và kinh nghiệm phát triển quốc tế… Hội đồng Lý luận Trung ương cần chủ động rà soát và tham gia chuẩn hóa, làm sáng rõ và phát triển hệ khái niệm, phạm trù, ngôn ngữ lý luận của Đảng trong giai đoạn mới. “Thực tiễn phát triển đang xuất hiện nhiều khái niệm mới, mô hình mới, cách tiếp cận mới; nếu không được luận giải chặt chẽ, thống nhất, sẽ dễ dẫn đến cách hiểu khác nhau, vận dụng khác nhau, thậm chí làm giảm sức thuyết phục của đường lối, chủ trương; nhiệm vụ này góp phần xây dựng một hệ ngôn ngữ lý luận chuẩn xác, hiện đại, dễ hiểu, dễ vận dụng, giữ được bản sắc tư tưởng của Đảng, cũng như mục tiêu của Đảng”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu, Hội đồng Lý luận Trung ương cần quan tâm nghiên cứu sâu hơn về đạo đức cầm quyền, văn hóa cầm quyền và kiểm soát quyền lực trong điều kiện Đảng ta là đảng lãnh đạo, cầm quyền; cần làm rõ những chuẩn mực mới về trách nhiệm nêu gương, liêm chính, phụng sự, kỷ luật, kỷ cương, trách nhiệm giải trình, quan hệ giữa quyền lực và trách nhiệm, giữa lãnh đạo và phục vụ nhân dân; qua đó góp phần xây dựng Đảng thật sự trong sạch, vững mạnh, ngang tầm yêu cầu lãnh đạo đất nước trong kỷ nguyên mới. “Để đáp ứng yêu cầu đó, phải đổi mới mạnh mẽ phương thức tổ chức, phương pháp nghiên cứu lý luận và tổng kết thực tiễn; đầu tư tương xứng, cho công tác lý luận của Đảng; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, nhằm nâng cao năng lực phân tích, dự báo và tư vấn”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh. TRƯỜNG PHONG Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gợi mở hàng loạt vấn đề về nghiên cứu lý luận như làm thế nào để sử dụng tối đa sức mạnh của kinh tế thị trường, cởi trói mọi nguồn lực tư nhân, mà vẫn giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa, không để xảy ra phân hóa giàu nghèo cùng cực… Đồng ý chủ trương hình thành Mạng lưới nghiên cứu khoa học lý luận chính trị và tổ chức Hội nghị toàn quốc về công tác nghiên cứu lý luận, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu phải thực chất, hiệu quả, tránh hình thức; xác định rõ nhiệm vụ, cơ chế đặt hàng, chia sẻ kết quả nghiên cứu; cần có các nhóm nghiên cứu linh hoạt, hiệu quả. Hội nghị toàn quốc phải trở thành diễn đàn khoa học thường niên có uy tín trao đổi học thuật, gợi mở chính sách... Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu tại buổi làm việc với Hội đồng Lý luận Trung ương ẢNH: TTXVN Cởi trói nguồn lực tư nhân, giữ vững định hướng Theo đó, Bộ Chính trị giao Ban Tổ chức Trung ương tiếp thu ý kiến để bổ sung, hoàn thiện dự thảo Quy định về quản lý biên chế và quyết định giao biên chế năm 2026 của hệ thống chính trị, rà soát kỹ số liệu, bảo đảm chính xác, trình Thường trực Ban Bí thư xem xét, ban hành. Về định hướng giao biên chế giai đoạn 2027 - 2031, kết luận nêu rõ: Tiếp tục thực hiện tinh giản biên chế của hệ thống chính trị (khoảng từ 5 đến 10%) trên cơ sở kế hoạch, lộ trình, cam kết trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, tổ chức, địa phương trong việc thực hiện phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền, áp dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số... tinh giản quy trình công việc, giảm khâu trung gian trong tác nghiệp, sắp xếp tinh gọn tổ chức bên trong, sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập, giảm số lượng lãnh đạo các cơ quan, đơn vị, tổ chức.... Bộ Chính trị yêu cầu rà soát, sửa đổi, bổ sung và xây dựng mới định mức biên chế; xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia, dữ liệu chuyên ngành và liên thông từ Trung ương đến cấp tỉnh, cấp xã bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, liên thông, dùng chung”; trong đó có cơ sở dữ liệu quốc gia về biên chế, cán bộ, công chức, viên chức và người làm việc hưởng lương từ nguồn thu sự nghiệp trong các đơn vị sự nghiệp công lập. Một nhiệm vụ nữa được Bộ Chính trị yêu cầu là, áp dụng phương pháp quản trị theo dữ liệu, lượng hóa công việc để xác định nhu cầu biên chế thực tế. Chuyển từ quản lý số lượng biên chế sang quản lý chất lượng và hiệu quả thực thi công vụ; định kỳ đánh giá cán bộ bằng các chỉ số được lượng hóa, đưa ra khỏi hệ thống những người không đủ năng lực, không hoàn thành nhiệm vụ để thực hiện tuyển dụng công chức, viên chức đủ trình độ, năng lực vào bộ máy… TRƯỜNG PHONG Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú vừa ký ban hành Kết luận số 40-KL/TW của Bộ Chính trị về bổ sung, sửa đổi Quy định về quản lý biên chế của hệ thống chính trị; giao biên chế của hệ thống chính trị năm 2026 và định hướng giai đoạn 2027-2031. Tiếp tục tinh giản biên chế từ 5-10% TỔNG BÍ THƯ, CHỦ TỊCH NƯỚC TÔ LÂM:
3 n Thứ Tư n Ngày 10/6/2026 THỜI SỰ Tiền Phong trân trọng giới thiệu toàn văn phát biểu của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại AFF 2026 được tổ chức tại Hà Nội trong hai ngày 9-10/6. “Thưa các vị lãnh đạo các quốc gia thành viên ASEAN, Thưa toàn thể các vị khách quý, Tôi rất vinh dự được phát biểu tại Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ 3 tại Hà Nội. Thay mặt Chính phủ Việt Nam, tôi xin gửi tới toàn thể quý vị lời chào trân trọng và tình cảm chân thành nhất. Sự hiện diện của đông đảo quý vị hôm nay là minh chứng sống động cho tình hữu nghị, sự tin cậy và tinh thần đoàn kết vì một khu vực hòa bình, ổn định và phát triển bền vững. Cho phép tôi được gửi lời chào trân trọng tới Ngài Sonexay Siphandone, Thủ tướng nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào; Ngài Hun Manet, Thủ tướng Vương quốc Campuchia; Ngài Anutin Charnvirakul, Thủ tướng Vương quốc Thái Lan; Ngài Xanana Gusmão, Thủ tướng Cộng hòa Dân chủ TimorLeste; và Ngài Kao Kim Hourn, Tổng Thư ký ASEAN. Thưa các quý vị, Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Chủ đề của Diễn đàn phản ánh những giá trị cốt lõi mà ASEAN đang theo đuổi và định hướng cho tương lai của Hiệp hội trong giai đoạn tới. Vì thế, tôi muốn bắt đầu bằng một câu hỏi không mới về tương lai. Trong một thế giới đang thay đổi sâu sắc, vấn đề đặt ra cho chúng ta ngày hôm nay không chỉ là ASEAN sẽ thích ứng ra sao, mà là ASEAN sẽ định hình như thế nào cho tương lai của chính mình trong thế kỷ XXI? Sau 59 năm hình thành và phát triển, dấu ấn lớn nhất của ASEAN không chỉ nằm ở quy mô dân số gần 700 triệu người dân hay ở vị thế của một trong những trung tâm tăng trưởng năng động nhất thế giới mà là ở chính những nỗ lực vượt lên trên khác biệt, vun đắp lòng tin và mở rộng hợp tác để trở thành một Cộng đồng đoàn kết, tự cường, thống nhất trong đa dạng. Nếu gần sáu thập kỷ đã qua là hành trình xây dựng bản sắc của ASEAN thì những thập kỷ tới đây sẽ là hành trình định hình tương lai của ASEAN trong một thế giới mà những quy tắc nền tảng của kinh tế, công nghệ và quyền lực toàn cầu đang được viết lại. Công nghệ đang tái định nghĩa năng lực cạnh tranh. Trí tuệ nhân tạo đang tái định nghĩa năng suất. Dữ liệu đang tái định nghĩa quyền lực. Và chuyển đổi xanh đang tái định nghĩa mô hình phát triển. Trong thời khắc mang tính bước ngoặt như vậy, lợi thế không chỉ thuộc về các quốc gia có nguồn lực lớn mà còn thuộc về các quốc gia và khu vực có khả năng tham gia định hình các quy tắc và chuẩn mực mới của thời đại. Việt Nam tin rằng ASEAN cần và phải trở thành một chủ thể tích cực trong tiến trình đó - nơi không chỉ tiếp nhận các xu thế toàn cầu, mà là một động lực góp phần định hình chính các xu thế đó! Để hiện thực hóa khát vọng đó, ASEAN cần tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, tự cường, thống nhất trong đa dạng - những giá trị làm nên thành công của mình - nhưng với cách tiếp cận sáng tạo hơn: Đồng thuận về giá trị nhưng năng động trong hành động, kiên định về nguyên tắc nhưng đổi mới về phương thức, giữ vững về bản sắc nhưng chủ động tạo thời cơ trước những thay đổi của thời đại mới. Thưa các quý vị Trên hành trình thực hiện Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, tôi cho rằng ASEAN cần hướng tới ba tầm vóc chiến lược: Thứ nhất, không chỉ tham gia các xu thế toàn cầu mà còn góp phần định hình các xu thế đó. Trong nhiều thập kỷ qua, ASEAN là một trong những khu vực được thụ hưởng hòa bình, hội nhập và thương mại mở. Nhưng trong một thế giới ngày càng phân mảnh và cạnh tranh rất gay gắt, ASEAN cần có tiếng nói mạnh mẽ hơn trong việc tham gia xây dựng các chuẩn mực, luật lệ và cấu trúc hợp tác mới, giải quyết các khác biệt trên cơ sở luật pháp quốc tế. ASEAN cần trở thành một trung tâm của đối thoại, tâm điểm của hợp tác và điểm tựa của lòng tin. Đó chính là đóng góp đặc biệt của ASEAN đối với hòa bình, ổn định và phát triển của khu vực cũng như thế giới. Thứ hai, không chỉ là một trung tâm sản xuất mà còn là một trung tâm đổi mới sáng tạo. Lợi thế lao động và vị trí địa lý đã đưa ASEAN trở thành một mắt xích quan trọng của chuỗi cung ứng toàn cầu. Nhưng trong kỷ nguyên số, tương lai không thuộc về những nền kinh tế chỉ biết sản xuất mà còn thuộc về những nền kinh tế biết sáng tạo. ASEAN không chỉ là nơi công nghệ được tiêu thụ mà phải trở thành nơi công nghệ được tạo ra, không chỉ là nơi các chuỗi cung ứng đi qua mà phải trở thành nơi các chuỗi giá trị được định hình. Điều đó đòi hỏi ASEAN phải đầu tư mạnh mẽ hơn cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế số và nguồn nhân lực chất lượng cao, tiến tới hình thành một hệ sinh thái công nghệ và số hóa mang bản sắc ASEAN - phản ánh giá trị của chính chúng ta, đồng thời đóng góp tích cực vào quá trình hình thành các chuẩn mực chung của thế giới. Thứ ba, không chỉ là một cộng đồng các quốc gia mà còn là một cộng đồng thực sự của người dân. Mục tiêu cuối cùng của mọi chiến lược phát triển không phải là những con số tăng trưởng mà là chất lượng cuộc sống của người dân. Chúng ta tin rằng đổi mới mà làm gia tăng khoảng cách thì không phải là tiến bộ. Và tăng trưởng mà thiếu bao trùm thì không thể bền vững. Vì thế, một ASEAN thành công không chỉ được đo bằng GDP mà bằng cơ hội tạo ra cho thế hệ trẻ, vai trò trao cho phụ nữ, sự bảo vệ dành cho những nhóm dễ bị tổn thương, và mức độ để mỗi người dân đều cảm nhận đây chính là cộng đồng mình thực sự thuộc về. Thưa các quý vị, Giá trị lớn nhất của ASEAN trong gần 60 năm qua là đã chứng minh cho thế giới rằng khác biệt không dẫn đến chia rẽ, thống nhất không triệt tiêu đa dạng, hội nhập không mất đi bản sắc. Giá trị lớn nhất của ASEAN trong những thập niên tới sẽ chứng minh rằng một cộng đồng đoàn kết và tự cường hoàn toàn có thể tham gia định hình tích cực cho hòa bình, hợp tác và phát triển của khu vực và thế giới. Trên hành trình đó, Việt Nam cam kết mạnh mẽ tiếp tục đồng hành cùng ASEAN bằng khát vọng kiến tạo tương lai, với tất cả con tim và khối óc, bởi tương lai của Việt Nam gắn liền với tương lai của ASEAN cũng như gắn liền với hòa bình, ổn định và thịnh vượng chung của cả khu vực. Xin trân trọng cảm ơn!” T.P *Tiêu đề do Tiền Phong đặt Trên hành trình thực hiện Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, ASEAN cần hướng tới ba tầm vóc chiến lược, Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu sáng 9/6 tại phiên khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF) 2026 với chủ đề “Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, thịnh vượng, lấy người dân làm trung tâm”. Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại phiên khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 ẢNH: NHƯ Ý Kiến tạo tương lai ASEAN Hội đàm chiều 9/6, Thủ tướng Lê Minh Hưng và Thủ tướng Timor-Leste Kay Rala Xanana Gusmão đánh giá kết quả hợp tác giữa hai nước thời gian qua và đề xuất các phương hướng hợp tác thời gian tới, chứng kiến Lễ trao văn kiện hợp tác giữa Việt Nam và Timor-Leste. Chiều 9/6, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì Lễ đón Thủ tướng TimorLeste Kay Rala Xanana Gusmão thăm chính thức Việt Nam. Chuyến thăm chính thức Việt Nam và tham dự Diễn đàn Tương lai ASEAN của Thủ tướng Kay Rala Xanana Gusmão là sự kiện có ý nghĩa quan trọng, đặc biệt đối với quá trình hội nhập của Timor Leste khi nước này đã trở thành thành viên của ASEAN cũng như tương lai phát triển của Cộng đồng ASEAN. Việt Nam và Timor-Leste có quan hệ hữu nghị lâu đời. Việt Nam là một trong những nước đầu tiên công nhận Mặt trận Cách mạng vì một Timor-Leste độc lập (FRETILIN) vào tháng 9/1975. Việc Việt Nam quyết định thành lập Đại sứ quán tại Dili hồi giữa năm 2025 và chính thức đưa vào hoạt động tháng 4/2026 được đánh giá là dấu mốc quan trọng, góp phần đưa quan hệ hữu nghị và hợp tác giữa hai nước đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả hơn, vì lợi ích của nhân dân hai nước cũng như vì đoàn kết và phát triển của ASEAN. Lãnh đạo hai nước luôn duy trì các cuộc tiếp xúc cấp cao. Việt Nam sẵn sàng tiếp tục chia sẻ kinh nghiệm phát triển, hội nhập quốc tế và phối hợp chặt chẽ với Timor Leste trong đại gia đình ASEAN. Hai nước cũng phối hợp tốt tại các diễn đàn đa phương, nhất là tại Liên Hợp Quốc. Hợp tác kinh tế, thương mại giữa hai nước tăng trưởng tích cực; hợp tác đầu tư cũng là điểm sáng giữa hai nước với hoạt động hiệu quả của Công ty Viettel Timor (Telemor), dự án đầu tư của Tập đoàn Viễn thông Quân đội Việt Nam (Viettel) cung cấp dịch vụ viễn thông tại Timor-Leste. Ngoài ra, hai nước còn có tiềm năng hợp tác trong các lĩnh vực nông nghiệp, giáo dục, dầu khí. Chuyến thăm lần này của Thủ tướng Kay Rala Xanana Gusmão được nhận định sẽ góp phần củng cố tin cậy chính trị, thúc đẩy hợp tác trên tất cả các mặt đi vào thực chất, hiệu quả hơn; giúp Timor-Leste tranh thủ kinh nghiệm và sự hỗ trợ của Việt Nam để tham gia hiệu quả vào ASEAN và các cơ chế hợp tác khu vực. Cùng với đó, sự có mặt của Thủ tướng Kay Rala Xanana Gusmão tại Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 không chỉ là cơ hội để Timor-Leste khẳng định cam kết đối với các mục tiêu chung của ASEAN mà còn giúp nước này tăng cường kết nối với các đối tác trong khu vực nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội. BÌNH GIANG Việt Nam và Timor-Leste thúc đẩy hợp tác
4 n Thứ Tư n Ngày 10/6/2026 THỜI SỰ Tại Diễn đàn, Thủ tướng Lào Sonexay Siphandone phát biểu, ASEAN cần kiên định với các nguyên tắc nền tảng, đồng thời nâng cao khả năng thích ứng trước những xu hướng mới. Ông đề xuất bốn định hướng chiến lược gồm duy trì vai trò trung tâm của ASEAN, tăng cường năng lực tự cường, thúc đẩy kết nối toàn diện và bảo đảm an ninh năng lượng bền vững. Đặc biệt, ông nhấn mạnh ý nghĩa của các dự án hạ tầng liên kết khu vực như tuyến cao tốc Vientiane-Hà Nội và dự án đường sắt Lào-Việt Nam trong việc thúc đẩy thương mại, củng cố chuỗi cung ứng và tăng cường giao lưu nhân dân. Trong khi đó, Thủ tướng Campuchia Hun Manet nhấn mạnh, hòa bình là điều kiện tiên quyết cho mọi tiến trình phát triển. Theo ông, ASEAN đã trải qua hành trình chuyển đổi đáng tự hào khi từ một khu vực từng bị chia rẽ bởi xung đột và khác biệt ý thức hệ trở thành một trong những trung tâm tăng trưởng năng động nhất thế giới. Thành công đó được xây dựng trên nền tảng đối thoại, lòng tin, tôn trọng chủ quyền và giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình. Ông khẳng định Campuchia tiếp tục ủng hộ việc thực hiện đầy đủ Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông, đồng thời kỳ vọng sớm hoàn tất Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông thực chất và hiệu quả nhằm duy trì ổn định khu vực. CƠ HỘI LỊCH SỬ Phát biểu tại Diễn đàn, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul nhận định, ASEAN đang đứng trước cơ hội lịch sử để khẳng định vị thế trong bối cảnh môi trường quốc tế chuyển dịch mạnh mẽ. Theo ông, khi nhiều khu vực trên thế giới đối mặt với bất ổn, Đông Nam Á có tiềm năng trở thành điểm đến hấp dẫn của các dòng vốn đầu tư toàn cầu nhờ môi trường ổn định và khả năng cân bằng lợi ích giữa các quốc gia thành viên. Nhà lãnh đạo Thái Lan cũng nhấn mạnh rằng thành công của ASEAN cần được đo bằng mức độ an toàn, thịnh vượng và niềm tin của người dân, thay vì chỉ dựa trên số lượng hội nghị hay các văn kiện được thông qua. Lần đầu tiên phát biểu với tư cách thành viên chính thức của ASEAN, Thủ tướng Timor-Leste Xanana Gusmão đánh giá ASEAN là hình mẫu về đối thoại, hợp tác và khả năng dung hòa khác biệt trong một thế giới ngày càng phân cực. Ông kêu gọi ASEAN tiếp tục bảo vệ luật pháp quốc tế, thúc đẩy quản trị số và bảo đảm công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI), phục vụ sự phát triển bao trùm của xã hội. Thông qua thông điệp ghi hình, Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. cho rằng ASEAN đang đứng trước bước ngoặt quan trọng khi cạnh tranh chiến lược gia tăng, chuỗi cung ứng toàn cầu đối mặt nhiều rủi ro và các công nghệ mới đang làm thay đổi sâu sắc đời sống kinh tế - xã hội. Ông kêu gọi khối ưu tiên bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực, tăng cường khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng và thúc đẩy triển khai Lưới điện ASEAN như một khoản đầu tư chiến lược cho tương lai. Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn nhận định khu vực hiện phải đối mặt đồng thời với các thách thức từ cạnh tranh địa chính trị, phân mảnh kinh tế và khủng hoảng niềm tin. Ông cho rằng sức mạnh tập thể chính là chìa khóa giúp ASEAN vượt qua các phép thử mới, đồng thời nhấn mạnh nhu cầu tăng cường khả năng chống chịu trong các lĩnh vực then chốt như lương thực, năng lượng, phân bón và tài chính. BÌNH GIANG Tại Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 khai mạc sáng 9/6 ở Hà Nội, lãnh đạo cấp cao các nước thành viên ASEAN, đại diện Liên Hợp Quốc cùng nhiều học giả và chuyên gia quốc tế đề cập yếu tố tăng cường đoàn kết, củng cố năng lực tự cường và phát huy vai trò trung tâm của ASEAN trong bối cảnh thế giới đối mặt nhiều biến động sâu sắc. Tăng cường đoàn kết, củng cố năng lực tự cường Thủ tướng Lào Sonexay Siphandone phát biểu tại Phiên khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba ẢNH: NHƯ Ý Phó Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc phụ trách giải trừ quân bị Izumi Nakamitsu cảnh báo về nguy cơ gia tăng quân sự hóa, sự hồi sinh của tư duy răn đe hạt nhân và những thách thức từ AI cũng như các hệ thống vũ khí tự động. Bà đánh giá cao vai trò của ASEAN trong thúc đẩy ngoại giao phòng ngừa và giải quyết hòa bình các tranh chấp. Đó là nhận định của GS Yan Xuetong, Đại học Thanh Hoa (Trung Quốc), tại phiên thảo luận “Bối cảnh chiến lược mới và hàm ý đối với ASEAN” của Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba diễn ra ngày 9/6 tại Hà Nội. Theo GS Yan, từ năm 2013, ông dự báo thế giới sẽ không quay trở lại thời kỳ Chiến tranh Lạnh và thực tế trong 12 năm qua đã chứng minh điều đó. “Tôi cho rằng trong thập kỷ tới cũng sẽ không có một cuộc Chiến tranh Lạnh mới”, ông nói. Theo ông, các cuộc Chiến tranh Lạnh trong lịch sử dựa trên cạnh tranh địa chính trị giữa các cường quốc. Tuy nhiên, sự cạnh tranh hiện nay diễn ra chủ yếu trong lĩnh vực công nghệ, đặc biệt là AI. Theo ông, công nghệ nói chung và AI nói riêng đang trở thành nhân tố rất quan trọng trong địa chính trị của chúng ta trong thời gian tới. Ông cho rằng cuộc cạnh tranh giữa Trung Quốc và các cường quốc khác hiện nay tập trung vào AI, đồng thời nhấn mạnh nhu cầu xây dựng các tiêu chuẩn về công nghệ số và dịch vụ AI, những yếu tố sẽ góp phần định hình trật tự quốc tế trong tương lai. Nếu trước đây các cường quốc cạnh tranh chủ yếu trong không gian tự nhiên thì hiện nay cuộc đua đang chuyển mạnh sang không gian mạng. Theo GS Yan, một cường quốc hiện đại phải có khả năng cạnh tranh hiệu quả trong cả môi trường tự nhiên lẫn môi trường số, nhưng trọng tâm đang ngày càng nghiêng về không gian số. “Nếu giành được ưu thế trong môi trường số thì họ cũng có thể giành được ưu thế trong môi trường tự nhiên”, ông nói. Theo GS Yan, thách thức nghiêm trọng nhất trong thời gian tới sẽ là AI, bên cạnh các vấn đề liên quan nguồn nước và tài nguyên. Tuy nhiên, điều đáng lo ngại hơn là thế giới đang thiếu vắng một lực lượng lãnh đạo toàn cầu đủ khả năng dẫn dắt cộng đồng quốc tế. “Làm thế nào có thể duy trì ổn định ở khu vực mà không có lực lượng lãnh đạo khu vực hay toàn cầu nào nổi lên?”, ông đặt câu hỏi. Theo ông, mô hình trật tự quốc tế dựa trên vai trò lãnh đạo đang đứng trước những thách thức lớn khi không có quốc gia nào đủ khả năng hoặc sẵn sàng đảm nhận vai trò đó. Trong bối cảnh này, ASEAN được xem là một ví dụ đáng chú ý. Dù không phải là một liên minh quân sự hay một tập hợp các cường quốc, ASEAN vẫn duy trì được môi trường hòa bình trong khu vực từ năm 1991 đến nay. “Ngay cả châu Âu hiện nay cũng gặp khó khăn trong việc duy trì hòa bình trong khu vực của họ”, GS Yan nhận xét. ĐIỆN QUAN TRỌNG HƠN ĐẤT HIẾM Trả lời câu hỏi liên quan cạnh tranh đất hiếm, GS Yan Xuetong cho rằng đất hiếm là một yếu tố quan trọng đối với AI nhưng không phải là yếu tố mang tính quyết định nhất. Theo ông, nguồn điện mới là nhân tố then chốt, vì AI cần một lượng điện rất lớn. GS Yan cho biết cả Trung Quốc và Mỹ hiện đều đang tăng cường sản xuất điện để phục vụ cuộc đua phát triển AI. Vì vậy, năng lượng và điện năng có ý nghĩa quan trọng hơn cả đất hiếm trong dài hạn. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, ông cho rằng khó có thể kỳ vọng sự hạ nhiệt trong cạnh tranh đất hiếm giữa Mỹ và Trung Quốc. Nếu Mỹ tiếp tục áp đặt các biện pháp hạn chế đối với các chương trình công nghệ của Trung Quốc, cạnh tranh giữa hai nước sẽ tiếp tục gia tăng. Theo ông, điều quan trọng nhất đối với ASEAN không phải là chạy đua phát triển mô hình AI riêng bằng mọi giá mà là chuẩn bị nguồn nhân lực để thích ứng với thời đại AI. “Phải cải cách giáo dục, phải làm cho giới trẻ và học sinh có năng lực mạnh mẽ hơn để làm chủ AI”, ông nhấn mạnh. Ông cho rằng AI là cơ hội lớn để thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nếu các quốc gia biết đầu tư đúng hướng vào giáo dục và đào tạo nguồn nhân lực. Về triển vọng quan hệ Mỹ - Trung, GS Yan nhận định, căng thẳng giữa hai nước khó có thể giảm bớt trong thời gian tới. Tuy nhiên, ông cho rằng điều quan trọng là hai bên có thể đạt được sự đồng thuận về ổn định chiến lược. THU LOAN Trong bối cảnh thế giới chứng kiến những biến động sâu sắc về địa chính trị và công nghệ, cạnh tranh giữa các cường quốc đang dịch chuyển từ không gian truyền thống sang không gian số, với trí tuệ nhân tạo (AI) nổi lên như yếu tố góp phần quyết định sức mạnh quốc gia và trật tự quốc tế tương lai. AI sẽ góp phần quyết định trật tự quốc tế mới GS Yan Xuetong, Đại học Thanh Hoa (Trung Quốc) Nâng cao độ tin cậy chiến lược GS Yan Xuetong cho rằng, trong khi thế giới đạt được những bước tiến vượt bậc về khoa học và công nghệ thì niềm tin chiến lược giữa các quốc gia lại suy giảm. “Chúng ta chỉ có thể tin tưởng những bên giữ lời hứa. Nếu không giữ lời hứa thì không thể duy trì được niềm tin”, ông nói. Ông cho rằng điều quan trọng với ASEAN là nâng cao độ tin cậy chiến lược. Theo ông, nếu mỗi quốc gia xây dựng được nền tảng đạo đức và chiến lược vững chắc thì sẽ tạo ra môi trường thuận lợi cho hợp tác cả trong và ngoài khu vực.
5 n Thứ Tư n Ngày 10/6/2026 THỜI SỰ CHUYỆN HÔM NAY Trong bối cảnh thế giới phân mảnh, cạnh tranh Mỹ-Trung gay gắt và cách mạng công nghệ diễn ra chóng mặt, Việt Nam không chỉ kêu gọi đoàn kết mà còn đề xuất ba trụ cột tầm vóc rõ ràng, thể hiện tư duy chủ động định hình tương lai, thay vì thụ động thích ứng. Trụ cột thứ nhất nhấn mạnh việc ASEAN chuyển từ tham gia sang định hình các xu thế toàn cầu. Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định, Hiệp hội cần có tiếng nói mạnh mẽ hơn trong xây dựng chuẩn mực, luật lệ quốc tế và cấu trúc hợp tác mới. Đây là bước tiến quan trọng, vì trong môi trường bất định hiện nay, một ASEAN chỉ biết “giữ vai trò trung tâm” sẽ dễ bị đẩy ra rìa. Việc Việt Nam thúc đẩy vai trò “trung tâm đối thoại và điểm tựa lòng tin” cho thấy chiến lược khôn ngoan, góp phần cân bằng địa chính trị khu vực. Trụ cột thứ hai hướng ASEAN trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo, thay vì chỉ là công xưởng sản xuất. Đầu tư mạnh vào trí tuệ nhân tạo (AI), kinh tế số, khoa học công nghệ và nhân lực chất lượng cao nhằm xây dựng hệ sinh thái công nghệ mang bản sắc riêng là định hướng đúng đắn. Đây không phải lời kêu gọi suông, vì Việt Nam đang dẫn đầu khu vực về thu hút FDI công nghệ cao và chuyển đổi số. Nếu thành công, trụ cột này sẽ giúp ASEAN nâng cao năng lực cạnh tranh toàn cầu, giảm phụ thuộc vào chuỗi cung ứng nước ngoài. Trụ cột thứ ba, lấy người dân làm trung tâm, là nền tảng nhân văn nhất. Thủ tướng Việt Nam nhấn mạnh, thành công không chỉ đo bằng GDP mà bởi sự bao trùm, cơ hội cho thanh niên, phụ nữ và nhóm dễ tổn thương. Đây là nhận định sâu sắc, giúp ASEAN tránh nguy cơ bất bình đẳng do chuyển đổi số và xanh gây ra, từ đó củng cố sự gắn kết nội khối. Có thể nói tầm nhìn của Việt Nam thể hiện sự chín muồi ngoại giao: kiên định nguyên tắc đoàn kết, tự cường, thống nhất trong đa dạng, nhưng rất linh hoạt, sáng tạo trong hành động. Là nước chủ nhà, khai sinh AFF, Việt Nam đã thành công trong việc định vị mình là động lực trí tuệ của ASEAN. Nếu ba trụ cột được hiện thực hóa, ASEAN 2045 sẽ không chỉ thịnh vượng mà còn trở thành một cực tăng trưởng sáng tạo, có khả năng định hình quy tắc khu vực. Từ góc nhìn Washington, đây là cơ hội vàng để Mỹ tăng cường hợp tác cụ thể với Việt Nam và ASEAN trong công nghệ, an ninh năng lượng, phát triển xanh…, góp phần xây dựng một khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do, rộng mở và bền vững. Bài phát biểu của Thủ tướng Lê Minh Hưng không chỉ là một tuyên bố chính sách mà còn là lời mời gọi hành động chung, khẳng định rằng, Việt Nam nhìn nhận tương lai của mình gắn liền với tương lai của ASEAN - một ASEAN không chỉ tồn tại lâu dài mà phải chủ động dẫn dắt. Trong bối cảnh Mỹ đang tìm kiếm các đối tác đáng tin cậy để duy trì trật tự dựa trên quy tắc tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, tầm nhìn này của Việt Nam là một tín hiệu tích cực và đáng được ủng hộ mạnh mẽ qua các sáng kiến hợp tác cụ thể về công nghệ, năng lượng sạch, giáo dục, an ninh hàng hải… AFF 2026 có thể được ghi nhận như một mốc quan trọng, nơi Việt Nam không chỉ tổ chức thành công một diễn đàn mà còn góp phần định hình câu chuyện tương lai của cả khu vực. J.B Động lực trí tuệ TIẾP THEO TRANG 1 Trong bối cảnh thế giới đang đối mặt những biến động sâu sắc về địa chính trị, kinh tế và công nghệ, Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba với chủ đề “Định hình tương lai chung: Hòa bình, thịnh vượng và phát triển lấy người dân làm trung tâm” tiếp tục khẳng định vai trò ngày càng nổi bật của ASEAN trong thúc đẩy đối thoại, hợp tác và kiến tạo các giải pháp cho những thách thức toàn cầu. Đánh giá về chủ đề của diễn đàn, Đại sứ Canada tại Việt Nam Jim Nickel cho rằng, thông điệp về hòa bình, thịnh vượng và tương lai lấy con người làm trọng tâm mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh hiện nay. Theo ông, ASEAN với tư cách là một cộng đồng khu vực có thể đóng góp tích cực không chỉ cho hòa bình và phát triển của khu vực mà còn cho toàn thế giới. Đại sứ Pháp tại Việt Nam Olivier Brochet cũng nhận định Diễn đàn Tương lai ASEAN đang dần trở thành một sự kiện ngoại giao quan trọng của khu vực. Trong bối cảnh các cuộc khủng hoảng quốc tế từ châu Âu đến nhiều khu vực khác đang làm gia tăng bất ổn toàn cầu, những thông điệp về hợp tác, cởi mở và ổn định được phát đi từ ASEAN có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với người dân cũng như sự phát triển của khu vực. Trong khi đó, Đại sứ Liên minh châu Âu (EU) tại Việt Nam Julien Guerrier đánh giá các thông điệp được đưa ra tại diễn đàn thể hiện tầm nhìn hướng tới tương lai, đặc biệt là mục tiêu xây dựng các trung tâm đổi mới sáng tạo và cùng nhau định hình những chuẩn mực cho một thế giới tiếp tục vận hành trên nền tảng luật pháp quốc tế. MỞ RỘNG QUAN HỆ ASEAN VỚI CANADA VÀ EU Theo Đại sứ Jim Nickel, việc ASEAN và Canada nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược đánh dấu một bước phát triển quan trọng sau gần 50 năm hai bên thiết lập quan hệ đối thoại. Ông cho rằng nền tảng của mối quan hệ này là những giá trị và lợi ích chung, cũng như cách tiếp cận tương đồng đối với các vấn đề quốc tế. Đại sứ Canada nhấn mạnh thế giới hiện chứng kiến sự gia tăng cạnh tranh địa chính trị, xu hướng phân mảnh kinh tế và sự xói mòn của các luật lệ, chuẩn mực cũng như các thể chế đa phương. Trong bối cảnh đó, các diễn đàn như Diễn đàn Tương lai ASEAN có ý nghĩa đặc biệt trong việc tìm kiếm tiếng nói chung và thúc đẩy hợp tác quốc tế. Ông cũng lưu ý rằng, bên cạnh những cơ hội mà công nghệ và trí tuệ nhân tạo mang lại, cộng đồng quốc tế cần bảo đảm các công nghệ mới được sử dụng để phục vụ lợi ích của con người. Chia sẻ quan điểm tương tự, Đại sứ EU Julien Guerrier cho rằng, ASEAN và EU đang phải đối mặt những thách thức tương đồng về hòa bình, ổn định và việc bảo vệ luật pháp quốc tế. Theo ông, các khu vực và các quốc gia cùng chí hướng cần tăng cường hợp tác nhằm xây dựng những chuẩn mực và tiêu chuẩn cho tương lai, đồng thời thúc đẩy đối thoại để ngăn ngừa xung đột, tạo nền tảng cho phát triển bền vững và thịnh vượng. Đại sứ EU cũng đánh giá cao việc Hà Nội trở thành nơi quy tụ các nhà lãnh đạo trong khu vực để thảo luận về hòa bình, ổn định, tăng trưởng kinh tế và tính bao trùm, bảo đảm ASEAN thực sự phục vụ người dân và sự thịnh vượng của họ. VIỆT NAM ĐƯỢC KỲ VỌNG ĐÓNG VAI TRÒ CẦU NỐI Một trong những điểm nhấn được các đại diện ngoại giao quốc tế nhắc tới là vai trò ngày càng nổi bật của Việt Nam trong ASEAN và khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Theo Đại sứ Jim Nickel, Việt Nam hiện là đối tác then chốt của Canada tại ASEAN. Hai bên đang phối hợp chặt chẽ nhằm thúc đẩy tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do ASEAN - Canada, một hiệp định mà Canada kỳ vọng có thể hoàn tất trong năm nay. Ông cho biết ASEAN hiện là đối tác thương mại lớn thứ tư của Canada với kim ngạch thương mại song phương khoảng 42 tỷ USD. Với thế mạnh về lương thực và năng lượng, Canada có thể đóng góp vào an ninh lương thực và an ninh năng lượng của ASEAN, trong khi các quốc gia ASEAN cũng có nhiều cơ hội gia tăng xuất khẩu và thu hút đầu tư từ Canada. Đại sứ Canada đồng thời đánh giá cao vai trò của Việt Nam trên cương vị Chủ tịch Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) năm nay, đặc biệt trong việc thúc đẩy các sáng kiến kết nối giữa CPTPP và EU nhằm mở rộng hơn nữa thương mại giữa các đối tác cùng chí hướng. Về phía EU, Đại sứ Julien Guerrier đánh giá cao bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đối thoại Shangri-La, cho rằng Việt Nam đang thể hiện vai trò tiên phong trong các cơ chế đối thoại về hòa bình và ổn định khu vực, đồng thời đóng góp vào việc định hình tầm nhìn tương lai của ASEAN. Đại sứ Pháp Olivier Brochet cũng nhấn mạnh vai trò trung tâm của ASEAN đối với ổn định và phát triển khu vực, đồng thời hoan nghênh mong muốn đảm nhận vai trò dẫn dắt của Việt Nam trong các sáng kiến khu vực. Theo ông, đây là tín hiệu tích cực không chỉ đối với ASEAN mà còn đối với cộng đồng quốc tế. THU LOAN Việt Nam giúp định hình tầm nhìn ASEAN Trao đổi với phóng viên ngày 9/6, ba đại sứ tại Việt Nam nhận định, Việt Nam đang thể hiện vai trò tiên phong trong các cơ chế đối thoại về hòa bình và ổn định khu vực, đồng thời đóng góp vào việc định hình tầm nhìn tương lai của ASEAN. Đại sứ Canada tại Việt Nam Jim Nickel Đại sứ Pháp tại Việt Nam Olivier Brochet Đại sứ EU tại Việt Nam Julien Guerrier ẢNH: THU LOAN Từ những chia sẻ của các đại diện Canada, EU và Pháp có thể thấy một điểm chung nổi bật: trong bối cảnh thế giới đối mặt với nhiều bất định, ASEAN đang ngày càng được nhìn nhận như một trung tâm đối thoại và hợp tác quan trọng. Cùng với đó, Việt Nam được kỳ vọng sẽ tiếp tục đóng vai trò cầu nối, thúc đẩy các sáng kiến hợp tác khu vực và quốc tế, góp phần xây dựng một tương lai hòa bình, ổn định, thịnh vượng và lấy người dân làm trung tâm.
6 n Thứ Tư n Ngày 10/6/2026 KHOA GIÁO KHÔNG LƠ LÀ KHI RÀ SOÁT THÔNG TIN CÁ NHÂN Theo hướng dẫn từ Bộ GD&ĐT, trong quá trình làm thủ tục, nếu phát hiện bất kì sai sót nào liên quan đến họ, tên đệm, tên chính thức, ngày tháng năm sinh, đối tượng ưu tiên hay khu vực ưu tiên, thí sinh phải ngay lập tức báo cáo cho giám thị hoặc những người làm nhiệm vụ tại điểm thi để được ghi nhận và xử lí kịp thời. Đối với những trường hợp rủi ro như bị mất thẻ căn cước, căn cước công dân, hộ chiếu hoặc các giấy tờ cần thiết khác ngay trước giờ thi, thí sinh cần giữ bình tĩnh, báo cáo ngay cho Trưởng điểm thi để hội đồng xem xét, xác minh nhân thân và đưa ra phương án xử lí phù hợp, tuyệt đối không tự ý bỏ thi. Bộ GD&ĐT lưu ý các thí sinh phải có mặt tại phòng thi đúng thời gian quy định, tránh vội vàng gây ảnh hưởng đến trạng thái tâm lí khi làm bài thi. Thí sinh bắt buộc phải mang theo và xuất trình các giấy tờ tùy thân quan trọng bao gồm thẻ căn cước/căn cước công dân/hộ chiếu còn giá trị sử dụng, đi kèm với giấy báo dự thi do hội đồng tuyển sinh cấp. Khi bước vào phòng thi, thí sinh phải nghiêm túc ngồi đúng số báo danh. Về tư trang cá nhân, thí sinh chỉ được phép mang vào phòng thi những vật dụng nằm trong danh mục cho phép của quy chế, tuyệt đối không mang các thiết bị công nghệ thông tin hoặc thiết bị truyền tin vào khu vực thi. Trước khi bắt đầu thời gian làm bài, thí sinh có trách nhiệm ghi đầy đủ số báo danh lẫn thông tin cá nhân vào đề thi, giấy thi, phiếu trả lời trắc nghiệm và cả giấy nháp. Quy chế thi quy định rõ, thí sinh không được đánh dấu hoặc làm bất kì kí hiệu riêng nào trên bài làm, không được viết bằng bút chì ngoại trừ việc tô các ô trên phiếu trả lời trắc nghiệm, toàn bộ bài thi chỉ được sử dụng một màu mực duy nhất là màu xanh hoặc màu đen. Khi có hiệu lệnh hết giờ làm bài, tất cả thí sinh phải dừng bút ngay lập tức để bảo quản bài thi. Nộp bài thi tự luận, thí sinh phải ghi rõ số tờ giấy thi đã nộp và kí xác nhận vào phiếu thu bài. Thí sinh không làm được bài cũng bắt buộc phải nộp lại tờ giấy thi hoặc phiếu trả lời trắc nghiệm theo đúng quy định. BẢY NGUYÊN TẮC VÀNG Đối với bài thi theo hình thức trắc nghiệm, ngoài việc áp dụng các quy định chung nêu trên, thí sinh cần phải nắm vững và tuân thủ nghiêm ngặt bảy quy tắc kĩ thuật cốt lõi để bảo vệ quyền lợi cá nhân. Thứ nhất, thí sinh phải thực hiện bài làm hoàn toàn trên phiếu trả lời trắc nghiệm được in sẵn theo mẫu chuẩn của Bộ GD&ĐT. Thí sinh chỉ được sử dụng bút chì đen để tô các ô số báo danh, ô mã đề thi và các ô lựa chọn đáp án. Trong trường hợp tô nhầm hoặc muốn thay đổi câu trả lời, thí sinh cần phải dùng tẩy tẩy thật sạch vết chì ở ô cũ trước khi tiến hành tô kín ô lựa chọn mới. Thứ hai, thí sinh phải điền chính xác và đầy đủ mọi thông tin vào các mục trống ở phía trên của phiếu trả lời trắc nghiệm. Đặc biệt đối với mục số báo danh, thí sinh phải ghi đủ và tô đủ phần số, kể cả các chữ số “0” ở phía trước, đồng thời phải điền chính xác mã đề thi vào hai phiếu thu bài thi của phòng. Thứ ba, thí sinh phải chủ động kiểm tra kĩ lưỡng đề thi ngay sau khi được phát để bảo đảm đề có đủ số lượng câu hỏi, đủ số trang như đã ghi ở phần đầu và tất cả các trang của đề thi đều phải hiển thị cùng một mã đề thi duy nhất. Tiếp theo, thí sinh không được phép nộp bài thi trước khi hết giờ làm bài. Khi có hiệu lệnh hết giờ, thí sinh nộp phiếu trả lời trắc nghiệm cho giám thị và bắt buộc phải kí tên xác nhận vào cả hai phiếu thu bài thi để làm căn cứ pháp lí. Thứ năm, thí sinh chỉ được phép rời khỏi phòng thi sau khi các giám thị đã kiểm đếm đủ, chính xác số phiếu trả lời trắc nghiệm của toàn bộ phòng thi và có lệnh cho phép rời phòng thi. Tiếp đến là quy định dành riêng cho nhóm thí sinh chỉ dự thi môn thi thứ nhất trong bài thi tự chọn. Sau khi hoàn thành và nộp phiếu trả lời trắc nghiệm, thí sinh phải ra khỏi phòng thi và di chuyển trực tiếp về phòng chờ ra, lưu lại đó cho đến khi hết giờ làm bài của môn thi cuối cùng mới được rời khỏi khu vực thi. Lưu ý cuối cùng dành cho những thí sinh chỉ dự thi môn thi thứ hai trong bài thi tự chọn. Nhóm thí sinh này bắt buộc phải có mặt tại nơi gọi thí sinh vào phòng thi trước giờ phát đề thi ít nhất mười phút để làm công tác chuẩn bị ổn định chỗ ngồi. Khi có bất kì sự việc bất thường nào xảy ra tại điểm thi, thí sinh phải tuyệt đối tuân theo sự hướng dẫn, điều hành của giám thị cùng những người có trách nhiệm. BẢO MẬT ĐỀ THI Ở MỨC ĐỘ TỐI MẬT Công tác an ninh tại các điểm thi năm nay cũng được đẩy lên mức cao nhất. Ông Nghiêm Văn Bình, Trưởng phòng Quản lí thi và Kiểm định chất lượng giáo dục thuộc Sở GD&ĐT Hà Nội, khẳng định, điểm đặc biệt tại các hội đồng thi năm nay là ban tổ chức tăng cường tuyên truyền mạnh mẽ về công tác bảo mật đề thi. Tất cả các điểm thi sẽ có bảng thông báo nêu rõ đề thi thuộc danh mục bí mật Nhà nước mức độ tối mật, do đó mọi hành vi cố ý làm lộ đề thi đều sẽ bị xử lí nghiêm khắc theo quy định của pháp luật. Quy trình bảo quản và phát đề thi tại các phòng thi được thực hiện nghiêm ngặt theo đúng quy chế hiện hành. Tại phòng thi, trước khi tiến hành mở túi đề, giám thị bắt buộc phải công khai tình trạng niêm phong của các túi đề thi để toàn bộ thí sinh trong phòng trực tiếp chứng kiến. Giám thị thứ nhất có trách nhiệm giơ cao toàn bộ các túi đề thi để thí sinh quan sát rõ cả mặt trước và mặt sau còn nguyên vẹn nhãn niêm phong, đồng thời mời hai thí sinh đại diện bước lên xác nhận và kí biên bản chứng kiến. Khi có hiệu lệnh phát đề, hai giám thị cùng tiến hành mở bì đựng đề thi, kiểm tra lại số lượng đề. Nếu phát hiện có sự thừa, thiếu hoặc lẫn đề thi của môn khác, giám thị phải lập tức báo cáo với trưởng điểm thi để xử lí. Đề thi sau đó sẽ được phát lần lượt cho từng thí sinh theo đúng quy định. Sau khi nhận được đề thi, thí sinh phải đặt úp đề dưới giấy làm bài hoặc phiếu trả lời trắc nghiệm, tuyệt đối không được xem nội dung bên trong khi chưa có lệnh. Chỉ khi toàn bộ thí sinh trong phòng thi đã nhận đủ đề, giám thị mới cho phép lật đề để kiểm tra tình trạng lỗi in ấn, kiểm tra môn thi, mã đề và thực hiện các bước ghi thông tin theo hướng dẫn. NGHIÊM HUÊ Đúng 14 giờ chiều nay, 10/6, khoảng 1,2 triệu thí sinh trên cả nước có mặt tại các điểm thi để làm thủ tục dự thi. Hai ngày tới là thời điểm bước ngoặt, đòi hỏi sự tập trung tinh thần cao độ của cả thí sinh lẫn hội đồng coi thi, nhằm hướng tới một kì thi an toàn, nghiêm túc, minh bạch và đúng quy chế. 7 nguyên tắc vàng làm bài trắc nghiệm Đoàn công tác của Bộ GD&ĐT kiểm tra điểm thi Trường THPT Trần Đại Nghĩa, TP Cần Thơ ẢNH: MOET Trong suốt thời gian thí sinh làm bài, giám thị phải thường xuyên bao quát phòng thi, thực hiện đúng chức trách nhiệm vụ được giao, không được đứng quá gần thí sinh hoặc có bất kì hành vi hỗ trợ làm bài nào dưới mọi hình thức. Mọi thắc mắc của thí sinh chỉ được giải đáp công khai trong phạm vi quy định. Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Nội Nguyễn Văn Hiền lưu ý, giám thị phải đặc biệt cẩn trọng trong khâu mở túi đề thi, kiểm tra chính xác môn thi trước khi phát cho thí sinh. Đây là những thao tác nhỏ nhưng có ý nghĩa rất lớn trong việc bảo đảm an toàn và bảo mật đề thi. GẦN 1,2 TRIỆU THÍ SINH LÀM THỦ TỤC DỰ THI TỐT NGHIỆP THPT: Thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT năm 2025 ẢNH: NHƯ Ý
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==