GIÚP ĐỠ NHAU TRONG LÚC KHÓ KHĂN Đó là trường hợp của ca khúc Đoạn buồn đêm mưa, một trong những ca khúc ăn khách của dòng nhạc xưa: “Đêm nay trên phố mưa tơi bời/Lòng nghe bao nhớ nhung đầy vơi/Làm sao cho em vui? Còn ai cho em vui? Bằng môi trên đôi môi, ôi tuyệt vời…”. Đoạn buồn đêm mưa được biết đến là sáng tác của hai tác giả Tú Nhi và Vinh Sử. Tú Nhi là bút danh khi sáng tác nhạc của danh ca Chế Linh. Trong một lần trò chuyện với phóng viên Tiền Phong, danh ca Chế Linh giải thích, Tú Nhi có nghĩa là đứa trẻ khôi ngô, tuấn tú. “Tôi thích cái tên đó. Khi tôi còn nhỏ xíu, người trong làng thường bảo thằng bé này dễ thương”, ông nói. Trong dòng chảy hồi ức được chính Chế Linh chia sẻ công khai trên trang cá nhân, ông khẳng định, Đoạn buồn đêm mưa được Chế Linh viết năm 1968. "Bài hát này Chế Linh đã thu cho Hãng đĩa Việt Nam vào năm 1972 trong chủ đề Chế Linh Tình bơ vơ. Lúc đó chỉ gắn một cái tên duy nhất Tú Nhi, bởi bài hát này là của tôi, không phải của Vinh Sử”, ông nói. Lý do xuất hiện tên Vinh Sử trong ca khúc được danh ca, nhạc sĩ giải thích: “Sau khi Tình bơ vơ phát hành một thời gian dài, tôi đã đồng ý giúp đỡ Vinh Sử trong lúc ông ấy khó khăn”. Các nhạc sĩ của dòng nhạc xưa thường giúp đỡ nhau bằng cách cho đồng nghiệp đứng tên chung trong tác phẩm. Trường hợp Đoạn buồn đêm mưa cũng vậy. Sau này tình khúc của Tú Nhi có thêm Vinh Sử. Vinh Sử “kinh doanh” Đoạn buồn đêm mưa với các trung tâm ca nhạc. Chế Linh trải lòng: “Tôi không thấy có gì quan trọng lắm khi cho người bạn đứng tên”. Ông khẳng định: “Tôi không đả động đến xu nào trong quãng thời gian đó (từ lúc Vinh Sử đứng tên chung, kéo dài tới sau 1975), dù ông ấy vẫn thu tiền tác quyền của ca khúc này. Tôi biết nhưng tôi vẫn để ông ấy làm vì hoàn cảnh Vinh Sử lúc ấy khó khăn”. Chế Linh nhấn mạnh, ông từng công khai là cha đẻ của Đoạn buồn đêm mưa vài lần khi Vinh Sử còn sống và Vinh Sử chưa từng tranh cãi. Ca sĩ, nhạc sĩ khẳng định: “Tôi chưa từng bán, tặng hay cho đứt Đoạn buồn đêm mưa cho Vinh Sử. Cho nên BH Media nói mua từ nhạc sĩ Vinh Sử là không có giá trị vì Vinh Sử chưa từng sở hữu Đoạn buồn đêm mưa. Tôi đã xem qua một vài thông báo của BH Media, họ khẳng định là cơ sở duy nhất quản lý bài hát này. Việc này không chính xác. Là nhận láo, bừa bãi”. Nhà sưu tập nhạc xưa Phương Chánh Hùng bảo vệ danh ca Chế Linh. Ông nói: Đoạn buồn đêm mưa là của nhạc sĩ Tú Nhi. Trong kho sưu tầm nhạc xưa đồ sộ của ông vẫn còn album ra đời trước 1975 với chủ đề Chế Linh Tình bơ vơ, trong đó chỉ ghi tên một mình tác giả Tú Nhi ở ca khúc Đoạn buồn đêm mưa. Trong sáng tạo nghệ thuật, thương nhau, dìu dắt nhau bằng cách cho đứng tên chung trong tác phẩm, không phải cách nên làm do sẽ nảy sinh nhiều rắc rối. Nhạc sĩ Hoàng Trang là người đặt bút danh cho nhạc sĩ Hàn Châu. Cả hai đều nổi tiếng, có những ca khúc nhạc xưa ghi dấu ấn. Ngỏ hồn qua đêm từng được ghi đồng tác giả Chiết Giang (tức Hoàng Trang) - Hàn Châu. Nhiều khán giả yêu nhạc xưa từng đặt câu hỏi ai mới thực sự sinh nở Ngỏ hồn qua đêm? Nhà sưu tập nhạc xưa Phương Chánh Hùng kể: “Nhạc sĩ Hoàng Trang là con rể của ông Nguyễn Tất Oanh, chủ hãng đĩa Asia Sóng Nhạc ngày trước. Theo lời của ông Nguyễn Tất Phương, em vợ của Hoàng Trang, hiện đang sống ở Úc, khi viết Ngỏ hồn qua đêm ông Hoàng Trang không nghĩ bài đó “hot” nên lấy tên là Chiết Giang, một tỉnh ở Trung Quốc, sau này người ta viết sai chính tả thành Triết Giang”. Nhạc sĩ Hàn Châu từng trải lòng với phóng viên, ông không muốn đề cập câu chuyện này nữa vì người đặt bút danh cho ông đã mất. Nội tình chỉ ông và Hoàng Trang biết. Một nhạc phẩm khác, Hạ thương, cũng từng bị đặt câu hỏi: Hàn Châu hay Thanh Phương mới thực sự là tác giả? Nhạc sĩ Hàn Châu khẳng định, lời 1, lời 2 của Hạ thương đều do ông viết. Lời sau ông sửa cho hợp tuổi học trò, cũng như phù hợp hơn với thời gian, ngoài ra ông còn sửa mấy chỗ khác. Vì sao có tên Thanh P h ư ơ n g trong nhạc phẩm Hạ thương, Hàn Châu từng giải thích: “Thanh Phương là đàn em, em út, nên tôi để tên cho vui vậy thôi”. Trong làng văn nghệ, có những chuyện tưởng vui trước mắt nhưng lại mất vui về sau. HẾT “CẦM NHẦM” LẠI “ĐẶT HÀNG” Tác giả Lại nhớ người yêu, Cô Thắm về làng… trải qua một cuộc đời gian truân. Sau năm 1975, nhạc sĩ Giao Tiên dừng sáng tác 20 năm để toàn tâm toàn ý cho công cuộc mưu sinh. Ông lang bạt qua nhiều vùng đất và dừng chân ở Cam Ranh (Khánh Hòa). Đến năm 1990, nhạc sĩ xa rời âm nhạc và đời sống của làng giải trí bất ngờ phát hiện những đứa con tinh thần của ông không cánh mà bay sang người khác. Người ấy là nhạc sĩ Vinh Sử, sau này được mệnh danh “ông vua nhạc sến”. “Ông ấy đem nhạc của tôi đi bán cho các nhà sản xuất băng đĩa và lấy tên ông ấy”, nhạc sĩ Giao Tiên nhớ lại. Từ Cam Ranh ông lặn lội vào TPHCM tìm đến những địa chỉ sử dụng nhạc phẩm Giao Tiên bị Vinh Sử đánh cắp. Vinh Sử được mời tới làm việc. “Ông vua nhạc sến” giải thích cho những việc mình làm như sau: Vì yêu Giao Tiên nên ông mới làm vậy, để xem Giao Tiên bây giờ đang ở đâu? Nhà sưu tập nhạc xưa Phương Chánh Hùng cho biết: “Vinh Sử lấy nhạc của Giao Tiên nhiều nhất nhưng ông ấy cũng lấy của Đài Phương Trang, Mộng Long. Sau này cũng phải trả lại”. Ngoài việc “cầm nhầm” ca khúc, người được mệnh danh “ông vua nhạc sến” còn gắn tên mình lên những ca khúc đặt hàng. Phương Chánh Hùng kể tiếp: “Một số ca khúc gắn tên Vinh Sử là do ông ấy đi mua. Nhạc sĩ Hoài Linh là người được Vinh Sử đặt hàng rất nhiều”. Điều này có thể lý giải cho ca khúc Chuyện tình nàng La Lan: “Tôi xin kể ra đây/Chuyện một người sơn nữ đẹp/Đẹp như đóa hoa lan rừng/ Hương sắc ôi mặn nồng…”. Nhiều người từng cho rằng Chuyện tình nàng La Lan là sáng tác của Vinh Sử. Nhạc sĩ Hàn Châu bác bỏ. Ông khẳng định, chính ông mới là cha đẻ của ca khúc được yêu thích một thời. “Ngày đó Vinh Sử đặt hàng, bài về Thượng, về miền cao, nên tôi viết và để tên tôi”, ông từng giải thích. Chính sự rắc rối quanh những ca khúc “nhận vơ” làm ảnh hưởng không nhỏ tới hình ảnh của nhạc sĩ Vinh Sử. Nhà sưu tập nhạc xưa Phương Chánh Hùng chia sẻ: “Vinh Sử vốn là người làm giày dép nhưng có máu nhạc sĩ và có thực tài”. n 6-7/6/2026 www.tienphong.vn VĂN HÓA 13 CÓ MỘT THỜI NHẠC SĨ THƯƠNG NHAU, DÌU DẮT NHAU BẰNG CÁCH CHO ĐỒNG NGHIỆP CÙNG ĐỨNG TÊN TRONG CA KHÚC CỦA MÌNH. THỜI GIAN TRÔI QUA, BÀI HÁT ĂN KHÁCH MANG LẠI NGUỒN THU TỐT VÀ NHỮNG RẮC RỐI NẢY SINH. NGƯỜI CHO KÉ TÊN GIỜ ĐÂY LẠI MẤT CÔNG CHỨNG MINH TÁC PHẨM ẤY LÀ CỦA RIÊNG MÌNH; THẬM CHÍ, HỌ CÒN CHƯA TỪNG NHẬN ĐƯỢC MỘT ĐỒNG TÁC QUYỀN TỪ CÔNG SINH NỞ TÁC PHẨM. ĐÀO NGUYÊN Ngày trước, nhạc sĩ tên tuổi thường cho “đàn em” ké tên song cũng có trường hợp ngược lại, người chưa có tên nhờ “đàn anh” đứng tên chung, để tác phẩm dễ dàng tiếp cận công chúng. Một số ca khúc quen thuộc của nhạc sĩ Đài Phương Trang trước đây có tên nhạc sĩ Ngọc Sơn, người thầy của danh ca Giao Linh. “Ngọc Sơn là chú họ của Đài Phương Trang. Đài Phương Trang nhờ Ngọc Sơn đứng tên chung để lăng xê ca khúc”, nhà sưu tập nhạc xưa Phương Chánh Hùng giải thích. Nhưng sau này nhạc sĩ Ngọc Sơn đã trả lại ca khúc về chính chủ, thậm chí ông còn công khai việc này với báo chí, dù hoàn cảnh của nhạc sĩ Ngọc Sơn không dư dả và những ca khúc ông trả lại đều thuộc hàng “ăn khách”. Rắc rối thời nhạc sĩ Quang Lê và Lệ Quyên hát Đoạn buồn đêm mưa “nương tựa” Nhạc sĩ Vinh Sử đã ra đi nhưng những ồn ào ca khúc liên quan đến ông vẫn chưa dứt Băng đĩa trước năm 1975 ghi rõ Đoạn buồn đêm mưa là của nhạc sĩ Tú Nhi ẢNH: PHƯƠNG CHÁNH HÙNG CUNG CẤP
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==