12 n Thứ Tư n Ngày 20/5/2026 QUỐC TẾ ỦNG HỘ “LỢI ÍCH CỐT LÕI” CỦA NHAU Dù Bắc Kinh giữ lập trường trung lập với cuộc xung đột Nga - Ukraine, Tổng thống Putin khẳng định Trung Quốc và Nga ủng hộ “lợi ích cốt lõi” của nhau, đồng thời thúc đẩy các thỏa thuận năng lượng với nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới. Ông Ian Storey, nghiên cứu viên cao cấp tại Viện ISEAS-Yusof Ishak ở Singapore, nhận định: “Cuộc gặp thượng đỉnh giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ gửi thông điệp tới thế giới, rằng quan hệ đối tác chiến lược Trung - Nga vẫn là nền tảng trong chính sách đối ngoại của cả hai nước, và mọi nỗ lực của Mỹ nhằm chia rẽ họ đều sẽ thất bại”. Chuyến thăm của ông Putin diễn ra sau chuyến công du Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump tuần trước, vốn tạo hiệu ứng truyền thông tích cực nhưng không đạt được nhiều thỏa thuận thương mại lớn. Ông Tập mô tả quan hệ Trung - Mỹ là mối quan hệ của “ổn định chiến lược” - đối lập với khuôn khổ “cạnh tranh chiến lược” thời chính quyền cựu Tổng thống Mỹ Joe Biden. Thông qua việc đón tiếp các nhà lãnh đạo nước ngoài, Trung Quốc muốn củng cố hình ảnh như một trụ cột ổn định toàn cầu, trái ngược với những khó khăn mà Mỹ gặp phải trong việc chấm dứt chiến sự Nga - Ukraine và kiểm soát xung đột với Iran. Sau chuyến thăm Trung Quốc của ông Trump, Nhà Trắng cho biết hai bên đã đạt được đồng thuận về các vấn đề giúp tăng “tính ổn định” cho doanh nghiệp và người tiêu dùng toàn cầu. Đồng thời, việc Trung Quốc tăng cường hợp tác với các nước như Nga cũng củng cố thông điệp, rằng chính sách đối ngoại của Bắc Kinh là nhất quán và không bị bên ngoài chi phối, bất chấp áp lực từ phương Tây. “Kỳ vọng ông Tập gây áp lực buộc ông Putin chấm dứt chiến sự ở Ukraine là điều không thực tế. Ông Tập không có mức độ ảnh hưởng như vậy đối với ông Putin… Bắc Kinh sẽ tiếp tục hỗ trợ Mátxcơva về mặt ngoại giao tại Liên Hợp Quốc, hỗ trợ kinh tế và cung cấp công nghệ lưỡng dụng cho lực lượng vũ trang Nga”, ông Storey nhận định. Trung Quốc khẳng định chưa từng cung cấp vũ khí sát thương cho bất kỳ bên nào trong cuộc xung đột Nga - Ukraine và kiểm soát nghiêm ngặt việc xuất khẩu các mặt hàng lưỡng dụng. ĐƯỜNG ỐNG DẪN KHÍ QUAN TRỌNG Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Khôn cho biết, trong chuyến thăm của Tổng thống Putin lần này, hai nhà lãnh đạo sẽ trao đổi quan điểm về hợp tác trên mọi lĩnh vực, cũng như các vấn đề quốc tế và khu vực cùng quan tâm. Trong chuyến thăm trước đó của ông Putin tới Trung Quốc vào tháng 9/2025, Nga và Trung Quốc nhất trí xây dựng đường ống dẫn khí Sức mạnh Siberia 2, nhưng vẫn chưa đạt được thỏa thuận về giá cả. Tình trạng thiếu hụt nguồn cung năng lượng liên quan đến xung đột Iran có thể củng cố lập luận của Nga về tầm quan trọng của đường ống này như một nguồn cung khí đốt dài hạn. Tuy nhiên, Bắc Kinh được cho là vẫn theo đuổi chiến lược đa dạng hóa nguồn cung, bằng cách thúc đẩy thỏa thuận với cả Turkmenistan và Nga, một chuyên gia ngành năng lượng tại Bắc Kinh nói. Theo vị chuyên gia này, Trung Quốc có thể đạt được thỏa thuận khung với Nga về sản lượng cung cấp hằng năm và các điều khoản về sự linh hoạt, yếu tố mùa vụ, trong khi vấn đề giá cả sẽ để ngỏ. Đàm phán giá có thể kéo dài nhiều năm. Năm 2014, ông Tập từng công bố kế hoạch xây dựng tuyến đường ống thứ tư nối mỏ khí đốt khổng lồ Galkynysh của Turkmenistan với khu vực tây bắc Trung Quốc, nhưng dự án đến nay vẫn chưa hoàn tất do bất đồng về giá và sự phức tạp liên quan tới Uzbekistan, Kyrgyzstan và Tajikistan - các nước mà đường ống đi qua. Trung Quốc hiện vẫn là khách hàng mua dầu lớn nhất của Nga, bao gồm dầu vận chuyển qua đường ống và đường biển. Bất chấp các lệnh trừng phạt của phương Tây với dầu mỏ Nga, các nhà máy lọc dầu tư nhân của Trung Quốc vẫn thường xuyên mua dầu Nga và hầu hết thanh toán bằng nhân dân tệ. Các tập đoàn lọc dầu quốc doanh Trung Quốc gần đây cũng nối lại việc mua dầu sau khi Mỹ tạm thời nới lỏng trừng phạt. Năm 2025, Nga đồng ý cung cấp thêm 2,5 triệu tấn dầu mỗi năm cho Trung Quốc thông qua Kazakhstan. “Về nguyên tắc, chúng tôi đã đạt được mức độ đồng thuận rất cao liên quan tới việc tiến thêm một bước nghiêm túc, thực sự là rất lớn, trong hợp tác ở lĩnh vực dầu khí. Nếu chúng tôi có thể hoàn tất các thỏa thuận này trong chuyến thăm, tôi sẽ rất hài lòng”, ông Putin phát biểu với báo giới ngày 9/5. BÌNH GIANG (theo Reuters) Trung Quốc và Nga coi chuyến thăm của Tổng thống Nga Vladimir Putin tới Trung Quốc ngày 19-20/5 là minh chứng mới cho quan hệ đối tác “trong mọi điều kiện thời tiết”, bất chấp việc phương Tây thúc ép Bắc Kinh gây sức ép buộc Mátxcơva chấm dứt chiến dịch quân sự ở Ukraine. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Điện Kremlin ngày 8/3/2025 ẢNH: XINHUA Trợ lý Điện Kremlin Yury Ushakov cho biết, Tổng thống Vladimir Putin đến Trung Quốc cùng một phái đoàn cấp cao bao gồm các quan chức, bộ trưởng và người đứng đầu các công ty lớn của Nga. Khoảng 40 văn kiện song phương dự kiến s ẽ được ký kết trong chuyến thăm, bao gồm một tuyên bố chung về việc làm sâu sắc thêm quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước, theo hãng tin Nga RT. Nga-Trung Quốc gửi thông điệp chiến lược Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 18/5 (giờ Mỹ), Tổng thống Trump cho biết, ông đã chỉ thị quân đội Mỹ “không thực hiện cuộc tấn công theo kế hoạch vào Iran trong ngày mai, nhưng vẫn phải chuẩn bị sẵn sàng để tiến hành một cuộc tấn công toàn diện, quy mô lớn vào Iran, bất cứ lúc nào, trong trường hợp không đạt được một thỏa thuận chấp nhận được”. Theo ông Trump, việc hoãn cuộc tấn công được thực hiện theo yêu cầu của lãnh đạo Qatar, Ả-rập Xê-út và Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất, với lý do “một thỏa thuận sẽ được thực hiện, một thỏa thuận chấp nhận được với Mỹ cũng như tất cả các quốc gia ở Trung Đông và xa hơn”. Thông tin chi tiết về thỏa thuận chưa được tiết lộ. Bài đăng của ông Trump được đưa ra sau khi người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei tuyên bố, quan điểm của Tehran đã được “truyền đạt đến phía Mỹ thông qua Pakistan”, nhưng không cung cấp chi tiết. Iran vẫn giữ thái độ cứng rắn trong các tuyên bố được phát trên truyền thông nhà nước sau thông báo của ông Trump, cảnh báo Mỹ và các đồng minh không nên phạm thêm bất kỳ “sai lầm chiến lược hay tính toán sai lầm” nào trong việc tấn công Iran, đồng thời khẳng định lực lượng vũ trang Iran “được chuẩn bị kỹ lưỡng và mạnh mẽ hơn trước đây”. Bộ Tư lệnh Khatam al-Anbiya của Iran tuyên bố, lực lượng vũ trang nước này “sẵn sàng nổ súng” trong trường hợp Mỹ nối lại tấn công, theo hãng thông tấn Iran Tasnim. “Bất kỳ hành động gây hấn nào mới cũng sẽ bị đáp trả nhanh chóng, dứt khoát, mạnh mẽ và trên diện rộng”, chỉ huy Bộ Tư lệnh Khatam alAnbiya, ông Ali Abdollahi, nói. Một nguồn tin Pakistan xác nhận, Islamabad đã chia sẻ đề xuất mới nhất với Washington, nhưng “tiến trình gặp nhiều khó khăn”. Các bên “liên tục thay đổi mục tiêu”, nguồn tin Pakistan cho biết, và nói thêm “chúng ta không còn nhiều thời gian”. Đề xuất hòa bình mới, theo mô tả của một nguồn tin, dường như tương tự ở nhiều khía cạnh với đề xuất trước đó của Iran, mà ông Trump tuần trước bác bỏ là "vô nghĩa". Cuộc đàm phán sẽ tập trung trước tiên vào việc chấm dứt chiến tranh, mở lại eo biển Hormuz - tuyến đường cung cấp dầu mỏ quan trọng mà Iran đã phong tỏa, và dỡ bỏ các lệnh trừng phạt hàng hải. Các vấn đề gây tranh cãi xung quanh chương trình hạt nhân và làm giàu uranium của Iran sẽ được hoãn lại đến các vòng đàm phán sau. Nguồn tin cấp cao của Iran hôm 18/5 nói rằng, Mỹ đã đồng ý giải phóng một phần tư số tiền bị đóng băng của Iran (tổng cộng hàng chục tỷ đô la) đang được giữ trong các ngân hàng nước ngoài. Nguồn tin Iran cũng nói rằng, Washington đã thể hiện sự linh hoạt khi đồng ý cho phép Iran tiếp tục một số hoạt động hạt nhân hòa bình dưới sự giám sát của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế. Mỹ còn được cho là đã đồng ý miễn trừ các lệnh trừng phạt dầu mỏ đối với Iran trong khi các cuộc đàm phán đang diễn ra. Tuy nhiên, một quan chức Mỹ giấu tên nói rằng, những thông tin này là sai sự thật. MINH HẠNH (theo Reuters) Ông Trump tuyên bố hoãn tấn công Iran để đàm phán Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Mỹ đã tạm dừng kế hoạch tấn công Iran ngày 19/5 (giờ địa phương) để mở đường cho các cuộc đàm phán về một thỏa thuận chấm dứt chiến tranh, sau khi Iran gửi một đề xuất hòa bình mới tới Washington. Cờ Iran giữa đống đổ nát của một đồn cảnh sát ở Tehran ngày 3/3/2026 ẢNH: AP
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==