80% PHẢI HUY ĐỘNG NGOÀI NGÂN SÁCH Mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số trong giai đoạn 2026-2030 đang đặt ra bài toán rất lớn về huy động nguồn lực cho nền kinh tế. Theo Bộ Tài chính, tổng nhu cầu vốn cho giai đoạn này ước tính khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, trong đó ngân sách nhà nước chỉ đáp ứng khoảng 20%, còn lại tới 80% phải đến từ khu vực ngoài nhà nước. Trong bối cảnh dư địa chính sách tiền tệ ngày càng thu hẹp, yêu cầu đa dạng hóa nguồn vốn, đặc biệt là vốn trung và dài hạn, trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Năm 2025, thị trường tài chính ghi nhận mức huy động kỷ lục hơn 1,15 triệu tỷ đồng, trong đó trái phiếu chiếm trên 1 triệu tỷ đồng và cổ phiếu đạt hơn 150.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, con số này vẫn chưa tương xứng với nhu cầu vốn khổng lồ của nền kinh tế. Một điểm đáng lưu ý là sự mất cân đối giữa tăng trưởng tín dụng và huy động vốn trong hệ thống ngân hàng. Theo Ngân hàng Nhà nước, cuối năm 2024, tín dụng tăng 19,07% trong khi huy động vốn chỉ tăng khoảng 14,5%. Đến cuối tháng 3, tín dụng tăng khoảng 2,45% nhưng huy động mới đạt 0,31%. Điều này tiềm ẩn rủi ro thanh khoản và cho thấy hệ thống ngân hàng đang chịu áp lực lớn trong việc cung ứng vốn. Dù ngành ngân hàng cam kết tiếp tục đáp ứng nhu cầu vốn cho nền kinh tế, nhưng nếu phụ thuộc quá lớn vào tín dụng ngân hàng, mô hình tăng trưởng sẽ thiếu bền vững. Vì vậy, phát triển thị trường vốn, đặc biệt là các kênh huy động trung và dài hạn, trở thành hướng đi tất yếu. Thời gian qua, dù đã có nhiều giải pháp nhằm nâng hạng thị trường chứng khoán, quy mô thị trường này vẫn còn hạn chế. Nếu loại trừ trái phiếu ngân hàng, thì trái phiếu doanh nghiệp mới chỉ chiếm khoảng 20%, cho thấy sự mất cân đối trong huy động vốn trung và dài hạn. Bà Phạm Thị Thanh Tâm - Phó Vụ trưởng Vụ Các định chế tài 2 n Thứ Ba n Ngày 21/4/2026 THỜI SỰ Chi đúng, chi hiệu quả là tiết kiệm Cách nào huy động 38,5 triệu tỷ đồng cho tăng trưởng 2 con số? THU NGÂN SÁCH CẦN ĐẶT TRONG TỔNG THỂ MỤC TIÊU PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG Chiều 20/4, thảo luận tại Quốc hội về tình hình phát triển kinh tế - xã hội, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và mục tiêu quốc gia về bình đẳng giới năm 2025, đại biểu Quốc hội Trần Văn Lâm (đoàn Bắc Ninh) nêu rõ, tiết kiệm là yêu cầu mang tính nguyên tắc, có ý nghĩa xuyên suốt trong mọi lĩnh vực của đời sống kinh tế xã hội. Đối với quản lý ngân sách nhà nước, yêu cầu này càng phải được quán triệt một cách bài bản, nghiêm túc và thực hiện thực chất hơn, bởi đây là lĩnh vực trực tiếp gắn với việc phân bổ, sử dụng các nguồn lực hữu hạn của quốc gia. Theo ông Lâm, thời gian qua, Chính phủ đã thường xuyên nhấn mạnh và triển khai nhiều giải pháp nhằm tăng cường tiết kiệm trong quản lý thu, chi ngân sách, đặc biệt là đẩy mạnh tăng thu, đồng thời cắt giảm chi thường xuyên để chuyển sang chi đầu tư. “Quan điểm mục tiêu này ở góc nhìn hẹp có vẻ đúng và cần thiết. Tuy nhiên, theo tôi, vấn đề cốt lõi cần đặt ra là trong điều kiện nguồn lực có hạn, làm thế nào để thu chi ngân sách đạt được hiệu quả cao nhất, tối ưu nhất cho phát triển kinh tế xã hội đất nước”, ông Lâm nêu. Theo đại biểu đoàn Bắc Ninh, về thu ngân sách, việc tăng thu, thậm chí thu vượt dự toán trong bối cảnh trước đó thất thu, tỉ lệ huy động vào ngân sách chưa đạt mục tiêu, là một tín hiệu tích cực, góp phần tạo thêm nguồn lực cho chi. Tuy nhiên, thu ngân sách cũng cần được đặt trong tổng thể mục tiêu phát triển bền vững. Nếu việc tăng thu làm triệt tiêu động lực sản xuất kinh doanh, thu hẹp khu vực kinh tế hoặc phát sinh những vấn đề xã hội ảnh hưởng đến tiềm năng tăng trưởng trong dài hạn thì hiệu quả của việc tăng thu đó cần được nhìn nhận lại một cách thấu đáo. Thực tiễn thời gian qua cho thấy việc Quốc hội quyết định miễn, giảm thuế, phí, sử dụng các khoản thu một cách hợp lý đã góp phần quan trọng giúp nền kinh tế đất nước ổn định, vượt qua những giai đoạn khó khăn do dịch bệnh, biến động quốc tế hay đứt gãy chuỗi cung ứng. Vì vậy, vấn đề đặt ra không chỉ là tăng thu mà là tăng thu như thế nào, ở lĩnh vực nào, ở khu vực nào để vừa bảo đảm nguồn lực ngân sách vừa nuôi dưỡng nguồn thu, thúc đẩy phát triển lâu dài. “Tôi đặc biệt đánh giá cao đề xuất mới nhất của Chính phủ trình Quốc hội ngay tại kỳ họp lần này về việc sửa đổi một số điểm ở các luật thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp để hỗ trợ cho hộ cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ quy mô nhỏ trước những tác động bất lợi của tình hình kinh tế thế giới hiện nay. Đây là chủ trương đúng, cần tiếp tục phát huy để bảo đảm hài hòa giữa mục tiêu kinh tế và mục tiêu xã hội trong chính sách thu”, ông Lâm nêu rõ. “KHÔNG PHẢI CỨ CHI ÍT ĐI LÀ TIẾT KIỆM” Về chi ngân sách, theo đại biểu Trần Văn Lâm, việc chủ trương cắt giảm chi thường xuyên để tăng chi đầu tư trong một mức độ hợp lý có thể mang lại hiệu quả tích cực. Tuy nhiên, nếu nhìn tổng thể, cần cân nhắc thận trọng trên ba khía cạnh sau: Thứ nhất, chi thường xuyên chủ yếu là chi cho con người, cho các lĩnh vực thiết yếu như y tế, giáo dục, văn hóa, xã hội, khoa học và công nghệ. Đây là những lĩnh vực quyết định trực tiếp đến chất lượng nguồn nhân lực, đến năng suất lao động và năng lực đổi mới sáng tạo của nền kinh tế, tức là các yếu tố tạo nên tăng trưởng về chất, tăng trưởng chiều sâu. Trong khi đó, chi đầu tư công thường tác động trước hết đến quy mô nền kinh tế, tạo tăng trưởng về lượng, về bề rộng. Do đó, nếu chỉ chú trọng tăng chi đầu tư mà chưa quan tâm đúng mức đến chi thường xuyên cho các lĩnh vực nền tảng thì có thể làm suy giảm động lực phát triển bền vững trong dài hạn. Thứ hai, tiết kiệm chi thường xuyên là cần thiết nhưng cần làm rõ thế nào là tiết kiệm. Việc cắt giảm mang tính cơ học theo Đại biểu Quốc hội Trần Văn Lâm (đoàn Bắc Ninh) nhấn mạnh: “Không phải cứ chi ít đi là tiết kiệm mà chi đúng, chi hiệu quả mới là tiết kiệm. Không phải tăng thu bằng mọi giá mà là nuôi dưỡng nguồn thu bền vững cho nền kinh tế. Mỗi đồng thu chi ngân sách phải đúng chỗ, hợp thời, tạo ra giá trị thực cho phát triển nhanh và bền vững của đất nước, đó mới là tiết kiệm nhất”. Mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số giai đoạn 2026-2030 đòi hỏi lượng vốn khổng lồ, trong khi nền kinh tế vẫn phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng. Phát triển thị trường vốn trở thành yêu cầu mang tính “sống còn”. Đại biểu Quốc hội Trần Văn Lâm phát biểu tại Quốc hội ngày 20/4 ẢNH: NHƯ Ý “Nghịch lý là trong nhiều trường hợp càng tăng đầu tư thì nguy cơ lãng phí càng lớn. Nếu tiết kiệm chi thường xuyên nhưng lại dồn nguồn lực vào các dự án kém hiệu quả, chậm triển khai và không phát huy được công năng sau đầu tư thì đó lại là sự lãng phí lớn hơn”. Đại biểu Quốc hội TRẦN VĂN LÂM (đoàn Bắc Ninh) QUAÛNG CAÙO PHAÙT HAØNH Haø Noäi: ÑT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TPHCM: ÑT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giôø haønh chính (024)39439664 Ngoaøi giôø 0912033213 (Thu Hieàn) n Thieát keá : QUANG HUY n Giaù: 5.500 ñoàng n Ban ñaiï dienä taiï thanø h pho á Ho à Chí Minh: 384 Nam Kyø Khôiû Nghóa, P.Xuanâ Hoa-ø TPHCM. ÑT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï mienà Trung: 339 Leâ Thanh Nghò, P.Hoaø Cöônø g; 19 Ngoâ Gia Tö,ï P.Haiû Chauâ , TP Ña ø Nanü g, ÑT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban ñaiï dienä taiï Bacé Trung Bo:ä 21 Ho à Xuanâ Höông, P.Thanø h Vinh, tænh Ngheä An. ÑT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban ñaiï dienä taiï ÑBSCL: 103 Tranà Vanê Hoaiø , P.Ninh Kieuà , TP Canà Thô. ÑT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Nguyenâ - Nam Trung Bo:ä 52 Tranà Nhatä Duatä , P.Buonâ Ma Thuotä , Ñaké Laké , ÑT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, ñöônø g 2/4, P. Bacé Nha Trang, tænh Khanù h Hoaø . SÑT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Bacé Bo:ä 64 ñöônø g Ly ù Tö ï Tronï g, P.Yenâ Baiù , tænh Laoø Cai. ÑT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Ñonâ g Bacé Bo:ä So á 18 Le â Thanh Nghò, P.Haï Long, tænh Quanû g Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Toøa soaïn: 15 Hoà Xuaân Höông, P.Hai Baø Tröng vaø D29 Phaïm Vaên Baïch, P.Caàu Giaáy, Haø Noäi. ÑT: 3943 4031 - 38227525 E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn, ISSN 0866-0827 Website: www.tienphong.vn n Toång Bieân taäp: PHUØNG COÂNG SÖÔÛNG n Phoù Toång Bieân taäp: Nguyeãn Ngoïc Tieán, Traàn Thò Thu Haø n In taiï : Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 1, Cty in baoù Nhanâ Danâ Ña ø Nanü g, Cty TNHH MTV in Ñaé êkê Laké , Xöônû g in Quanâ khu IV, Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 2, TPHCM THẢO LUẬN VỀ THỰC HÀNH TIẾT KIỆM, CHỐNG LÃNG PHÍ: Thị trường trái phiếu lại là công cụ phù hợp để huy động vốn trung và dài hạn. Vì vậy, theo ông Nguyễn Bá Hùng - chuyên gia kinh tế trưởng của Ngân hàng Phát triển châu Á tại Việt Nam, nếu phát triển cân đối giữa tín dụng ngân hàng và thị trường trái phiếu, Việt Nam không chỉ huy động hiệu quả hơn các nguồn lực cho tăng trưởng, mà còn góp phần giảm áp lực lên hệ thống ngân hàng và nâng cao tính ổn định của thị trường tài chính.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==