Dương Thụy vẽ liên tục mỗi ngày, bằng nhiều chất liệu khác nhau, trong những trạng thái suy tư biến đổi. Âm thanh réo rắt, những giai điệu của bóng tối bất chợt bật sáng, cùng niềm hy vọng âm thầm tạo nên nguyên tính nghệ thuật mang dấu ấn riêng biệt. Dương Tôn Quốc Thụy, thường được biết đến với tên Dương Thụy, sinh năm 1977 tại Nha Trang. Anh tốt nghiệp Đại học Kiến trúc TPHCM, từng là một kiến trúc sư vững vàng trong nghề nghiệp, nhưng rồi rời bỏ con đường chuyên môn chính thức để dấn thân vào thế giới hội họa, theo đuổi đam mê và song hành nghệ thuật đương đại. Dương Thụy miệt mài rèn luyện, trở thành một nghệ sĩ đường phố, họa sĩ màu nước trực họa, rong ruổi qua nhiều vùng đất châu Âu. Những bức phong cảnh của anh mang vẻ đẹp lấp lánh, nằm trên ranh giới giữa thực tại và ảo vọng, giữa cảnh vật bên ngoài và những chuyển động bất an bên trong tâm thức. Nhìn những bức ký họa phong cảnh của Dương Thụy trong tinh thần Landscape Study, tôi nhận ra phong cảnh không còn đơn thuần là núi, sông, ngôi nhà, cây cỏ, khuôn mặt, dáng dấp thể xác hay đường chân trời. Cảnh vật trở thành không gian được quan sát, suy tư và tái cấu trúc qua cảm nhận cá nhân. Ở đó, hình và nền, đặc và rỗng, cái hữu hình của thiên nhiên và cái vô hình của tâm thức luôn âm thầm đối thoại. Tôi xem tranh Dương Thụy như bị ám ảnh bởi vô vàn hình hài cách điệu, những cấu trúc phá vỡ, những dấu vết của đời sống hiện sinh. Chúng đi suốt hành trình sáng tác của anh, từ những góc phố đa dạng đến các phong cảnh tưởng tượng ngày đêm pha trộn, từ thiên nhiên hiện hữu đến vùng ký ức không ngừng tái hiện. Về sau, Dương Thụy trải nghiệm nhiều chất liệu khác như acrylic, sơn dầu, gouache, báo cũ, bao bì, hóa đơn, giấy vụn và những vật thể đời thường. Tôi từng chứng kiến anh vẽ trên một chiếc áo trắng mới tinh, rồi sử dụng cả một chiếc quần què, đôi đũa tre, tấm áo vải mục nát, viên đạn đồ chơi, những mảnh báo vụn, hóa đơn, chứng từ - những thứ tưởng như ngẫu nhiên, tiện tay vứt bỏ lại được anh lượm nhặt, đưa vào tác phẩm. Tôi nghĩ, ở đây, Dương Thụy không chỉ tìm kiếm khả năng tái tạo tính vật chất cho hội họa. Những vật thể ấy còn mang theo dấu vết của con người, thời gian và đất trời. Chúng kích hoạt những liên tưởng, mở ra vũ trụ của đời sống, theo tinh thần Combine Painting - hội họa kết hợp. Từ đó, bức tranh không còn bị giới hạn trong mặt phẳng thuần túy. Nó dần trở thành cấu trúc mở, nơi màu sắc, vật liệu và dấu tích đời thường cùng tồn tại, va đập, chuyển hóa. Vật liệu không còn là thứ trang trí bên ngoài, không bị biến thành yếu tố sáo rỗng. Chúng mang theo đời sống riêng, khiến tranh Dương Thụy giống giấc mơ hiện thực vẫn đang tiếp diễn. Hầu hết người xem khi đứng trước tranh anh đều có cảm giác xa xôi, lạc đàn. Nhưng chính cái lạc ấy lại mở ra vô vàn khả thể sáng tạo. Mỗi bức tranh là bố cục khác biệt, cảm ứng riêng, sắc thái không lặp lại. Sự khác biệt tạo nên năng lượng riêng cho từng tác phẩm, khiến chúng không bị quy về công thức tạo hình cố định. Đặc biệt, Dương Thụy đã dành suốt 4 năm miệt mài theo đuổi loạt tác phẩm Di Chứng. Từ cõi âm u tối tăm đến sự áp lực bên trong, từ co rút hình thể đến suy tưởng về tội ác nhân loại, anh đưa vào tranh các vấn đề chính trị, văn hóa, sự chia cắt và chiến tranh. Vết thương hiện diện trong tác phẩm bằng nhiều hình thức, trạng thái, nhiều tầng biểu đạt. Trước hết, đó có thể là hành trình tự giải phóng người nghệ sĩ thông qua việc tái hiện tổn thương. Nhưng khi tác phẩm bước ra khỏi thế giới riêng của người sáng tạo, nó lại mở ra cho người xem tính giao thoa, trải nghiệm khác: sự đối diện với đau khổ, khả năng tái sinh, sự hiện diện con người sau những đổ vỡ. Tôi đã ngợp lặn, chúi nhủi khi đứng trước bao tổn thương hiện diện trong tranh Dương Thụy. Cảm giác ấy không chỉ đến từ hình ảnh, mà còn từ sức nặng trí tưởng đã mất, nhưng vẫn chưa biến mất hoàn toàn. Có lẽ, trong hành trình ấy, Dương Thụy vẽ để thanh tẩy, gạt bỏ mọi dấu vết đau khổ ra khỏi chính mình. Nhưng sự thanh tẩy không đồng nghĩa với xóa bỏ ký ức. Nó mở ra khả năng nhìn lại lịch sử, thời sự thân phận con người bằng ngôn ngữ hội họa. Từ sự giải thoát cá nhân, tác phẩm hướng tới một ý nghĩa cộng đồng, nơi những vết thương riêng được trở thành ký ức chung cho nhân loại. Nhìn vào cách tổ chức bố cục trong tranh Dương Thụy, tôi nhận ra một tư duy logic của kiến trúc. Anh chú trọng cấu trúc không gian, chiều sâu, khối màu, đường chân trời và sự cộng hưởng của ánh sáng với thị giác. Đôi khi, những khoảng trống xuất hiện nhịp điệu của thanh âm, làm bật lên cái vô hình trong hội họa. Tôi cảm nhận tranh Dương Thụy có hai phương diện luôn đan xen. Một mặt là tư duy kiến tạo. Con người luôn hiện diện trong không gian tranh, nhưng không nhất thiết mang hình hài rõ rệt. Họ xuất hiện trong vùng sáng chưa tắt, khoảng trống biết lên tiếng, trong vệt màu gợi nhớ ai đó từng đi qua. Dường như, ở tầng sâu vô thức, Dương Thụy vẫn mong chờ người xem bước vào thế giới của mình, trở về cõi riêng, nơi họ có thể gặp lại ký ức và nỗi buồn cá nhân tưởng đã vắng mặt. Mặt khác là tư duy triết học nghệ thuật, nơi trí tưởng tượng không ngừng đặt câu hỏi về cách con người nhìn nhận thế giới. Điểm thú vị trong tranh Dương Thụy chính là sự giao thoa giữa kiến trúc và hội họa: nền tảng kiến trúc tạo ra cấu trúc không gian, còn hội họa làm cho cấu trúc ấy biến đổi, trở nên bất định và giàu cảm xúc hơn. n 14-15/11/2026 www.tienphong.vn VĂN HÓA 9 HỌA SĨ DƯƠNG THỤY ĐẾN VỚI HỘI HỌA NHƯ BƯỚC VÀO VÙNG ĐẤT MÊ TÍN. ANH BỊ THÔI MIÊN, CUỐN HÚT, ÁM NHẬP VÀO TRANH CÁCH KỲ LẠ, LUÔN Ở TRONG TRẠNG THÁI LƠ LỬNG GIỮA HIỆN THỰC VÀ VÔ THỨC. ANH VẼ MÀ DƯỜNG NHƯ KHÔNG CẦN NGHĨ TRƯỚC MÌNH SẼ VẼ GÌ, CŨNG KHÔNG CHỦ TÂM TÌM KIẾM MỘT PHONG CÁCH RIÊNG. CHÍNH SỰ ĐI LẠC ẤY ĐÃ MỞ RA CON ĐƯỜNG SÁNG TẠO CỦA ANH. HUỲNH LÊ NHẬT TẤN Một số tác phẩm của Dương Thụy KÍNH LĂNG Ca sĩ Mỹ Linh vừa kể một câu chuyện thu hút người theo dõi trên trang cá nhân của chị. Sau một ngày hết sức bận rộn, nào học ngoại ngữ, tập gym, tập luyện cho một chương trình quan trọng, chị trở về nhà lúc 6 giờ tối, khi phố xá đông nghẹt nhưng Mỹ Linh phải ứng phó hàng loạt cuộc gọi qua Facebook. Chị tắt cuộc gọi để tập trung lái xe song vẫn không yên. Phía bên kia tiếp tục gọi khoảng chục lần nữa mới dừng. Sau đó, chị nhận được tin nhắn “Hết yêu Mỹ Linh rồi”. Mỹ Linh hỏi làng Facebook: “Nếu yêu mà cứ phải trả lời điện thoại hỏi thăm lúc đang lái xe thì làm sao??? Mình biết làm thế nào?”. Câu chuyện của Mỹ Linh cũng chỉ là một trong vô số tình huống khiến sao Việt luống cuống trong hành xử với người hâm mộ. Ca sĩ Lam Trường từng kể những kỷ niệm dở khóc dở cười thời hoàng kim. Từng có fan nữ bồng con đến nhà Lam Trường, để con biết mặt bà nội (mẹ của Lam Trường). Giọng ca Tình thôi xót xa vừa về đến nhà đã bị mẹ la: “Con sống kiểu gì vậy? Tại sao con giấu không cho má biết những chuyện thế này?”. Yêu thần tượng đến mức muốn con của mình nhận mẹ của thần tượng là… bà nội, cũng thật làm khó Lam Trường. Không chỉ thế, anh còn bị fan nữ trộm mất bàn chải đánh răng. Lại có fan cuồng bị bắt vì hành vi trộm cắp tài sản, tại cơ quan công an, fan cuồng khai tên là Tiêu Lam Trường - tên thật của thần tượng. Yêu thần tượng và nảy sinh thói kiểm soát thần tượng là thực tế đã và đang diễn ra. Chỉ cần thần tượng làm trái ý muốn của họ, họ bèn thoát fan, thậm chí trở thành kẻ chống đối, antifan. Đó là trường hợp của Như Quỳnh. Giọng ca Người tình mùa đông thường tổ chức những đại nhạc hội vào dịp cuối năm ở Nhà hát Hoà Bình (TPHCM). Khách mời thường là những gương mặt gạo cội và ngôi sao đang lên của dòng nhạc trữ tình quê hương. Có lần, Như Quỳnh mời “đàn em” Tố My. Một số fan của giọng ca Người tình mùa đông phản ứng gắt. Họ bày tỏ thái độ hết yêu thích, hết ủng hộ Như Quỳnh. Bởi ca sĩ Tố My từng bị fan của Như Quỳnh chỉ trích vì “copy” phong cách Như Quỳnh. Ca sĩ Mạnh Quỳnh cũng rơi vào trường hợp tương tự. Người hâm mộ muốn anh mãi chung thuỷ với Phi Nhung (dù Phi Nhung đã về miền mây trắng), không được hát cùng nữ ca sĩ khác trên sân khấu. Ý muốn ấy của người hâm mộ từng khiến Mạnh Quỳnh buồn. Nghệ sĩ mong muốn được tự do trong sáng tạo nghệ thuật, việc khán giả can thiệp thô bạo vào hành trình này luôn khiến họ cảm thấy không thoải mái. Người đang sở hữu lượng fan hùng hậu, lại chịu chơi, chịu chi, sẵn sàng “đu” cùng thần tượng mọi nơi, mọi chốn chính là Soobin Hoàng Sơn. Mới đây, anh sang Úc dự sự kiện của thương hiệu thời trang Chanel, fan của anh cũng “đu” theo để tiếp sức. Nhưng Soobin cũng phải đối mặt những câu chuyện khó xử với người hâm mộ. Lực lượng fan của Soobin và lực lượng fan của Sơn Tùng M-TP luôn ở tình trạng “cơm không lành, canh không ngọt”. Chính cha của Soobin, NSND Huỳnh Tú, từng bày tỏ lo lắng trước cuộc đua không nể mặt nhau của hai lực lượng fan khổng lồ này. Khi concert ăn nên làm ra thì không chỉ nghệ sĩ hay ê-kip sản xuất chương trình phải không ngừng học hỏi, đổi mới mà chính người hâm mộ cũng cần học cách yêu thương văn minh. MIU MIU Học yêu DƯƠNG THỤY ĐI LẠC TÌM THẤY KHOẢNG TRỐNG
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==