Báo Tiền Phong số 296

3 n Thứ Sáu n Ngày 23/10/2026 THỜI SỰ LÀM RÕ VIỆC ÁP DỤNG BẢNG GIÁ ĐẤT VÀ HỆ SỐ ĐIỀU CHỈNH Tiếp tục chương trình kỳ họp, ngày 22/10, các đại biểu thảo luận ở tổ về các dự án Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Phát biểu thảo luận, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nêu rõ, với dự án Luật Đất đai, việc sửa đổi lần này cần hướng tới xây dựng một đạo luật quy định khung nguyên tắc, kết hợp với cơ chế linh hoạt, bảo đảm tính ổn định, tránh phải sửa đổi liên tục. Liên quan đến bảng giá đất, theo ông, cần nghiên cứu chu kỳ ổn định khoảng 5 năm hoặc cơ chế linh hoạt hơn; công bố sớm cơ chế điều chỉnh trong kỳ khi có biến động lớn. Việc xác định giá đất phải được kiểm tra độc lập, công khai phương pháp và dữ liệu đầu vào. Cho biết Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh yêu cầu phải quản lý thống nhất dữ liệu về các thửa đất đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bảo đảm thông tin được cập nhật đầy đủ, liên thông và có thể tra cứu. “Không thể để tình trạng giấy chứng nhận đã cấp nhưng cơ quan quản lý không nắm được đầy đủ thông tin, dẫn đến khó khăn trong quản lý chuyển nhượng, thế chấp và các giao dịch khác”, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ. Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị làm rõ việc áp dụng bảng giá đất và hệ số điều chỉnh trong tính toán tiền bồi thường, tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, tránh tình trạng giá đất bị đẩy lên theo nhau, gây biến động bất hợp lý. Đồng thời, cần xây dựng cơ sở dữ liệu giá đất quốc gia, liên thông và cập nhật thường xuyên, bảo đảm chất lượng dữ liệu. BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ, TÁI ĐỊNH CƯ HOÀN THÀNH TRƯỚC KHI GIAO ĐẤT Nội dung quan trọng khác được Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh là việc hoàn thiện quy định về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, bảo đảm quyền của người dân và hiệu quả thực hiện dự án. Đối với cơ chế Nhà nước thu hồi phần diện tích đất còn lại khi nhà đầu tư đã thỏa thuận được từ 75% diện tích đất hoặc số hộ sử dụng đất trở lên, theo Chủ tịch Quốc hội, cần thiết kế các điều kiện chặt chẽ, bảo đảm giá thỏa thuận hợp lý và bảo vệ quyền lợi của những người chưa đồng thuận, đặc biệt là những trường hợp sử dụng đất ở ổn định lâu đời nhưng chưa có giấy chứng nhận. Thực tế, có những người dân đã sinh sống trên đất từ lâu, được chính quyền và cộng đồng địa phương biết rõ, nhưng vì những điều kiện nhất định mà chưa được cấp giấy chứng nhận. Cần xem xét đầy đủ nguồn gốc, quá trình sử dụng và các căn cứ pháp lý có liên quan để bảo vệ quyền lợi chính đáng của người dân. Đồng thời, cần rút ngắn thủ tục thông báo, vận động, nhưng phải bảo đảm phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được hoàn thành trước khi giao đất. Những trường hợp ngoại lệ phải được giới hạn chặt chẽ và có cơ chế giám sát. Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội lưu ý, phải lượng hóa tiêu chí bảo đảm đời sống của người dân sau thu hồi đất ngang bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ. Đây là yêu cầu đã được đặt ra trong nhiều Nghị quyết của Đảng. LUÂN DŨNG - TRƯỜNG PHONG GIÁ NHÀ VÀ GIÁ BẤT ĐỘNG SẢN VẪN CÒN CAO Tiếp tục chương trình kỳ họp, chiều 22/10, các đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ về ba dự án Luật Đất đai sửa đổi, Luật Nhà ở sửa đổi và Luật Kinh doanh bất động sản sửa đổi. Phát biểu thảo luận, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh, đây là ba dự án luật có mối quan hệ trực tiếp, chặt chẽ với nhau, tác động trực tiếp đến nguồn lực phát triển đất nước, chỗ ở, tài sản và sinh kế của người dân. Theo Thủ tướng, một trong những lý do quan trọng cần thiết phải sửa đổi các luật này là nhu cầu nhà ở rất lớn của người dân, cán bộ, công nhân, viên chức, lực lượng vũ trang, học sinh, sinh viên, đặc biệt là người lao động tại các đô thị và thành phố lớn. Điều này đòi hỏi phải điều chỉnh khuôn khổ pháp luật để kịp thời đáp ứng nhu cầu thực tế. Bên cạnh đó, giá nhà và giá bất động sản vẫn còn cao, đặc biệt ở phân khúc nhà ở xã hội và nhà ở dành cho người thu nhập thấp. Đây là những bất cập cần được điều tiết thông qua các quy định pháp luật. Trong ba dự án luật, Thủ tướng cho rằng Luật Đất đai có vai trò quan trọng nhất. Những nội dung trọng tâm cần xem xét trước hết là phân loại đất, quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất. Về phân loại đất, dự thảo không quy định quá chi tiết mà chia thành ba nhóm chính, gồm đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp và đất dự trữ phát triển. Đối với quy hoạch, bên cạnh việc sửa đổi Luật Đất đai, Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản, Chính phủ đang chỉ đạo khẩn trương sửa đổi Luật Quy hoạch, Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn, hướng tới xây dựng một quy hoạch thống nhất trong phạm vi một đơn vị hành chính. Về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, Thủ tướng cho biết dự thảo kế thừa các quy định của Luật Đất đai năm 2024, đồng thời phân chia các trường hợp thu hồi đất thành sáu nhóm theo những tiêu chí cụ thể. CHUYỂN TỪ BỒI THƯỜNG TÀI SẢN SANG TÁI THIẾT CUỘC SỐNG Đề cập đến chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, Thủ tướng nhấn mạnh quan điểm mới được nêu trong Nghị quyết số 21 của Trung ương là chuyển từ tư duy bồi thường tài sản bị thu hồi sang tư duy tái thiết cuộc sống cho người dân khi Nhà nước thu hồi đất. Theo đó, người có đất bị thu hồi được bồi thường bằng đất có cùng mục đích sử dụng, bằng loại đất khác, bằng nhà ở hoặc bằng tiền. Đối với các dự án đô thị, người dân được ưu tiên bố trí tái định cư tại chỗ. Người có đất bị thu hồi cũng được hoán đổi phần đất ở bị thu hồi sang phần diện tích còn lại của thửa đất hoặc sang thửa đất khác mà mình có quyền sử dụng trong địa bàn cấp xã nơi có đất thu hồi. Trường hợp người dân có nhu cầu thu hồi phần diện tích đất còn lại, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét, quyết định. Bên cạnh đó, các khu tái định cư được bố trí với nhiều cấp nhà và diện tích khác nhau, phù hợp với mức bồi thường cũng như khả năng chi trả của người dân. Các khu tái định cư phải bảo đảm đầy đủ hạ tầng và các điều kiện an sinh xã hội, từ chỗ ở, sinh kế đến hạ tầng văn hóa, trường học và các điều kiện phục vụ phát triển kinh tế. NHÀ NƯỚC CẦN TĂNG CƯỜNG ĐIỀU TIẾT VÀ QUẢN LÝ GIÁ ĐẤT Về tài chính đất đai và giá đất, Thủ tướng cho biết dự thảo quy định Nhà nước quyết định giá đất trên cơ sở bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất. Theo nội dung được nêu, cơ chế này không còn quy định về giá đất cụ thể và tổ chức tư vấn xác định giá đất như Luật Đất đai năm 2004. Thủ tướng nhấn mạnh: “Việc định giá phải bảo đảm nguyên tắc trung thực, khách quan, công khai, minh bạch, phù hợp mục tiêu phát triển từng thời kỳ, tuân thủ đúng trình tự thủ tục dựa trên dữ liệu đất đai và dữ liệu chuyên ngành, hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người sử dụng đất và nhà đầu tư. Bảng giá đất và hệ số điều chỉnh do HĐND cấp tỉnh ban hành”. Một nội dung quan trọng khác trong lần sửa đổi này là thay đổi tư duy điều tiết giá đất và sở hữu nhà ở. Trước đây, quy định giá đất theo thị trường đã dẫn đến tình trạng một số địa phương đẩy giá đất lên rất cao thông qua đấu giá, kéo theo chi phí thực hiện dự án và giá nhà tăng cao. LUÂN DŨNG - TRƯỜNG PHONG Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ tư duy bồi thường tài sản khi thu hồi đất sang tái thiết cuộc sống người dân, bảo đảm chỗ ở, sinh kế và điều kiện an sinh xã hội cho người dân bị thu hồi đất. Nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm tính ổn định của Luật Đất đai, Chủ tịch Quốc hội lưu ý, việc sửa đổi luật cần tập trung vào những nguyên tắc cốt lõi về chế độ sở hữu, quyền sử dụng đất, thị trường đất đai và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân. Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại phiên thảo luận chiều 22/10 ẢNH: NHƯ Ý Luật Đất đai cần hướng tới ổn định ít nhất 10 - 15 năm Luật Đất đai cần hướng tới ổn định lâu dài (Ảnh minh họa) Thu hồi đất phải đi đôi với tái thiết cuộc sống cho dân Nhà nước cần tăng cường điều tiết và quản lý giá đất nhằm phục vụ mục tiêu phát triển, trong đó ưu tiên điều tiết giá đất và giá nhà đối với phân khúc nhà ở xã hội, nhà ở giá rẻ. Đồng thời, cần chuyển từ tư duy “sở hữu nhà” sang tư duy “Nhà nước có trách nhiệm bố trí chỗ ở cho người dân”. Đây là định hướng quan trọng được Thủ tướng nhấn mạnh trong quá trình sửa đổi các quy định pháp luật liên quan đến đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản.

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==