ra một lộ trình đủ linh hoạt, nếu không sẽ rất dễ dẫn đến tình trạng "thừa cung, bỏ hoang" hoặc bị người dân quay lưng do hoài nghi rủi ro pháp lý và minh bạch. Theo ông Lượng, một hướng có thể nghiên cứu phát triển là mô hình “thuê - thuê mua - mua”, với các điều kiện, quyền lợi và nghĩa vụ được quy định minh bạch. Ở giai đoạn đầu, người lao động trẻ, chuyên gia, hộ gia đình mới chuyển đến đô thị hoặc những người chưa đủ tích lũy có thể thuê nhà dài hạn với giá phù hợp. Hợp đồng cần đủ dài để tạo sự ổn định, nhất là với những gia đình có con nhỏ, tránh tình trạng người thuê liên tục phải thay đổi chỗ ở. Sau một thời gian thuê và đáp ứng các điều kiện nhất định, người dân có thể được lựa chọn chuyển sang hình thức thuê mua nếu chính sách và dự án được thiết kế theo mô hình này. Khi đó, một phần khoản tiền đã thanh toán có thể được tính vào nghĩa vụ tài chính khi thuê mua, theo cơ chế được công khai ngay từ đầu. Cuối cùng, với những trường hợp có khả năng tài chính và đáp ứng điều kiện, người thuê có thể chuyển sang mua nhà. Việc chuyển đổi này cần đi kèm các quy định về thời hạn hạn chế chuyển nhượng để tránh tình trạng lợi dụng chính sách để đầu cơ. "Điểm quan trọng là người dân phải biết ngay từ khi ký hợp đồng: mình được hưởng quyền gì, phải trả bao nhiêu, sau bao lâu có thể chuyển đổi và công thức tính toán như thế nào", ông Lượng nói. CẦN “XÂY ĐÚNG CHỖ” Để mô hình nhà ở cho thuê vận hành bền vững, bài toán tiếp theo là ai sẽ đầu tư, ai quản lý và xây ở đâu? Theo ông Lượng, Nhà nước phải đóng vai trò chủ đạo trong việc nắm giữ quỹ đất sạch, lập quy hoạch chiến lược, trực tiếp quản lý, vận hành và định giá cho thuê. Nhà nước nên giữ vai trò kiến tạo và điều tiết, thay vì để thị trường tự quyết hoàn toàn cơ cấu sản phẩm. Nhà nước có thể chủ động hơn trong việc chuẩn bị quỹ đất, quy hoạch, xác định vị trí, tiêu chuẩn nhà ở và cơ chế giá thuê. Trong khi đó, doanh nghiệp có thể tập trung vào xây dựng, ứng dụng công nghệ để giảm chi phí, rút ngắn thời gian thi công và bảo đảm chất lượng công trình đạt chuẩn theo đặt hàng của Nhà nước. Sự phân công rõ ràng này triệt tiêu tình trạng "thả nổi" giá thuê, đảm bảo tính công bằng xã hội và tối ưu hóa hiệu quả đồng vốn ngân sách. Nghị quyết 303 cũng định hướng ưu tiên nhà ở cho thuê, nhất là mô hình chung cư cho thuê có hạ tầng đồng bộ tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế, khu vực phát triển theo định hướng giao thông công cộng (TOD), các vùng động lực và hành lang kinh tế quan trọng. Đây là điều kiện then chốt để tránh tình trạng xây nhà ở cho thuê tại nơi có đất nhưng thiếu việc làm, thiếu trường học, bệnh viện, thương mại và giao thông công cộng. Nếu một căn hộ có giá thuê thấp nhưng người thuê phải mất hàng giờ mỗi ngày để đi làm, khoản tiết kiệm từ tiền nhà có thể bị triệt tiêu bởi chi phí và thời gian đi lại. Ông Nguyễn Anh Quê, Chủ tịch HĐQT CTCP Tập đoàn Đầu tư và Phát triển G6 (G6 Group), cho rằng bên cạnh câu chuyện tăng nguồn cung và khả năng tiếp cận của người dân, cần quan tâm đến thanh khoản thực tế của các dự án. Theo ông Quê, hiện có những dự án nhà ở xã hội hoàn thành nhưng bán chậm. Ông dẫn trường hợp một dự án tại ngoại thành Quy Nhơn mở bán từ tháng 3 nhưng đến nay mới bán được hơn 20 căn. Một dự án gần đó mở bán từ năm 2021 với 4 tòa nhà nhưng vẫn chưa bán hết 2 tòa. Tại Phổ Yên, Thái Nguyên, nơi tập trung các khu công nghiệp lớn và nhu cầu nhà ở xã hội cao, ông Quê cho biết, một dự án quy mô khoảng 1.000 căn nhưng chỉ bán được vài chục căn. PHAN THIÊN 5 n Thứ Sáu n Ngày 2/10/2026 XÃ HỘI “Chúng tôi không làm các dự án nhà xã hội, nhà cho thuê độc lập mà ghép trong các dự án nhà thương mại, để cùng sử dụng chung hạ tầng, tiện ích, đảm bảo người thuê căn hộ hay thuê phòng nhỏ đều có tiện ích đầy đủ”, ông Thạch nói. Một “ông lớn” khác của TPHCM là Becamex IDC cũng triển khai 6 dự án nhà ở xã hội với tổng quy mô gần 10.500 căn, phục vụ khoảng 31.000 người. Hiện, Becamex IDC đã thi công 2 dự án chung cư cao tầng là nhà ở xã hội Khu 6 Việt Sing (phường Thuận Giao) và nhà ở xã hội Khu 5 Định Hòa (phường Chánh Hiệp) với hơn 4.200 căn. Bốn dự án còn lại là Khu 3 Định Hòa giai đoạn 1, Khu 4 Định Hòa, Khu 2 Việt Sing, Khu 7 Việt Sing có tổng quy mô hơn 6.200 căn. Giai đoạn tiếp theo, Becamex IDC thực hiện các dự án nhà ở xã hội còn lại với tổng quy mô dự kiến hơn 34.000 căn hộ trên quỹ đất sạch gần 70 ha đã có hạ tầng, đáp ứng chỗ ở cho 100.000 người. ỦNG HỘ TỐI ĐA Theo ông Khải Quốc Bình, Phó Giám đốc Sở Xây dựng TPHCM, để phát triển nhà ở cho thuê trong thời gian tới, TPHCM thực hiện đồng bộ các nhóm giải pháp. Cụ thể, triển khai đầu tư công các dự án nhà ở cho thuê, đẩy nhanh thủ tục và sớm khởi công xây dựng, đồng thời giao Quỹ phát triển nhà ở tập trung tạo lập nhà ở để cho thuê. TPHCM đang có gói hỗ trợ toàn bộ lãi suất đối với dự án nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân được Công ty Đầu tư Tài chính Nhà nước TPHCM (HFIC) cho vay hỗ trợ lãi suất với mức vốn tối đa 200 tỷ đồng/dự án, thời hạn không quá 7 năm. Để thu hút các nhà đầu tư tham gia đầu tư xây dựng nhà ở cho thuê, TPHCM sẽ bổ sung loại hình nhà ở cho thuê vào danh mục dự án được hỗ trợ, đồng thời bổ sung nâng mức vốn vay tối đa của dự án được ngân sách hỗ trợ lãi suất từ 200 tỷ đồng/dự án lên 300 tỷ đồng/dự án. Hỗ trợ 100% kinh phí đầu tư xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật thuộc phạm vi dự án nhưng không quá 10 tỷ đồng/dự án, hỗ trợ giảm giá thuê nhà đối với các đối tượng nhà ở xã hội đăng ký thuê loại hình nhà ở cho thuê do doanh nghiệp đầu tư… Phát biểu tại Hội nghị triển khai và xúc tiến đầu tư phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn TPHCM mới đây, ông Nguyễn Văn Được, Chủ tịch UBND TPHCM khẳng định sẽ ủng hộ tối đa để phát triển nhà ở cho thuê đối với các dự án phát triển nhà ở cho thuê bằng quỹ đất nhà nước hay quỹ đất của doanh nghiệp tự tạo. “Thành phố sẽ ủng hộ tối đa, thống nhất tạo luồng xanh thủ tục cho nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, giao Sở Xây dựng, Sở Quy hoạch Kiến trúc, Sở Tài chính tham mưu cụ thể về xây dựng luồng xanh cho các dự án, coi đây là trách nhiệm mang tính nhân văn”, ông Được nói. DUY QUANG Chỉ tiêu phát triển nhà ở cho thuê tại các địa phương Theo Nghị quyết, Chính phủ giao tổng chỉ tiêu phát triển nhà ở cho thuê giai đoạn 2026-2030 cho các địa phương là 191.023 căn. Một số địa phương có chỉ tiêu phát triển nhà ở cho thuê lớn như: TP HCM 52.000 căn; Tây Ninh 35.000 căn; TP Hải Phòng 15.000 căn; TP Hà Nội là 10.240 căn; Thái Nguyên 10.000 căn; Bắc Ninh 10.000 căn; Hưng Yên 8.950 căn; Ninh Bình 8.500 căn;… Mô hình 3 bên Liên đoàn Lao động TPHCM đang triển khai mô hình liên kết “3 bên”, gồm người lao động, doanh nghiệp, tổ chức công đoàn nhằm hỗ trợ công nhân, lao động tiếp cận nhà ở xã hội phù hợp với nhu cầu và khả năng chi trả thực tế. Đến nay, đã có 2 doanh nghiệp xác nhận nhu cầu nhà ở xã hội cho công nhân, lao động tại đơn vị là Công ty TNHH Pouyuen Việt Nam và Công ty CP Phú Mỹ với hình thức thuê và thuê mua, tương ứng khoảng 22.000 căn hộ. Liên đoàn Lao động TPHCM cũng chủ động triển khai các hoạt động phối hợp nhằm thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội cho công nhân, người lao động. Qua đó, đã ký kết biên bản thỏa thuận hợp tác với 4 doanh nghiệp phát triển 110.000 căn nhà ở xã hội với hình thức thuê, thuê mua, mua. Nhà ở xã hội Hoàng Huy ở An Dương, TP Hải Phòng ẢNH: NHƯ Ý CHUYỆN HÔM NAY Nhu cầu đã hiện ra bằng những bộ hồ sơ cụ thể nhưng nguồn cung vẫn quá ít so với mong đợi của người dân. Tôi quen anh Mạnh Hải, sống và làm việc tại TPHCM 15 năm, mỗi lần gặp đều nghe anh kể về việc đăng ký nhiều dự án nhà ở xã hội nhưng mãi chưa mua được. Nhà thương mại thì vượt khả năng tài chính của vợ chồng làm công nhân như anh, còn nhà ở xã hội phải trông chờ... cơ hội. 15 năm gắn bó ở mảnh đất này vẫn chưa đủ để một gia đình như anh Hải tìm được chỗ ở thuộc về mình. Câu chuyện ấy khiến những con số về nhà ở trở nên day dứt. Với người làm công ăn lương, tiền mua nhà phải được dành dụm sau tiền ăn, tiền trọ, học hành của con cái và phòng khi đau ốm. Nhiều công nhân phải tăng ca sau giờ làm giúp họ trang trải và tích cóp nhưng khó cân bằng được khoảng cách giữa thu nhập và giá nhà hiện nay. Để có nhà, ai cũng khuyên người lao động tiết kiệm hơn, nhưng có tiết kiệm bao nhiêu thì tìm một ngôi nhà an cư vừa túi tiền là điều quá xa vời. Bởi vậy, nhà ở xã hội và nhà cho thuê cần được phát triển cùng nhau. Người đủ khả năng tích lũy có cơ hội mua và người chưa đủ sức vẫn có thể thuê ổn định, gần chỗ làm, gần chỗ học cho con với chi phí mà họ dự liệu được. An cư không nhất thiết bắt đầu bằng quyền sở hữu cho riêng mình một căn nhà mà nó có thể bắt đầu từ việc một gia đình yên tâm rằng năm sau vẫn được sống ở đây, dù trong căn hộ cho thuê. Ngày 30/9, Chính phủ giao chỉ tiêu phát triển gần 900 nghìn căn nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê giai đoạn 2026–2030, trong đó, có hơn 191 nghìn căn dành cho thuê. TPHCM được giao tổng cộng hơn 181 nghìn căn và người lao động hy vọng không xa nữa, họ có thể tiếp nhận nhà cho thuê với mức phải trả vừa túi tiền. Niềm hy vọng sẽ thành hiện thực khi TPHCM có 22 dự án đang xây dựng, gần 19.900 căn, 89 dự án đã chấp thuận chủ đầu tư với khoảng 97.100 căn. Những chuyển động ở các dự án vừa triển khai trên địa bàn thành phố giúp công nhân, người lao động chưa có nhà thêm kỳ vọng. Tuy nhiên, để nhà ở xã hội, nhà cho thuê sớm đến với người có nhu cầu, chính quyền cần trải thảm mời gọi nhà đầu tư. Quỹ đất phù hợp, tháo gỡ thủ tục nhiêu khê, chính sách ổn định… mới đủ sức khuyến khích họ cùng thành phố chăm lo chỗ an cư cho hàng triệu công nhân, người lao động tại đây. Một chỗ ở ổn định sẽ giúp công nhân bớt lo chuyện chuyển nhà trọ, có điều kiện đưa con về sống cùng và gắn bó lâu dài với công việc. Doanh nghiệp cũng được lợi từ lực lượng lao động ít biến động ấy. Chăm lo nhà ở vì thế là đầu tư cho sức bền của kinh tế, bởi an cư rồi thì mới nói đến chuyện lạc nghiệp được. N.L Yên tâm sống TIẾP THEO TRANG 1
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==