14 n Thứ Năm n Ngày 24/9/2026 NHỊP SỐNG THỦ ĐÔ HIỆU QUẢ CÁC DỰ ÁN CHỐNG NGẬP ĐẾN ĐÂU? Tại talkshow, ông Phạm Ngọc Toàn, Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội, cho biết theo số liệu quan trắc, trong 4 ngày (15 - 19/9), tổng lượng mưa tích lũy tại trạm Hoàng Mai/Yên Sở đạt gần 600 mm; khu vực trung tâm như Hai Bà Trưng đạt 560 mm, Cầu Giấy 450 mm. Riêng đêm 16/9, mưa dồn dập trong thời gian ngắn, lượng đo được tại trạm bơm Đống Bông lên tới 200 mm, tại Hai Bà Trưng là 190 mm. Lượng nước lớn đổ xuống trong thời gian ngắn khiến mực nước sông Nhuệ dâng cao tới 5,4 m tại cống Hà Đông và 5,6 m tại đập Thanh Liệt, làm tê liệt khả năng tự chảy của các cửa cống xung quanh. Tuy nhiên, trước áp lực của thời tiết cực đoan, thực tế vận hành ghi nhận những chuyển biến tích cực. Trong khi khu vực nội đô cơ bản được kiểm soát, tại phía Tây, những “điểm đen” kinh niên từng ngập kéo dài 1 - 2 ngày như khu vực Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình, chung cư Ecolife Tố Hữu, Ngoại giao đoàn hay các hầm chui dân sinh trên Đại lộ Thăng Long (từ số 3 đến số 5) đã rút nước chỉ khoảng 20 - 30 phút sau khi mưa dứt. Lý giải bước chuyển này, ông Trương Quốc Bảo, Trưởng phòng Quản lý dự án hạ tầng cấp thoát nước (Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật và nông nghiệp TP Hà Nội), cho biết kết quả đến từ sự chỉ đạo quyết liệt của UBND thành phố thông qua các lệnh khẩn cấp nhằm ứng phó mùa mưa năm 2026. “Với các công trình tương tự, thông thường phải mất khoảng 2 năm chuẩn bị và thi công. Tuy nhiên, trước yêu cầu cấp bách, trong tổng thời gian khoảng 4 tháng, Ban đã tập trung nhân lực hoàn thành, đưa vào vận hành 7 dự án khẩn cấp chống ngập từ đầu tháng 6/2026. Qua theo dõi đợt mưa tháng 9 vừa qua cho thấy cứ dừng mưa là dừng ngập, các lưu vực đều phát huy hiệu quả rất cao”, ông Bảo nói. Ở góc độ đơn vị tiếp nhận, vận hành mạng lưới, ông Phạm Ngọc Toàn cho rằng các hồ điều hòa mới đã bổ sung không gian chứa tới hàng triệu mét khối nước, góp phần san sẻ lưu lượng ngay từ khu vực thượng lưu. Song, để phát huy đầy đủ hiệu quả, hạ tầng cần đi cùng công tác ứng trực tại hiện trường. Trước mưa, lực lượng duy tu khơi thông miệng cống; khi mưa lớn, gần 2.500 cán bộ, công nhân viên cùng hơn 200 xe máy, thiết bị lập tức bám sát các điểm có nguy cơ ngập. “Nước mưa muốn chảy về kênh dẫn hay trạm bơm bắt buộc phải qua hệ thống ga thu trên đường. Trong mưa lớn, rác thải bít tắc miệng thu là thách thức rất lớn, đòi hỏi lực lượng công nhân phải liên tục túc trực dầm mưa khơi thông thủ công thì dòng chảy mới thông suốt và các công trình khẩn cấp mới phát huy tối đa công năng”, ông Toàn chia sẻ. KẾT NỐI LIÊN HOÀN CÁC DỰ ÁN CHỐNG NGẬP Dù các hạng mục cấp bách bước đầu giúp giảm ngập tại nhiều khu vực, bức tranh tổng thể vẫn cho thấy sự chênh lệch về hạ tầng giữa các địa bàn là rào cản lớn. Phân tích dưới góc độ cơ quan quản lý nhà nước, ông Trịnh Ngọc Sơn, Phó Trưởng phòng Cấp, thoát nước (Sở Xây dựng Hà Nội), cho biết khu vực nội đô thuộc lưu vực sông Tô Lịch, khoảng 77 km2, có khả năng tiêu thoát tương đối tốt nhờ được đầu tư đồng bộ qua hai giai đoạn của Dự án Thoát nước Hà Nội. Trong khi đó, phía Tây, Tây Nam và khu vực ven đô đô thị hóa nhanh nhưng hạ tầng chưa theo kịp. Nhiều trạm bơm đầu mối lớn tại lưu vực sông Nhuệ và Long Biên chưa được xây dựng, khiến mạng lưới dễ quá tải khi xuất hiện mưa kéo dài. Nhận diện rõ điểm nghẽn này, thành phố đang đẩy nhanh tiến độ các đầu mối quy mô lớn nhằm kết nối với chuỗi hạng mục vừa hoàn thành. Cập nhật tiến độ, ông Trương Quốc Bảo cho biết tuyến kênh La Khê - công trình chính dẫn dòng về trạm bơm Yên Nghĩa - đã cơ bản hoàn thành phần lòng kênh và tham gia tiêu thoát trong đợt mưa tháng 9. Hiện các nhà thầu tập trung thi công đường giao thông hai bên bờ, phấn đấu hoàn thành toàn bộ trong năm 2026. Đáng chú ý, trạm bơm Liên Mạc được xác định là mắt xích quan trọng, đảm nhiệm việc tiêu thoát nước trực tiếp từ sông Nhuệ ra sông Hồng. Theo ông Bảo, dự án được phê duyệt hoàn thành vào năm 2030. Tuy nhiên, trước tính cấp bách và vai trò của công trình trong việc hạ thấp mực nước sông Nhuệ, thành phố đã chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ. “Ban đang tập trung phối hợp với các địa phương giải phóng mặt bằng, phấn đấu có giải pháp thi công để hoàn thành trước tiến độ được phê duyệt”, ông Bảo cho biết. Song song đó, dự án nạo vét, cải tạo lòng sông Nhuệ cũng được thực hiện theo lộ trình đến năm 2029, nhằm khơi thông dòng chảy. Từ thực tế trên, ông Trịnh Ngọc Sơn cho rằng giải pháp thoát nước trong giai đoạn mới cần chuyển dịch căn cơ về tư duy: không chỉ tập trung đưa nước ra khỏi đô thị nhanh nhất, mà phải kết hợp tiêu thoát nhanh với trữ nước tạm thời qua hồ điều hòa, mở rộng không gian xanh có khả năng thấm nước và điều hành thông minh dựa trên dữ liệu thời gian thực. PHÙNG LINH Khởi đầu năm 2018 với vài cặp dúi giống, anh Phan Đức Chính kiên trì tìm hiểu tập tính sinh học của loài động vật này để thuần hóa, nhân đàn. Sau 6 năm tích lũy kinh nghiệm, vượt qua những khó khăn ban đầu về kỹ thuật chăm sóc, gia đình anh hiện duy trì khoảng 300 con, gồm cả dúi giống và thương phẩm. Trên diện tích gần 200 m2, anh Chính chia chuồng thành các ô vuông rộng 50 x 50 cm bằng những tấm gạch men ghép lại. Cách thiết kế này vừa tiết kiệm chi phí so với chuồng kim loại, vừa giúp khu vực chăn nuôi khô ráo, sạch sẽ, đồng thời hạn chế chuột, rắn xâm nhập. Theo anh Chính, yếu tố quyết định hiệu quả nằm ở việc tuyển chọn con giống khỏe mạnh và kiểm soát chặt môi trường. Dúi hoạt động chủ yếu về đêm, khá nhạy cảm với tiếng động nên khu vực nuôi cần yên tĩnh, kín gió và hạn chế ánh sáng trực tiếp. Thức ăn chủ yếu gồm tre, nứa, bắp ngô và mía - những nguyên liệu dồi dào, giá rẻ tại địa phương. Thức ăn trước khi đưa vào chuồng phải sạch, khô để phòng bệnh tiêu chảy, nguyên nhân phổ biến khiến dúi chậm lớn hoặc hao hụt. Nhờ sức đề kháng tốt và khẩu phần đơn giản, mỗi ngày anh Chính dành khoảng 3 giờ cho việc cho ăn, theo dõi và vệ sinh. HƯỚNG MỞ KINH TẾ CHO NÔNG DÂN ĐỊA PHƯƠNG Tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật, dúi cái mỗi năm sinh sản khoảng 3 lứa, mỗi lứa 2-3 con. Sau 2-3 tháng chăm sóc, dúi con đạt độ cứng cáp có thể xuất bán làm giống. Với dúi thương phẩm, sau 7-8 tháng, mỗi con đạt trọng lượng khoảng 1,2-1,5 kg. Thịt dúi được các nhà hàng sử dụng làm đặc sản, với giá bán dao động 800.000-1,2 triệu đồng/kg. Nhờ tổ chức gối đàn liên tục, cơ sở mang lại cho gia đình nguồn thu và lợi nhuận hàng trăm triệu đồng mỗi năm. Hiệu quả kinh tế từ cách làm này đã nhận được sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền địa phương. Anh Phan Đức Chính được lãnh đạo xã Phú Xuyên trao giấy chứng nhận “Hộ hội viên nông dân có mô hình sản xuất tiêu biểu, hiệu quả phù hợp nhân rộng trên địa bàn xã Phú Xuyên”. Đây là động lực để gia đình tiếp tục mở rộng quy mô. Theo đại diện Hội Nông dân xã Phú Xuyên, cách làm của gia đình anh Chính có ưu điểm là vốn đầu tư vừa phải, không đòi hỏi nhiều diện tích và tận dụng được nguồn phụ phẩm nông nghiệp sẵn có, phù hợp với kinh tế hộ. Thời gian tới, Hội sẽ tăng cường tuyên truyền, tổ chức cho hội viên tham quan, học hỏi kinh nghiệm và chuyển giao kỹ thuật, qua đó từng bước nhân rộng, góp phần nâng cao thu nhập và phát triển kinh tế bền vững. PHÙNG LINH Tháo gỡ nút thắt đầu mối để khép kín hệ thống chống ngập Sáng 23/9, tại talkshow “Chống ngập cho Hà Nội - Nhìn lại hiệu quả từ những dự án thoát nước trọng điểm” do báo Tiền Phong tổ chức, các đơn vị quản lý, vận hành cùng đánh giá khả năng tiêu thoát nước của Thủ đô qua đợt mưa lớn vừa rồi; đồng thời cập nhật tiến độ những hạng mục cấp bách và yêu cầu khớp nối đồng bộ hạ tầng trong giai đoạn tới. Các đại biểu tham gia talkshow “Chống ngập cho Hà Nội - Nhìn lại hiệu quả từ những dự án thoát nước trọng điểm” do báo Tiền Phong tổ chức sáng 23/9 Làm giàu từ nuôi dúi Tận dụng nguồn thức ăn sẵn có và diện tích chuồng trại nhỏ, cơ sở nuôi dúi má đào của anh Phan Đức Chính (xã Phú Xuyên, Hà Nội) đang mang lại hiệu quả kinh tế rõ nét, mở ra hướng đi mới trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi tại địa phương. Anh Phan Đức Chính, thôn Duyên Yết, xã Phú Xuyên (Hà Nội), giới thiệu cơ sở nuôi dúi với cán bộ, hội viên nông dân trên địa bàn xã “Mục tiêu không phải là cam kết đô thị không bao giờ ngập trước các trận mưa cực đoan vượt ngưỡng thiết kế, mà là từng bước nâng cao sức chịu tải của hệ thống, giảm diện ngập, rút ngắn tối đa thời gian nước rút và tuyệt đối không để xảy ra tình trạng bị động trước mưa bão”. Ông TRỊNH NGỌC SƠN Phó Trưởng phòng Cấp, thoát nước (Sở Xây dựng Hà Nội)
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==