8 n Thứ Tư n Ngày 9/9/2026 VĂN HÓA - GIẢI TRÍ Hộ linh tráng sĩ: Bí ẩn mộ vua Đinh nhận được sự quan tâm của công chúng khi lựa chọn xây dựng câu chuyện điện ảnh đồ sộ, kết hợp yếu tố hành động, phiêu lưu và văn hóa Việt. Với một tác phẩm quy mô lớn, đầu tư nhiều tiền bạc, kỳ vọng của công chúng cũng vì vậy mà lớn theo. Đáng tiếc, phim đối diện nguy cơ thua lỗ nặng khi chỉ thu hơn 30 tỷ đồng sau 10 ngày ra rạp, với khoảng 1.100 suất chiếu/ngày. Khi nhiều nhà làm phim Việt đang trở lại với đề tài lịch sử, huyền sử và những dự án đòi hỏi quy mô sản xuất lớn, trường hợp Hộ linh tráng sĩ trở thành kinh nghiệm đắt giá. ĐẦU TƯ LỚN CHƯA ĐỦ Nhà phê bình phim Nguyễn Phong Việt cho rằng mong muốn kể những câu chuyện lịch sử, huyền sử của các nhà làm phim Việt ngày càng xuất hiện nhiều. Diễn viên Johnny Trí Nguyễn của Hộ linh tráng sĩ nhiều lần bày tỏ hứng thú với dòng phim lịch sử dân tộc bởi chiều sâu, giá trị văn hóa và tính thẩm mỹ cao. Vấn đề nằm ở khoảng cách giữa mong muốn của người làm phim và kỳ vọng của khán giả. Hộ linh tráng sĩ có mức độ đầu tư cho dàn diễn viên, bối cảnh và nhiều khâu sản xuất của phim ở mức khiến những người trong nghề "kinh ngạc", thậm chí đáng mơ ước đối với một dự án điện ảnh Việt. Điều đáng tiếc là những hạn chế của kịch bản đã khiến thành quả ở các khâu khác không phát huy được hết giá trị. "Những cái đẹp của trang phục, bối cảnh, thiết kế mỹ thuật cuối cùng cũng phải phục vụ cho một câu chuyện có sức hấp dẫn. Nếu bộ phim không đủ hấp dẫn, khả năng thất bại về mặt doanh thu rất cao", Nguyễn Phong Việt nói. Đây cũng là điểm mà nhà nghiên cứu Nguyễn Anh Tuấn (Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam) nhấn mạnh khi phân tích trường hợp của Hộ linh tráng sĩ theo công thức "5-3-2". Khả năng thành công của một dự án điện ảnh thương mại được chia thành 5 điểm cho chất lượng bản phim, 3 điểm cho tiếp thị - truyền thông và 2 điểm cho phát hành. Với Hộ linh tráng sĩ, chuyên gia chấm 2/3 điểm cho truyền thông và 1,5/2 điểm ở khâu phát hành. Chiến dịch truyền thông được đánh giá tương đối bài bản khi phủ cả báo chí chính thống lẫn mạng xã hội, song khởi động tương đối muộn. Theo chuyên gia, một bộ phim ra rạp cuối tháng 8 hoặc dịp 2/9 cần bắt đầu đưa thông tin tới khán giả từ khoảng ba tháng trước, tạo nhận diện rồi từng bước chuyển thành sự quan tâm và quyết định mua vé. Phim đồng thời gặp sức ép từ đối thủ cạnh tranh mạnh ngoài phòng vé. Nhưng nếu truyền thông và phát hành đạt 3,5/5 điểm theo cách tính trên, nguyên nhân lớn nhất khiến Hộ linh tráng sĩ chưa đạt kỳ vọng doanh thu vẫn nằm ở 5 điểm dành cho tác phẩm. "Về diễn viên, sản xuất hay ngân sách đều đã được đầu tư. Nhưng điểm yếu, điểm chưa tốt của bộ phim nằm ở phần kịch bản, đạo diễn. Nguyên nhân cốt lõi dẫn đến sự chưa thành công về mặt doanh thu nằm ở chất lượng bản phim", chuyên gia nhận định. KHÁN GIẢ VIỆT ĐÃ KHÁC Nhìn rộng hơn từ cú ngã ngựa đáng tiếc của Hộ linh tráng sĩ, thách thức của phim lịch sử, huyền sử Việt hiện nay còn đến từ chính sự thay đổi của người xem. Khán giả trẻ có nhiều trải nghiệm hơn các thế hệ trước. Các nền tảng trực tuyến giúp họ tiếp cận nhanh chóng những bộ phim lịch sử, cổ trang của nhiều nền điện ảnh với chất lượng hình ảnh, kỹ thuật và cách kể chuyện ngày càng cao. Điều đó đồng nghĩa việc một bộ phim Việt tái hiện được bối cảnh lịch sử công phu hay sở hữu phục trang đẹp không còn dễ dàng trở thành lợi thế đủ sức thuyết phục người xem mua vé. Sự khắt khe đó không hẳn là tín hiệu tiêu cực. Khi khán giả có nhiều lựa chọn, nhà sản xuất phải cạnh tranh bằng chất lượng thực sự. Những ưu thế về đề tài, ngôi sao hay quy mô đầu tư có thể tạo sự chú ý ban đầu, nhưng khó giữ khán giả nếu câu chuyện không đủ hấp dẫn. Áp lực này cũng buộc nhà sản xuất dành đủ thời gian cho sản phẩm, thay vì rút ngắn các giai đoạn để chạy theo một mốc phát hành. Câu chuyện phía sau tác phẩm ồn ào nhất phòng vé Việt thời gian qua không dừng ở thành bại của một bộ phim. Khi nhiều nhà làm phim Việt đang trở lại với đề tài lịch sử, huyền sử và những dự án đòi hỏi quy mô sản xuất lớn, cú ngã đáng tiếc của Hộ linh tráng sĩ trở thành bài học kinh nghiệm đắt giá. Từ cú ngã đau của Hộ linh tráng sĩ Nhiều ý kiến cho rằng nhà sản xuất, ê-kíp làm phim quá ôm đồm, từ bí mật 99 quan tài, mưu đồ triều chính, đến hành trình phiêu lưu, võ thuật, tình yêu... VỊ RỪNG XUỐNG PHỐ Chiều tháng 9, Đà Lạt chùng xuống. Sương len qua những tán thông, phủ một lớp mờ nhẹ lên sườn đồi. Trong khuôn viên một quán ăn nép mình giữa cây xanh ở phường Xuân Hương - Đà Lạt, mùi thịt nướng theo gió lan ra, quyện với vị cay nồng của ớt và những loại gia vị đặc trưng. Chúng tôi chọn vài món để thử. Lá bép, lá mì, cà đắng, măng rừng, thịt nướng muối kiến vàng… món nào cũng lạ mắt, lạ vị. Một nhóm du khách vừa nhận món đã hỏi cách ăn, cách chế biến. Rồi những tiếng xuýt xoa vang lên khi vị cay, đắng chạm đầu lưỡi. Những hương vị vốn quen thuộc với người bản địa lại trở nên mới mẻ với nhiều du khách. Đưa những món ăn Tây Nguyên xuống phố là Huỳnh Anh Nhật Lệ, cô gái sinh năm 1994. Lệ sinh ra tại một ngôi làng hàng trăm năm tuổi ở Gia Lai. Tuổi thơ cô gắn với những bữa cơm giản dị, rau lá hái từ rừng, mùi khói bếp và những mùa lễ hội cồng chiêng. Những ký ức ấy theo Lệ trong những năm tháng học tập, làm việc xa quê rồi tìm đến Đà Lạt. “Dù có đi đâu, mình vẫn mãi nhớ về những món ăn của tuổi thơ. Nhớ những bữa cơm chỉ có lá bép, lá mì, vài củ sắn, củ mài… hái từ rừng, nấu chung với chút muối mà vẫn thơm lạ lùng”, Lệ kể. Trước khi mở quán đầu năm 2025, Lệ dành thời gian tìm hiểu món ăn ở nhiều vùng Tây Nguyên. Càng đi, cô càng nhận ra phía sau mỗi món ăn là một câu chuyện về đất, người và mùa vụ. Có món gắn với mùa mưa, món gắn với mùa rẫy; có nguyên liệu chỉ xuất hiện vào một thời điểm nhất định trong năm; có cách chế biến được truyền từ mẹ sang con qua nhiều thế hệ. “Mỗi món đều gắn với câu chuyện, phong tục và Từ những món ăn mang vị rừng giữa phố Đà Lạt đến nghề gốm, nông sản và đời sống cộng đồng ở Quảng Lập, người trẻ và đồng bào bản địa đang tìm cách đưa văn hóa vào trải nghiệm du lịch, tạo thêm sinh kế từ chính những giá trị truyền thống. nTHÁI LÂM KÝ SỰ NGƯỜI TRẺ TIẾP LỬA VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG Kỳ 2: Trải nghiệm "vị" văn hoá Du khách tìm hiểu hiện vật gắn với đời sống văn hóa của đồng bào Churu Thách thức của phim lịch sử, huyền sử Việt hiện nay còn đến từ chính sự thay đổi của người xem
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==