Công văn gửi Bộ Công an, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố nêu rõ, thời gian qua có thông tin về tình trạng mua bán, cho thuê, gian lận giấy chứng nhận cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, nhất là tại một số cửa khẩu. Trước tình hình trên, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu Bộ Công an chỉ đạo công an các địa phương tăng cường nắm tình hình, kịp thời phát hiện, đấu tranh, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm liên quan đến việc cấp, quản lý và sử dụng mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Trong đó, ông lưu ý tập trung xử lý các hành vi mua bán, cho thuê, làm giả, gian lận giấy chứng nhận; làm sai lệch hồ sơ, kết quả kiểm nghiệm nông sản nhằm tránh ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất và xuất khẩu nông sản. Đối với các địa phương, chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo cơ quan chức năng tăng cường thanh tra, kiểm tra việc cấp, quản lý và sử dụng mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Lãnh đạo Chính phủ cũng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan triển khai Nghị quyết 36/2026 của Chính phủ về đơn giản hóa thủ tục hành chính trong cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đồng thời có trách nhiệm hỗ trợ, hướng dẫn địa phương trong công tác cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói và thành lập cơ sở kiểm nghiệm nông sản. Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu: “Không để xảy ra tình trạng ách tắc hàng hóa, ảnh hưởng tới xuất khẩu do chậm cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, thiếu cơ sở kiểm nghiệm”. CHUYỂN MẠNH TỪ TIỀN KIỂM SANG HẬU KIỂM Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng được giao rà soát, sửa đổi Nghị định 38/2026 theo hướng chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và vận hành cơ sở dữ liệu về mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói. Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng được giao rà soát các quy định xử phạt đối với hành vi vi phạm trong cấp, quản lý và sử dụng mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói; nghiên cứu đề xuất nâng mức xử phạt hành chính, hình sự đối với các hành vi mua bán, cho thuê, làm giả, gian lận giấy chứng nhận và làm sai lệch hồ sơ, kết quả kiểm nghiệm. Đối với Bộ Tài chính, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu chỉ đạo lực lượng hải quan phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra, đối chiếu thông tin nhằm ngăn chặn gian lận liên quan đến mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Trong khi đó, Bộ Công Thương phối hợp với các địa phương chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường tăng cường kiểm tra, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi gian lận thương mại liên quan đến mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói. LUÂN DŨNG KHI QUYỀN DỮ LIỆU KHÁCH HÀNG LIÊN TIẾP BỊ XÂM PHẠM Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, Bộ Công Thương vừa ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty TNHH Grab số tiền hơn 1,3 tỷ đồng sau kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Có 6 hành vi vi phạm được cơ quan quản lý chỉ ra, từ bảo vệ thông tin người tiêu dùng, điều kiện giao dịch chung đến hiển thị đánh giá dịch vụ, quảng bá thông qua người có ảnh hưởng và chính sách dành cho người tiêu dùng dễ bị tổn thương. Đáng chú ý nhất là việc Grab không cho người tiêu dùng lựa chọn việc cho phép hoặc không cho phép sử dụng thông tin của mình để chia sẻ, tiết lộ, chuyển giao cho bên thứ ba. Trao đổi với phóng viên báo Tiền Phong, luật sư Nguyễn Thanh Hải - Giám đốc Công ty Luật TNHH An Hoàng Gia, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội - cho rằng đây là hành vi liên quan trực tiếp đến quyền của người tiêu dùng đối với thông tin của chính mình. “Đây không phải là vi phạm có thể xem nhẹ. Một doanh nghiệp càng lớn càng có nhiều người sử dụng và nắm giữ lượng dữ liệu càng lớn thì trách nhiệm bảo vệ thông tin, quyền lợi của người tiêu dùng càng phải cao và tương xứng”, luật sư Hải nói. Theo luật sư Hải, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023 đã đặt ra trách nhiệm của tổ chức, cá nhân kinh doanh trong bảo vệ thông tin người tiêu dùng. Đặc biệt, từ ngày 1/1/2026, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 và Nghị định 356/2025/NĐ-CP có hiệu lực, thay thế cơ chế pháp lý trước đây theo Nghị định 13/2023/NĐ-CP. “Tinh thần xuyên suốt của pháp luật hiện hành là cá nhân phải được bảo đảm quyền đối với dữ liệu của chính mình. Việc xử lý, sử dụng hay chia sẻ dữ liệu không thể chỉ xuất phát từ nhu cầu của doanh nghiệp mà phải tuân thủ các nguyên tắc, điều kiện do pháp luật quy định”, luật sư Hải cho biết. Theo vị luật sư, khi pháp luật yêu cầu sự đồng ý thì “đồng ý” phải thực sự là một quyền lựa chọn, chứ không thể chỉ là thao tác hình thức để người dùng tiếp tục sử dụng ứng dụng hay dịch vụ. Người tiêu dùng cần được biết thông tin nào được thu thập, sử dụng vào mục đích gì và trong trường hợp nào được chia sẻ cho bên thứ ba. Thực tế, người dùng các nền tảng số thường phải đối diện với những điều khoản dài và phức tạp. Lựa chọn nhiều khi chỉ còn là bấm “đồng ý” để tiếp tục hoặc từ bỏ dịch vụ. Khi đó, vấn đề không chỉ là doanh nghiệp có chính sách bảo mật hay không, mà là quyền đồng ý hoặc từ chối của người tiêu dùng có thực chất hay chỉ mang tính thủ tục. KHÔNG THỂ COI MỘT LẦN “ĐỒNG Ý” LÀ TRAO TOÀN QUYỀN DỮ LIỆU Luật sư Nguyễn Thanh Hải cho rằng, khi quyền lựa chọn không được bảo đảm, quyền bị ảnh hưởng trước hết là quyền kiểm soát thông tin cá nhân. Người tiêu dùng có thể không chủ động quyết định được thông tin của mình được sử dụng hoặc chia sẻ như thế nào. “Nếu dữ liệu bị sử dụng sai mục đích hoặc không được bảo đảm an toàn thì có thể phát sinh nguy cơ bị quảng cáo ngoài mong muốn, cuộc gọi rác, phân tích hành vi, thậm chí bị lợi dụng để giả mạo, lừa đảo hoặc xâm phạm đời sống riêng tư”, luật sư Hải cảnh báo. Grab không phải trường hợp duy nhất bị xử lý gần đây vì những vi phạm liên quan đến dữ liệu người dùng. Trước đó, vào tháng 1/2026, Công ty Cổ phần Tập đoàn VNG - đơn vị vận hành Zalo bị phạt 810 triệu đồng, trong đó có vi phạm là không thiết lập phương thức để người tiêu dùng lựa chọn phạm vi thông tin đồng ý cung cấp; không có cơ chế để khách hàng lựa chọn việc cho phép hoặc không cho phép sử dụng thông tin cho quảng cáo, giới thiệu sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ và các hoạt động thương mại khác. TikTok, Xiaomi bị xử phạt do hành vi vi phạm có việc không có cơ chế để người tiêu dùng lựa chọn việc cho phép hoặc không cho phép sử dụng thông tin cho hoạt động quảng cáo, giới thiệu sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ... Luật sư Hải cho rằng, để ngăn tình trạng tương tự, trách nhiệm trước hết thuộc về doanh nghiệp. Các nền tảng phải minh bạch mình thu thập thông tin gì, sử dụng vào mục đích nào, trường hợp nào chia sẻ cho bên thứ ba; đồng thời thiết kế cơ chế để người tiêu dùng có thể đồng ý hoặc từ chối một cách rõ ràng, thuận tiện và thực chất. “Không thể đưa ra hàng loạt điều khoản dài, phức tạp rồi mặc nhiên coi một lần người dùng bấm ‘đồng ý’ là doanh nghiệp có quyền sử dụng thông tin cho mọi mục đích”, luật sư Hải nói. Cùng với đó, cơ quan quản lý cần tăng cường kiểm tra chính sách bảo mật, điều kiện giao dịch chung và hoạt động thu thập, sử dụng, chia sẻ dữ liệu của những nền tảng có lượng người dùng lớn; xử lý nghiêm và công khai vi phạm để tăng tính răn đe. DƯƠNG HƯNG 4 n Thứ Ba n Ngày 11/8/2026 XÃ HỘI “Trong môi trường số, bảo vệ người tiêu dùng không còn chỉ là bảo vệ tiền bạc hay tài sản. Dữ liệu cá nhân cũng là một quyền và lợi ích hợp pháp cần được bảo vệ. Doanh nghiệp có thể cung cấp nền tảng, nhưng không vì thế mà được quyền quyết định thay người tiêu dùng đối với dữ liệu của chính họ”. Luật sư NGUYỄN THANH HẢI - Giám đốc Công ty Luật TNHH An Hoàng Gia, Đoàn Luật sư TP Hà Nội Quyền dữ liệu của khách hàng bị xem nhẹ? Xử nghiêm hành vi gian lận mã số vùng trồng Grab vừa bị phạt hơn 1,3 tỷ đồng với 6 hành vi vi phạm quyền lợi người tiêu dùng, trong đó có việc không bảo đảm quyền lựa chọn của khách hàng đối với việc sử dụng, chia sẻ thông tin. Trước đó, Zalo, TikTok, Xiaomi cũng bị xử phạt vì những vi phạm tương tự. Điều này đặt ra câu hỏi quyền dữ liệu khách hàng có đang bị các doanh nghiệp xem nhẹ? Văn phòng Chính phủ vừa có công văn truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng về việc chấn chỉnh, xử lý nghiêm tình trạng mua bán, gian lận giấy chứng nhận cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Việc doanh nghiệp vi phạm quy định về dữ liệu khách hàng đặt ra yêu cầu nâng cao trách nhiệm bảo vệ thông tin cá nhân Xử lý nghiêm tình trạng mua bán, gian lận giấy chứng nhận cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói (ảnh minh họa) VỤ GRAB BỊ PHẠT:
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==