36 21/6/2026 101 NĂM BÁO CHÍ CÁCH MẠNG VIỆT NAM Trường ĐH Hoa Sen lựa chọn định hướng đào tạo tích hợp giữa nền tảng truyền thông, tư duy marketing, công nghệ số và năng lực thực hành. Sinh viên được trang bị đầy đủ từ quản trị MXH, phân tích dữ liệu đến ứng dụng AI trong sáng tạo nội dung. Tuy nhiên, nhà trường luôn định vị AI chỉ là công cụ hỗ trợ. Lợi thế cạnh tranh cốt lõi của sinh viên không nằm ở việc dùng công cụ nhanh hơn, mà ở khả năng tư duy chiến lược, sáng tạo có trách nhiệm và năng lực kiểm chứng thông tin trong một môi trường truyền thông nhiều biến động. Thách thức lớn nhất của các đơn vị đào tạo hiện nay là phải cân bằng giữa kĩ năng thực hành ngắn hạn và nền tảng tư duy dài hạn cho sinh viên, đòi hỏi chương trình phải cập nhật liên tục và đội ngũ giảng viên phải thích ứng nhanh với công nghệ mới. Dù thị trường lao động đang đặt ra những tiêu chuẩn khắt khe hơn, nhưng cơ hội việc làm cho sinh viên ngành truyền thông, báo chí hiện nay vẫn vô cùng rộng mở. Thị trường hiện tại không thiếu người biết làm nội dung, nhưng “khát” những nhân sự có tư duy chiến lược và trách nhiệm với thông tin. Đó chính là cái gốc bền vững mà chúng tôi hướng đến để đào tạo nên một thế hệ nhân sự truyền thông linh hoạt, thực tiễn và sẵn sàng hội nhập toàn cầu. Báo chí và truyền thông đang trải qua giai đoạn chuyển đổi sâu sắc nhất trong nhiều thập niên trở lại đây. Sự bùng nổ của mạng xã hội (MXH), trí tuệ nhân tạo (AI) và các nền tảng số đã thay đổi căn bản cách thức sản xuất, phân phối và tiếp nhận thông tin. Bối cảnh này vừa tạo ra thời cơ lớn nhờ thế hệ sinh viên nhạy bén công nghệ, vừa đặt ra thách thức chưa từng có đối với các cơ sở đào tạo khi tri thức, công nghệ thay đổi nhanh hơn tốc độ điều chỉnh của chương trình học. Nhiệm vụ của chúng tôi hiện nay không chỉ là đào tạo người viết báo hay người làm truyền thông, mà là đào tạo những công dân truyền thông chuyên nghiệp: thích ứng liên tục với công nghệ nhưng giữ vững các giá trị cốt lõi của nghề nghiệp. Quan điểm của chúng tôi là không đào tạo sinh viên để cạnh tranh với AI, mà đào tạo để các em biết sử dụng AI hiệu quả và có trách nhiệm. Nhà trường đặc biệt chú trọng các năng lực mà máy móc không thể thay thế như tư duy phản biện, kĩ năng điều tra, năng lực sáng tạo và trách nhiệm công dân. Công nghệ có thể giúp sản xuất nội dung nhanh hơn, nhưng giá trị cốt lõi của báo chí vẫn nằm ở tính xác thực, tính phát hiện và trách nhiệm với công chúng. Mô hình đào tạo báo chí tương lai phải là sự giao thoa nhuần nhuyễn giữa năng lực nghề nghiệp truyền thống và năng lực công nghệ mới. Thay vì lo lắng bị thay thế, điều quan trọng hơn là thay đổi tư duy nghề nghiệp. Giá trị của một nhà báo không nằm ở khả năng sử dụng phần mềm, mà là ở năng lực phát hiện vấn đề, tiếp cận nguồn tin, kiểm chứng thông tin và bảo vệ sự thật. Báo chí không đơn thuần là hoạt động truyền tải thông tin, mà còn là quá trình nhận diện vấn đề xã hội, phản ánh tâm tư con người và định hướng nhận thức công chúng. Sinh viên ngành truyền thông, Trường ĐH Hoa Sen tìm hiểu thực tế vận hành chương trình tại show Chị đẹp đạp gió rẽ sóng ẢNH: NTCC NGHIÊM HUÊ (ghi) MỘT SỐ NHÓM CƠ HỘI NGHỀ NGHIỆP NỔI BẬT ĐỐI VỚI NHÂN LỰC NGÀNH BÁO CHÍ, TRUYỀN THÔNG TRONG THỜI GIAN TỚI: CÁC VỊ TRÍ LIÊN QUAN ĐẾN TRUYỀN THÔNG SỐ VÀ QUẢN TRỊ NỀN TẢNG; VỊ TRÍ LIÊN QUAN ĐẾN DỮ LIỆU VÀ CÔNG CHÚNG; VỊ TRÍ LIÊN QUAN ĐẾN AI TRONG TRUYỀN THÔNG; TRUYỀN THÔNG CHIẾN LƯỢC, TRUYỀN THÔNG CHÍNH SÁCH, TRUYỀN THÔNG ĐỐI NGOẠI VÀ TRUYỀN THÔNG THƯƠNG HIỆU; CÔNG VIỆC SÁNG TẠO NỘI DUNG CHẤT LƯỢNG CAO; CÔNG VIỆC LIÊN QUAN ĐẾN CÔNG NGHIỆP VĂN HÓA, NGOẠI GIAO VĂN HÓA... ĐÀO TẠO BÁO CHÍ, TRUYỀN THÔNG TRONG KỈ NGUYÊN SỐ: GIỮ CHUẨN MỰC NGHỀ TS PHAN VĂN KIỀN, VIỆN TRƯỞNG VIỆN ĐÀO TẠO BÁO CHÍ VÀ TRUYỀN THÔNG, TRƯỜNG ĐH KHXH&NV, ĐH QUỐC GIA HÀ NỘI: ĐÀO TẠO NHÂN LỰC ĐÁP ỨNG YÊU CẦU TRONG HỆ SINH THÁI TRUYỀN THÔNG SỐ TS ĐOÀN THỊ NGỌC THÚY, TRƯỞNG KHOA MARKETING TRUYỀN THÔNG, TRƯỜNG ĐH HOA SEN: SÁNG TẠO CÓ TRÁCH NHIỆM Tại Học viện Ngoại giao, chương trình đào tạo đang dịch chuyển mạnh mẽ theo hướng liên ngành, ứng dụng và thích ứng nhanh, chuyển từ dạy kĩ năng đơn lẻ sang đào tạo năng lực tổng hợp thông qua năm trục chính. Đầu tiên là năng lực nền tảng về báo chí và truyền thông quốc tế để sinh viên kiểm soát công cụ thay vì chạy theo công cụ. Thứ hai là năng lực số và AI, giúp sinh viên biết cách đặt câu hỏi đúng, kiểm chứng đầu ra, nhận diện thiên lệch và bảo vệ dữ liệu. Thứ ba là năng lực hiểu công chúng số để đọc dữ liệu hành vi và thiết kế nội dung phù hợp. Thứ tư là năng lực sáng tạo đa nền tảng gắn liền với thực hành dự án thực tế. Cuối cùng và quan trọng nhất là năng lực đạo đức, trách nhiệm xã hội nhằm giữ vững chuẩn mực trước làn sóng thông tin thật giả lẫn lộn. Xu hướng quốc tế hiện nay cũng đang dịch chuyển từ đào tạo nghề truyền thống sang đào tạo dựa trên năng lực, tích hợp AI, chuyển từ sản xuất nội dung sang thiết kế trải nghiệm và tăng cường tính liên ngành. Thị trường lao động tới đây sẽ phân hóa rất mạnh. Những vị trí mang tính lặp lại, biên tập sơ cấp hay sản xuất nội dung khuôn mẫu sẽ bị AI thay thế một phần. Ngược lại, nhiều không gian nghề nghiệp mới sẽ mở ra cho những người có năng lực cao về quản trị nền tảng, phân tích dữ liệu, truyền thông chiến lược và đặc biệt là lĩnh vực công nghiệp văn hóa, ngoại giao văn hóa nhằm chuyển hóa các giá trị văn hóa thành sức mạnh mềm quốc gia. Để đón đầu cơ hội, sinh viên truyền thông cần tự trang bị ba nhóm năng lực cốt lõi bao gồm năng lực nền tảng (viết tốt, tư duy rõ), năng lực công nghệ (làm chủ AI, dữ liệu) và bản lĩnh nghề nghiệp (kiểm chứng, giữ chuẩn mực đạo đức). AI và mạng xã hội có thể thay đổi cách thức làm nghề, nhưng không làm mất đi nhu cầu về những người làm truyền thông giỏi. Càng nhiều nội dung do máy tạo ra, công chúng càng cần những tiếng nói đáng tin cậy. Càng nhiều thuật toán, xã hội càng cần những nhân lực có khả năng kết nối công nghệ với con người, dữ liệu với giá trị, và tốc độ với trách nhiệm. n TS NGUYỄN ĐỒNG ANH, QUYỀN TRƯỞNG KHOA TRUYỀN THÔNG VÀ VĂN HÓA ĐỐI NGOẠI, HỌC VIỆN NGOẠI GIAO: AI KHÔNG PHẢI LÀ ĐỐI THỦ “AI và mạng xã hội có thể thay đổi cách thức làm nghề, nhưng không làm mất đi nhu cầu về những người làm truyền thông giỏi”. TS NGUYỄN ĐỒNG ANH Khi ChatGPT có thể viết tin bài trong vài giây và thuật toán mạng xã hội quyết định cách công chúng tiếp cận thông tin, ngành báo chí - truyền thông đang đối mặt với một bước ngoặt lịch sử. Thay vì né tránh, các cơ sở đào tạo đang chuyển mình mạnh mẽ để trang bị cho sinh viên hai "vũ khí" tối tân: làm chủ công cụ AI và điều hướng dòng chảy mạng xã hội.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==