BÀI TOÁN “ĐÔNG NHƯNG CHƯA MẠNH” Hơn 1 năm kể từ khi Nghị quyết 68 được ban hành, kinh tế tư nhân được xem là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế. Đến nay, cả nước có khoảng 1,1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động. Tuy nhiên, để khu vực này thực sự trở thành lực lượng dẫn dắt tăng trưởng, bên cạnh những cải cách về thể chế, doanh nghiệp cũng phải vượt qua những điểm nghẽn của chính mình. Khi Việt Nam hướng tới mục tiêu trở thành nước có thu nhập cao, yêu cầu đặt ra không còn là tăng số lượng doanh nghiệp mà là hình thành những doanh nghiệp đủ sức cạnh tranh toàn cầu. Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan đánh giá, việc Việt Nam gia nhập nhóm nước có thu nhập trung bình cao là một dấu mốc đáng ghi nhận nhưng chưa phải là lý do để thỏa mãn. Hơn 70% kim ngạch xuất khẩu vẫn thuộc khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Ngành chế biến, chế tạo cũng có hơn một nửa giá trị do doanh nghiệp FDI tạo ra. “Việt Nam có hơn 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động. Câu hỏi lớn nhất là tại sao khu vực đông nhất nhưng chưa mạnh nhất? Một nền kinh tế có ba trụ cột: Nhà nước, thị trường và xã hội. Nếu Nhà nước tạo thể chế, thị trường là nơi doanh nghiệp hoạt động thì xã hội cũng có tác động rất lớn. Những định kiến kéo dài đối với doanh nghiệp tư nhân đã ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình phát triển của khu vực này”, bà Lan nói. Doanh nhân Nguyễn Trung Chính, Chủ tịch HĐQT kiêm Chủ tịch điều hành Tập đoàn Công nghệ CMC, nhìn nhận, điểm nghẽn nằm ở chính khát vọng của doanh nghiệp. Ông Chính nhớ lại, CMC ra đời cách đây 33 năm, là một trong những doanh nghiệp tư nhân đầu tiên trong lĩnh vực công nghệ. “Nhìn lại chặng đường đã qua, tôi luôn nói với cán bộ, nhân viên rằng, những gì CMC đạt được mới chỉ hoàn thành khoảng 70-80% mục tiêu. Chúng tôi là doanh nghiệp lớn ở Việt Nam nhưng nếu đặt trong bối cảnh thế giới thì vẫn chỉ là doanh nghiệp quy mô trung bình”, ông chia sẻ. Theo ông Chính, nếu cách đây 30 năm, doanh nghiệp Việt đặt mục tiêu trở thành doanh nghiệp tầm quốc gia, tầm quốc tế ngay từ đầu thì có thể đã đi xa hơn. Sau chuyến thăm một số tập đoàn phát triển ở các quốc gia khác, ông Chính cho biết, điều khiến ông ấn tượng nhất không chỉ là quy mô mà là ý chí làm chủ công nghệ. CMC xây dựng chiến lược phát triển 10 năm với mục tiêu trở thành doanh nghiệp công nghệ dẫn dắt, dựa trên đổi mới sáng tạo và công nghệ số. KHÔNG THỂ MÃI DỰA VÀO LỢI THẾ CHI PHÍ THẤP GS Trần Văn Thọ, giáo sư danh dự ĐH Waseda (Tokyo, Nhật Bản), cho rằng, trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, doanh nghiệp tư nhân Việt Nam không thể tiếp tục phát triển dựa vào lợi thế lao động giá rẻ hay chi phí thấp như giai đoạn đầu hội nhập. “Trong quá trình hiện đại hóa nền kinh tế, doanh nghiệp cần đầu tư nhiều hơn vào tài sản vô hình như công nghệ, tri thức, thương hiệu, dữ liệu và nghiên cứu phát triển để tạo ra giá trị gia tăng mới. Doanh nghiệp không chỉ là nơi sử dụng lao động mà còn phải tham gia đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao”, ông Thọ nói. Dẫn ví dụ lĩnh vực nông nghiệp, GS Thọ cho rằng, cần xây dựng mối liên kết chặt chẽ giữa chính quyền, nông dân và doanh nghiệp để tạo thành trụ cột cho xuất khẩu nông sản. Các doanh nghiệp chế biến cần chuyển từ lợi thế chi phí thấp thời kỳ gia nhập WTO sang đáp ứng các tiêu chuẩn cao của các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới. “Để khu vực tư nhân thực sự trở thành động lực phát triển, doanh nghiệp lớn cần đầu tư mạnh cho nghiên cứu, phát triển, chia sẻ tầm nhìn dài hạn và kết nối với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trong khi đó, các doanh nghiệp nhỏ cần được hỗ trợ về nguồn lực, tư vấn quản trị và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị”, GS Thọ nói. Theo GS Hồ Tú Bảo, người có nhiều năm nghiên cứu và làm việc trong lĩnh vực khoa học - công nghệ tại Nhật Bản, sự khác biệt lớn nhất của thời đại số là cách thức tạo ra giá trị. Nếu doanh nghiệp tư nhân không nhanh chóng nắm bắt trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu và công nghệ số thì sẽ rất khó cạnh tranh trong giai đoạn tới. “Kỷ nguyên số không chỉ là ứng dụng công nghệ mà là thay đổi cách nghĩ về sản xuất, quản trị và tạo ra giá trị. Nếu doanh nghiệp tư nhân không nhanh chóng nắm bắt AI, dữ liệu và công nghệ số thì sẽ rất khó cạnh tranh trong giai đoạn tới”, ông Bảo nói. n TTrao đổi với phóng viên báo Tiền Phong, ông Đinh Việt Hưng - Phó Giám đốc Cty Cổ phần Đầu tư BOT Hà Nội - Bắc Giang - cho biết, đề xuất đã được liên danh nhà đầu tư gửi Ban Quản lý dự án (QLDA) giao thông 2 để báo cáo Bộ Xây dựng. Theo ông Hưng, dự án mở rộng cao tốc đến 8 làn xe có tổng chiều dài 39,5km, từ đoạn qua nút giao quốc lộ 31 đến nút giao với cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên. Theo đề xuất thực đã được liên danh nhà đầu tư gửi đại diện Bộ Xây dựng, dự án thực hiện qua 2 giai đoạn. Giai đoạn 1 (từ năm 20272028) thực hiện đầu tư nâng cấp tuyến theo quy chuẩn đường cao tốc 6 làn xe với các hạng mục như: Mở rộng dải phân cách, cống chui dân sinh, hoàn thiện hệ thống thoát nước, biển báo, an toàn giao thông, đóng nút giao không bảo đảm khoảng cách, lắp đặt thiết bị giao thông thông minh, trạm cân… Giai đoạn 2 tuỳ theo tình hình tăng trưởng lưu lượng giao thông thực tế sẽ tiếp tục thi công hoàn chỉnh tuyến theo quy mô 8 làn xe phù hợp với quy hoạch được duyệt, gồm một số hạng mục công việc chính như: Mở rộng phần đường và cầu trên tuyến; hoàn thành đường song hành hai bên. THƯỜNG XUYÊN ÙN TẮC Liên danh nhà đầu tư tính toán tổng mức đầu tư 2 giai đoạn khoảng 12.000 tỷ đồng. Trong đó, giai đoạn 1 cần khoảng 4.000 tỷ đồng. Kinh phí huy động từ nhà đầu tư (vốn chủ sở hữu, vốn vay) và có sự tham gia của vốn Nhà nước. Riêng kinh phí giải phóng mặt bằng theo quy hoạch và làm đường song hành của địa phương dự kiến khoảng 8.500 tỷ đồng. Sau khi tiếp nhận đề xuất trên, Ban QLDA 2 vừa cho biết, Ban đã có văn bản báo cáo Bộ Xây dựng về việc điều chỉnh dự án đầu tư để mở rộng nâng cấp Dự án đầu tư xây dựng Quốc lộ 1 đoạn Hà Nội - Bắc Giang thành đường cao tốc chuẩn theo quy hoạch. Nêu lý do đưa ra đề xuất trên, Ban QLDA 2 cho biết, sau 10 năm đưa vào khai thác tuyến đường bộ Quốc lộ 1 đoạn Hà Nội - Bắc Giang đoạn Hà Nội - Bắc Giang đã có lưu lượng xe đông, trung bình từ có 55.000 - 60.000 xe/ngày đêm, vượt quá năng lực thiết kế mặt đường từ 10 -15%. Tình trạng này dẫn đến tuyến đường thường xuyên xảy ra ùn tắc giao thông, nhất là các đoạn qua tại khu công nghiệp Vân Trung, Quang Châu và ùn ứ giao thông trên đoạn từ cầu Như Nguyệt đến Hà Nội. Trên cơ sở đề xuất của nhà đầu tư, Ban QLDA 2 kiến nghị Cục Đường bộ Việt Nam chủ trì làm việc với Sở Xây dựng thành phố Hà Nội để thống nhất về phạm vi, lộ trình đầu tư đoạn qua địa phận thành phố (đi trùng Vành đai 3) như chỉ đạo của Bộ Xây dựng; ký kết thỏa thuận với nhà đầu tư hiện tại đang quản lý, khai thác, vận hành để nghiên cứu mở rộng, nâng cấp dự án.n 11-12/7/2026 www.tienphong.vn KINH TẾ 6 DÙ ĐƯỢC XEM LÀ ĐỘNG LỰC QUAN TRỌNG CỦA TĂNG TRƯỞNG, NHƯNG KHU VỰC KINH TẾ TƯ NHÂN VẪN CẦN TÌM LỜI GIẢI CHO BÀI TOÁN “ĐÔNG NHƯNG CHƯA MẠNH”. ĐIỂM NGHẼN KHÔNG CHỈ NẰM Ở THỂ CHẾ MÀ CÒN Ở NĂNG LỰC NỘI TẠI, KHÁT VỌNG VƯƠN LÊN VÀ KHẢ NĂNG LÀM CHỦ CÔNG NGHỆ CỦA DOANH NGHIỆP VIỆT. Đến hết năm 2025, tổng số doanh nghiệp đang hoạt động trên cả nước đạt gần 1,1 triệu. Trong 6 tháng đầu năm, cả nước có gần 170.000 doanh nghiệp gia nhập thị trường. Chuyên gia cho rằng, Việt Nam không nên mãi tận dụng lợi thế chi phí thấp ẢNH: NHƯ Ý KINH TẾ TƯ NHÂN VƯỢT “BẪY” CHI PHÍ THẤP Đề xuất mở rộng cao tốc Hà Nội - Bắc Giang lên 8 làn xe LIÊN DANH 3 NHÀ ĐẦU TƯ VỪA CÓ ĐỀ XUẤT THỰC HIỆN DỰ ÁN NÂNG CẤP QUỐC LỘ (QL)1 ĐOẠN HÀ NỘI - BẮC GIANG LÊN 8 LÀN XE VỚI TỔNG MỨC ĐẦU TƯ KHOẢNG 12.000 TỶ ĐỒNG. DỰ ÁN NHẰM GIẢM QUÁ TẢI, HOÀN THIỆN TUYẾN CAO TỐC THEO QUY HOẠCH VÀ THÚC ĐẨY PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI KHU VỰC PHÍA BẮC. Cao tốc Hà Nội - Bắc Giang hiện có 2 làn xe cơ giới và xe đang lưu thông tốc độ thấp ẢNH: T. ĐẢNG TRỌNG ĐẢNG NGỌC LINH
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==