Báo Tiền Phong số 188

6 n Thứ Ba n Ngày 7/7/2026 KHOA GIÁO CÔNG THỨC THÀNH CÔNG CỦA THỦ KHOA Là khách mời đầu tiên của chuỗi livestream với chủ đề Định hướng khối ngành Kỹ thuật - Công nghệ - AI do báo Tiền Phong tổ chức, Võ Khải Quốc - Thủ khoa toàn TPHCM khối B03, 2 điểm 10 môn Toán và Sinh học - nói bạn không dám tin bản thân là thủ khoa khi tra điểm trên hệ thống. Mọi thứ vỡ oà hạnh phúc. “Năm đầu tiên học THPT, tôi xếp hạng 41/44. Bước ngoặt đến khi tôi quyết định chuyển sang học tại Trường THCS-THPT Nguyễn Khuyến năm lớp 12. Môi trường kỷ luật giúp tôi tập trung hơn để đến gần với ước mơ của mình”, Khải Quốc chia sẻ. Để có kết quả cao, lịch học của Khải Quốc gần như không có khoảng trống. Mỗi ngày, nam sinh dậy từ 4h30, vào học lúc 6h và tan trường lúc 22h. Nhắc về quãng thời gian học chưa tốt, Khải Quốc xem đó là một phần tất yếu của quá trình trưởng thành. Thay vì tự ti hay chấp nhận giới hạn của mình, Quốc lựa chọn thay đổi cách học, cách quản lý thời gian và môi trường học tập. Điều tạo nên dấu ấn của Võ Khải Quốc là khả năng kết hợp giữa phương pháp học truyền thống với công nghệ hiện đại. Trong quá trình ôn thi, sách giáo khoa vẫn là nền tảng quan trọng nhất. Bên cạnh đó, Quốc tận dụng ứng dụng AI như ChatGPT, Gemini hay Claude để hệ thống hóa kiến thức, tìm thêm bài tập và giải đáp vấn đề chưa hiểu. “AI không học thay con người mà là trợ lý giúp việc học hiệu quả. Tất cả vẫn phải bắt đầu từ việc hiểu bản chất kiến thức. AI chỉ hỗ trợ học nhanh hơn và có thêm góc nhìn”, Quốc chia sẻ. Dù có niềm yêu thích với công nghệ, Quốc lựa chọn ngành Y đa khoa tại Đại học Y Dược TPHCM. Thủ khoa TPHCM khối B03 cho rằng, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo mở ra nhiều cơ hội cho ngành y, nhưng giá trị cốt lõi của nghề bác sĩ vẫn nằm ở y đức, chuyên môn và sự đồng cảm với người bệnh. GIẢI OAN CHO NGÀNH HỌC AI Trước băn khoăn về sự phát triển quá nhanh của AI, không ít thí sinh đặt câu hỏi liệu học ngành AI có còn là lợi thế, hay đây chỉ là “ngành hot” trong ngắn hạn. Tiến sĩ Trương Thành Công - Trưởng khoa Khoa học dữ liệu, Trường Đại học Tài chính - Marketing - cho rằng AI không còn là xu hướng để lựa chọn, mà là yêu cầu tất yếu của thị trường lao động. Thí sinh không nên quyết định chỉ dựa trên tên ngành học mà cần tìm hiểu kỹ chương trình đào tạo của từng trường. Mỗi cơ sở giáo dục có triết lý và định hướng khác nhau. Có trường tập trung đào tạo AI theo hướng nghiên cứu, trong khi có trường hướng mạnh vào ứng dụng trong các lĩnh vực như tài chính, marketing hay kinh doanh. Vì vậy, người học cần cân nhắc vị trí việc làm sau tốt nghiệp, định hướng đào tạo cũng như yêu cầu của từng ngành trước khi đưa ra lựa chọn. Ở góc độ đào tạo, Tiến sĩ Đặng Thanh Tuấn - Phó khoa phụ trách Khoa Công nghệ Kỹ thuật, Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng - cho rằng nhiều người vẫn hiểu chưa đầy đủ về ngành công nghệ và AI khi mặc định đây chỉ là công việc lập trình hoặc ngồi viết mã cả ngày. AI được ứng dụng rộng rãi trong kinh tế, y tế, truyền thông và nhiều lĩnh vực hỗ trợ ra quyết định. Doanh nghiệp không chỉ cần lập trình viên mà còn có nhu cầu lớn đối với các vị trí như chuyên viên phân tích dữ liệu, tư vấn giải pháp, quản lý sản phẩm công nghệ, kiểm thử và vận hành hệ thống. “Điều quan trọng nhất là tư duy logic, tư duy sáng tạo và khả năng ứng dụng công nghệ, dữ liệu để giải quyết các bài toán thực tế”, Tiến sĩ Đặng Thanh Tuấn nói. Ông cũng cho rằng trong bối cảnh AI ngày càng đảm nhiệm các công việc lặp đi lặp lại, lợi thế cạnh tranh của người học sẽ nằm ở khả năng ứng dụng AI để tạo ra những giải pháp mới. TRẦN HUYỀN - HUY LÊ - ANH NHÀN Tại buổi livestream tư vấn tuyển sinh cùng thủ khoa, các chuyên gia đầu ngành đã giải đáp hàng loạt băn khoăn của thí sinh về triển vọng ngành Tài chính - Ngân hàng trong kỷ nguyên AI, nguy cơ cắt giảm nhân sự, xu hướng đào tạo mới cũng như cách xây dựng chiến lược đặt nguyện vọng, lựa chọn ngành học phù hợp với năng lực. Võ Khải Quốc - Thủ khoa toàn TPHCM khối B03 đạt 2 điểm 10 môn Toán và Sinh học Tư vấn tuyển sinh cùng thủ khoa Để cởi trói tâm lý cho học sinh, chuyên gia nhấn mạnh ngành Tài chính - Ngân hàng đang trong quá trình tái cấu trúc mạnh mẽ. Công nghệ tạo ra sức ép, nhưng mở ra cơ hội nghề nghiệp hoàn toàn mới. Giảng viên chính, Tiến sĩ Trần Thế Sao - Giám đốc chương trình Tài chính Ngân hàng, Khoa Tài chính Ngân hàng, Trường Đại học Mở TPHCM - cho rằng nền kinh tế đang thay đổi chóng mặt dưới tác động của AI, buộc lĩnh vực tài chính - ngân hàng thay đổi để thích ứng. Nhiều chương trình đào tạo mới xuất hiện như Ngân hàng số, Tài chính số, Công nghệ tài chính (Fintech), Tài chính xanh hay định hướng ngân hàng bền vững… Tiến sĩ Trần Thế Sao nhấn mạnh nhóm ngành mới được xây dựng dựa trên nền tảng Tài chính - Ngân hàng truyền thống, không nên nhìn nhận đây là sự đối lập giữa mô hình cũ và mới. “Không có định hướng nào hoàn toàn truyền thống hay hoàn toàn hiện đại. Chương trình đại học chỉ kéo dài khoảng bốn năm. Sinh viên cần chủ động tự học và cập nhật kiến thức ngoài chương trình chính khóa. Dù theo học Tài chính truyền thống hay nhóm ngành mới, sinh viên vẫn chủ động cập nhật kiến thức để thích nghi với thị trường”, chuyên gia nhận định. Bên cạnh xu hướng thay đổi của chương trình đào tạo, làn sóng tinh giản nhân sự trong ngành ngân hàng thời gian qua khiến nhiều học sinh cân nhắc đặt nguyện vọng. Tiến sĩ Trần Thế Sao cho rằng, lo lắng trên là có cơ sở, do ngành Tài chính - Ngân hàng luôn đứng đầu sóng ngọn gió, chịu tác động trực tiếp từ biến động của nền kinh tế. Tuy nhiên, cần nhìn rõ vị trí bị cắt giảm chủ yếu là công việc dễ thay thế bằng công nghệ. Quá trình chuyển đổi số tạo ra nhu cầu lớn đối với những vị trí mới đòi hỏi khả năng phân tích dữ liệu, quản trị rủi ro, ứng dụng công nghệ và thích ứng với mô hình kinh doanh mới. “AI và công nghệ số không làm mất đi việc làm trên thị trường. Công nghệ chỉ xóa bỏ một số chức danh cũ để thay thế bằng những vị trí mới đòi hỏi năng lực cao hơn”, Tiến sĩ Trần Thế Sao nhận định. Ở góc nhìn của cơ sở đào tạo, Tiến sĩ Đặng Thị Ngọc Lan - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Cửu Long cho rằng, những thay đổi của ngành Tài chính - Ngân hàng đang phản ánh xu thế phát triển chung của nền kinh tế số. AI, Blockchain và điện toán lượng tử đang làm thay đổi căn bản cách doanh nghiệp và các tổ chức tài chính vận hành. AI trực tiếp tham gia tự động hóa quy trình, hỗ trợ phân tích dữ liệu, phát hiện rủi ro và sai sót trong hoạt động. Các mô hình điện toán mới giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro và thích ứng tốt hơn với những biến động của thị trường. Trước quan điểm ngành Tài chính dần lỗi thời, Tiến sĩ Đặng Thị Ngọc Lan cho rằng đây là cách nhìn chưa đầy đủ. “Công nghệ tiếp tục thay đổi nhanh, điều quan trọng không phải kiến thức hôm nay có còn nguyên vẹn sau bốn năm hay không, mà là khi công nghệ thay đổi, chúng ta có sẵn sàng thích ứng hay không”, bà Lan chia sẻ. Đối với thông tin nhiều ngân hàng tinh giản nhân sự, bà cho rằng cần nhìn nhận trong bối cảnh toàn ngành đang tái cấu trúc. Một số ngân hàng thu hẹp quy mô, nhưng cũng có nhiều đơn vị mở rộng hoạt động và xuất hiện những vị trí nghề nghiệp mới. Bên cạnh đó, đặc thù của lĩnh vực Tài chính - Ngân hàng có khối lượng công việc lớn, yêu cầu KPI cao và áp lực liên tục cập nhật công nghệ. Không ít người tạm dừng để nâng cao kỹ năng, trở lại thị trường lao động với năng lực tốt hơn, thay vì rời bỏ ngành. Tiến sĩ Đặng Thị Ngọc Lan cũng nhấn mạnh sinh viên cần chủ động sử dụng AI như trợ lý hỗ trợ công việc, đồng thời trau dồi kỹ năng phân tích dữ liệu, đánh giá rủi ro và tiếp cận các mô hình kinh doanh mới. “Nhu cầu về nguồn nhân lực đáp ứng được các yêu cầu mới của ngành vẫn rất lớn. Điều quan trọng là các em phải không ngừng học hỏi, cập nhật kiến thức, rèn luyện kỹ năng và chủ động thích ứng với xu hướng phát triển của lĩnh vực Tài chính - Ngân hàng”, bà Lan nhấn mạnh. T.HUYỀN - H.LÊ - A.NHÀN Ngành Tài chính - Ngân hàng trước cuộc “thay máu” lớn Thạc sĩ Nguyễn Thị Kim Phụng - Phó phòng Tuyển sinh, Truyền thông và Quan hệ doanh nghiệp, Trường Đại học Tài chính - Marketing và Tiến sĩ Trần Thế Sao - Giám đốc chương trình Tài chính Ngân hàng, Khoa Tài chính Ngân hàng, Trường Đại học Mở TPHCM trong buổi giao lưu Tại buổi livestream tư vấn chọn nguyện vọng chiều 6/7, chuyên gia nhìn thẳng vấn đề ngành Tài chính - Ngân hàng đang đứng trước cuộc “thay máu” lớn chưa từng có.

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==