3 n Thứ Ba n Ngày 16/6/2026 THỜI SỰ Đánh giá cao quan điểm của lãnh đạo Đảng, Nhà nước Trung Quốc về việc ưu tiên phát triển quan hệ với Việt Nam trong chính sách ngoại giao láng giềng, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh Đảng, Nhà nước Việt Nam luôn coi phát triển quan hệ với Trung Quốc là chủ trương nhất quán, yêu cầu khách quan, lựa chọn chiến lược, tự nhiên, ưu tiên hàng đầu trong đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, đa phương hóa, đa dạng hóa của Việt Nam. Hai Thủ tướng đánh giá cao những tiến triển tích cực trong quan hệ hai Đảng, hai nước thời gian qua, nhất là trong việc khẩn trương, kịp thời xây dựng và triển khai các kế hoạch, chương trình hành động triển khai nhận thức chung quan trọng giữa các lãnh đạo cao nhất hai Đảng, hai nước. Hai Thủ tướng nhất trí duy trì trao đổi thường xuyên, chân thành, tin cậy, phối hợp chặt chẽ để tiếp tục cụ thể hóa các thỏa thuận cấp cao và kết quả trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc rất thành công vừa qua của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, cũng như chuyến thăm cấp Nhà nước đến Việt Nam năm 2025 của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình. Về hợp tác thời gian tới, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên củng cố hơn nữa tin cậy chiến lược, tổ chức tốt các chương trình giao lưu, tiếp xúc cấp cao và các cơ chế hợp tác hiện có, trong đó cơ chế Đối thoại chiến lược 3+3 Ngoại giao, Quốc phòng, Công an hai nước. Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên đẩy mạnh kết nối hạ tầng, hình thành hệ thống vận tải đa phương thức, ưu tiên cho hợp tác đường sắt, đồng thời đẩy mạnh kết nối với các nước, các khu vực khác; thúc đẩy thương mại song phương phát triển cân bằng, bền vững, sớm đưa vào hoạt động mô hình cửa khẩu thông minh, xây dựng các khu hợp tác kinh tế qua biên giới, qua đó tạo thuận lợi cho thương mại, đầu tư, hợp tác ngành nghề. Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng mong muốn hai bên mở rộng hơn nữa hợp tác khoa học công nghệ, giáo dục, đào tạo nhân lực chất lượng cao, y tế, nhất là y dược học cổ truyền; đẩy mạnh hợp tác văn hóa, du lịch, triển khai tốt Năm hợp tác du lịch Việt Nam - Trung Quốc 2026-2027; tiếp tục phát huy hiệu quả các cơ chế hợp tác địa phương hiện có, nhất là giữa các địa phương biên giới, đồng thời mở rộng hợp tác giữa các địa phương giàu tiềm năng. TRUNG QUỐC SẴN SÀNG TĂNG CƯỜNG HỢP TÁC ĐƯỜNG SẮT Thủ tướng Lý Cường khẳng định Trung Quốc luôn coi hợp tác với Việt Nam là phương hướng ưu tiên trong chính sách ngoại giao láng giềng; Trung Quốc sẽ cùng Việt Nam bám sát nhận thức chung cấp cao, đi sâu kết nối chiến lược phát triển, thúc đẩy hợp tác thực chất trên các lĩnh vực. Thủ tướng Lý Cường nhất trí với các ý kiến của Thủ tướng Lê Minh Hưng, đồng thời khẳng định Trung Quốc sẵn sàng đẩy mạnh hợp tác đường sắt giữa hai nước và tăng cường kết nối với các nước và khu vực khác; thúc đẩy kết nối ngành nghề, thương mại nông sản, hợp tác kiểm nghiệm, kiểm dịch; khuyến khích các doanh nghiệp có uy tín, thực lực mở rộng đầu tư chất lượng cao, nhất là trong lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo; tăng cường hợp tác bảo đảm năng lượng, kết nối điện; triển khai tốt Năm hợp tác du lịch Trung Quốc - Việt Nam 2026-2027; tăng cường giao lưu hữu nghị nhân dân và triển khai tốt các dự án hợp tác về an sinh xã hội. BÌNH GIANG Việt Nam-Trung Quốc sẽ đẩy mạnh kết nối hạ tầng Hai Thủ tướng cũng trao đổi về các vấn đề quốc tế, khu vực cùng quan tâm; khẳng định phối hợp chặt chẽ bảo đảm thành công các Năm APEC 2026, 2027 tổ chức tại Trung Quốc và Việt Nam. Hai bên nhất trí cùng kiểm soát và xử lý tốt hơn bất đồng, duy trì hòa bình, ổn định trên biển, củng cố môi trường thuận lợi cho sự phát triển của mỗi nước. Sáng 15/6, trong cuộc điện đàm với Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên đẩy mạnh kết nối hạ tầng, hình thành hệ thống vận tải đa phương thức, ưu tiên cho hợp tác đường sắt, sớm đưa vào hoạt động mô hình cửa khẩu thông minh… Thủ tướng Lê Minh Hưng tại cuộc điện đàm ẢNH: VGP Sáng 15/6, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội tổ chức hội thảo công nghiệp vật liệu và công nghiệp cơ khí, chế tạo Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới. Tại hội thảo, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên nêu rõ, thế giới đang diễn ra cạnh tranh quyết liệt giữa các nước phát triển về công nghệ, chuỗi cung ứng, năng lượng, vật liệu mới, trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, robot và sản xuất thông minh; việc phát triển công nghiệp vật liệu và công nghiệp cơ khí không còn là vấn đề riêng của từng ngành sản xuất mà đã trở thành vấn đề chiến lược của quốc gia. Trong khi đó, công nghiệp vật liệu và công nghiệp cơ khí, chế tạo chính là “nền móng của nền công nghiệp quốc gia”, là nền tảng của công nghiệp hóa, hiện đại hóa, tự chủ công nghệ, tự chủ sản xuất và là yếu tố đầu vào, điều kiện tiên quyết phục vụ phát triển các lĩnh vực thiết yếu, các sản phẩm công nghệ chiến lược và xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ, tự cường. Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cho rằng, cần làm rõ hơn vị trí, vai trò của công nghiệp vật liệu và công nghiệp cơ khí trong giai đoạn phát triển mới của đất nước; phải có nhận thức và cách tiếp cận mới về công nghiệp vật liệu, công nghiệp cơ khí xem đây là các ngành công nghiệp nền tảng, công nghiệp gốc của nền kinh tế. Đặc biệt, với những nhóm vật liệu và sản phẩm cơ khí chiến lược, cần ưu tiên phát triển trong giai đoạn tới, nhất là các lĩnh vực phục vụ bán dẫn, AI, robot, năng lượng mới, quốc phòng, đường sắt tốc độ cao, điện hạt nhân và các ngành công nghệ chiến lược khác. Do vậy, cần hoàn thiện về thể chế, nhất là các quy định liên quan đến đầu tư, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ, tiêu chuẩn - quy chuẩn, khai thác và chế biến khoáng sản, công nghiệp hỗ trợ và các cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ. Tại hội thảo, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải phát biểu, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam không chỉ là dự án giao thông có quy mô lớn nhất trong lịch sử nước ta mà còn là cơ hội lớn để nâng cấp năng lực công nghiệp quốc gia. Dự án này đòi hỏi thép ray chất lượng cao, thép cầu đặc chủng, bê tông tính năng cao, vật liệu giảm rung, giảm chấn, hệ thống điện khí hóa… Câu hỏi đặt ra, Việt Nam có thể tham gia ở mức độ nào vào chuỗi giá trị của các dự án này, có thể nội địa hóa những công đoạn nào và cần chuẩn bị những gì để từng bước làm chủ công nghệ? Với điện hạt nhân, yêu cầu đặt ra còn cao hơn, đó là tiêu chuẩn nghiêm ngặt về vật liệu, thép đặc chủng, hợp kim chịu nhiệt, vật liệu chống bức xạ... Theo kinh nghiệm quốc tế, chương trình phát triển hạt nhân thường tạo ra động lực phát triển mạnh cho các ngành luyện kim, cơ khí chính xác… ĐƯỜNG SẮT SẼ TRỞ THÀNH ĐỘNG LỰC THÚC ĐẨY NGÀNH LUYỆN KIM, CƠ KHÍ CHẾ TẠO Theo PGS.TS Nguyễn Chỉ Sáng, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Cơ khí Việt Nam (VAMI), đường sắt tốc độ cao được xem là một trong những dự án có sức lan tỏa lớn nhất đối với công nghiệp vật liệu và cơ khí chế tạo. Dự án còn tạo ra nhu cầu rất lớn đối với thép chất lượng cao, kết cấu thép đặc chủng, đầu máy, toa xe… Chuyên gia nêu thực tế nhiều năm qua, ngành cơ khí vẫn chủ yếu hoạt động ở các khâu gia công và lắp ráp. Điều này dẫn tới thực trạng nhiều dự án công nghiệp quy mô lớn vẫn phụ thuộc đáng kể vào nhà thầu nước ngoài. Chính vì vậy, ông Sáng cho rằng, phát triển công nghiệp vật liệu và cơ khí trong nước phải được xem là điều kiện tiên quyết để làm chủ các dự án hạ tầng chiến lược. Đặc biệt, nếu tận dụng tốt cơ hội từ các dự án đường sắt, doanh nghiệp Việt Nam có thể phát triển năng lực trong nhiều lĩnh vực từ sản xuất thép chất lượng cao, chế tạo kết cấu thép, thiết bị điện, thiết bị điều khiển cho tới các sản phẩm cơ khí chính xác. Ông Sáng đề xuất thúc đẩy các cụm liên kết ngành giữa doanh nghiệp vật liệu, cơ khí và công nghệ. Như vậy mới có thể giảm chi phí đầu tư, nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo và xây dựng được các chuỗi cung ứng nội địa đủ sức cạnh tranh. Theo ông Sáng, làm được điều này, đường sắt sẽ trở thành động lực thúc đẩy ngành luyện kim, cơ khí chế tạo, công nghiệp hỗ trợ… Ngược lại, nếu phần lớn thị trường vật liệu và thiết bị tiếp tục thuộc về các nhà thầu nước ngoài, cơ hội hình thành ngành công nghiệp đường sắt tự chủ có thể sẽ tiếp tục bị bỏ lỡ. LUÂN DŨNG Cú hích từ siêu dự án đường sắt tốc độ cao và điện hạt nhân Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam không chỉ là dự án giao thông có quy mô lớn nhất trong lịch sử nước ta mà còn là cơ hội lớn để nâng cấp năng lực công nghiệp quốc gia. Trong khi đó, chương trình phát triển điện hạt nhân thường tạo ra động lực phát triển mạnh cho các ngành luyện kim, cơ khí chính xác… Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên ẢNH: QH
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==