12 n Thứ Tư n Ngày 27/5/2026 QUỐC TẾ Trong lúc các cuộc đàm phán với Iran vẫn chưa đạt thỏa thuận cuối cùng và vấp phải phản ứng đối dữ dội từ phe “diều hâu” trong nội bộ đảng Cộng hòa, Tổng thống Trump bất ngờ mở rộng mục tiêu chiến lược: Biến thỏa thuận ngừng bắn thành nền tảng cho “liên minh Trung Đông mới”. Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 25/5, Tổng thống Mỹ Trump cho biết đã đề nghị Ả-rập Xê-út, Qatar, Pakistan, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập và Jordan tham gia Hiệp định Abraham để bình thường hóa quan hệ với Israel. “Tôi chính thức yêu cầu tất cả các quốc gia ngay lập tức ký kết Hiệp định Abraham”, ông Trump viết và gợi ý rằng Iran có thể trở thành một phần của “liên minh toàn cầu vô song” này nếu đạt được thỏa thuận hòa bình với Mỹ. Theo Tổng thống Trump, đây có thể trở thành “thỏa thuận quan trọng nhất” trong lịch sử hiện đại Trung Đông. Nỗ lực mở rộng Hiệp định Abraham diễn ra trong bối cảnh chính quyền Mỹ đang thúc đẩy khuôn khổ thỏa thuận với Iran, nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài gần 3 tháng và mở lại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, căng thẳng quân sự vẫn tiếp diễn. Ngày 25/5, Mỹ đánh chìm 2 tàu của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran vì cho rằng 2 tàu này đang rải thủy lôi ở eo biển Hormuz. Iran đáp trả bằng việc bắn tên lửa đất đối không nhằm vào máy bay Mỹ, dẫn đến việc Washington không kích các bệ phóng tên lửa gần Bandar Abbas. CHIA RẼ ĐẢNG CỘNG HÒA Chiến lược của Tổng thống Trump đang gây chia rẽ sâu sắc trong nội bộ đảng Cộng hoà. Nhiều nghị sĩ đảng Cộng hòa theo đường lối cứng rắn cho rằng bất kỳ thỏa thuận nào với Iran đều có thể giúp Tehran tồn tại và phục hồi sức mạnh. Thượng nghị sĩ Ted Cruz gọi khuôn khổ hiện nay là “một sai lầm thảm họa”, trong khi Thượng nghị sĩ Roger Wicker cảnh báo lệnh ngừng bắn 60 ngày nếu thực hiện sẽ khiến “mọi thành quả của chiến dịch Cuồng nộ trở nên vô nghĩa”. Các nhân vật “diều hâu” khác như Thượng nghị sĩ Lindsey Graham, cựu Ngoại trưởng Mike Pompeo và cựu cố vấn an ninh quốc gia John Bolton cũng đồng loạt chỉ trích thỏa thuận với Iran. Ông Graham cảnh báo rằng nếu Iran được phép tồn tại mạnh hơn sau thỏa thuận, Trung Đông sẽ chứng kiến nhiều xung đột hơn tại Li-băng và Iraq. Dù vậy, đến ngày 25/5, ông Graham bất ngờ ca ngợi ý tưởng mở rộng Hiệp định Abraham của ông Trump là “đơn giản mà thiên tài”, dự đoán nó có thể tạo ra “thay đổi lớn nhất tại Trung Đông trong hàng nghìn năm”. THAM VỌNG LỚN, THỰC TẾ KHÓ KHĂN Dù vậy, tham vọng của ông Trump đang đối mặt với thực tế chính trị đầy phức tạp. Pakistan đã ngay lập tức bác bỏ đề xuất tham gia Hiệp định Abraham. Một nguồn tin Pakistan cho biết, Islamabad “không bị buộc phải tuân theo bất kỳ yêu cầu nào như vậy”, đồng thời nhấn mạnh việc đàm phán với Iran và tiến trình bình thường hóa quan hệ với Israel là “hai vấn đề không liên quan”. Đối với Ả-rập Xê-út, nơi có 2 thánh địa linh thiêng nhất Hồi giáo là Mecca và Medina, việc công nhận Israel không đơn thuần là quyết định ngoại giao mà còn là vấn đề an ninh và tính chính danh chính trị. Riyadh từ lâu đã tuyên bố sẽ không ký Hiệp định Abraham nếu chưa có lộ trình rõ ràng hướng tới việc thành lập nhà nước Palestine. Trong khi đó, dù Ai Cập, Jordan và Thổ Nhĩ Kỳ đã có quan hệ ngoại giao với Israel, các mối quan hệ này đều trở nên căng thẳng kể từ chiến sự ở Dải Gaza bùng nổ sau cuộc tấn công của Hamas ngày 7/10/2023. Các quan chức Qatar cũng tuyên bố Doha chưa có kế hoạch tham gia Hiệp định Abraham, và bất kỳ hợp tác nào với Israel đều phải gắn với giải pháp cho vấn đề Palestine. Ông Aaron David Miller, chuyên gia tại Viện Carnegie vì hoà bình quốc tế, cho rằng ý tưởng của ông Trump giống như “hy vọng gắn với thiên hà xa xôi hơn là thực tế vùng Vịnh”. Ông Ali Vaez, chuyên gia tại International Crisis Group, cho rằng ông Trump đang cố biến thỏa thuận với Iran thành phần tiếp theo của Hiệp định Abraham. “Nhưng ông ấy đang đổi ảo tưởng này bằng ảo tưởng khác, từ việc ép Iran đầu hàng sang giả định rằng một thỏa thuận mong manh có thể trở thành nền tảng cho trật tự Trung Đông mới”, ông Vaez đánh giá. TÚ LINH (theo Reuters, Bloomberg) Tổng thống Mỹ Donald Trump đang theo đuổi tham vọng ngoại giao lớn hơn nhiều so với lệnh ngừng bắn đơn thuần với Iran: Tái định hình trật tự Trung Đông thông qua việc mở rộng Hiệp định Abraham và thúc đẩy bình thường hóa quan hệ giữa Israel với hàng loạt quốc gia Hồi giáo. Uranium của Iran sẽ bị tiêu hủy tại Mỹ? Tổng thống Mỹ Donald Trump trong một bài đăng trên nền tảng Truth Social hôm 25/5 vạch ra kế hoạch tiêu hủy uranium làm giàu của Iran. “Uranium làm giàu sẽ được chuyển giao ngay lập tức cho Mỹ để mang về nước và tiêu hủy, hoặc tốt hơn hết là phối hợp với Cộng hòa Hồi giáo Iran, tiêu hủy tại chỗ hay ở một địa điểm chấp nhận được, với sự giám sátcủa Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, hoặc cơ quan tương đương”, ông Trump viết. Nhà lãnh đạo Mỹ không nêu rõ liệu đề xuất này chỉ áp dụng với khoảng 440 kg uranium làm giàu cao mà Iran đang nắm giữ hay toàn bộ kho dự trữ uranium của nước này. Trước đó, nhiều quan chức Mỹ được cho là muốn toàn bộ lượng uranium làm giàu của Iran phải bị loại bỏ. NHƯ QUỲNH (theo CNN) Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cùng Ngoại trưởng Bahrain và Ngoại trưởng UAE trong lễ ký Thỏa thuận Abraham năm 2020 ẢNH: REUTERS Từ thỏa thuận Iran, ông Trump theo đuổi siêu kế hoạch Trung Đông Tại cuộc họp Hội đồng lãnh đạo các cơ quan an ninh và tình báo của Cộng đồng các quốc gia độc lập (SNG/CIS) diễn ra ở thành phố Irkutsk của Nga ngày 26/5, Giám đốc FSB Alexander Bortnikov đưa ra cảnh báo cứng rắn về nguy cơ gia tăng của chiến tranh sinh học và khủng bố sinh học trong bối cảnh cạnh tranh địa chính trị ngày càng quyết liệt. Đáng chú ý, người đứng đầu FSB nói rằng, nhiều phòng thí nghiệm sinh học cũng đang hoạt động tại các quốc gia thuộc không gian CIS, làm dấy lên những quan ngại sâu sắc về mức độ can dự của phương Tây vào lĩnh vực nghiên cứu sinh học quân sự gần biên giới Nga. “Các vụ thử nghiệm thực địa cũng như những sự cố rò rỉ mầm bệnh từ các cơ sở này thường bị ngụy trang như những hiện tượng tự nhiên”, ông Bortnikov nhấn mạnh. Theo ông, trong quá trình tiến hành chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine, quân đội Nga đã thu thập được “một lượng lớn bằng chứng” liên quan các hoạt động sinh học đáng ngờ có liên hệ với phương Tây. Người đứng đầu FSB đặc biệt cảnh báo về mối nguy của các loại vũ khí sinh học thế hệ mới - những công cụ có khả năng tác động bí mật, chọn lọc và được lập trình nhằm vào các nhóm dân cư hoặc khu vực cụ thể. Ông cho rằng, với sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo, nguy cơ khủng bố sinh học đang tăng lên ở mức chưa từng có. “Theo logic hiện nay, nguồn gốc, quy mô và hướng sử dụng tiềm tàng của các loại vũ khí này sẽ được quyết định từ bên ngoài không gian CIS”, ông Bortnikov nói. Ông kêu gọi các cơ quan an ninh trong khối tăng cường phối hợp, chia sẻ thông tin và xây dựng cơ chế phản ứng chung trước mối đe dọa mà Nga coi là “cực kỳ nghiêm trọng”. Giới quan sát nhận định, những phát biểu của lãnh đạo FSB phản ánh rõ sự lo ngại ngày càng lớn của Nga trước việc phương Tây mở rộng hiện diện quân sự - sinh học tại các khu vực chiến lược. Nhiều năm qua, Nga liên tục cáo buộc Mỹ và NATO tài trợ cho mạng lưới phòng thí nghiệm sinh học ở Đông Âu và không gian hậu Xô viết dưới vỏ bọc nghiên cứu y tế dân sự. Ngoài vấn đề sinh học, ông Bortnikov cũng đề cập hoạt động ngày càng mạnh của các tổ chức phi chính phủ có liên hệ với cơ quan tình báo Anh và phương Tây tại các nước CIS. Theo đánh giá của phía Nga, những tổ chức này đang bị lợi dụng để can thiệp vào công việc nội bộ, kích động bất ổn xã hội và phá hoại các tiến trình hội nhập trong không gian hậu Xô viết. “Bối cảnh an ninh cả bên trong lẫn bên ngoài CIS đang trở nên phức tạp hơn”, lãnh đạo FSB nhận định. Ông cho rằng, phương Tây đang gia tăng nỗ lực nhằm làm suy yếu các cơ chế hợp tác truyền thống giữa Nga và các nước láng giềng, trong bối cảnh trật tự thế giới bước vào giai đoạn chuyển đổi sâu sắc. THÁI AN (theo TASS, News.ru) Theo Giám đốc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB), NATO đang tiếp tục triển khai một chương trình dài hạn nhằm phát triển “vũ khí sinh học có tính chọn lọc”, với phạm vi hoạt động trải rộng từ khu vực châu Á - Thái Bình Dương, châu Phi tới Mỹ Latinh, hãng tin Nga TASS đưa tin ngày 26/5. Vũ khí sinh học là loại vũ khí hủy diệt hàng loạt sử dụng các vi sinh vật (như vi khuẩn, virus, nấm) hoặc độc tố do sinh vật tiết ra nhằm mục đích quân sự MINH HỌA: BROOKINGS Lãnh đạo tình báo Nga cảnh báo hiểm họa vũ khí sinh học
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==