13 TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG n Thứ Ba n Ngày 26/5/2026 Hiện nay, hơn 95% tổ chức tín dụng đã và đang triển khai chiến lược chuyển đổi số. Gần 80% giao dịch tài chính tại Việt Nam được thực hiện qua kênh số. Những con số này cho thấy ngành Ngân hàng không còn dừng ở giai đoạn “số hóa dịch vụ” mà đang chuyển mạnh sang mô hình ngân hàng thông minh, vận hành trên nền tảng dữ liệu và kết nối số toàn diện. Theo Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Tiến Dũng, chuyển đổi số đang trở thành xu thế tất yếu, là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng suất lao động và năng lực cạnh tranh quốc gia. Đối với ngành Ngân hàng - lĩnh vực tiên phong trong ứng dụng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo - chuyển đổi số không chỉ là yêu cầu khách quan mà còn là nhiệm vụ chiến lược nhằm xây dựng hệ sinh thái tài chính hiện đại, an toàn và minh bạch. Thời gian qua, toàn ngành đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện, từ hoàn thiện hành lang pháp lý, phát triển hạ tầng số đến mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data) và định danh điện tử trong hoạt động ngân hàng. Sau nhiều năm thúc đẩy chuyển đổi số, một trong những kết quả nổi bật là từng bước hoàn thiện thể chế và hành lang pháp lý. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã tham mưu, trình ban hành nhiều văn bản quan trọng nhằm thúc đẩy ngân hàng số và thanh toán không dùng tiền mặt. Đáng chú ý, Nghị định 94/2025/ NĐ-CP về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (Sandbox) trong lĩnh vực ngân hàng được xem là dấu mốc quan trọng khi lần đầu tiên tạo hành lang pháp lý linh hoạt cho các mô hình công nghệ tài chính mới. Trong khi đó, Nghị định số 368/2025/NĐ-CP về hoạt động cung ứng dịch vụ tiền di động đã góp phần mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ thanh toán số tại khu vực nông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa và hải đảo. Đây được xem là bước đi quan trọng thúc đẩy tài chính toàn diện trong nền kinh tế số. Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước liên tục ban hành các thông tư, quy định liên quan đến bảo đảm an ninh, an toàn thông tin; tháo gỡ những vướng mắc pháp lý để cho phép ứng dụng công nghệ mới như xác thực qua VNeID hay chuẩn hóa hệ thống dữ liệu. Không chỉ dừng ở cơ chế chính sách, công tác chỉ đạo điều hành cũng được đổi mới theo hướng lấy chuyển đổi số làm trung tâm. Thống đốc Ngân hàng Nhà nước đã kiện toàn Ban Chỉ đạo và Tổ giúp việc của ngành, tập trung vào 5 trụ cột gồm phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, dữ liệu và Đề án 06. Đồng thời, ngành Ngân hàng ban hành kế hoạch hành động thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/ TW và Chỉ thị số 02/CT-NHNN về đẩy mạnh chuyển đổi số, bảo đảm an ninh, an toàn thông tin trong hoạt động ngân hàng năm 2026. Theo các chuyên gia, việc hoàn thiện thể chế có ý nghĩa đặc biệt quan trọng bởi chuyển đổi số không đơn thuần là ứng dụng công nghệ mà là quá trình thay đổi toàn diện mô hình quản trị, vận hành và cung ứng dịch vụ. DỮ LIỆU SỐ VÀ THANH TOÁN SỐ TẠO CÚ HÍCH TĂNG TRƯỞNG Thanh toán không dùng tiền mặt hiện là lĩnh vực phản ánh rõ nét nhất thành tựu của quá trình chuyển đổi số ngành Ngân hàng. Người dân có thể thực hiện gần như mọi giao dịch tài chính trên môi trường số, từ chuyển tiền, thanh toán hóa đơn, gửi tiết kiệm đến vay vốn trực tuyến. Trong 4 tháng đầu năm 2026, hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng đã xử lý hơn 53,4 triệu giao dịch với tổng kim ngạch đạt 186,9 triệu tỷ đồng, tăng 7,68% về số lượng và tăng 66,87% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Đến cuối năm 2025, hơn 88,9% người trưởng thành tại Việt Nam đã có tài khoản ngân hàng. Giá trị thanh toán không dùng tiền mặt gấp hơn 28 lần GDP. Riêng quý I/2026, giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt tăng gần 38% về số lượng và 14% về giá trị. Một nội dung được ngành Ngân hàng đặc biệt chú trọng là dữ liệu số. Theo đó, dữ liệu phải “đúng, đủ, sạch, sống” mới có thể trở thành nền tảng cho hệ sinh thái tài chính số hiện đại. Đến nay, hơn 163,39 triệu hồ sơ khách hàng đã được đối chiếu sinh trắc học thành công thông qua căn cước công dân gắn chip và VNeID. Việc xác thực sinh trắc học giúp hạn chế tài khoản giả mạo, tăng cường minh bạch và nâng cao an toàn cho hệ thống tài chính. Song song với đó, toàn bộ 154 triệu tài khoản cùng 36 triệu hồ sơ trong cơ sở dữ liệu phòng, chống rửa tiền đã được làm sạch. Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia Việt Nam cũng hoàn thành làm sạch gần 44,5 triệu hồ sơ khách hàng. Ngành Ngân hàng đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số gắn với bảo vệ khách hàng và phòng chống rủi ro. Hệ thống thông tin hỗ trợ quản lý, giám sát và phòng ngừa rủi ro cho khách hàng (SIMO) đang trở thành công cụ quan trọng trong cảnh báo giao dịch bất thường. Tính đến ngày 17/5/2026, đã có hơn 4 triệu lượt khách hàng nhận cảnh báo từ hệ thống. Trong đó, hơn 1,3 triệu lượt khách hàng tạm dừng hoặc hủy giao dịch sau khi nhận cảnh báo, với tổng số tiền khoảng 4,4 nghìn tỷ đồng. Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, đây là minh chứng rõ nét cho thấy chuyển đổi số không chỉ mang lại tiện ích mà còn góp phần nâng cao khả năng bảo vệ khách hàng, bảo đảm an toàn hệ thống và tăng niềm tin vào môi trường tài chính số. THANH HUYỀN Trong chuyến du lịch Hàn Quốc vừa qua, anh L.H.Quang, một du khách đến từ Hà Nội, gần như không cần dùng tiền mặt. Thay vì đổi ngoại tệ trước chuyến đi, anh sử dụng trực tiếp ứng dụng VCB Digibank để quét mã QR thanh toán tại cửa hàng địa phương. Theo anh Quang, trải nghiệm thanh toán diễn ra nhanh chóng và thuận tiện, tương tự cách người dùng Việt Nam đang chi trả tại nhiều quán cà phê, siêu thị hay cửa hàng tiện lợi trong nước. Chỉ với một chiếc điện thoại, khách hàng có thể thực hiện giao dịch xuyên biên giới mà không cần mang nhiều tiền mặt hay lo đổi ngoại tệ. Những trải nghiệm như vậy đang ngày càng phổ biến khi thanh toán QR phát triển mạnh tại châu Á. Tại Việt Nam, Vietcombank tham gia xu hướng này thông qua OneQR và QR Outbound, cho phép khách hàng quét mã trực tiếp từ tài khoản trong nước tại nhiều điểm chấp nhận thanh toán ở nước ngoài. Một trong những bước chuyển đáng chú ý là việc tích hợp định danh điện tử VNeID vào hoạt động ngân hàng. Đại diện Vietcombank cho biết ngân hàng đã triển khai lượng lớn khoản vay trực tuyến bằng xác thực VNeID và ký số từ xa, giúp rút ngắn nhiều thủ tục vốn phụ thuộc vào giấy tờ và gặp mặt trực tiếp. Đến cuối năm 2025, ngân hàng đã thu thập sinh trắc học cho hơn 15 triệu khách hàng, khoảng 2,5 triệu tài khoản liên kết an sinh xã hội qua VNeID và giải ngân khoảng 8.350 tỷ đồng thông qua ký số cá nhân. Những con số này cho thấy quá trình số hóa không chỉ diễn ra ở khâu giao dịch mà đã mở rộng sang xác thực, quản trị dữ liệu và cung cấp dịch vụ tài chính toàn trình. Song song với trải nghiệm trực tuyến, hoạt động tại quầy cũng được số hóa mạnh hơn thông qua VCB Tablet. Thiết bị này cho phép khách hàng thao tác trực tiếp trên nền tảng số thay cho nhiều quy trình giấy tờ truyền thống, giúp đồng bộ dữ liệu và rút ngắn thời gian giao dịch. Năm 2026, VCB Tablet trở thành sản phẩm duy nhất của Việt Nam lọt vào vòng chung kết hạng mục Digital Innovation tại ASEAN Digital Awards. Năm 2025, gần 99% giao dịch bán lẻ của ngân hàng được thực hiện qua kênh số. Hệ sinh thái số xử lý khoảng 1,17 tỷ giao dịch với tổng kim ngạch khoảng 14,7 triệu tỷ đồng và gần 18 triệu khách hàng hoạt động trên VCB Digibank. Một trong những cột mốc quan trọng của quá trình chuyển đổi số là việc go-live thành công hệ thống core banking năm 2020. Trong ngành ngân hàng, đây được xem là “trái tim” của hạ tầng công nghệ, quyết định khả năng xử lý realtime và mở rộng dịch vụ số ở quy mô lớn. Từ nền tảng này, Vietcombank từng bước xây dựng hệ sinh thái số gồm VCB Digibank cho khách hàng cá nhân, VCB DigiBiz cho doanh nghiệp SME, VCB CashUp cho quản trị dòng tiền, VCB Online Lending cho vay trực tuyến cùng các nền tảng số trong lĩnh vực y tế, giáo dục. Ông Lê Quang Vinh - Tổng Giám đốc Vietcombank cho biết, năm 2026 được xác định là giai đoạn khởi đầu cho chiến lược phát triển mới với yêu cầu “đổi mới mạnh mẽ hơn, hiệu quả cao hơn và phát triển bền vững hơn”. PV Vietcombank - “Hệ thần kinh số” xử lý hơn 1 tỷ giao dịch Với Vietcombank, chuyển đổi số không chỉ dừng ở những tiện ích trên điện thoại mà đang mở rộng thành một hệ sinh thái vận hành bằng dữ liệu và trí tuệ nhân tạo. Phần thi của Vietcombank tại Hội thi “Chuyển đổi số ngành ngân hàng” năm 2026 Chuyển đổi số định hình tương lai Chuyển đổi số đang từng bước định hình tương lai ngành Ngân hàng khi công nghệ số, dữ liệu lớn và thanh toán thông minh ngày càng hiện diện sâu rộng trong mọi hoạt động tài chính. Hội thi “Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026” quy tụ 32 đội thi đến từ các ngân hàng thương mại, tổ chức tín dụng, đơn vị thuộc Ngân hàng Nhà nước, ngân hàng nước ngoài và công ty fintech tiêu biểu Hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026 và chào mừng 75 năm thành lập Ngân hàng Việt Nam, ngày 22/5, Công đoàn Ngân hàng Việt Nam đã tổ chức Hội thi “Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026” với sự đồng hành của Vietcombank. Hội thi quy tụ 32 đội thi đến từ các ngân hàng thương mại, tổ chức tín dụng, đơn vị thuộc Ngân hàng Nhà nước, ngân hàng nước ngoài và công ty fintech tiêu biểu. Với slogan “Chủ động số hóa - Bứt phá tương lai”, chương trình trở thành sân chơi trí tuệ nhằm lan tỏa phong trào “Bình dân học vụ số”, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao kiến thức chuyển đổi số trong toàn ngành. Nội dung hội thi tập trung vào dữ liệu số, trải nghiệm khách hàng, công nghệ, quản trị, nhân lực số, an ninh bảo mật và ứng dụng thực tiễn trong hoạt động ngân hàng hiện đại.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==