Báo Tiền Phong số 124

13 QUỐC TẾ n Thứ Hai n Ngày 4/5/2026 Trong thông điệp đăng trên mạng xã hội, nhà lãnh đạo Cuba cảnh báo các động thái gây sức ép ngày càng quyết liệt của Washington có thể kéo theo những hậu quả nghiêm trọng đối với ổn định khu vực. Ông Díaz-Canel kêu gọi cộng đồng quốc tế quan tâm sát sao tới tình hình hiện nay, đồng thời nhấn mạnh Cuba sẽ không chấp nhận bất kỳ hình thức đầu hàng hay từ bỏ chủ quyền nào. Theo nhà lãnh đạo Cuba, Havana không mong muốn đối đầu quân sự với Washington và luôn theo đuổi chính sách phòng thủ, không gây hấn. Ông khẳng định, Cuba phản đối mọi hành động tấn công, và Cuba sẽ tiếp tục thúc đẩy đối thoại trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau, bình đẳng và không can thiệp vào công việc nội bộ. Những tuyên bố cứng rắn từ Havana xuất hiện trong bối cảnh truyền thông Mỹ, trong đó có Politico, tiết lộ chính quyền Tổng thống Donald Trump đang xem xét các “kịch bản sử dụng lực lượng động năng”, tức khả năng áp dụng biện pháp quân sự đối với Cuba. Dù Washington vẫn công khai nhấn mạnh ưu tiên ngoại giao, nhiều nguồn tin nói rằng, Mỹ đang gây sức ép buộc Cuba phải cải cách kinh tế sâu rộng, bao gồm tư nhân hóa doanh nghiệp nhà nước, mở rộng quyền tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và gia tăng nhập khẩu năng lượng từ Mỹ. Giới quan sát nhận định, các yêu sách này không đơn thuần mang tính kinh tế mà còn hàm chứa mục tiêu tái cấu trúc mô hình phát triển và làm suy giảm vai trò kiểm soát của Nhà nước Cuba đối với các lĩnh vực chiến lược. Trong khi đó, ông Fidel Antonio Castro Smirnov, cháu nội của Lãnh tụ Cuba Fidel Castro, lên án đề xuất của Nhà Trắng về việc dỡ bỏ phong tỏa năng lượng để đổi lấy nhượng bộ chủ quyền là “một hình thức buôn bán nô lệ thời hiện đại”. Ông Castro Smirnov cáo buộc Washington vẫn theo đuổi “ám ảnh kéo dài nhiều thập kỷ” nhằm bóp nghẹt và thay đổi chế độ tại Cuba. Một số chính trị gia thành viên đảng Cộng hòa đang kêu gọi Mỹ can thiệp mạnh tay hơn đối với Cuba. Thượng nghị sĩ bang Florida Ileana Garcia cảnh báo rằng, nếu Washington không có kế hoạch “lật đổ chế độ”, sự ủng hộ của cử tri Cuba tại Nam Florida dành cho Tổng thống Trump có thể suy giảm đáng kể, Politico đưa tin. Báo chí Cuba cũng đồng loạt phản ứng mạnh trước các tín hiệu leo thang từ Washington. Nhật báo Granma khẳng định, Cuba đang đối mặt với “một chiến dịch gây sức ép toàn diện” nhằm bóp nghẹt nền kinh tế và làm lung lay chủ quyền quốc gia. Trong khi đó, trang Cubadebate cho rằng, các lời đe dọa quân sự và phong tỏa năng lượng của Mỹ là sự tiếp nối của chính sách thù địch kéo dài hơn 60 năm đối với đảo quốc Caribe. Truyền thông Cuba nhấn mạnh rằng, người dân nước này “không chấp nhận áp lực đổi lấy chủ quyền”, đồng thời ca ngợi tinh thần kháng cự của Cuba trước các biện pháp cấm vận và cô lập từ Mỹ. Nhiều bài bình luận trên báo chí nhà nước Cuba cũng cáo buộc Washington đang lợi dụng khủng hoảng năng lượng để thúc đẩy mục tiêu thay đổi chế độ tại Havana. CUBA ĐỐI MẶT SỨC ÉP KINH TẾ VÀ NĂNG LƯỢNG NGHIÊM TRỌNG Nhiều tháng qua, Cuba rơi vào tình trạng khó khăn nghiêm trọng sau khi Mỹ siết chặt phong tỏa năng lượng và cắt đứt các tuyến cung cấp dầu từ Venezuela. Các đợt mất điện diện rộng liên tiếp xảy ra đã ảnh hưởng nặng nề tới giao thông, bệnh viện, hệ thống cấp nước và nguồn cung lương thực. Tuy nhiên, bất chấp khó khăn, giới lãnh đạo Cuba vẫn khẳng định nước này sẽ không từ bỏ độc lập dân tộc và quyền tự quyết. Nhiều chuyên gia cho rằng, bất kỳ động thái leo thang quân sự nào nhằm vào Cuba đều có nguy cơ tạo ra một cuộc khủng hoảng lớn tại khu vực Caribe, đồng thời kéo theo phản ứng từ các đối tác của Cuba như Nga, Trung Quốc... Trong bối cảnh căng thẳng gia tăng, Havana tiếp tục nhấn mạnh rằng, giải pháp duy nhất để tránh đối đầu là đối thoại bình đẳng và chấm dứt các biện pháp trừng phạt, phong tỏa kéo dài suốt nhiều thập kỷ qua. THÁI AN (theo News.ru, Politico, Granma) Cuba cảnh báo mức đe dọa quân sự chưa từng có từ Mỹ Chủ tịch Cuba Miguel DíazCanel nhận định, mức độ đe dọa quân sự từ phía Mỹ đối với Cuba đã gia tăng tới ngưỡng “nguy hiểm và chưa từng có”, báo Nga News.ru và báo Mỹ Politico đưa tin ngày 3/5. Lãnh đạo Hội đồng Quốc phòng Cuba tháng 1/2026 kiểm tra và xác nhận tính toàn vẹn của hệ thống phòng thủ lãnh thổ ẢNH: GRANMA Đã 4 tuần kể từ khi Mỹ và Israel tạm dừng chiến dịch ném bom nhằm vào Iran, nhưng đến thời điểm hiện tại, vẫn chưa có thỏa thuận nào đạt được để chấm dứt cuộc chiến. Với việc cả hai bên đều tự tin rằng mình đang nắm giữ ưu thế và lập trường vẫn cách xa nhau, không có lối thoát rõ ràng nào trong tương lai gần. Ngay cả khi Iran đã đệ trình một đề xuất mới để nối lại đàm phán, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng đã nhanh chóng bác bỏ đề xuất này hôm 1/5. Trả lời báo giới ngày 2/5, một quan chức cấp cao giấu tên của Iran cho biết, nước này tin rằng đề xuất mới nhất của họ là một sự thay đổi đáng kể nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho một thỏa thuận. Theo đề xuất này, giao tranh sẽ kết thúc với sự đảm bảo rằng Mỹ và Israel sẽ không nối lại các cuộc tấn công. Iran sẽ mở lại eo biển, và Mỹ sẽ dỡ bỏ lệnh phong tỏa. Các cuộc đàm phán sau đó sẽ tập trung vào việc hạn chế chương trình hạt nhân của Iran để đổi lấy việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt. Trong đó Iran yêu cầu Washington công nhận quyền làm giàu uranium của nước này vì mục đích hòa bình. Ông Trump cho biết vào ngày 1/5 rằng, ông “không hài lòng” với đề xuất mới nhất của Iran, mà không nêu rõ rằng ông phản đối chi tiết nào. “Họ đang yêu cầu những điều mà tôi không thể đồng ý”, ông nói với các phóng viên tại Nhà Trắng. Washington đã nhiều lần tuyên bố sẽ không chấm dứt chiến dịch quân sự nếu không có thỏa thuận ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, mục tiêu chính mà ông Trump đã nêu ra khi phát động các cuộc tấn công vào Iran. Nhà Trắng đã từ chối cung cấp chi tiết về đề xuất mới nhất của Iran, nhưng Axios đưa tin, đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff đã đệ trình các điều khoản sửa đổi, đưa chương trình hạt nhân của Tehran trở lại bàn đàm phán. Các thay đổi được cho là bao gồm yêu cầu Iran không di chuyển uranium làm giàu từ các địa điểm bị ném bom hoặc nối lại hoạt động ở đó trong thời gian đàm phán. BÊN BỜ VỰC GIAO TRANH Ngày 2/5, ông Mohammad Jafar Asadi, một nhân vật cấp cao trong bộ chỉ huy trung ương quân đội Iran, nói rằng, “một cuộc xung đột mới giữa Iran và Mỹ rất có thể xảy ra”. “Bằng chứng cho thấy Mỹ không cam kết với bất kỳ lời hứa hay thỏa thuận nào”, ông nói thêm. Chánh án Tòa án tối cao Iran, ông Gholamhossein Mohseni Ejei, nói rằng, Iran “chưa bao giờ né tránh đàm phán”, nhưng sẽ không chấp nhận việc “áp đặt” các điều khoản hòa bình. Trong khi đó, Washington tuyên bố tối 1/5 rằng Nhà Trắng đã phê duyệt các thương vụ bán vũ khí lớn cho các đồng minh ở Trung Đông, bao gồm thỏa thuận tên lửa Patriot trị giá 4 tỷ USD với Qatar, và hợp đồng gần 1 tỷ USD để cung cấp hệ thống vũ khí chính xác cho Israel. Đầu tuần trước, Axios dẫn lời các nguồn giấu tên nói rằng, quân đội Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch cho một đợt tấn công "ngắn và mạnh mẽ" vào Iran, có thể bao gồm các mục tiêu cơ sở hạ tầng. Trước đây, Tổng thống Trump đã đe dọa phá hủy cơ sở hạ tầng dân sự của Iran. Các chuyên gia luật quốc tế cho rằng, những cuộc tấn công như vậy có thể cấu thành tội ác chiến tranh. Công ước Geneva năm 1949 về hành vi nhân đạo trong chiến tranh cấm tấn công các địa điểm được coi là thiết yếu đối với dân thường. Một kế hoạch khác dự kiến sẽ được chia sẻ với ông Trump, tập trung vào việc tiếp quản một phần eo biển Hormuz để mở lại cho vận tải thương mại. Nhưng một hoạt động như vậy có thể liên quan việc triển khai lực lượng mặt đất. Một lựa chọn khác có thể là một chiến dịch của lực lượng đặc biệt để giành quyền kiểm soát kho dự trữ uranium làm giàu cao của Iran, Axios đưa tin. MINH HẠNH (theo Reuters, Straitstimes) Đề xuất của Iran có gì mà Tổng thống Trump không đồng ý? Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 1/5 bác bỏ đề xuất thương lượng của Iran ẢNH: PRESSTV Hãng tin Iran Tasnim hôm (2/5) đưa tin, Iran đã gửi một bản phản hồi gồm 14 điểm đối với đề xuất trước đó của Mỹ, thông qua bên trung gian Pakistan. Nội dung đề xuất kêu gọi "chấm dứt chiến tranh trên mọi mặt trận, bao gồm cả Li-băng". Phía Mỹ từng đưa ra phương án ngừng bắn kéo dài hai tháng. Tuy nhiên, Iran cho rằng các vấn đề cốt lõi cần được giải quyết trong vòng 30 ngày, đồng thời nhấn mạnh các cuộc đàm phán nên tập trung vào việc chấm dứt chiến tranh thay vì chỉ gia hạn lệnh ngừng bắn tạm thời. QUỲNH NHƯ (theo CNN) Iran đề xuất mở cửa giao thông qua eo biển Hormuz và chấm dứt lệnh phong tỏa của Mỹ, nhưng để ngỏ các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân, một quan chức cấp cao của Iran tiết lộ.

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==