Báo Tiền Phong số 105

14 n Thứ Tư n Ngày 15/4/2026 QUỐC TẾ DẤU HIỆU CỦA MỘT CHIẾN DỊCH QUY MÔ LỚN Những ngày gần đây, hai tàu săn mìn lớp Avenger là USS Chief và USS Pioneer, vốn đóng quân tại Nhật Bản, bị theo dõi khi rời Thái Bình Dương, băng qua các tuyến đường biển trọng yếu để tiến về phía Tây. Hành trình của chúng không phải là ngẫu nhiên. Thông tin này xuất hiện đúng thời điểm Tổng thống Mỹ Donald Trump và các quan chức cấp cao tuyên bố một chiến dịch đang được chuẩn bị nhằm dọn sạch thủy lôi do Iran rải tại eo biển Hormuz. Đây là điều kiện tiên quyết để mở lại hoàn toàn tuyến hàng hải quan trọng bậc nhất thế giới, nơi mỗi ngày vận chuyển hàng triệu thùng dầu. Đồng thời, Washington cũng đã công bố lệnh phong tỏa toàn bộ các cảng của Iran, đẩy tình hình khu vực lên mức báo động cao. Việc điều động các tàu lớp Avenger càng trở nên đáng chú ý khi nhìn lại những thay đổi gần đây trong lực lượng rà phá thủy lôi của Hải quân Mỹ. Trước đó, Mỹ từng duy trì bốn tàu Avenger tại Trung Đông trong nhiều thập kỷ. Tuy nhiên, chúng đã được thay thế bằng ba tàu chiến ven bờ lớp Independence (LCS) có cấu hình rà phá mìn hiện đại hơn. Thế nhưng, ngay trước khi xung đột với Iran bùng phát, các tàu LCS này lại rút khỏi Bahrain. Bất ngờ hơn, hai trong số đó, USS Tulsa và USS Santa Barbara, lại xuất hiện ở Đông Nam Á, cách xa khu vực nguy cơ hàng nghìn kilomet. Quyết định này khiến nhiều chuyên gia đặt câu hỏi: tại sao những khí tài chuyên dụng lại bị điều đi đúng thời điểm nguy cơ Iran rải mìn tại Hormuz gia tăng? Và giờ đây, khi tình hình leo thang, việc các tàu Avenger quay đầu hướng Tây dường như là một động thái “vá lỗ hổng” khẩn cấp. HÀNH TRÌNH BÍ ẨN QUA ĐÔNG NAM Á Ngày 8/4, USS Chief và USS Pioneer được phát hiện cập cảng Singapore. Chỉ hai ngày sau, chúng tiếp tục hành trình, di chuyển qua eo biển Malacca - một trong những tuyến vận tải biển nhộn nhịp nhất thế giới. Các dữ liệu theo dõi tàu cho thấy cả hai đã đi theo hướng Tây Bắc. Có những báo cáo chưa xác nhận cho rằng, chúng đã ghé đảo Phuket của Thái Lan, nhưng điểm đến cuối cùng vẫn là một ẩn số. Trong khi đó, USS Tulsa cũng đã được ghi nhận di chuyển theo hướng tương tự từ đầu tháng 4, sau nhiều tuần neo đậu tại Singapore. Những chuyển động này, khi ghép lại, tạo thành một bức tranh rõ ràng: một lực lượng rà phá thủy lôi đang được tập hợp dần. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) ngày 11/4 xác nhận lực lượng của họ đã bắt đầu “thiết lập điều kiện” cho việc rà phá thủy lôi tại eo biển Hormuz. Hai tàu khu trục lớp Arleigh Burke, USS Frank E. Peterson và USS Michael Murphy, đã được điều động đi qua eo biển và hoạt động tại Vịnh Ba Tư. Dù không được thiết kế chuyên cho nhiệm vụ rà mìn, các tàu này sở hữu hệ thống sonar mạnh có thể hỗ trợ phát hiện vật thể dưới nước. Động thái này mang ý nghĩa chiến lược: không chỉ là trinh sát, mà còn là tín hiệu răn đe và bảo vệ cho các lực lượng rà phá mìn sẽ tham gia sau đó. CENTCOM cũng tiết lộ thêm rằng, các lực lượng bổ sung, bao gồm drone dưới nước, sẽ sớm được triển khai. Một nhân tố khác khiến giới quan sát chú ý là sự xuất hiện của tàu căn cứ biển viễn chinh USS John L. Canley, thuộc lớp Lewis B. Puller. Con tàu này đã được phát hiện di chuyển về phía Tây qua Singapore và sau đó có mặt tại Ấn Độ Dương. Các tàu căn cứ biển viễn chinh như Canley được thiết kế như những “căn cứ nổi”, có thể hỗ trợ trực thăng săn mìn, triển khai drone mặt nước và dưới nước, cũng như làm trung tâm chỉ huy cho các chiến dịch phức tạp. Trong bối cảnh phong tỏa các cảng Iran, Canley còn có thể đóng vai trò hỗ trợ kiểm tra, bắt giữ tàu thuyền - một nhiệm vụ nhạy cảm nhưng cực kỳ quan trọng. MỐI ĐE DỌA TỪ NHỮNG QUẢ MÌN GẦN NHƯ VÔ HÌNH Điều khiến chiến dịch trở nên nguy hiểm không chỉ là số lượng mìn, mà còn là tính chất của chúng. Nhiều báo cáo cho biết, Iran đã triển khai các loại mìn Maham-3 và Maham-7 - những thiết bị có thể kích hoạt bằng tín hiệu âm thanh hoặc từ trường của tàu đi qua. Một số mìn được neo cố định, trong khi số khác nằm dưới đáy biển, khiến việc phát hiện và vô hiệu hóa trở nên phức tạp hơn rất nhiều. Đáng lo ngại hơn, theo các nguồn tin Mỹ, Iran có thể đã mất kiểm soát vị trí của một số bãi mìn, biến Hormuz thành một “bãi tử thần” thực sự - nơi bất kỳ con tàu nào cũng có thể trở thành nạn nhân. Rà phá thủy lôi vốn là một trong những nhiệm vụ nguy hiểm và tốn thời gian nhất trong chiến tranh hải quân. Tại Hormuz, rủi ro còn tăng lên gấp bội. Iran vẫn được cho là sở hữu nhiều năng lực tấn công đáng gờm: tên lửa chống hạm, drone tự sát, và tàu không người lái mang chất nổ. Tất cả có thể biến khu vực này thành một “vùng giao chiến siêu vũ khí” bất cứ lúc nào. THÁI AN (theo Top War Zone) Những chuyển động âm thầm nhưng dồn dập trên đại dương đang vẽ nên một bức tranh căng thẳng chưa từng có: các tàu rà phá thủy lôi của Hải quân Mỹ, vốn phân tán ở khu vực Thái Bình Dương, đang đồng loạt hướng về phía Tây. Đích đến được cho là Trung Đông - nơi eo biển Hormuz, tuyến hàng hải sống còn của thế giới, đang đứng trước nguy cơ bị bóp nghẹt bởi những bãi mìn chết chóc, tạp chí quân sự Mỹ Top War Zone đưa tin hôm qua. Hải quân Mỹ chuẩn bị cho chiến dịch sinh tử ở Hormuz? Tàu rà phá thủy lôi lớp Avenger USS Pioneer của Hải quân Mỹ ẢNH: US NAVY Báo New York Times dẫn nguồn thạo tin cho biết, trong cuộc đàm phán ở Islamabad, Mỹ và Iran đã trao đổi các đề xuất về việc đình chỉ hoạt động hạt nhân của Iran, nhưng vẫn còn nhiều bất đồng sâu sắc. Tehran đề xuất đình chỉ làm giàu uranium trong tối đa 5 năm - một đề nghị mà chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump bác bỏ, nhấn mạnh rằng thời hạn phải là 20 năm. Diễn biến này đánh dấu một sự thay đổi lớn so với các yêu cầu trước đó của chính quyền Mỹ, rằng Tehran phải chấm dứt vĩnh viễn việc làm giàu uranium trong nước và từ bỏ khả năng chế tạo vũ khí hạt nhân. Việc Iran từ chối chấm dứt các kế hoạch hạt nhân, tháo dỡ cơ sở hạ tầng hạt nhân và đưa kho nhiên liệu ra khỏi nước này luôn là vấn đề gây tranh cãi trong các cuộc đàm phán. Các vấn đề khác bao gồm việc khôi phục quyền tự do đi lại ở eo biển Hormuz và chấm dứt sự hỗ trợ của Iran cho các phong trào như Hamas, Hezbollah. Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance, người dẫn đầu nhóm đàm phán của Mỹ trong các cuộc thảo luận, cho biết hôm 13/4 rằng, hai bên đã có “một số cuộc trò chuyện tốt đẹp”, và giờ đây trách nhiệm thuộc về Tehran. “Câu hỏi lớn nhất là phía Iran có đủ linh hoạt hay không”, ông Vance nói trên Fox News. Trước đó cùng ngày, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, chính quyền của ông đã nhận được một cuộc gọi từ Iran, tuyên bố rằng Tehran “rất muốn đạt được một thỏa thuận”. Ông Trump không nói rõ liệu Washington có đồng ý một vòng đàm phán khác trước khi lệnh ngừng bắn hết hạn vào ngày 21/4 hay không, mặc dù nhiều hãng truyền thông trích dẫn các quan chức Mỹ và các nguồn tin khu vực, cho biết cả hai bên đều để ngỏ khả năng đàm phán thêm. Tổng thống Trump cũng khẳng định điểm mấu chốt trong các cuộc đàm phán với Iran “là vấn đề hạt nhân”, đồng thời cho biết ưu tiên hàng đầu của Mỹ là thu hồi uranium làm giàu của Iran. MINH HẠNH (theo New York Times) Mỹ muốn Iran đóng băng chương trình hạt nhân 20 năm Theo báo Mỹ New York Times, Washington đề nghị đình chỉ các hoạt động hạt nhân của Iran trong 20 năm, nhưng Tehran chỉ chấp nhận tối đa 5 năm. Mỹ và Iran đã trao đổi các đề xuất về việc đình chỉ hoạt động hạt nhân của Iran, nhưng vẫn còn nhiều bất đồng sâu sắc ẢNH: REUTERS Iran yêu cầu 5 nước Trung Đông bồi thường thiệt hại Iran đòi bồi thường thiệt hại, gồm cả tổn thất vật chất và tinh thần, từ 5 quốc gia Ảrập, cho rằng các nước này đã tiếp tay cho những cuộc tấn công của Mỹ và Israel, gây thiệt hại lớn cho Tehran. Iran ước tính thiệt hại ban đầu do xung đột gây ra lên tới khoảng 270 tỷ USD. Theo bức thư của Đại diện thường trực Iran tại Liên Hợp Quốc, ông Amir Saeid Iravani, gửi tới Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres, danh sách các quốc gia bị yêu cầu bồi thường gồm Bahrain, Ảrập Xêút, Các Tiểu vương quốc Ảrập Thống nhất, Qatar và Jordan. Tehran cáo buộc các quốc gia này đóng vai trò là bàn đạp cho các cuộc tấn công của Mỹ và Israel. Tehran cho rằng, không chỉ dừng lại ở việc cho phép sử dụng lãnh thổ, các bên liên quan còn trực tiếp tham gia các hoạt động quân sự. Tuy nhiên, các quốc gia Ảrập bác bỏ toàn bộ cáo buộc, khẳng định không liên quan và chỉ hành động nhằm bảo vệ lợi ích an ninh của mình. QUỲNH NHƯ Giữa làn nước tưởng chừng yên ả của eo biển Hormuz, một cuộc chiến vô hình đang chuẩn bị diễn ra - nơi mỗi quả mìn là một lời cảnh báo chết chóc, và mỗi con tàu rà phá là một bước đi giữa ranh giới sống còn.

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==