Báo Tiền Phong số 324

11 n Thứ Sáu n Ngày 20/11/2026 PHÁP LUẬT Tại Hội thảo “Giải pháp mở rộng tiếp cận thẻ tín dụng nội địa cho người lao động, đẩy lùi tín dụng đen” ngày 19/11, ông Lê Nhật Trường - Chủ tịch Công đoàn cơ sở Công ty TNHH Pou Sung Việt Nam - cho biết, dù có việc làm và thu nhập ổn định, công nhân vẫn có thể rơi vào khó khăn về tài chính khi phát sinh những khoản chi ngoài dự kiến như tiền thuê nhà, điện nước, học phí, chi phí y tế hoặc việc gia đình. Những khoảng trống tài chính ngắn hạn này khiến một bộ phận người lao động tìm đến các nguồn vay không chính thức, lãi suất cao, thiếu minh bạch, thậm chí đối mặt với nguy cơ bị đe dọa, quấy rối khi chậm trả nợ. Từ năm 2021, doanh nghiệp tiếp tục phối hợp với nhiều bên triển khai giải pháp ứng lương linh hoạt, đáp ứng nhu cầu chi tiêu thiết yếu hoặc đột xuất trước kỳ trả lương. Đến nay, chương trình có hơn 4.500 người đăng ký sử dụng, giá trị ứng lương hơn 10 tỷ đồng mỗi tháng, tổng số tiền đã giải ngân lên tới 500 tỷ đồng. Dù có những kênh hỗ trợ này, ông Trường cho biết, công đoàn vẫn thường xuyên nhận được phản ánh của công nhân về việc bị các bên đòi nợ gây sức ép, thậm chí đe dọa tìm đến doanh nghiệp hoặc bộ phận nhân sự nếu người vay không thanh toán đúng hạn. “Khi người lao động phản ánh sự việc, chúng tôi thường trấn an rằng các khoản vay cá nhân không liên quan trực tiếp đến hoạt động của nhà máy. Người lao động không nên quá lo lắng”, ông Trường nói. Ông Trường cho rằng, rào cản lớn đối với công nhân không chỉ nằm ở lãi suất mà còn ở khả năng tiếp cận nguồn vốn đúng thời điểm. Người lao động thường cần tiền ngay để giải quyết những tình huống cấp bách, trong khi các tổ chức tín dụng phải thực hiện quy trình xác minh, thẩm định và đánh giá khả năng trả nợ. Khoảng cách về thời gian này có thể khiến họ lựa chọn những nguồn vay tiềm ẩn nhiều rủi ro. MỞ CỬA TÍN DỤNG CHÍNH THỨC Theo ông Nguyễn Đăng Hùng - Phó Tổng Giám đốc NAPAS, người lao động, đặc biệt là nhóm có thu nhập thấp hoặc không ổn định, vẫn gặp nhiều khó khăn về thủ tục chứng minh thu nhập, điều kiện cấp thẻ và hạn mức tín dụng. Khi không thể tiếp cận nguồn vốn chính thức, một bộ phận người dân buộc phải tìm đến các dịch vụ cho vay bên ngoài hệ thống tín dụng, cầm đồ hoặc tín dụng đen. Theo ông Lê Anh Dũng - Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán - Ngân hàng Nhà nước đến hết tháng 9/2026, cả nước có 17 tổ chức phát hành thẻ tín dụng nội địa với hơn 7,4 triệu thẻ đang lưu hành, tăng 63% so với cùng kỳ năm 2025. Trong giai đoạn 2021-2025, số lượng thẻ tín dụng nội địa phát hành tăng bình quân 88%/năm. Tuy nhiên, thẻ tín dụng nội địa mới chiếm khoảng 35% tổng số thẻ tín dụng đang lưu hành trên thị trường và vẫn tập trung chủ yếu tại một số ít ngân hàng, công ty tài chính. Khả năng tiếp cận sản phẩm này của công nhân còn hạn chế bởi phương thức thẩm định tín dụng, thiết kế sản phẩm, chi phí sử dụng và mạng lưới chấp nhận thanh toán. Thực tế, nhiều công nhân có thu nhập không cao, biến động hoặc đến từ nhiều nguồn, trong khi hồ sơ chứng minh thu nhập và lịch sử tín dụng chưa đầy đủ. Nếu chỉ dựa vào các chứng từ truyền thống, ngân hàng có thể chưa đánh giá hết dòng tiền và khả năng trả nợ thực tế của khách hàng. Ông Dũng cho rằng, các tổ chức tín dụng có thể nghiên cứu kết hợp thông tin thu nhập qua tài khoản, dòng tiền, lịch sử giao dịch và lịch sử trả nợ để đánh giá khả năng cấp tín dụng. Việc khai thác dữ liệu cần có sự đồng ý của khách hàng và cơ chế bảo vệ thông tin phù hợp. Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng cho biết, dự thảo Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt giai đoạn 2027-2030, định hướng đến năm 2045 đặt ra nhiều nhiệm vụ, giải pháp về hoàn thiện thể chế, chính sách, phát triển sản phẩm, dịch vụ thẻ ngân hàng. Trong đó, ưu tiên phát triển thẻ nội địa, bảo đảm an ninh, an toàn thanh toán, gia tăng tiện ích và tạo thuận lợi kết nối với các hệ thống thanh toán khác. Theo Phó Thống đốc, thẻ ngân hàng, trong đó có thẻ tín dụng nội địa, không đơn thuần là phương tiện thanh toán mà còn có thể góp phần mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng chính thức. Đối với công nhân, đây là một công cụ tài chính giúp chủ động hơn khi phát sinh nhu cầu chi tiêu hợp pháp, thay vì phải tìm đến các nguồn vay không chính thức. Tuy nhiên, ông Phạm Tiến Dũng nhấn mạnh, phát triển thẻ tín dụng nội địa không đồng nghĩa với khuyến khích vay tiêu dùng bằng mọi giá. Bản chất của thẻ tín dụng vẫn là một hình thức cấp tín dụng, đi kèm nghĩa vụ hoàn trả của khách hàng. NGỌC MAI Những khoản chi đột xuất như tiền thuê nhà, học phí, viện phí có thể đẩy công nhân vào cảnh thiếu hụt tài chính và tìm đến tín dụng đen với lãi suất, chi phí vay khó lường. Trong khi đó, hàng triệu lao động vẫn gặp rào cản về điều kiện cấp thẻ tín dụng, giải ngân. Công nhân vay tín dụng đen đối mặt với nguy cơ bị đe dọa, quấy rối khi chậm trả nợ ẢNH MINH HỌA: TT Khoảng trống tài chính đẩy công nhân vào tín dụng đen Ngày 19/11, sau khi Viện Kiểm sát nêu quan điểm luận tội và đề nghị mức án với ông Lê Thanh Thản (Chủ tịch Tập đoàn Mường Thanh) và nhóm cựu cán bộ liên quan đến sai phạm tại dự án CT6 Kiến Hưng, HĐXX cho bị cáo và luật sư thực hiện quyền bào chữa. Trình bày đầu tiên, ông Thản cho biết không có ý kiến với mức án đề nghị án từ 30 - 36 tháng tù nhưng cho hưởng án treo. Tuy nhiên, về trách nhiệm dân sự, bị cáo cho rằng mức bồi thường được đề nghị tại phiên tòa là quá cao, gây khó khăn cho doanh nghiệp. Theo Chủ tịch Tập đoàn Mường Thanh, phương án bồi thường mà Viện kiểm sát đưa ra có phần nặng nề, vì vậy ông đề nghị HĐXX xem xét lại mức định giá căn hộ tại dự án CT6 Kiến Hưng. Trước đó, tại phiên tòa, đại diện Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự cho biết, giá giao dịch tham khảo trung bình của các căn hộ đã có giấy chứng nhận tại khu vực dự án khoảng 53 triệu đồng/m2, trong khi mức giá chào bán trung bình khoảng 56 triệu đồng/m2. Ngoài việc đề nghị xem xét lại mức bồi thường, ông Thản còn đưa ra phương án xử lý đối với những căn hộ xây dựng sai công năng tại dự án CT6 Kiến Hưng. Theo ông, việc chuyển các căn hộ vi phạm trở lại công năng theo quy hoạch ban đầu chưa phải là phương án khả thi nhất, bởi có thể phát sinh những bất cập trong quá trình sử dụng sau này. Thay vì hoàn trả công năng ban đầu, bị cáo đề nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét cho phép chuyển những diện tích vi phạm thành căn hộ cho thuê. Phương án này vừa có thể tận dụng công trình đã xây dựng, vừa hạn chế những xáo trộn có thể xảy ra khi thay đổi công năng sử dụng. “Nếu không ai thuê thì người dân có thể lấy tiền và chuyển đổi xuống khu đô thị Thanh Hà, tôi không có ý kiến gì cả”, bị cáo Thản nói. NHÀ KHÔNG SỔ ĐỎ ĐƯỢC ĐỊNH GIÁ NHƯ ĐÃ CÓ SỔ Viện Kiểm sát xác định, năm 2011, dù dự án CT6 Kiến Hưng có nhiều vi phạm nghiêm trọng về trật tự xây dựng nhưng ông Thản đã cho quảng cáo, mở bán các căn hộ. Đến năm 2013, dự án hoàn thành. Số tiền người dân bỏ ra để mua 519 căn hộ không sổ đỏ là 590 tỷ đồng. Tại kết luận định giá mới nhất vào tháng 7/2026, cơ quan định giá xác định 519 căn hộ nêu trên đã tăng giá lên 2.047 tỷ đồng, tức tăng gần 4 lần so với kết luận giám định nêu trong cáo trạng ban hành năm 2023. Trả lời về phương pháp xác định giá các căn hộ, đại diện Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự cho biết, quá trình thẩm định được thực hiện trên cơ sở thu thập, đối chiếu nhiều nguồn thông tin về giá bất động sản. Các tư vấn viên đã thu thập hơn 1.000 thông tin liên quan đến giá bất động sản tại khu vực chung cư CT6 Kiến Hưng trong 2 năm gần đây. Dữ liệu được trích xuất từ các văn phòng đăng ký đất đai. Ngoài ra, đơn vị thẩm định cũng phối hợp với chính quyền địa phương xác minh thực tế nhằm đánh giá các giao dịch có phản ánh đúng giá thị trường hay không. Đồng thời, tiếp cận thông tin chào bán, giao dịch trên thị trường bất động sản, thu thập được 11 trường hợp. Qua khảo sát cho thấy mức giá trung bình tại khu chung cư CT6 Kiến Hưng vào tháng 5/2026 được xác định khoảng 56 triệu đồng/m2. Để bảo đảm tính khách quan, đơn vị thẩm định tiếp tục phối hợp với tổ dân phố trực tiếp gặp gỡ những người đã mua căn hộ nhằm xác minh giá giao dịch thực tế. Nhờ đó, các tư vấn viên thu thập thêm 18 thông tin giao dịch, với mức giá trung bình khoảng 53 triệu đồng/m2. HOÀNG AN Đại gia Lê Thanh Thản than thở mức bồi thường quá cao Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng cho biết, thẻ ngân hàng, trong đó có thẻ tín dụng nội địa, không đơn thuần là phương tiện thanh toán mà còn có thể góp phần mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng chính thức. Đối với công nhân, đây là một công cụ tài chính giúp chủ động hơn khi phát sinh nhu cầu chi tiêu hợp pháp, thay vì phải tìm đến các nguồn vay không chính thức. Bị cáo Lê Thanh Thản Tự bào chữa, bị cáo Lê Thanh Thản cho rằng phương án bồi thường cho người dân mua nhà tại dự án CT6 Kiến Hưng mà Viện kiểm sát đưa ra là quá cao, có phần nặng nề, gây khó khăn cho doanh nghiệp.

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==