Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia, khoảng ngày 18/11, một đợt không khí lạnh này có cường độ mạnh sẽ ảnh hưởng đến khu vực Đông Bắc Bắc Bộ của nước ta, sau đó ảnh hưởng đến các nơi khác ở Đông Bắc Bộ, khu vực Tây Bắc Bộ, Bắc và Trung Trung Bộ. Khoảng đêm 19/11 và ngày 20/11 không khí lạnh được tăng cường thêm, ảnh hưởng đến một số nơi ở Nam Trung Bộ. Trên đất liền, từ ngày 18/11, gió chuyển hướng Đông Bắc cấp 3, vùng ven biển cấp 4-5, có nơi cấp 6, giật cấp 7. Do ảnh hưởng của không khí lạnh, từ đêm 18/11, Bắc Bộ trời chuyển rét, vùng núi có nơi rét đậm. Từ ngày 19/11, Bắc Trung Bộ trời chuyển rét, Quảng Trị và Huế trời chuyển lạnh. Nhiệt độ thấp nhất trong đợt không khí lạnh này ở khu vực vùng núi và trung du Bắc Bộ phổ biến 12-15 độ, vùng núi cao có nơi dưới 10 độ, khu vực đồng bằng Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ phổ biến từ 15-18 độ. Nhiệt độ cao nhất từ 1922 độ, vùng núi dưới 22 độ. Cũng do ảnh hưởng của không khí lạnh, ngày 18/11 đến ngày 19/11, Bắc Bộ, Thanh Hóa và Nghệ An xuất hiện mưa rào và rải rác có dông, cục bộ có nơi mưa to. Sau đó, từ khoảng đêm 19/11 đến ngày 21/11, các địa phương gồm Hà Tĩnh, Quảng Trị, Huế, Đà Nẵng, Đông Quảng Ngãi, Đông Gia Lai (Bình Định cũ) và Đông Đắk Lắk (Phú Yên cũ) cũng có mưa dông trên diện rộng, cục bộ có mưa to đến rất to. Trong mưa dông, khả năng cao xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Trên biển, do ảnh hưởng của không khí lạnh, từ trưa và chiều 18/11, vịnh Bắc Bộ gió chuyển hướng Đông Bắc mạnh dần lên cấp 6, có lúc cấp 7, giật cấp 8-9 (tương đương cấp gió áp thấp nhiệt đới), sóng biển cao từ 2-4m, biển động mạnh. Khu vực Bắc Biển Đông (bao gồm đặc khu Hoàng Sa) có gió Đông Bắc mạnh cấp 6-7, giật cấp 8-9, sóng biển cao từ 3-5m, biển động mạnh. Từ chiều và đêm 19/11, vùng biển phía Bắc khu vực Giữa Biển Đông và vùng biển từ Nam Quảng Trị đến Quảng Ngãi có gió Đông Bắc mạnh dần lên cấp 6, giật cấp 7-8, sóng biển cao từ 2-4m, biển động. NGUYỄN HOÀI TS. Aimée R. Kreimer là một trong 4 chủ nhân giải thưởng Chính VinFuture 2025. Bà đang có chuyến công tác tại Việt Nam và chia sẻ với báo chí về những thông tin mới nhất liên quan đến vắc xin ngừa HPV. Thưa bà, bà có thể chia sẻ mục đích chuyến công tác lần này tại Việt Nam, gần một năm sau khi bà được vinh danh Giải thưởng Chính VinFuture 2025? Lần này tôi sang Việt Nam để tham dự cuộc họp trao đổi về vấn đề phòng ngừa ung thư cổ tử cung và thảo luận về các tiến triển mới nhất cũng như các khuyến nghị chính sách ở cấp độ toàn cầu. Cuộc họp kéo dài 1,5 ngày tại Đại học VinUni, do VinUni đồng tổ chức cùng Đại học Antwerp (Bỉ). Sự kiện quy tụ nhiều chuyên gia toàn cầu từ UNICEF, CHAI (Quỹ Y tế Clinton), các công ty dược phẩm và đại diện chính phủ Việt Nam. Các bài trình bày xoay quanh ung thư do virus HPV, chương trình tiêm chủng và tầm soát ung thư cổ tử cung tại Việt Nam. Các đại biểu trong và ngoài nước đã chia sẻ các ví dụ thực tế từ quốc gia của họ về cách triển khai tiêm vắc xin HPV. Các bên cũng cùng nhau đưa ra các giải pháp để giúp cho Việt Nam có thể đạt được nhiều tiến bộ hơn trong chương trình tiêm chủng phòng chống ung thư do virus HPV. Chúng tôi mong muốn rằng Chính phủ và người dân Việt Nam sẽ được cập nhật thông tin cũng như biết cách làm thế nào chúng ta có thể phòng chống ung thư cổ tử cung một cách tốt hơn. Bà có thể chia sẻ những thông tin cập nhật mới nhất về vắc xin phòng HPV? Tôi là một nhà nghiên cứu vắc xin đang làm việc cho chính phủ Hoa Kỳ. Vai trò của tôi là tạo ra và truyền đạt các bằng chứng khoa học chính xác nhất để các quốc gia tự đưa ra quyết định phù hợp. Một trong những lĩnh vực nghiên cứu của tôi là xem xét cần bao nhiêu liều vắc xin HPV để bảo vệ trẻ em gái và phụ nữ. Kết quả nghiên cứu của chúng tôi cho thấy một liều mang lại hiệu quả bảo vệ tương đương với hai liều, giúp chương trình tiêm chủng đơn giản và tiết kiệm chi phí hơn nhiều. Tháng 10 vừa qua, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã rà soát lại toàn bộ bằng chứng liên quan đến tiêm vắc xin HPV. Dự kiến tháng 12 tới, họ sẽ đưa ra các khuyến nghị mới, khẳng định một liều là cách hiệu quả nhất để bảo vệ trẻ em gái và phụ nữ. Khi có các khuyến nghị của WHO thì chính sách trên toàn cầu về bệnh này sẽ bắt đầu thay đổi. Tôi lưu ý thêm là dù chưa có khuyến nghị chính thức của WHO, hiện có 98 quốc gia khuyến nghị tiêm một liều vắc xin HPV, trong tổng số khoảng 150-160 quốc gia đã đưa tiêm chủng HPV vào chương trình tiêm chủng mở rộng. Đáng lưu ý, trong số 98 quốc gia đó, không chỉ có các nước đang phát triển mà cả các quốc gia phát triển như Canada, Úc, Vương quốc Anh. Họ áp dụng một liều không phải vì thiếu tiền mua hai liều, mà vì một liều có hiệu quả bảo vệ tốt tương đương hai liều. Điều này sẽ giúp chương trình tiêm chủng phòng ngừa ung thư cổ tử cung đơn giản hơn, đồng thời giảm đi một nửa chi phí. Bạn chỉ cần tiêm mũi đầu tiên vì mũi đầu tiên đã là tất cả những gì bạn cần. Cùng với việc cập nhật những thông tin mới nhất về phòng ngừa virus HPV? Bà có những chương trình, dự án hợp tác nào tại Việt Nam sau khi nhận giải VinFuture? Trở về nhà sau lễ trao giải VinFuture là một trải nghiệm tuyệt vời và đáng tự hào của cá nhân tôi. Chính trải nghiệm đầy cảm hứng đó đã thôi thúc tôi đề xuất các đồng nghiệp của mình đến Việt Nam khi họ muốn tìm một địa điểm tại châu Á để tổ chức chuỗi hội thảo khoa học về vắc xin HPV. Tôi đã nói với họ: Chúng ta phải đến Việt Nam và hợp tác với Đại học VinUni. Tôi đã gặp một số sinh viên tại đây, trong đó có một sinh viên ngành y. Chúng tôi vẫn giữ liên lạc và đang trao đổi để cùng làm một dự án. Dự án vẫn đang ở giai đoạn đầu thảo luận để tìm điểm giao thoa giữa chuyên môn y khoa của bạn ấy và chuyên môn dịch tễ học của tôi. Chúng tôi có thể sử dụng dữ liệu tại Việt Nam hoặc dữ liệu sẵn có tại viện nghiên cứu của tôi ở Mỹ, qua đó giúp bạn ấy học hỏi thêm các kỹ năng về dịch tễ học. Các nhà khoa học trẻ, nhất là các nhà khoa học nữ thường gặp khó khăn khi theo đuổi con đường nghiên cứu. Bà có lời khuyên nào cho họ? Bản thân tôi gặp nhiều áp lực khi đi theo con đường nghiên cứu. Lời khuyên duy nhất của tôi là hãy kiên trì và đừng bao giờ bỏ cuộc. Khi theo đuổi đam mê nghiên cứu, việc gặp thất bại hay phát hiện ra một hướng đi không hiệu quả là điều bình thường. Tìm ra điều không hiệu quả cũng quan trọng và có giá trị không kém gì tìm ra điều hiệu quả. Hãy coi đó là một phần của thành công, hãy kiên trì và không bỏ cuộc. Cảm ơn bà. NGUYỄN HOÀI 10 n Thứ Ba n Ngày 17/11/2026 ĐỜI SỐNG Chỉ cần 1 liều vắc xin HPV là đủ Miền Bắc sắp đón không khí lạnh mạnh Theo TS.Aimée R. Kreimer - Viện Ung thư Quốc gia (Hoa Kỳ), đã có đủ cơ sở khoa học cho việc chỉ cần tiêm phòng 1 liều vắc xin ngừa HPV, thay vì hai liều như nhiều quốc gia đang áp dụng. Điều này có thể giúp Việt Nam và nhiều nước tiết kiệm được khoản tiền lớn. Dự báo khoảng ngày 18/11, không khí lạnh sẽ bắt đầu ảnh hưởng đến miền Bắc nước ta khiến nền nhiệt giảm sâu, trời rét. Mưa lớn cũng có khả năng xảy ra ở miền Bắc, miền Trung. Thủ đô Hà Nội khoảng trưa và chiều 18/11 bắt đầu bị ảnh hưởng của không khí lạnh. Ngày và đêm 18/11, trời có mưa, mưa rào và rải rác có dông, cục bộ có nơi mưa to. Từ đêm 18/11 trời chuyển rét. TS. Aimée R. Kreimer khuyến nghị việc tiêm một liều vắc xin HPV có hiệu quả tương đương với hai liều ẢNH: CTV Miền Bắc có khả năng đón mưa rét từ 18/11 ẢNH: CTV Cứu sống hàng triệu người Giải thưởng Chính VinFuture 2025 trị giá 3 triệu USD được trao cho 4 nhà khoa học: TS.Douglas R Lowy, TS.John T Schiller, TS.Aimée R Kreimer và GS.Maura Gillison vì những khám phá và phát triển vắc xin HPV nhằm phòng ngừa các khối u do virus papilloma ở người gây ra. Thành tựu của 4 nhà khoa học đã cứu sống hàng triệu người và sẽ tiếp tục góp phần làm giảm gánh nặng ung thư toàn cầu trong nhiều thập kỷ tới. CHỦ NHÂN GIẢI THƯỞNG VINFUTURE KHÁM PHÁ VẮC XIN NGỪA HPV:
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==