Ông Vladislav Maslennikov, Giám đốc Vụ Các vấn đề châu Âu thuộc Bộ Ngoại giao Nga, cho rằng, NSR có ưu thế đáng kể so với các tuyến vận tải biển truyền thống khi không có nguy cơ cướp biển đối với các tàu đi qua. “Ở Bắc Cực không có cướp biển”, nhà ngoại giao Nga nhấn mạnh, đồng thời cho rằng tuyến đường này vừa an toàn vừa có lợi thế về thời gian vận chuyển. Theo đánh giá của ông Maslennikov khi trao đổi với RIANovosti, vận chuyển hàng hóa từ châu Á sang châu Âu qua NSR chỉ mất khoảng một nửa thời gian so với hành trình đi qua kênh đào Suez. Lợi thế về khoảng cách và thời gian có thể trở thành yếu tố quan trọng đối với các doanh nghiệp logistics, đặc biệt trong bối cảnh chi phí nhiên liệu, bảo hiểm, thời gian giao hàng và rủi ro an ninh ngày càng được tính toán chặt chẽ trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Một lợi thế khác được phía Nga nhấn mạnh là yếu tố môi trường. Do tuyến đường giữa châu Á và châu Âu ngắn hơn so với hành trình qua Suez, lượng thời gian tàu hoạt động trên biển có thể được rút ngắn, qua đó tạo điều kiện giảm mức tiêu thụ nhiên liệu và lượng phát thải trên mỗi chuyến hàng, tùy thuộc loại tàu và điều kiện khai thác. TỪ MALACCA ĐẾN BẮC CỰC: BÀI TOÁN AN NINH HÀNG HẢI Lợi thế không có cướp biển được Mátxcơva đưa ra trong bối cảnh an ninh hàng hải tại một số khu vực của châu Á đang được quan tâm. Ông Vladimir Panov, Đặc phái viên của tập đoàn Nga Rosatom về phát triển Bắc Cực, trước đó đã lưu ý về sự gia tăng hoạt động cướp biển tại khu vực eo biển Malacca và Singapore. Theo ông Panov, diễn biến này tạo ra nhu cầu đối với những tuyến vận tải có mức độ an toàn cao hơn, trong đó NSR có thể trở thành một lựa chọn. Đây là hai khu vực có vị trí đặc biệt quan trọng đối với thương mại hàng hải quốc tế, kết nối Ấn Độ Dương với Biển Đông và Thái Bình Dương. Vì vậy, bất kỳ sự gia tăng rủi ro an ninh nào tại đây đều có thể tác động tới quyết định của các doanh nghiệp vận tải và chủ hàng. Trong khi đó, NSR chạy dọc theo bờ biển phía Bắc của Nga, nối khu vực Đại Tây Dương với Thái Bình Dương qua vùng biển Bắc Cực. Tuyến đường này được Mátxcơva xác định là một trong những hành lang giao thông chiến lược của đất nước. Nga cũng nhấn mạnh rằng NSR nằm trong phạm vi quản lý và kiểm soát của nước này. Tổng thống Nga Vladimir Putin từng mô tả đây là tuyến vận tải hiệu quả và có tính kinh tế cao. Tuy nhiên, lợi thế về an ninh không đồng nghĩa NSR không có những thách thức riêng. Điều kiện thời tiết khắc nghiệt, băng biển, yêu cầu đối với tàu và hạ tầng cảng, thông tin liên lạc, cứu hộ cũng như năng lực phá băng vẫn là những yếu tố cần được tính đến khi đánh giá khả năng cạnh tranh thực tế của tuyến đường. Số liệu được Bộ Phát triển Viễn Đông và Bắc Cực Nga công bố cho thấy Mátxcơva đang đặt kỳ vọng lớn vào sự phát triển của NSR. Trong khoảng 10 năm, khối lượng hàng hóa vận chuyển qua tuyến này đã tăng gần 10 lần, lên khoảng 37 triệu tấn trong năm 2025. Riêng 8 tháng đầu năm 2026, khối lượng hàng hóa vận chuyển đã đạt 24,2 triệu tấn. Những con số này cho thấy NSR đang từng bước chuyển từ một tuyến hàng hải chủ yếu phục vụ các hoạt động kinh tế ở vùng Bắc Cực của Nga thành một hành lang vận tải được Mátxcơva định hướng khai thác ở quy mô lớn hơn. Đáng chú ý, Nga cũng đang tìm cách mở rộng hợp tác với các đối tác nước ngoài nhằm tăng lưu lượng hàng hóa trên tuyến. Mátxcơva trước đó cho biết sẵn sàng ký các thỏa thuận với New Delhi về hợp tác trên NSR. Người đứng đầu Rosatom Alexei Likhachev cho biết một số văn kiện liên quan đang ở giai đoạn hoàn tất. Sự quan tâm của Ấn Độ là rất đáng chú ý bởi nước này nằm trên tuyến giao thương quan trọng giữa châu Á, Trung Đông và châu Âu. Nếu các thỏa thuận vận tải được triển khai, NSR có thể có thêm một nguồn hàng và đối tác quốc tế, đồng thời mở rộng vai trò của tuyến Bắc Cực trong mạng lưới logistics Á - Âu. Từ góc nhìn của Nga, bài toán đặt ra không chỉ là rút ngắn thời gian vận chuyển mà còn xây dựng một hành lang hàng hải có tính ổn định, an toàn và có thể dự báo cao. THÁI AN (theo News.ru, RIA-Novosti) 16 n Thứ Hai n Ngày 28/9/2026 QUỐC TẾ “Tôi nghĩ họ đang cố gắng chứng tỏ sự sẵn sàng đối thoại và đàm phán”, chuyên gia Ross Harrison chia sẻ với Al Jazeera. “Đó là điều quan trọng đối với người dân Iran. Và điều này cũng quan trọng đối với người dân Mỹ. Đó chính là lý do các quan chức Iran đã đến New York trong tuần này”. Theo ông Harrison, giới lãnh đạo Iran có lẽ đã lường trước việc Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ bác bỏ đề xuất này, bởi nó tương tự biên bản ghi nhớ đã được ký kết hồi tháng 6. Dường như phía Iran tin rằng “Mỹ đã tìm mọi cách để ngăn cản các phương thức thực thi” thỏa thuận đó, ông Harrison nhận định. “Vì vậy, tôi không nghĩ họ cảm thấy bất ngờ chút nào trước việc ông Trump từ chối”. Vị chuyên gia này cho rằng, Iran hiện đang tập trung vào hai vấn đề. “Một là mở lại ngay lập tức eo biển. Tehran đã nỗ lực yêu cầu các tàu thuyền phải di chuyển sát bờ biển Iran”. “Nhưng họ cũng đang cố gắng định hình thực tế thời hậu chiến cho eo biển Hormuz, như khả năng áp dụng cơ chế thu phí. Họ cũng đang tích cực vận động các quốc gia Ả-rập vùng Vịnh đồng thuận về một thỏa thuận dàn xếp nào đó cho giai đoạn hậu chiến”. KIÊN TRÌ THEO ĐUỔI NGOẠI GIAO Ngày 27/9, phía Iran khẳng định chỉ ngoại giao mới có thể giải quyết xung đột giữa nước này với Mỹ và Israel. “Các điều kiện của chúng tôi rất rõ ràng, và bất kỳ động thái nào hướng tới việc mở lại eo biển Hormuz đều phụ thuộc vào việc các điều kiện này được đáp ứng”, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi viết trên mạng xã hội. “Chỉ có những giải pháp thông qua đàm phán mới có thể giúp thoát khỏi bế tắc này”. Trước đó, tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc ở New York, Iran công bố một đề xuất hòa bình và cho biết đề xuất này đã được chuyển tới phía Mỹ thông qua bên trung gian Qatar. Hôm 26/9, ông Trump tuyên bố bác bỏ kế hoạch này và cho rằng chính sự tuyệt vọng đã thúc đẩy Iran tìm kiếm một thỏa thuận về tuyến đường thủy huyết mạch. “Họ muốn đạt được thỏa thuận mở lại eo biển Hormuz ngay lập tức vì họ đang chịu tổn thất quá nặng nề”, ông Trump phát biểu với các phóng viên tại Nhà Trắng. Theo Ngoại trưởng Araqchi, bất chấp những tuyên bố công khai của ông Trump, các bên trung gian hỗ trợ đàm phán giữa Iran và Mỹ vẫn chưa chính thức chuyển thông điệp về việc Mỹ bác bỏ kế hoạch này. “Chúng tôi đang chờ các bên trung gian truyền đạt quan điểm chính thức cho chúng tôi, và chúng tôi sẽ đưa ra quyết định dựa trên những quan điểm đó”, ông Araqchi viết. Mỹ đã áp đặt lệnh phong tỏa kinh tế đối với Iran nhằm gây sức ép buộc Tehran chấm dứt các cuộc tấn công vào tàu thuyền tại eo biển Hormuz. Các cuộc tấn công này đã làm giảm mạnh hoạt động vận tải biển qua khu vực, ngay cả khi ông Trump liên tục khẳng định rằng Mỹ kiểm soát tuyến đường thủy này. MINH HẠNH (theo Reuters) Chuyên gia cấp cao tại Viện Trung Đông cho rằng, kế hoạch kéo dài 7 ngày nhằm mở lại eo biển Hormuz của Iran là một động thái thể hiện thiện chí đối với Mỹ. Tuy nhiên, Iran dường như không ngạc nhiên khi Mỹ từ chối đề xuất này. Vì sao Iran không bất ngờ khi Mỹ từ chối đề xuất ngừng bắn? Hành lang vận tải biển Á - Âu mới Một phụ nữ tham gia tuần hành tại Tehran ngày 25/9 ẢNH: REUTERS Tàu chở hàng khô chuyên dụng mang tên Lida đang hoàn tất hành trình dọc theo Tuyến đường biển phương Bắc ẢNH: RIA-NOVOSTI Trong bối cảnh nguy cơ cướp biển và những bất ổn trên một số tuyến hàng hải quốc tế đang trở thành vấn đề đáng quan tâm đối với hoạt động vận tải biển, Nga đang nhấn mạnh một lợi thế đặc biệt của Tuyến đường biển phương Bắc (NSR): các tàu đi qua vùng biển Bắc Cực không phải đối mặt mối đe dọa cướp biển, vận chuyển hàng hóa từ châu Á sang châu Âu chỉ mất khoảng một nửa thời gian so với hành trình đi qua kênh đào Suez, báo Nga News.ru đưa tin ngày 27/9. Tờ Wall Street Journal đưa tin, Tổng thống Mỹ Donald Trump tỏ ra hoài nghi về khả năng Iran đáp ứng các yêu cầu của mình và đã nói với các nhân viên rằng một chiến dịch ném bom mới có khả năng xảy ra sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ vào tháng 11. Trước đó, một quan chức Mỹ nhận định rằng, các cuộc thảo luận với Iran thông qua bên trung gian mang tính "tích cực và xây dựng". Để biến lợi thế địa lý và an ninh thành một hành lang thương mại quốc tế quy mô lớn, Tuyến đường biển phương Bắc cần giải quyết đồng thời các vấn đề về hạ tầng, công nghệ hàng hải Bắc Cực, chi phí khai thác và khả năng vận hành quanh năm. BÁO TIỀN PHONG CÓ MẶT HẰNG NGÀY TRÊN CÁC CHUYẾN BAY CỦA VIETNAM AIRLINES
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==