Sáng 23/9, thầy Đậu Viết Triều - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Quỳnh Tam (xã Quỳnh Tam, Nghệ An) cho biết, sau 3 tuần bước vào năm học mới, vẫn còn 129 học sinh ở thôn Tiến Sơn chưa đến trường. Nguyên nhân là nhiều phụ huynh chưa đồng thuận với phương án giải thể điểm trường lẻ Tiến Sơn, chuyển toàn bộ học sinh về điểm trường chính và phân hiệu của trường. Theo thầy Triều, trong những ngày qua, nhà trường liên tục cử giáo viên xuống tận nhà tuyên truyền, vận động phụ huynh đưa con em trở lại lớp. Số học sinh đến trường đang tăng từng ngày. Để hỗ trợ học sinh, nhà trường đã bố trí 3 xe ô tô đưa đón các em vào đầu buổi sáng và cuối buổi chiều. Chính quyền xã Quỳnh Tam cũng thành lập 5 tổ công tác trực tiếp xuống thôn Tiến Sơn gặp gỡ, tuyên truyền, vận động phụ huynh cho con đến lớp. “Cứ tranh thủ ngoài giờ dạy, giáo viên trong trường cùng các tổ của đơn vị chức năng lại xuống tuyên truyền, vận động phụ huynh. Đến nay đã 3 tuần các em học sinh chưa đi học, nhà trường rất nóng ruột”, thầy Triều chia sẻ. Theo báo cáo của UBND xã Quỳnh Tam, điểm trường lẻ Tiến Sơn có 5 phòng học cấp 4, được đưa vào sử dụng từ năm 1998. Năm học 2025-2026, nơi đây có 5 nhóm lớp với tổng cộng 166 học sinh. Sau 28 năm sử dụng, nhiều hạng mục của điểm trường đã xuống cấp nghiêm trọng. Trong đó, 3 phòng học được đánh giá có nguy cơ cao đổ sập. Điểm trường lẻ Tiến Sơn cách điểm trường chính khoảng 6km và cách phân hiệu khoảng 7km. Ngày 26/6, Trường Tiểu học Quỳnh Tam ban hành kế hoạch chuyển học sinh tại điểm lẻ Tiến Sơn về học tại điểm trường chính và phân hiệu trong năm học 2026-2027. NGỌC TÚ 6 n Thứ Năm n Ngày 24/9/2026 KHOA GIÁO LÃNG PHÍ ĐÀO TẠO Bà Trần Thu Hương, Trưởng phòng Hành chính - Nhân sự Cty TNHH Shihen Việt Nam, cho biết sự lãng phí hiện nay ở chỗ người lao động tốt nghiệp một ngành nhưng rải hồ sơ xin việc ở hàng loạt lĩnh vực không liên quan, thậm chí chấp nhận học lại từ đầu. Chẳng hạn, có những ứng viên tốt nghiệp ngành Quản trị kinh doanh, Ngân hàng nhưng lại ứng tuyển vị trí quản lí kho. Trường hợp này xuất hiện khá nhiều qua quá trình lọc hồ sơ và phỏng vấn. Bà Hương thông tin, ở vị trí nhân viên quản lí kho, khoảng 70% hồ sơ ứng tuyển đến từ người làm trái ngành. Đối với vị trí nhân viên thiết kế có yêu cầu biết AutoCAD (phần mềm thiết kế hỗ trợ máy tính tự động), khoảng 60% hồ sơ không đúng chuyên ngành đào tạo. Tỉ lệ ứng viên trái ngành ở vị trí quản lí sản xuất chiếm khoảng 40%. Riêng với vị trí kế toán và các vị trí quản lí cấp cao, tình trạng làm trái ngành hầu như không xảy ra. Thực tế làm việc cho thấy, khoảng cách giữa kiến thức nhà trường và yêu cầu của doanh nghiệp ở một số nhóm ngành vẫn còn khá lớn. Nhân sự khối kĩ thuật điện tử khi mới vào làm còn khá ngơ ngác trước công việc thực tế; khối thiết kế cùng logistics và kho vận gần như phải đào tạo lại từ đầu. Riêng khối kế toán dù có lợi thế tiếp cận nhanh với phần mềm thuế và kế toán tổng hợp theo định dạng thuế, nhưng vẫn lúng túng khi lập các báo cáo nội bộ thực tế. “Thông thường, một sinh viên được đào tạo chính quy đúng chuyên ngành phải mất khoảng 4-5 tháng mới có thể tự tạo ra sản phẩm hoặc làm việc độc lập ở mức cơ bản nhất mà không cần người trực tiếp giám sát, cầm tay chỉ việc”, bà Hương nói. Tại tuần lễ việc làm “Career Week 2026” của Trường Quản trị và Kinh doanh (ĐH Quốc gia Hà Nội) vừa qua, bà Mai Nam Phương, Trưởng phòng Nhân sự Khách sạn InterContinental Hanoi Landmark72 cho rằng, thị trường lao động hiện nay đang tồn tại nghịch lí: Cơ hội việc làm không thiếu nhưng nguồn nhân lực đáp ứng được yêu cầu của doanh nghiệp lại chưa nhiều. Theo bà Phương, bên cạnh kiến thức chuyên môn, các doanh nghiệp ngày càng coi trọng khả năng thích ứng, tinh thần học hỏi và sự kiên trì của người lao động trẻ. MƯỢN DANH ĐỂ TUYỂN SINH Để lý giải cho kiểu lãng phí trên, phải kể tới hiện tượng đào tạo thiếu nghiêm túc, chạy theo số lượng, bất chấp chất lượng; điển hình như “thuê” bằng tiến sỹ, “mượn” chức danh giáo sư để đủ điều kiện nâng cao chỉ tiêu tuyển sinh. Phó hiệu trưởng một trường đại học tại Hà Nội chỉ ra thực trạng đáng lo ngại khi một số cơ sở giáo dục xuất hiện tình trạng giảng viên cơ hữu nhưng gần như vắng bóng trong hoạt động đào tạo. Dù có đầy đủ hồ sơ, hợp đồng, nhận lương hàng tháng, thậm chí đứng tên công bố khoa học cho trường, song họ lại dạy rất ít giờ, không mấy khi sinh hoạt chuyên môn, xây dựng chương trình hay hướng dẫn người học. Tiến sỹ Đỗ Mai Lâm (Hà Nội), tu nghiệp từ châu Âu về, đầu quân cho một doanh nghiệp sản xuất ô tô hàng đầu Việt Nam. Doanh nghiệp này đã “mượn” bằng tiến sỹ của anh Lâm để cơ hữu cho đủ chỉ tiêu của trường cao đẳng trực thuộc. Như vậy, tiến sỹ Lâm trên danh sách giảng dạy, nhưng thực tế lại làm tại phòng kinh doanh. Căn nguyên của vấn đề bắt nguồn từ áp lực phải đáp ứng các điều kiện bảo đảm chất lượng, vốn gắn liền với việc duy trì ngành học, đạt chuẩn cơ sở giáo dục và xác định chỉ tiêu tuyển sinh. Trước sức ép mở ngành hoặc mở rộng quy mô đào tạo quá nhanh trong khi nội lực chưa theo kịp, các trường kí hợp đồng danh nghĩa với các tiến sĩ, phó giáo sư, giáo sư nhằm làm đẹp chỉ số nhân sự. Đáng chú ý, những nhà khoa học sắp hết tuổi lao động nhưng sở hữu nhiều công bố quốc tế được săn đón nhiều hơn cả, bởi họ vừa giúp hoàn thiện hồ sơ đội ngũ, vừa nâng cao chỉ số nghiên cứu khoa học cho nhà trường. Tình trạng “đánh trống ghi tên” này đặt ra dấu hỏi lớn về tính thực chất của đội ngũ giảng dạy. Nguy hiểm hơn, việc dùng những nhân sự ảo để hợp thức hóa và nới rộng quy mô tuyển sinh sẽ khiến số lượng sinh viên vượt xa năng lực đào tạo thực tế, đẩy mọi thiệt thòi về phía người học. Để chấm dứt lỗ hổng này, vị Phó hiệu trưởng trên đề xuất chuyển trọng tâm từ kiểm tra hồ sơ giấy tờ sang hậu kiểm hoạt động thực tế. Khi xác định năng lực tuyển sinh, cơ quan quản lí hoàn toàn có thể tận dụng chuyển đổi số để đối chiếu chéo dữ liệu hợp đồng, tiền lương, bảo hiểm xã hội với thời khóa biểu, khối lượng giờ giảng, học phần đảm nhiệm và kết quả hướng dẫn người học trên hệ thống quản lí giáo dục ĐH. Việc giám sát dựa trên dữ liệu vận hành thực tế sẽ triệt tiêu động cơ “thuê tên” của các cơ sở giáo dục chạy theo chỉ số cơ học. Ghi nhận của phóng viên báo Tiền Phong cho thấy, từ cơ sở dữ liệu “ba công khai” (Công khai chất lượng đào tạo, công khai học phí, công khai cơ sở vật chất), giảng viên một số trường ĐH có tuổi đời cao, từ 80 tuổi trở lên. Dù lãnh đạo nhà trường khẳng định những người này chỉ đảm nhận vai trò thành viên hội đồng trường nhưng trong “ba công khai”, họ nằm trong danh sách giảng viên cơ hữu, trình độ từ tiến sĩ, chức danh giáo sư, phó giáo sư và ngành tham gia giảng dạy. NGHIÊM HUÊ Việc đào tạo không sát với thị trường lao động khiến nhiều sinh viên ra trường đi làm trái ngành buộc nhà tuyển dụng phải đào tạo lại. Một lý do khác khiến chất lượng đào tạo chưa cao là một số trường ĐH sử dụng giáo sư, tiến sỹ “ảo” để đủ điều kiện nâng cao chỉ tiêu tuyển sinh. ĐẠI PHẪU ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC “Nếu các trường đại học ở Việt Nam đào tạo kỹ sư ra kỹ sư, thợ ra thợ thì doanh nghiệp không phải tốn tiền đào tạo lại. Nhưng vì không có nhân sự chất lượng đáp ứng yêu cầu, họ buộc phải cho nhân viên đi học”. Ông VŨ HỮU THẮNG, Giám đốc Cty Cổ phần Group Bắc Việt Bài 2: Đào tạo lãng phí, dùng giảng viên “ảo” 129 em vẫn chưa đến lớp Tân sinh viên năm 2026 nhập học tại trường ĐH ở Hà Nội Sinh viên làm hồ sơ nhập học tại một trường đại học ở Hà Nội VỤ PHỤ HUYNH PHẢN ĐỐI SÁP NHẬP ĐIỂM TRƯỜNG: Sau 3 tuần năm học mới, 129 học sinh ở thôn Tiến Sơn (xã Quỳnh Tam, Nghệ An) vẫn chưa đến lớp do phụ huynh phản đối việc chuyển các em từ điểm trường lẻ về điểm chính và phân hiệu.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==