16 n Thứ Năm n Ngày 30/7/2026 QUỐC TẾ BÁO TIỀN PHONG CÓ MẶT HẰNG NGÀY TRÊN CÁC CHUYẾN BAY CỦA VIETNAM AIRLINES Ngay sau khi nhận được thông tin, cơ quan đại diện Việt Nam đã phối hợp với các cơ quan chức năng nước sở tại, công ty, nghiệp đoàn và gia đình nạn nhân để xác minh và triển khai các biện pháp bảo hộ công dân; đồng thời cử cán bộ trực tiếp đến hiện trường làm việc với các cơ quan liên quan, hỗ trợ gia đình những thủ tục cần thiết và bảo đảm đầy đủ quyền, lợi ích hợp pháp của công dân cũng như thăm hỏi, động viên các công dân Việt Nam đang làm việc tại doanh nghiệp và khu vực lân cận. Đối với những công dân bị thương, nhà ở bị hư hại do trận động đất, các cơ quan đại diện Việt Nam tại Nhật Bản đã phối hợp Hội người Việt Nam tại Kumamoto nắm rõ tình hình, trực tiếp thăm hỏi, động viên và phối hợp hỗ trợ các trường hợp bị ảnh hưởng. Trong quá trình bảo hộ công dân Việt Nam bị ảnh hưởng bởi trận động đất, các cơ quan đại diện Việt Nam tại Nhật Bản cũng ghi nhận và biểu dương nhiều tấm gương công dân Việt Nam đã tích cực tham gia hỗ trợ cộng đồng tại địa phương. Những ngày tới, các cơ quan đại diện Việt Nam tại Nhật Bản sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng tỉnh Kumamoto và các hội đoàn người Việt Nam để tiếp tục rà soát tình hình công dân, kịp thời triển khai các biện pháp bảo hộ cần thiết đối với công dân Việt Nam bị ảnh hưởng. Cơ quan khí tượng Nhật Bản khuyến cáo người dân cần chú ý dư chấn động đất có thể xảy ra trong 1-2 tuần tới. Công dân Việt Nam tại Kumamoto cần theo dõi, tuân thủ các hướng dẫn, cảnh báo của chính quyền sở tại, của các cơ quan đại diện Việt Nam tại Nhật Bản và các hội đoàn người Việt Nam. Công dân Việt Nam trong trường hợp cần thiết đề nghị liên lạc ngay với đường dây nóng bảo hộ công dân của Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản theo số +81 80 3590 9136; Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Fukuoka theo số điện thoại +81 80 3984 6668, +81 80 4279 7302; và Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Osaka theo số điện thoại +81 90 4769 6789; hoặc Tổng đài Bảo hộ công dân 24/7 của Bộ Ngoại giao + 84 981 84 84 84 để được hỗ trợ khẩn cấp. 13 NGƯỜI THIỆT MẠNG Sáng 29/7, Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cho biết, lực lượng chức năng đã xác nhận 13 người thiệt mạng trong trận động đất. Công tác tìm kiếm những người mất tích vẫn tiếp tục. “Vẫn còn nhiều người đang chờ được giải cứu và đây là cuộc chạy đua với thời gian. Chúng tôi sẽ nỗ lực hết sức để tìm kiếm và cứu được nhiều người nhất có thể”, bà Takaichi nói. Thủ tướng Nhật Bản gửi lời chia buồn tới gia đình các nạn nhân, đồng thời kêu gọi người dân tại khu vực bị ảnh hưởng giữ gìn sức khỏe trong điều kiện thời tiết nắng nóng. Thủ tướng Takaichi cho biết, Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản đang phối hợp lực lượng cứu hộ tìm kiếm nạn nhân tại trung tâm thương mại Aeon Mall, đồng thời vận chuyển nước uống, thực phẩm, nhu yếu phẩm tới những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nhất. Lực lượng cứu hỏa cho biết, tầng 2 của Aeon Mall bị sập, khiến nhiều người mắc kẹt. Đội ứng phó khẩn cấp tỉnh Kumamoto cũng cho biết, ống khói tại nhà máy giấy Yatsushiro của Công ty Nippon Paper Industries bị đổ sập, chôn vùi nhiều người dưới đống đổ nát. Khu vực chịu ảnh hưởng nằm cách thủ đô Tokyo khoảng 900 km về phía Tây Nam. BÌNH GIANG Quyết định mới nhất của chính quyền Tổng thống Trump được xem là một bước leo thang đáng chú ý trong cuộc cạnh tranh công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc. Dù Washington viện dẫn lý do “rủi ro không thể chấp nhận được đối với an ninh quốc gia”, nhưng đằng sau động thái này dường như là sự kết hợp của ba mục tiêu lớn: ngăn chặn nguy cơ an ninh, bảo vệ ngành công nghiệp nội địa và duy trì ưu thế trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI) toàn cầu. Khác với robot công nghiệp truyền thống chỉ thực hiện những thao tác lặp đi lặp lại trong dây chuyền sản xuất, robot hình người thế hệ mới được tích hợp AI, hệ thống camera, cảm biến, LiDAR (công nghệ đo khoảng cách bằng tia laser), micro và khả năng tự học. Chúng không chỉ thực hiện mệnh lệnh mà còn có thể quan sát môi trường, tương tác với con người và liên tục cập nhật phần mềm thông qua Internet. Điều đó khiến Washington nhìn nhận robot theo một cách hoàn toàn khác. Trong mắt giới hoạch định chính sách Mỹ, robot hình người không đơn thuần là thiết bị hỗ trợ lao động mà là một AI hiện thân, “AI có thân xác” (embodied AI) - một hệ thống vừa có trí tuệ nhân tạo vừa có khả năng hiện diện vật lý trong các nhà máy, trung tâm dữ liệu, cơ sở năng lượng, cảng biển, thậm chí căn cứ quân sự. Nếu những robot này được sản xuất bởi doanh nghiệp nước ngoài, đặc biệt là doanh nghiệp Trung Quốc, Mỹ lo ngại nguy cơ thu thập dữ liệu, lập bản đồ không gian, ghi nhận quy trình sản xuất hoặc tạo ra các lỗ hổng bảo mật sẽ lớn hơn nhiều so với các thiết bị điện tử thông thường. Nỗi lo này phản ánh sự thay đổi trong tư duy an ninh của Washington. Thay vì chỉ kiểm soát các thiết bị truyền dữ liệu như điện thoại hay hệ thống viễn thông, Mỹ bắt đầu coi robot là một phần của hạ tầng chiến lược cần được bảo vệ. Tuy nhiên, nếu chỉ nhìn quyết định này dưới góc độ an ninh quốc gia sẽ là chưa đủ. Robot hình người đang được nhiều chuyên gia đánh giá là một trong những ngành công nghiệp có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất trong thập niên tới. Khi AI ngày càng phát triển, robot có thể thay thế con người trong hàng loạt lĩnh vực như sản xuất, kho vận, xây dựng, chăm sóc sức khỏe, dịch vụ, thậm chí cả quân sự. Điều đó đồng nghĩa quốc gia dẫn đầu về robot sẽ không chỉ kiểm soát một thị trường khổng lồ mà còn nắm lợi thế trong năng suất lao động, chuỗi cung ứng và sức mạnh công nghiệp. Hiện nay, Trung Quốc đang sở hữu nhiều lợi thế đáng kể, kiểm soát phần lớn chuỗi cung ứng pin lithium, đất hiếm, động cơ điện, camera, cảm biến và nhiều linh kiện quan trọng phục vụ sản xuất robot. Quy mô sản xuất lớn cũng giúp doanh nghiệp Trung Quốc có khả năng giảm giá thành nhanh hơn các đối thủ phương Tây. Đó chính là điều khiến Washington lo ngại. Mỹ từng chứng kiến các doanh nghiệp Trung Quốc vươn lên thống trị nhiều lĩnh vực như pin xe điện, tấm pin năng lượng mặt trời hay drone dân dụng nhờ lợi thế chi phí và năng lực sản xuất. Nếu kịch bản tương tự lặp lại với robot hình người, Mỹ có nguy cơ đánh mất lợi thế ngay trong một ngành công nghiệp được xem là nền tảng của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Lệnh cấm nhập khẩu robot hình người có thể được xem như một lá chắn nhằm tạo khoảng thời gian cần thiết để các doanh nghiệp Mỹ phát triển. Một yếu tố kinh tế cũng không thể bỏ qua. Các công ty Mỹ như Tesla, Figure AI, Apptronik, Agility Robotics hay Boston Dynamics đang đầu tư hàng tỷ USD để thương mại hóa robot hình người. Tuy nhiên, sản phẩm của họ hiện vẫn có chi phí cao, trong khi doanh nghiệp Trung Quốc liên tục đưa ra những mẫu robot với giá thấp hơn đáng kể. Nếu robot Trung Quốc được tự do tiếp cận thị trường Mỹ, các doanh nghiệp nội địa có thể mất lợi thế ngay khi thị trường còn đang trong giai đoạn hình thành. Đây là logic tương tự những gì Washington từng áp dụng với xe điện, pin hay chip bán dẫn: sử dụng các biện pháp thương mại để bảo vệ ngành công nghiệp chiến lược trong nước trước khi doanh nghiệp Mỹ đủ sức cạnh tranh. THÁI AN Một người Việt Nam tử vong trong động đất tại Nhật Bản Liên quan trận động đất xảy ra ngày 28/7 tại tỉnh Kumamoto, Nhật Bản, theo thông tin từ Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Fukuoka, đến nay có một công dân Việt Nam thiệt mạng và một số công dân khác bị thương trong cơn địa chấn. Cứu hộ tại nhà máy giấy Yatsushiro của Công ty Nippon Paper Industries sau khi ống khói bị sập do động đất; 2 công nhân được cứu sống, 5 người thiệt mạng, 4 người mất tích ẢNH: KYODO Một trận động đất có độ lớn 7,1 độ xảy ra ở tỉnh Kumamoto chiều 28/7, khiến hàng chục người thương vong, làm hư hại nhiều tòa nhà và đường cao tốc, theo NHK. Dịch vụ đường sắt bị gián đoạn nghiêm trọng, và tất cả các chuyến bay tại sân bay Kumamoto đã bị hủy hôm 28/7. Hơn 46.000 hộ gia đình trong khu vực bị mất điện. Tính đến sáng 29/7, ít nhất 178 cơ sở trên khắp thành phố Kumamoto đã phải đóng cửa, bao gồm thư viện, trung tâm cộng đồng, công viên và cơ sở thể thao - một số được chuyển đổi thành nơi sơ tán tạm thời, CNN đưa tin. Vì sao Mỹ cấm robot hình người của Trung Quốc? Ngày 28/7 (giờ Mỹ), chính quyền của Tổng thống Donald Trump quyết định cấm nhập khẩu các mẫu robot hình người và robot bốn chân mới từ các nhà sản xuất nước ngoài. Theo giới quan sát, không còn là cỗ máy lao động, robot hình người bị Mỹ coi là “điệp viên AI” có thể len lỏi vào mọi cơ sở trọng yếu và đây không chỉ là vấn đề an ninh quốc gia mà còn là cuộc đua giành ngành công nghiệp nghìn tỷ USD của tương lai. Robot hình người EngineAI T800 của Trung Quốc ẢNH: VCG
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==