Báo Tiền Phong số 148

KINH HOÀNG Khoảng 17h ngày 20/5, khu mỏ đá của Công ty TNHH Anh Tuấn tại thôn Quý Lương, xã Cẩm Tú, tỉnh Thanh Hóa vẫn hoạt động như thường lệ sau nhiều ngày tạm dừng vì mưa lớn. Mỏ đá cao cả trăm mét, nằm lọt giữa vùng núi Áo, xung quanh là rừng cây. Dưới chân ngọn núi đá cao, nhóm ba công nhân Hoàng Văn Ngay (38 tuổi), Lò Văn Quý (36 tuổi) và Lò Văn Thời (40 tuổi, cùng quê xã Gia Hội, tỉnh Lào Cai), đang khoan đá để chuẩn bị nổ mìn cuối ngày. Bất ngờ, hàng nghìn mét khối đất, đá từ sườn núi ầm ầm rơi xuống khu vực nhóm công nhân. “Âm thanh đất, đá sạt xuống vang khắp khu mỏ khiến ai cũng giật mình. Tôi chưa bao giờ thấy vụ tai nạn kinh hoàng như vậy”, ông Bùi Văn Hưng (công nhân mỏ đá) nhớ lại. Chứng kiến vụ sạt lở, những người còn lại lập tức lao vào đào bới, tìm đồng nghiệp giữa đống đất đá ngổn ngang. Anh Thời bị vùi lấp một phần cơ thể, phần đầu còn lộ ra ngoài, nhanh chóng được phát hiện, đưa ra khỏi hiện trường. Nạn nhân được chuyển tới bệnh viện cấp cứu nhưng đã không qua khỏi. Ngay sau khi xảy ra vụ việc, ông Cao Văn Cường, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, cùng lãnh đạo các đơn vị liên quan có mặt tại hiện trường, chỉ đạo công tác cứu nạn, cứu hộ. Hàng chục người cùng phương tiện, máy móc chuyên dụng, chó nghiệp vụ, flycam và máy dò nguồn nhiệt hồng ngoại được sử dụng nhằm hỗ trợ việc tiếp cận hiện trường, tìm kiếm nạn nhân. Tuy nhiên, mưa và địa hình trơn trượt khiến việc tiếp cận hiện trường rất khó khăn. Các lực lượng vừa tìm kiếm nạn nhân, vừa theo dõi nguy cơ sạt lở tiếp diễn để đảm bảo an toàn. Đến sáng 21/5, thi thể 2 nạn nhân còn lại được lực lượng chức năng tìm thấy và đưa về quê nhà ở thôn Nậm Cườm, xã Gia Hội, tỉnh Lào Cai. Ông Phạm Minh Vũ, Chủ tịch UBND xã Cẩm Tú, cho biết, thời điểm xảy ra tai nạn, khu vực làm việc có 6 người, gồm 1 lái máy xúc, 2 lái xe tải và 3 công nhân khoan đá. Nguyên nhân ban đầu được xác định do mưa lớn kéo dài từ đêm trước khiến kết cấu địa chất khu vực dạng đá lớp mất ổn định, dẫn tới sạt lở từ trên cao xuống nơi công nhân đang làm việc. “Nhóm công nhân gặp nạn mới vào làm việc tại mỏ khoảng 1 tháng. Sau vụ tai nạn, các sở, ngành và địa phương của tỉnh đã tổ chức thăm hỏi, động viên các gia đình nạn nhân, với số tiền 26 triệu đồng/trường hợp”, lãnh đạo địa phương thông tin. Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Nguyễn Hoài Anh lập tức ban hành văn bản yêu cầu Công an tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) phối hợp với sở, ngành và địa phương kiểm tra toàn diện việc chấp hành các quy định của pháp luật về hoạt động khai thác khoáng sản, an toàn lao động; xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm (nếu có). UBND tỉnh cũng yêu cầu Công ty TNHH Anh Tuấn tạm dừng hoạt động khai thác tại khu vực mỏ đá vôi làm vật liệu xây dựng thông thường tại xã Cẩm Tú. Việc tạm dừng hoạt động nhằm phối hợp với ngành chức năng trong việc điều tra, xác minh nguyên nhân vụ tai nạn ngày 20/5. PHÁT LỘ VI PHẠM Theo ghi nhận của phóng viên, khu vực núi Áo ở xã Cẩm Tú có 3 mỏ đá đang hoạt động. Mỏ đá của Công ty TNHH Anh Tuấn - nơi xảy ra vụ sạt lở nằm lọt giữa 2 mỏ đá khác. Tại hiện trường vụ tai nạn vẫn ngổn ngang đất đá. Khu vực các nạn nhân bị vùi lấp nằm ngay dưới chân taluy khai thác với những vách đá cao, nhiều đoạn gần như dựng đứng. Trên bề mặt vách đá xuất hiện nhiều khe nứt, dấu hiệu bong tách đá hiện rõ. Trao đổi với phóng viên báo Tiền Phong, đại diện Phòng Địa chất và Khoáng sản - Sở NN&MT tỉnh Thanh Hóa cho biết, quá trình kiểm tra toàn diện mỏ đá, cơ quan chức năng phát hiện Công ty TNHH Anh Tuấn chưa xây dựng tuyến đường hào cho công nhân lên núi từ cốt +80m đến cốt 160m; chưa tạo diện công tác ban đầu tại cốt 110m và cốt 120m như thiết kế bản vẽ thi công. Ngoài ra, hệ thống khai thác của doanh nghiệp này không đúng theo các thông số khai thác thiết kế được thẩm định, phê duyệt, như: Khai thác từ dưới lên, không cắt tầng khai thác (chiều cao và góc dốc sườn tầng); khai thác cắt chân và tạo hàm ếch tại khu vực chân núi (khu vực trung tâm mỏ). Ngành chức năng xác định việc khai thác không đúng quy định là một trong những nguyên nhân gây sạt lở moong khai thác. Cũng tại buổi kiểm tra, cơ quan chức năng xác định khu vực khai thác đá của Công ty TNHH Anh Tuấn còn đá om, treo có nguy cơ tiềm ẩn sạt trượt, gây mất an toàn khu vực mỏ. “Đơn vị đang kiểm tra, cung cấp các hồ sơ cần thiết cho Công an tỉnh để phục vụ điều tra, xử lý vi phạm”, đại diện Phòng Địa chất và Khoáng sản thông tin. Theo Sở NN&MT tỉnh Thanh Hóa, mỏ đá tại xã Cẩm Tú được UBND tỉnh Thanh Hóa cấp giấy chứng nhận đầu tư lần đầu năm 2014 cho doanh nghiệp tư nhân Anh Tuấn (sau này chuyển đổi thành Công ty TNHH Anh Tuấn). Doanh nghiệp có trụ sở tại phường An Hoạch, thành phố Thanh Hóa, nay là phường Đông Quang. Dự án có mục tiêu khai thác đá vôi làm vật liệu xây dựng thông thường, đồng thời tận thu đá khối để chế biến đá ốp lát phục vụ thị trường trong nước và xuất khẩu. Công suất thiết kế 10.000 m3 mỗi năm. Tháng 2/2015, UBND tỉnh Thanh Hóa ban hành quyết định cấp phép khai thác khoáng sản và cho thuê đất đối với doanh nghiệp này. Theo giấy phép, khu vực mỏ có diện tích 13.600 m2, trong đó diện tích khai thác 10.000 m2. Tổng trữ lượng địa chất hơn 451.000 m3 đá vôi, trữ lượng được phép khai thác hơn 284.000 m3. Mỏ được khai thác theo phương pháp lộ thiên, mức sâu khai thác đến cos +70 m (đáy của khu vực khai thác được hạ sâu đến cao trình +70 m so với mực nước biển). Thời hạn khai thác là 29 năm kể từ ngày ký giấy phép, bao gồm 6 tháng xây dựng cơ bản. Trong giấy phép, UBND tỉnh yêu cầu doanh nghiệp phải thực hiện đầy đủ quy trình kỹ thuật, bảo đảm an toàn lao động, an toàn công trình mỏ, vật liệu nổ và có biện pháp phòng chống sự cố trong quá trình khai thác. Tuy nhiên, cơ quan chức năng xác định doanh nghiệp này đã khai thác không đúng quy trình kỹ thuật, thiết kế thi công đã phê duyệt dẫn đến vụ sạt lở nghiêm trọng làm 3 người tử vong. “Địa chất khu mỏ có đá nghiêng khoảng 60 độ, lớp dày, lớp mỏng, giữa các lớp có những chất gắn kết như phong hóa, bột, sét. Quá trình mưa lâu dài sẽ ngấm vào, khiến các chất này trương phình, không còn khả năng kết dính. Từ đó, nếu quá trình khai thác mỏ không đúng quy chuẩn, khai thác cắt chân từ dưới lên, hở hàm ếch sẽ dẫn đến sạt lở”, vị đại diện Phòng Địa chất và Khoáng sản đánh giá. Theo Sở NN&MT tỉnh Thanh Hóa, trước đó, hồi tháng 2/2025, cơ quan chức năng của tỉnh đã kiểm tra toàn diện tại mỏ đá này. Kết quả kiểm tra cho thấy, trong quá trình khai thác mỏ, doanh nghiệp chưa lắp đặt camera giám sát tại nơi vận chuyển khoáng sản ra khỏi mỏ; chưa lắp đặt hệ thống trạm cân kiểm soát khối lượng; chưa lập hồ sơ công bố hợp quy sản phẩm đá vật liệu xây dựng. Ngoài ra, sản lượng khoáng sản khai thác các năm 2015, 2016, 2017, 2019 theo báo của Công ty TNHH Anh Tuấn lớn hơn số liệu đã kê khai tại cơ quan thuế. Tại thời điểm kiểm tra, doanh nghiệp chưa cung cấp được Giấy phép môi trường/Giấy xác nhận hoàn thành công trình bảo vệ môi trường hoặc bản đăng ký kế hoạch bảo vệ môi trường. Công ty này cũng chưa có hồ sơ chấp thuận điểm đấu nối từ mỏ với tuyến đường tỉnh lộ 523E. Đoàn kiểm tra sau đó yêu cầu Công ty cung cấp đầy đủ các văn bản, hồ sơ còn thiếu sót và phải thực hiện theo đúng nội dung Giấy phép khai thác, thiết kế khai thác mỏ, quy chuẩn kỹ thuật an toàn khai thác mỏ lộ thiên và thực hiện các quy định của pháp luật về khoáng sản, pháp luật khác có liên quan. Ngoài ra, doanh nghiệp này phải thường xuyên kiểm tra, xử lý vị trí sườn tầng có hiện tượng sạt trượt (nếu có) để đảm bảo an toàn trong quá trình khai thác. “Quá trình kiểm tra, cơ quan chức năng còn phát hiện Công ty khai thác không đúng quy trình, cắt từ dưới chân lên nhưng không ghi cụ thể vào biên bản kiểm tra. Việc kiểm tra đã hoàn thành nhưng đến nay chưa thể xử lý do một số cán bộ phụ trách đoàn kiểm tra gặp phải vấn đề liên quan pháp luật nên hồ sơ ách tắc”, vị đại diện Phòng Địa chất và Khoáng sản cho hay. PHẠM TRƯỜNG 4 n Thứ Năm n Ngày 28/5/2026 XÃ HỘI Khai thác không đúng thiết kế được phê duyệt mà cắt chân, tạo hàm ếch tại khu vực chân núi, khiến mỏ đá của Công ty TNHH Anh Tuấn bị sạt lở nghiêm trọng, làm 3 người chết. Tỉnh Thanh Hóa đang kiểm tra toàn diện, xử lý vi phạm của doanh nghiệp, đề phòng tai nạn tương tự xảy ra. Hiểm họa lơ lửng trên đầu Công tác cứu hộ người gặp nạn do mỏ đá sạt lở Vách đá dựng đứng, tách từng lớp Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Nguyễn Hoài Anh yêu cầu Công an tỉnh, Sở NN&MT phối hợp với sở, ngành và địa phương kiểm tra toàn diện việc chấp hành các quy định của pháp luật về hoạt động khai thác khoáng sản, an toàn lao động; xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm (nếu có). Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố, bắt tạm giam ông Lưu Văn Hải - Giám đốc Công ty TNHH Anh Tuấn để làm rõ các vi phạm liên quan quá trình khai thác mỏ đá ở xã Cẩm Tú gây hậu quả nghiêm trọng.

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==