Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Ghalibaf đã bác bỏ các thông tin gần đây của truyền thông Mỹ về khả năng Tehran và Washington sắp đạt được một thỏa thuận mới. Trong bài đăng trên mạng xã hội X hôm 7/5, ông Ghalibaf cho rằng những thông tin do trang tin Axios của Mỹ đăng tải gây hiểu nhầm và nằm trong “chiến dịch tâm lý” do Mỹ phát động sau những thất bại trong chiến dịch quân sự ở eo biển Hormuz. Ông cho rằng việc lan truyền những báo cáo như vậy phản ánh một mô hình thường thấy trong cách đưa tin của truyền thông Mỹ, đặc biệt là những câu chuyện được cho là xuất phát từ các "nguồn tin giấu tên" mà quan chức Iran đã nhiều lần bác bỏ là vô căn cứ và sau đó đều được chứng minh là sai sự thật. Trước đó, trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình hôm 6/5, ông Ebrahim Rezaei, người phát ngôn của Ủy ban An ninh Quốc gia và Chính sách Đối ngoại của Quốc hội Iran, đã đề cập đến lập trường của Iran liên quan những diễn biến gần đây và các cuộc đàm phán với Mỹ, khẳng định Iran sẽ không lùi bước trong vấn đề hạt nhân và các quyền của người dân Iran, bao gồm quyền làm giàu uranium. Ông nhấn mạnh rằng chủ quyền của Iran đối với eo biển Hormuz là một "lằn ranh đỏ" không thể thoả hiệp. Ông cũng cáo buộc các đối thủ của Iran đang cố tạo ra hình ảnh Tehran ở thế yếu, song khẳng định toàn bộ hệ thống chính trị Iran vẫn đoàn kết trong việc bảo vệ lợi ích quốc gia. Nhấn mạnh rằng chiến lược của Iran là chống lại các áp lực và đe dọa. Theo ông Rezaei, sau cuộc chiến kéo dài 40 ngày vừa qua, Iran đã tái cấu trúc lực lượng và tăng cường năng lực phòng thủ, đồng thời tuyên bố Tehran hiện sẵn sàng cho mọi kịch bản. Quan chức Iran cho rằng Mỹ và các đồng minh đã không đạt được mục tiêu trong chiến dịch gây sức ép quân sự nhằm vào Tehran và đang phải đối mặt với những thách thức nghiêm trọng. Ông đồng thời khẳng định Iran đang ở vị thế đủ mạnh, không cần phải nhượng bộ. LỘ ĐỀ XUẤT HÒA BÌNH 1 TRANG CỦA MỸ VỚI IRAN Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump và Iran đang tiến gần tới một thỏa thuận tạm thời nhằm chấm dứt nhiều tháng đối đầu quân sự căng thẳng tại Trung Đông, với trọng tâm là một bản ghi nhớ dài chỉ một trang nhưng chứa đựng những điều khoản có thể làm thay đổi cục diện khu vực, The Hill, Wall Street Journal, Axios, NewsNation đưa tin sáng 7/5 (giờ Việt Nam). Ông Trump tuyên bố: “Iran không thể có vũ khí hạt nhân, và họ sẽ không có, họ đã đồng ý điều đó, cùng với nhiều vấn đề khác”. Bản ghi nhớ do Mỹ đề xuất sẽ đặt nền móng cho các cuộc đàm phán sâu hơn liên quan tới chương trình hạt nhân Iran, đổi lấy việc Washington từng bước nới lỏng trừng phạt và giảm áp lực quân sự đối với Tehran. Điểm gây chú ý lớn nhất trong dự thảo là việc Iran được cho là sẽ phải chấp nhận tạm ngừng làm giàu uranium trong thời gian từ 12 đến 15 năm. Axios dẫn các nguồn tin am hiểu đàm phán cho biết hai bên hiện vẫn đang tranh cãi về thời hạn chính xác của lệnh “đóng băng hạt nhân” này. Một số nguồn nói thời gian tối thiểu là 12 năm, trong khi nhiều quan chức khác cho rằng mốc 15 năm đang được xem là phương án khả thi nhất. Theo Wall Street Journal, một đề xuất đang được thảo luận là Iran sẽ ngừng làm giàu uranium trong 12-15 năm, sau đó chỉ được phép làm giàu ở mức tối đa 3,67% - ngưỡng phù hợp cho mục đích dân sự. Tehran đang sở hữu lượng uranium được làm giàu tới 60%, trong khi mức 90% được xem là đủ để chế tạo vũ khí hạt nhân. Tổng thống Trump tiếp tục khẳng định “lằn ranh đỏ” của Washington là Iran không được sở hữu bom hạt nhân. Trong khi đó, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tuyên bố Mỹ không phản đối chương trình hạt nhân dân sự của Iran nếu nước này thực sự theo đuổi mục đích hòa bình. “Nếu họ muốn một chương trình hạt nhân dân sự thì họ hoàn toàn có thể có. Nhưng họ không hành xử như thể đó là điều họ muốn. Họ đang hành xử như thể họ muốn một chương trình hạt nhân quân sự. Điều đó là không thể chấp nhận”, ông Rubio nói tại Nhà Trắng. SẼ NHƯỢNG BỘ KINH TẾ? Ngoài vấn đề hạt nhân, bản ghi nhớ còn bao gồm hàng loạt nhượng bộ kinh tế quan trọng dành cho Iran. Theo Axios, Mỹ sẽ từng bước dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt kinh tế, đồng thời giải phóng hàng tỷ USD tài sản Iran đang bị phong tỏa ở nước ngoài. Đổi lại, Tehran sẽ chấp nhận các cuộc thanh sát quốc tế đối với chương trình hạt nhân của mình dưới sự giám sát của Liên Hợp Quốc. Một nội dung then chốt khác trong thỏa thuận liên quan tới việc khôi phục tự do hàng hải tại eo biển Hormuz - tuyến vận tải dầu mỏ chiến lược vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu toàn cầu. Sau các đợt không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran trước đó, Tehran đã đe dọa các tàu thương mại thuộc các quốc gia “không thân thiện” đi qua eo biển này. Hải quân Iran thậm chí còn bị cáo buộc rải thủy lôi tại Hormuz, bao gồm cả trong ngày 23/4 - hơn hai tuần sau khi lệnh ngừng bắn với Mỹ có hiệu lực. Thông tin này được Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine công bố trong cuộc họp báo ngày 6/5 (giờ Mỹ), kèm theo sơ đồ mô tả hoạt động của Iran tại khu vực. Các biện pháp hạn chế hàng hải và nguy cơ chiến tranh đã khiến giá dầu toàn cầu tăng mạnh trong nhiều tuần qua. Tại Mỹ, giá xăng trung bình hôm 6/5 đã vượt 4,5 USD/gallon lần đầu tiên kể từ năm 2022. Để đáp trả các động thái của Tehran, Hải quân Mỹ đã áp đặt phong tỏa đối với các cảng Iran từ tháng trước, đồng thời triển khai chiến dịch Dự án Tự do nhằm hộ tống tàu thương mại qua Hormuz. Tuy nhiên, ông Trump bất ngờ ra lệnh tạm dừng chiến dịch hôm 6/5 sau khi Iran khai hỏa nhằm vào nhiều tàu chiến Mỹ trước đó một ngày. Trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Mỹ cho biết quyết định này được đưa ra theo đề nghị của Pakistan cùng nhiều quốc gia khác, đồng thời nhằm tạo “không gian” cho các cuộc đàm phán hòa bình. Dù vậy, ông Trump cũng phát đi cảnh báo cứng rắn với Tehran. “Nếu họ không đồng ý, các cuộc ném bom sẽ bắt đầu và đáng tiếc là ở mức độ cùng cường độ cao hơn trước rất nhiều”, ông viết. Trong khi đó, Ngoại trưởng Rubio thừa nhận tiến trình thương lượng hiện cực kỳ phức tạp. “Chúng tôi cần một giải pháp ngoại giao thật rõ ràng về những vấn đề mà Iran sẵn sàng đàm phán, mức độ nhượng bộ mà họ chấp nhận đưa ra ngay từ đầu để các cuộc đối thoại này trở nên đáng giá”, ông nói. Ngoại trưởng Rubio cho biết hai đặc phái viên Steve Witkoff Jared Kushner đang trực tiếp tham gia xử lý các chi tiết kỹ thuật của thỏa thuận. Giới quan sát nhận định nếu bản ghi nhớ được ký kết, đây có thể trở thành bước ngoặt lớn nhất trong quan hệ Mỹ - Iran kể từ sau khi Washington rút khỏi thỏa thuận hạt nhân JCPOA năm 2018. QUỲNH NHƯ-THÁI AN (theo Tasnim, Wall Street Journal, The Hill, Axios) 12 n Thứ Sáu n Ngày 8/5/2026 QUỐC TẾ Biểu ngữ có hình ảnh Lãnh đạo tối cao Iran Ali Khamenei được đặt cạnh một tên lửa đạn đạo tại Quảng trường Baharestan ở Tehran ngày 26/9/2024 ẢNH: MIDDLE EAST IMAGES Cuộc khủng hoảng quanh eo biển Hormuz đang bước vào giai đoạn nguy hiểm mới khi Tổng thống Donald Trump công khai đe dọa mở lại chiến dịch ném bom với cường độ “mạnh hơn nhiều”, trong lúc quân đội Mỹ vừa nổ súng vào một tàu chở dầu treo cờ Iran bị cáo buộc tìm cách phá vỡ vòng phong tỏa hải quân của Washington. Theo thông tin từ Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ ngày 6/5 (giờ Mỹ), tàu dầu M/T Hasna đã bị một máy bay tiêm kích Boeing F/A-18E/F Super Hornet xuất kích từ tàu sân bay USS Abraham Lincoln bắn hỏng bánh lái sau khi con tàu này bị cáo buộc phớt lờ cảnh báo của Mỹ và tiếp tục di chuyển về phía cảng Iran tại Vịnh Oman. Động thái quân sự mới nhất diễn ra chỉ ít giờ sau khi ông Trump phát đi tối hậu thư cứng rắn nhằm vào Tehran trên mạng xã hội Truth Social. “Nếu họ không đồng ý, các cuộc ném bom sẽ bắt đầu và đáng tiếc là ở mức độ cùng cường độ cao hơn trước rất nhiều”, ông Trump tuyên bố khi đề cập tới các cuộc thương lượng hòa bình đang diễn ra với Iran. Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết chiến dịch quân sự Cuồng nộ chỉ có thể chấm dứt nếu Tehran chấp nhận các điều khoản mà Washington khẳng định hai bên “đã cơ bản thống nhất”. Đổi lại, Mỹ sẽ từng bước nới lỏng phong tỏa và mở lại eo biển Hormuz cho hoạt động hàng hải quốc tế, bao gồm cả tàu Iran. Tuy nhiên, giới chức Iran vẫn tỏ ra hết sức dè dặt. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei nhấn mạnh rằng mọi cuộc thương lượng phải dựa trên “thiện chí”, chứ không thể là “áp đặt”, “lừa dối” hay “cưỡng ép”. Trong khi đó, các chỉ huy quân sự Iran tiếp tục đưa ra những tuyên bố cứng rắn. Chuẩn tướng Abolfazl Shekarchi cảnh báo Tehran sẽ đáp trả quyết liệt nếu Washington lợi dụng đàm phán như vỏ bọc cho các cuộc tấn công mới. “Nếu họ không đồng ý, các cuộc ném bom sẽ bắt đầu và đáng tiếc là ở mức độ cùng cường độ cao hơn trước rất nhiều”, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo ngày 6/5 MINH HỌA: PBS Mỹ bắn tàu dầu Iran Iran không nhượng bộ về hạt nhân và eo biển Hormuz Iran bác bỏ báo cáo Mỹ về một thỏa thuận sắp đạt được giữa Tehran và Washington, cho rằng đây là “chiến dịch tâm lý” sau thất bại của Washington tại eo biển Hormuz. Tehran đồng thời khẳng định sẽ không thỏa hiệp về quyền làm giàu uranium cũng như quyền kiểm soát tại eo biển này.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==