5 n Thứ Ba n Ngày 5/5/2026 KINH TẾ CHUYỆN HÔM NAY Một doanh nghiệp gửi văn bản rồi chờ đợi trong im lặng, gọi điện không ai bắt máy. Những lát cắt ấy không riêng lẻ, chúng ghép lại thành một bức tranh quen thuộc: “rừng thủ tục” vẫn đang phủ bóng lên đời sống. Những câu chuyện nghe qua tưởng nhỏ, nhưng lại phơi bày một vấn đề rất lớn. Điều đáng nói không nằm ở việc có nhiều thủ tục, mà ở chỗ nhiều thủ tục không cần thiết vẫn tồn tại, thậm chí biến tướng. Có những thứ pháp luật không yêu cầu, nhưng thực thi lại “đẻ thêm”. Có những dữ liệu cơ quan nhà nước đã nắm, nhưng vẫn bắt người dân đi xin xác nhận lại. Có những trách nhiệm thuộc về cơ quan công quyền, nhưng lại được “đẩy” sang phía người dân. Một vòng xoáy vô hình khiến chi phí thời gian, tiền bạc và cả niềm tin bị bào mòn. Ở cấp độ vĩ mô, đây không chỉ là câu chuyện hành chính. Nó là lực cản phát triển. Khi một thủ tục kéo dài thêm vài tuần, một dự án có thể trễ vài tháng. Khi một quy trình thiếu minh bạch, một nhà đầu tư có thể rẽ sang quốc gia khác. Khi mỗi khâu đều tiềm ẩn nguy cơ “xin – cho”, thì không chỉ doanh nghiệp mệt mỏi, mà môi trường kinh doanh cũng bị bóp méo. Nguy hiểm hơn, “rừng thủ tục” luôn đi kèm nguy cơ tiêu cực. Khi quy định không rõ ràng, khi quyền giải thích nằm trong tay người thực thi, thì khoảng trống đó rất dễ bị lợi dụng. Những chi phí không chính thức, những “lối tắt” ngầm… từ đó nảy sinh. Và khi ấy, người chịu thiệt không chỉ là một cá nhân hay doanh nghiệp, mà là cả nền kinh tế. Câu chuyện cắt giảm thủ tục hành chính vì thế không thể dừng ở việc “cắt bao nhiêu phần trăm” trên giấy. Điều cần cắt bỏ trước tiên là tư duy quản lý cũ – nơi cơ quan nhà nước đứng ở vị trí “ban phát” thay vì “phục vụ”. Khi tư duy chưa đổi, thủ tục có thể giảm ở chỗ này nhưng lại “mọc” lên ở chỗ khác, tinh vi hơn, khó nhận diện hơn. Một nền hành chính hiện đại phải vận hành trên nguyên tắc nhất quán: Nhà nước chủ động phục vụ, người dân và doanh nghiệp là trung tâm. Dữ liệu phải được kết nối để không ai phải đi chứng minh những điều đã có trong hệ thống. Quy trình phải minh bạch để ai cũng biết mình cần làm gì, chi phí bao nhiêu và trong bao lâu. Trách nhiệm phải rõ ràng để không còn chỗ cho sự đùn đẩy. Và mọi sự chậm trễ, gây phiền hà đều phải được nhìn nhận như một dạng lãng phí cần loại bỏ. Đã đến lúc phải coi việc tháo gỡ “rừng thủ tục” là một cuộc cải cách thực chất, không phải phong trào. Bởi trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu, tốc độ và sự minh bạch chính là lợi thế. Một nền kinh tế muốn tăng trưởng nhanh không thể mang theo bộ máy nặng nề. Một quốc gia muốn thu hút đầu tư không thể để nhà đầu tư lạc lối trong mê cung giấy tờ. Khi thủ tục được giản lược, niềm tin sẽ được bồi đắp. Khi bộ máy chuyển từ “quản” sang “phục vụ”, xã hội sẽ vận hành trơn tru hơn. Và khi những nút thắt hành chính được tháo gỡ, dòng chảy phát triển mới có thể thực sự thông suốt. Nếu không làm được điều đó, mọi khát vọng tăng trưởng, mọi mục tiêu lớn lao… rất dễ bị chặn lại, không phải bởi thiếu nguồn lực, mà bởi những con dấu đặt sai chỗ và những cánh cửa chưa chịu mở. K.A Cắt bỏ tư duy cũ TIẾP THEO TRANG 1 Sầu riêng chỗ đắt đỏ, nơi lao dốc xin cấp giấy phép lao động đối với người lao động làm việc tại Việt Nam. Theo phiếu hẹn trả lời, kết quả trả lời dự kiến của chị là 9h11 ngày 29/9/2025. Tuy nhiên đến ngày 4/10/2025, sau rất nhiều lần đi lại giữa hành chính công chi nhánh 2 và Sở Nội vụ tại Hà Nội, chị P.T.L nhận được câu trả lời rằng kết quả đã được chuyển xuống hành chính công. Nhưng khi đến nhận kết quả tại địa điểm đăng ký, chị P.T.L được thông báo rằng kết quả thủ tục không có và liên hệ với các bộ phận phụ trách hồ sơ để giải quyết, nhưng chị P.T.L không liên hệ được. Trao đổi với PV Tiền Phong, chị P.T.L cho biết, sau khi phản ánh chị đã nhận được kết quả, tuy nhiên chị P.T.L phải đi lại tận 3 nơi để xin dấu xác nhận mới lấy được kết quả về, việc này khiến chị tốn nhiều thời gian và công sức hơn. Ông Đoàn Duy Hưng - Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần IIP (đơn vị tư vấn thu hút đầu tư bất động sản công nghiệp cho các đối tác FDI từ Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, châu Âu) - thẳng thắn chỉ ra những điểm nghẽn về thủ tục hành chính. Ông Hưng nhấn mạnh: "Doanh nghiệp Việt Nam am hiểu thị trường mà còn gặp khó, thì các doanh nghiệp nước ngoài khi sang đây sẽ còn thấy khó khăn gấp bội". Vấn đề cốt lõi hiện nay là các cơ quan quản lý nhà nước như Ban quản lý các khu công nghiệp, Sở Tài chính, Sở Công Thương có ban hành hướng dẫn nhưng rất thiếu chi tiết, đầu mối liên hệ không cụ thể. Các đường dây nóng lập ra nhưng "có chỗ gọi được, chỗ không". Tình trạng nộp hồ sơ qua cổng dịch vụ công bị trả lại hoặc luân chuyển nội bộ mà không có một lời giải thích phản hồi cho doanh nghiệp, điều này diễn ra như "cơm bữa". Ông Hưng dẫn chứng câu chuyện từ chính doanh nghiệp của mình. Ngày 15/1 năm nay, công ty gửi văn bản tới Bộ Khoa học và Công nghệ để xin thẩm định nền tảng công nghệ trí tuệ nhân tạo do công ty tự đầu tư để làm đề tài khoa học. Vậy nhưng, hơn 3 tháng trôi qua, hiện doanh nghiệp vẫn không nhận được bất kỳ một dòng hồi đáp nào, gọi điện thoại lên cơ quan bộ không có ai nghe máy và cũng không có đầu mối hỗ trợ. Đối với các nhà đầu tư nước ngoài, ông Hưng chỉ ra 4 rào cản thủ tục lớn nhất khiến môi trường đầu tư kém minh bạch: Thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (IRC); thủ tục cấp giấy phép xây dựng; thủ tục thẩm duyệt phòng cháy chữa cháy; thủ tục môi trường. Nhà đầu tư nước ngoài luôn đề cao tính minh bạch, họ cần biết phải chuẩn bị giấy tờ gì, liên hệ với ai và bao lâu có kết quả. Khi thời gian làm các thủ tục này kéo dài từ 3-9 tháng kể từ lúc chốt thuê đất, nhà đầu tư sẽ nản lòng, đánh mất cơ hội kinh doanh và hệ quả tất yếu là họ chuyển hướng rót vốn sang các quốc gia cạnh tranh khác. Ông Hưng khẳng định, nếu rút ngắn thời gian từ khi chốt đất đến khi có giấy phép xây dựng xuống chỉ còn 1-3 tháng, sức cạnh tranh của Việt Nam sẽ tăng cao. LỘC LIÊN - PHAN THIÊN - CÔNG HƯỚNG Huy chương kháng chiến hạng Nhất của ông Đ.M.K. được trao tặng năm 1985, nhưng khi ông Đ.M.K. đi làm thủ tục hành chính lại không được chấp nhận mà phải làm đơn gửi Sở Nội vụ xin xác nhận "có công" Ông Đ.M.K. trú tại xã Tiến Thắng, TP Hà Nội, có Huy chương kháng chiến hạng Nhất và đang nhận trợ cấp hằng tháng từ Nhà nước, nhưng các cơ quan chức năng vẫn không coi đó là giấy tờ chứng minh. Để được miễn hoặc giảm tiền sử dụng đất khi cấp sổ đỏ, cơ quan chức năng địa phương yêu cầu ông Đ.M.K phải nộp đơn lên Sở Nội vụ xin giấy xác nhận là người có công, sau đó mang về UBND xã để xác nhận thêm lần nữa. Đây được cho là thủ tục thừa thãi, ngoài luật mà đơn vị sở tại yêu cầu, gây khó cho người dân. Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Nguyễn Văn Mười - Phó Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam - cho rằng, diễn biến giá sầu riêng hiện nay cần được nhìn nhận một cách đầy đủ, thay vì chỉ nhìn vào những mức giá thấp xuất hiện cục bộ trên thị trường. Theo ông Mười, giá sầu riêng không hề “rẻ” nếu xét ở phân khúc đạt tiêu chuẩn chất lượng, đặc biệt là tiêu chuẩn xuất khẩu. “Những lô hàng đáp ứng yêu cầu vẫn đang được thu mua với giá cao, thậm chí dao động từ 80.000 - 90.000 đồng/kg đối với giống Monthong, còn giống Ri6 nếu đạt chuẩn cũng ở mức 55.000 - 65.000 đồng/kg tại vườn” - ông Mười cho biết. Tuy nhiên, trên thị trường hiện tồn tại song song hai mặt bằng giá. Một là giá của các sản phẩm đạt chuẩn, có thể truy xuất nguồn gốc và đảm bảo các tiêu chí kỹ thuật, đây mới là mức giá phản ánh đúng giá trị thị trường. Hai là giá của sầu riêng không đạt chất lượng, bị thu mua "xô" hoặc bán trôi nổi ngoài đường với giá thấp, thậm chí chỉ vài chục nghìn đồng/kg. Những mức giá này không thể đại diện cho giá thị trường. Bởi, khi sản phẩm không đảm bảo chất lượng, người bán buộc phải chấp nhận mức giá do người mua quyết định đi kèm với rủi ro rất lớn. Giải thích cho hiện tượng giá sầu riêng tại miền Tây giảm mạnh nhưng giá bán lẻ tại TPHCM vẫn cao, ông Mười cho rằng nguyên nhân không chỉ nằm ở chi phí vận chuyển mà chủ yếu do sự khác biệt về chất lượng và phân khúc sản phẩm. Những quả sầu riêng được bán trong siêu thị với giá cao, hoặc phần cơm sầu riêng được tách riêng lên đến vài trăm nghìn đồng/kg đều là hàng đã qua tuyển chọn kỹ lưỡng, đảm bảo tiêu chuẩn. Ngược lại, nguồn hàng giá rẻ thường là hàng không đạt chuẩn, nên không thể so sánh trực tiếp. Về mùa vụ, sầu riêng miền Tây thường thu hoạch từ tháng 4 đến hết tháng 5, hiện đã qua giai đoạn cao điểm. Sau đó, nguồn cung sẽ chuyển dần sang khu vực miền Đông Nam Bộ như Tây Ninh, Đồng Nai, Bình Phước. Trong khi đó, Tây Nguyên sẽ vào vụ từ tháng 7 đến tháng 9, thậm chí kéo dài đến tháng 10 ở một số nơi thu hoạch muộn. Đề cập đến tình hình xuất khẩu, ông Mười khẳng định khó khăn hiện nay không nằm ở thị trường hay cạnh tranh quốc tế, mà chủ yếu xuất phát từ vấn đề chất lượng. Đặc biệt, tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, tỷ lệ sầu riêng đạt tiêu chuẩn xuất khẩu đang ở mức thấp. Tình trạng này đã xuất hiện từ năm trước và tiếp tục lặp lại trong năm nay, nhất là trong giai đoạn trái vụ từ tháng 1 đến tháng 3. Nguyên nhân là do nhiều yếu tố kỹ thuật trong quá trình canh tác khiến chất lượng trái không đạt yêu cầu kéo theo giá bán giảm mạnh. UYÊN PHƯƠNG Giá sầu riêng tại nhiều tỉnh miền Tây giảm sâu, có nơi chỉ còn 20.000-30.000 đồng/kg. Tuy nhiên tại TPHCM, mặt hàng này vẫn giữ mức giá cao, đặc biệt tại hệ thống siêu thị có loại vẫn neo ở mức gần 400.000 đồng/kg. Giá sầu riêng tại siêu thị TPHCM vẫn ở mức cao
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==