KẾT THÚC SỨ MỆNH LỊCH SỬ Năm nay đã 73 tuổi, từng giữ chức Phó Cục trưởng Cục Thuế tỉnh Cà Mau, thời gian làm việc của ông Đinh Quốc Thưởng cũng từng nhiều năm gắn bó với ngành thuế tỉnh Minh Hải. Thời kỳ đó, ngành thuế tỉnh tổ chức các lớp tập huấn nghiệp vụ thuế, hay họp hành cấp tỉnh, các cán bộ thuế huyện Duyên Hải, Năm Căn, Ngọc Hiển (nay thuộc Cà Mau) phải về Bạc Liêu dự hội nghị, quãng đường trên dưới 200km, chủ yếu đi đường thủy. Cán bộ thuế những huyện này phải đi đò lên Cà Mau, rồi bắt xe đò sang Bạc Liêu mất sơ sơ khoảng 2 ngày đi và 2 ngày về, họp 1 ngày, tính ra mất cả tuần cho 1 cuộc họp cấp tỉnh. Ông Thưởng nhớ rõ nhiều kỷ niệm về thời gian khó đó. “Bây giờ, sáng ở Bạc Liêu trưa tới Đất Mũi làm việc xong quay về tối đã có mặt ở Bạc Liêu, sắp tới còn cao tốc nữa lại càng nhanh. Chính sách mới giờ có thể trực tuyến toàn quốc, hoặc cán bộ cũng dễ dàng cập nhật, tìm kiếm trên mạng”, ông Thưởng nói, và thấy việc sáp nhập tỉnh thành, không tổ chức bộ máy cấp huyện rất phù hợp. Tương tự vậy, ông Đỗ Văn Nghiệp, Chủ nhiệm CLB kể chuyện lịch sử tỉnh Cà Mau cũng đồng tình chủ trương trên, và ví công cuộc tinh gọn bộ máy hiện nay, với việc định hướng sáp nhập tỉnh thành giống như công cuộc đổi mới lần 2. Cuộc đổi mới lần 1 đã đưa đất nước qua nghèo khó của thời kỳ bao cấp, dù ban đầu cũng tạo nhiều tâm tư, băn khoăn. Lần sắp xếp lại địa giới hành chính này, sẽ giúp bộ máy gọn nhẹ và hiệu quả hơn, tiết kiệm chi thường xuyên cho đầu tư phát triển, tạo tiền đề để đất nước vươn mình, dù lúc mới đầu sẽ còn có người tâm tư cũng dễ hiểu, nhưng cũng có nhiều người ủng hộ. Ông Nghiệp dẫn lại lịch sử Nam Kỳ lục tỉnh, trong đó miền Tây có 3 tỉnh, qua nhiều lần thay đổi nhập rồi tách, giờ miền Tây có tới 13 tỉnh thành. Nhiều tỉnh thu ngân sách chưa tới 10.000 tỷ đồng/năm. Trong khi nhiều nước trên thế giới đất rộng hơn, dân nhiều hơn, nhưng số tỉnh thành lại ít hơn nước ta. Do đó, ở mỗi giai đoạn lịch sử khác nhau, trong điều kiện giao thông, công nghệ thông tin chưa phát triển, dân trí còn thấp, việc tách tỉnh, chia nhỏ xã với bộ máy trung gian cấp huyện để nắm sát địa bàn. Giờ đây, giao thông đã tiện, công nghệ đã hiện đại, mọi nhà đều có mạng internet, giao dịch trực tuyến đã thành thói quen… việc mở rộng tỉnh (sáp nhập), tăng quy mô cấp xã, không tổ chức cấp huyện rất thuận lợi. Qua đó cũng tiết kiệm được chi tiêu ngân sách nhờ cắt giảm bộ máy, nhân sự, nguồn lực các tỉnh cộng dồn sẽ lớn hơn cho đầu tư các dự án có tính đột phá. Đồng tình với ý kiến trên, ông Đinh Quốc Thưởng nêu quan điểm, chủ trương Đảng và Nhà nước trong việc tinh gọn bộ máy, kể cả địa giới hành chính rất hay. “Trước đây, do các điều kiện khó khăn như giao thông, thông tin muốn gần dân, nắm địa bàn rất khó, phải chia nhỏ. Còn nay các điểm nghẽn đó đã được gỡ, đường tới từng nhà, công nghệ thông tin đã phổ cập, y tế, giáo dục đều tiện lợi, việc để tỉnh nhỏ không thực sự cần thiết. Hình thành tỉnh lớn hơn vẫn đảm bảo điều kiện quản lý, lại tập trung nguồn lực cho phát triển”, ông Thưởng nói. Thực tế, một số lực lượng đã thực hiện chuyển đổi nhưng vẫn hoạt động trơn tru, như công an bỏ cấp huyện; thuế, hải quan và bảo hiểm xã hội đã chuyển sang mô hình khu vực nhiều tỉnh; sở ngành hợp nhất, sáp nhập… Hay như ngành thuế, trước đây thống kê tay, giấy tờ nhiều, giờ đều dùng phần mềm quản lý, tất cả được cập nhật theo thời gian thực, cả nước đều ra số liệu đồng thời, rất nhanh chóng, thuận lợi. Qua phần mềm, cán bộ nào xử lý chậm hệ thống đều phát cảnh báo, cả bộ máy cùng thấy và giám sát. NGƯỜI DÂN HƯỞNG LỢI Ông Võ Công Trường, Chủ tịch UBND xã Đất Mũi (huyện Ngọc Hiển, Cà Mau) về xã này công tác từ năm 2001 tới nay, ông được “trải nghiệm” cả sự khổ cực của khi xưa, lẫn đổi thay từng ngày của hôm nay nơi vùng “chót mũi”. Khi chưa có đường Hồ Chí Minh, khách du lịch từ thành phố Cà Mau tới cột mốc Mũi Cà Mau phải mất 1 buổi, với 1 chặng đường bộ, sau đó thêm 1-2 giờ đi xuồng máy mới tới được cột mốc. Còn nay, đường Hồ Chí Minh nối thẳng điểm cuối Quốc lộ 1A tại thị trấn Năm Căn (huyện Năm Căn) tới cột mốc Mũi Cà Mau, chặng đường xưa nay chỉ hơn 2 giờ đồng hồ chạy xe ô tô. Ông Lê Minh Tỵ (ở thị trấn Rạch Gốc, huyện Ngọc Hiển, Cà Mau) là một trong những người được hưởng lợi từ hạ tầng giao thông hoàn thiện mang lại. Từ chỗ gia đình đang ở giữa rừng, đi lại đều bằng ghe, chỉ trồng rừng, nuôi tôm, đường Hồ Chí Minh đi vào giữa khu đất gia đình đã thay đổi tất cả. Được chính quyền vận động và tạo điều kiện, ông Tỵ chuyển một phần đất sang làm trạm dừng nghỉ, kết hợp du lịch sinh thái, bán đặc sản địa phương. “Từ khi thông đường Hồ Chí Minh về Đất Mũi, nơi đây thay đổi từng ngày, chỉ đi xa vài ngày về đã thấy ở quê mình khác”, ông Tỵ nói. Có đường, có mạng internet, việc buôn bán hàng hoá của người dân thuận lợi, kinh tế khá lên, con cái đi học dễ dàng, đầy đủ. Giờ người dân giải quyết thủ tục hành chính, giấy tờ với chính quyền cũng tiện lợi, không tới trụ sở có thể nộp hồ sơ trực tuyến, nhận kết quả tại nhà. Khi có việc ra xã chỉ vài phút, tới huyện vài chục phút, lên tỉnh chỉ tính bằng giờ. Gia đình ông Tỵ cũng sắm ô tô để tiện đi lại, không còn phải “luỵ đò” như trước. Về chuyện công vụ, với người đứng đầu chính quyền xã Đất Mũi và cán bộ nơi đây đi họp, báo cáo, gặp dân “nhàn” hơn rất nhiều, nhưng công việc hành chính lại “cực hơn”. Hiện toàn xã có khoảng 3.400 hộ, trên 12.900 nhân khẩu. Dẫn chúng tôi xem xem trụ sở khang trang mới xây dựng vài năm, bộ phận một cửa của xã lâu lâu mới có người tới. Chủ tịch UBND xã Đất Mũi - Võ Công Trường giải thích, trước đây, đường chưa thuận lợi, có thủ tục giấy tờ gì người dân thường nhờ Trưởng ấp khi đi họp xã làm hộ. Khi có đường bộ, người dân tới xã làm thủ tục cũng tăng dần. Tuy nhiên, vài năm gần đây, nhà nhà có mạng, đặc biệt sau dịch COVID-19, người dân đã dần quen với giao dịch trực tuyến mọi lúc mọi nơi, từ dịch vụ công tới mua bán hàng hoá, thanh toán không dùng tiền mặt. “Nhiều người nói công chức xã nhàn, ở đâu tôi không biết, nhưng ở đây công việc của công chức, viên chức xã ngày càng nhiều, thêm nhiệm vụ, nhu cầu người dân cũng tăng, nên anh em cũng rất cực. Giờ người dân đã quen với thực hiện dịch vụ công trực tuyến, nên phải trực tiếp tới xã không nhiều, nhưng cán bộ xã ngồi máy tính giải quyết không hết việc”, ông Trường nói. Với cấp lãnh đạo, giờ họp hành, báo cáo trực tuyến cũng nhiều, rồi áp dụng chữ ký số, công việc được giải quyết kịp thời, mọi lúc mọi nơi. Dự kiến, trong năm nay xã Đất Mũi sẽ hoàn thành xây dựng nông thôn mới, đường bộ hiện đã về tới tất cả các ấp, tất cả các hộ dân đều có đường bộ tiếp cận tận ngõ. Hiện, 90% số hộ trong xã có mạng dây, số còn lại cũng dùng điện thoại thông minh có 3-4G, địa phương cũng nhiều đợt ra quân vận động người dân chuyển đổi số, không dùng tiền mặt. “Ở vùng cuối đất này, giờ bà bán cá cũng có tài khoản ngân hàng, thanh toán qua ứng dụng. Toàn bộ tiền lương, chế độ chính sách, lương hưu, phí dịch vụ đều không dùng tiền mặt”, ông Trường vui vẻ nói về kết quả chuyển đổi số địa phương. Rồi vị chủ tịch xã chót Mũi say sưa nói về định hướng phát triển kinh tế thời gian tới, như du lịch sinh thái, trải nghiệm sông nước, rừng ngập mặn, và mơ một ngày không xa có cảng nước sâu Hòn Khoai theo quy hoạch. Tất cả có cơ hội thành sự thật nhờ giao thông đã thuận lợi. (Còn nữa) TÂN LỘC - BỐN VIỆT 10 nThứ Ban Ngày 1/4/2025 ĐỜI SỐNG Hạ tầng giao thông, công nghệ và internet phát triển, cùng những bước chuyển mạnh mẽ trong chuyển đổi số đã thu hẹp mọi khoảng cách địa lý, mở ra không gian quản lý mới. Năm 2016, đường Hồ Chí Minh nối thông Quốc lộ 1A với cột mốc Mũi Cà Mau đã giúp thay đổi hoàn toàn vùng đất chót Mũi ẢNH: TÂN LỘC ĐỊA GIỚI HÀNH CHÍNH 4.0: XÓA MỜ KHOẢNG CÁCH ĐỊA LÍ Kỳ 4: Mở không gian cho phát triển Ông Võ Công Trường, Chủ tịch UBND xã Đất Mũi (huyện Ngọc Hiển, Cà Mau) Ông Nguyễn Tiến, nguyên Phó Chủ tịch HĐND xã Đất Mũi, Ngọc Hiển, Cà Mau cho rằng: “Chủ trương sáp nhập tỉnh, không tổ chức cấp huyện rất phù hợp với tình hình hiện nay. Bởi, giờ đường sá, xe cộ đi lại thuận lợi, ấp liền ấp, xã liền xã, tỉnh liền tỉnh, rồi công nghệ thông tin hỗ trợ, thuận lợi hơn nhiều, nên ghép lại cũng rất hay. Ngày xưa, dân thưa thớt, địa bàn rộng, giao thông khó khăn, nhiều trắc trở, phải chia địa giới nhỏ để sát địa bàn, nắm địa bàn. Giờ cái gì cũng tiện lợi, chia địa bàn nhỏ quá lại phát sinh bộ máy và nhân sự nhiều, phần lớn ngân sách nhà nước cho chi thường xuyên mà lương cán bộ, công chức, viên chức vẫn thấp, khó tăng. Trong khi nguồn lực ngân sách cho đầu tư phát triển không còn nhiều, đất nước khó tạo đột phá để phát triển vươn mình”.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==