LÖIÎ TAIÅ TUCÅ LÏ?Å Co á ngûúiâ cûúiâ khen chuá rï í saná g taoå , thiïn biïnë vanå hoa á trûúcá tònh hònh giaá vanâ g leo thang trong khi àúiâ sönë g khoá khùn. Coá ngûúiâ thûúng camã cho canã h ngheoâ cuaã cùpå àöi trong sûå kiïnå tronå g àaiå cuaã cuöcå àúiâ . Co á ngûúiâ laiå “nemá àa”á chu á rï,í cö dêu vaâ hai bïn gia àònh mùcæ bïnå h “phöng batå ”, taiå sao khöng thêtå tha â ma â sönë g, phaiã bo ã tiïnì mua vanâ g giaã lamâ chi? Nhûng coá y á kiïnë laiå nhòn nhênå : Cö dêu, chuá rï í khöng coá löiî , ma â löiî nùmç ú ã tucå tùnå g vanâ g ngayâ cûúiá . Tucå nayâ phöí biïnë khùpæ ca ã nûúcá . Tû â miïnì xuöi àïnë miïnì ngûúcå , ñt co á cö dêu naoâ ra cûaã ma â cö,í tay, tai trönë g trún, khöng àeo vanâ g. Video cuaã anh chanâ g shipper noå “viral” coiä manå g chùnè g qua vò yïuë tö ë la.å Lêu nay ngûúiâ ta vênî quen xem nhûnä g video àamá cûúiá siïu khunã g. Múiá höiì cuöië thaná g 10 nùm ngoaiá , khi giaá vanâ g àa ä leo cao, àamá cûúiá ngêpå vanâ g ú ã Àönì g Thapá bönî g “hot”. Höiì mön cö dêu nhênå àûúcå trong ngayâ theo chanâ g vï ì dinh töní g cönå g 1.000 cêy vanâ g, 9,9 tyã àönì g va â hötå xoanâ cú ä bû.å Ú Ã àamá cûúiá “viral” coiä manå g nayâ , hoa cûúiá cunä g àûúcå kïtë tû â 1,5 kg vanâ g, vûúng miïnå àûúcå lamâ tû â hún 2 kg vanâ g. Cuöië nùm 2022, mötå cö dêu úã Cênì Thú cunä g gêy sötë khöng chó búiã nhan sùcæ tre ã trung, xinh àepå ma â conâ vò 50 cêy vanâ g cö mang trïn tay, trïn cö í trong ngayâ tronå g àaiå . Cuöië nùm 2019, ú ã Cao Bùnç g cunä g co á mötå àamá cûúiá tûng bûnâ g trïn manå g xa ä höiå , khi cö dêu àeo vanâ g kñn cö,í kñn tay, chuá rï í cunä g àeo vonâ g cö,í vonâ g tay, nhênî , anh phaiã “ganá h àú”ä vú å vò mötå mònh vúå khöng àamã àûúng nöií vúiá khöië höiì mön êyë . Tucå tùnå g vanâ g co á tû â bao giú?â TS. Buiâ Thiïn Thai, nghiïn cûuá vùn hocå dên gian noiá : “Cêu hoiã nayâ kho á co á àapá aná chñnh xacá ”. GS. Lï Hönì g Ly,á Chu ã tõch Höiå Vùn nghïå dên gian Viïtå Nam noiá : “Töi cunä g khöng nùmæ àûúcå vênë àï ì nayâ ”. TS. Banâ Tuênë Nùng, Uyã viïn Ban thûúnâ g vu å Höiå trñ thûcá khoa hocå va â cöng nghïå tre ã Viïtå Nam nhòn nhênå : “Tucå nayâ múiá , khöng phaiã tucå cö í xûa”. Öng phên tñch: “Cunâ g vúiá sû å phatá triïní cuaã àúiâ sönë g, àamá cûúiá ngayâ nay àa ä àï í viïcå tùnå g vanâ g nhû la â mötå tucå lï å múiá nhùmç khùnè g àõnh gia thï ë cuaã hai ho å trûúcá àamá àöng”. Baâ Nguyïnî Thõ Sam, 80 tuöií , sinh ra trong gia àònh lao àönå g tû å do, tû â miïnì xuöi lïn miïnì ngûúcå lamâ ùn sinh sönë g, chia se:ã “Cacá h àêy 60 nùm, töi lêyë chönì g phaiã tû å chuêní bõ têtë ca ã moiå thû,á cha meå töi ngheoâ khöng coá gò àï í tùnå g töi, cha töi rûng rûng nûúcá mùtæ tiïnî töi ra cûaã . Chönì g töi cunä g ngheoâ vò cha meå anh mêtë súmá nïn khöng coá gò àï í tùnå g töi. Sñnh lï î anh mang àïnë nha â vú å la â mötå con lúnå , chucå cên gaoå , 2 kg che.â Chönì g töi phaiã vay mûúnå tiïnì àï í mua sñnh lï î êyë . Vï ì sönë g vúiá nhau, hai vúå chönì g danâ h dumå maiä múiá tra ã hïtë nú”å . Ba â Sam cho biïtë , thúiâ cuaã ba â cunä g co á cö dêu àûúcå tùnå g vanâ g nhûng rêtë hiïmë . Nhûng du â àûúcå tùnå g vanâ g hay khöng àûúcå tùnå g vanâ g trong ngayâ cûúiá cunä g khöng anã h hûúnã g hanå h phucá lûaá àöi. Cuöcå hön nhên cuaã öng ba â Sam keoá daiâ hún nûaã thï ë ky,ã mêyë nùm trûúcá öng buöng tay ba â sang thïë giúiá bïn kia. Chõ Mai Huyïnì , 51 tuöií , ú ã Lanå g Sún nhú á laiå : “Hún 20 nùm trûúcá , töi lïn xe hoa. Ngayâ cûúiá me å chönì g töi tùnå g töi chiïcë nhênî vanâ g 2 chó. Nhûng vaiâ ngayâ sau, meå chönì g àïnë nha â tro å cuaã vú å chönì g töi trònh bayâ hoanâ canã h: Meå khöng coá tiïnì mua vanâ g tùnå g con, chiïcë nhênî me å tùnå g con chñnh laâ àö ì ài mûúnå , me å mûúnå cuaã mötå ngûúiâ banå . Bêy giúâ àamá cûúiá àa ä xong, con cho meå xin laiå nhênî àï í tra ã banå ”. Thúiâ gian tröi qua nhûng kyã niïmå vï ì chiïcë nhênî cûúiá vênî amá anã h chõ Mai Huyïnì : “Lucá êyë töi vûaâ thûúng phênå mònh vûaâ ghetá me å chönì g. Sao ba â khöng àïí thúiâ gian lêu hún múiá túiá àoiâ nhênî , 2 höm sau àaä vöiå àoiâ luön khiïnë töi bõ söcë nùnå g. Àa ä khöng co á tiïnì thò cênì gò gia ã vú â tùnå g nhênî ? Töi sinh con gaiá àêuì lonâ g. Ngay khi con gaiá thanâ h thiïuë nû ä töi àa ä gom gopá tiïnì mua vanâ g cêtë sùné , du â kho á khùn cunä g quyïtë khöng tiïu söë vanâ g êyë . Ngayâ con gaiá lïn xe hoa phaiã la â ngayâ hanå h phucá thûcå sû,å khöng phaiã hanå h phucá aoã nhû töi ngayâ xûa”. Khi gia á vanâ g chûa chotá votá nhû bêy giú â nhiïuì ngûúiâ àa ä camã thêyë bõ àuöië sûcá khi àu theo tucå tùnå g vanâ g ngayâ cûúiá . Chõ Lï å Hùnç g, 40 tuöií , ú ã Ha â Nöiå chia se:ã “Chõ gaiá töi ú ã quï kï,í mötå ngûúiâ banå cuaã chõ tûnâ g rúi nûúcá mùtæ khi khöng co á tiïnì mua vanâ g tùnå g chauá trai trong ngayâ cûúiá . Búiã vò trûúcá ào á con gaiá chõ lêyë chönì g, cacá anh chõ em trong nhaâ àïuì tùnå g vanâ g cho chauá . Cho nïn, àïnë lûútå con cuaã anh chõ em trong nhaâ lïn xe hoa, chõ phaiã àapá lï.î Cuöcå sönë g cuaã chõ kho á khùn, nïuë chõ khöng coá khaã nùng àapá lï î thò anh em trong nhaâ cunä g khöng núä tracá h. Nhûng chõ cûá phaiã lamâ kho á mònh, nhêtë quyïtë phaiã “co á ài co á laiå ”, khöng coá tiïnì mua vanâ g thò khocá , banå be â thûúng tònh laiå cho vay”. TRANG SÛCÁ GIA à VAN G KHO Á LÏN NGÖI Du â video cuaã chanâ g shipper noå lan truyïnì manå h me ä song vênî khöng àuã sûcá thuyïtë phucå nhûnä g ngûúiâ sùpæ bûúcá vaoâ hön nhên chêpë nhênå dunâ g trang sûcá vanâ g gia ã thay vanâ g thêtå trong hön lï.î Vò tùnå g vanâ g thêtå trong ngayâ cûúiá àa ä ùn sêu trong tiïmì thûcá bao ngûúiâ . Ngocå Quyïn, 35 tuöií , chûa lêpå gia àònh ú ã Ha â Nöiå bayâ to:ã “Töi thêyë tucå tùnå g vanâ g trong ngayâ cûúiá rêtë hay. Àoá la â hònh thûcá tùnå g cuaã àï í danâ h cho ngûúiâ múiá bûúcá vaoâ àúiâ sönë g hön nhên”. Mötå cö gaiá Tayâ , 26 tuöií , ú ã Cao Bùnç g cho biïtë : “Töi vênî thñch àûúcå tùnå g vanâ g vaoâ ngayâ cûúiá tû â gia àònh. Búiã vò anh chõ em trong gia àònh töi hay banå be â töi cunä g nhênå àûúcå vanâ g tû â gia àònh trong sûå kiïnå àùcå biïtå nayâ . Ngûúiâ thên vûaâ trao vanâ g, vûaâ dùnå do â con caiá àa ä trú ã thanâ h mötå àiïuì quen thuöcå , kho á bo.ã Bêy giúâ gia á vanâ g àang rêtë cao song töi nghô phuå huynh laâ thï ë hïå 7x vönë lo xa, chùcæ bö ë me å töi àa ä tñch luyä vanâ g tû â trûúcá , chú â ngayâ töi lïn xe hoa se ä tùnå g. Ho å khöng àïí “nûúcá àïnë chên múiá nhayã ” nïn khöng bõ mua vanâ g gia á cao. Trong tònh hònh giaá vanâ g nhû hiïnå nay, töi nghô ngûúiâ thên trong gia àònh, donâ g ho å se ä tùnå g ñt vanâ g hún so vúiá trûúcá kia. Chùnè g hanå , trûúcá àêy tùnå g 1 chó vanâ g thò bêy giúâ chó tùnå g 0,5 chó”. Cö giaoá Lï Thiïnå , ú ã Quanã g Ninh cunä g cho rùnç g khöng nïn boã tucå tùnå g vanâ g ngayâ cûúiá khi giaá vanâ g tùng cao: “Nhûng tùnå g vanâ g chó mang tñnh ûúcá lï.å Giönë g nhû ngayâ vña thênì taiâ mua mötå chó vanâ g, nûaã chó vanâ g àï í lêyë may. Àûnâ g biïnë tucå tùnå g vanâ g thanâ h cuöcå ra quên so keâ àö å giauâ co á cuaã hai bïn gia àònh”. An Hùnç g, 30 tuöií , ú ã Ha â Nöiå , chûa lêpå gia àònh, thñch àûúcå tùnå g vanâ g ú ã chönë riïng tû: “Töi khöng thñch lïn sên khêuë tùnå g vanâ g rònh rang. Àûúcå tùnå g riïng, kñn àaoá thò hay qua.á Töi thñch vanâ g nhênî nguyïn vó”. Mötå phu å huynh laiå noiá : “Àa ä tùnå g vanâ g thò phaiã cöng khai àanâ g hoanâ g trïn sên khêuë conâ lêyë mùtå muiä , ai laiå “aoá gêmë ài àïm” bao giú?â ”. . n Tùnå g vanâ g trong ngayâ cûúiá àang trúã thanâ h apá lûcå TS. Triïuå Thõ Kiïuì Dung tûnâ g sönë g, hocå têpå va â lamâ viïcå nhiïuì nùm ú ã Quanã g Têy, Trung Quöcë khùnè g àõnh: “Úà Trung Quöcë co á tucå tùnå g vanâ g trong ngayâ cûúiá . Ngûúiâ ta tùnå g vanâ g trong ngayâ cûúiá vò vanâ g tûúnå g trûng cho sûå êmë apá , nùng lûúnå g”. Àêuì nùm 2021, mötå àamá cûúiá ú ã Quanã g Àöng, Trung Quöcë gêy xön xao manå g xa ä höiå khi cö dêu àeo nhûnä g chuöiî vonâ g cö í lúná àûúcå kïtë tû â 100 chiïcë vonâ g vanâ g, tay cö cunä g àeo àêyì vanâ g. Chu á rï í cunä g àeo khöng ñt vanâ g. Saleem Hammad, chanâ g trai 9x ngûúiâ Palestine thanâ h thaoå tiïnë g Viïtå nhû ngûúiâ Viïtå bêtå mñ: “A à rêpå rêtë nöií tiïnë g vï ì phong tucå tùnå g vanâ g ngayâ cûúiá ”. TS. Banâ Tuênë Nùng cho rùnç g, cênì cên nhùcæ tùnå g vanâ g trong ngayâ cûúiá , khi tucå nayâ àang trúã thanâ h apá lûcå vúiá nhûnä g ngûúiâ khöng coá àiïuì kiïnå taiâ chñnh: “Xu hûúná g con ngûúiâ àöië xû ã vúiá nhau nùnå g vï ì vêtå chêtë trong mötå xa ä höiå àang phatá triïní co á le ä cunä g cênì àûúcå xem xetá laiå . Búiã àï í hön nhên bïnì vûnä g, àï í gia àònh taoå ra nhiïuì gia á trõ nhên vùn thò thûúcá ào vï ì vêtå chêtë khöng àuã kha ã nùng bao quatá hïtë àûúcå ”. Võ tiïnë sô ngûúiâ Dao noiá : Ngûúiâ Dao khöng coá tucå tùnå g vanâ g ngayâ cûúiá . Ho å thûúnâ g tùnå g nhau khùn mùtå , chêuå thau, chùn manâ hoùcå quênì aoá trong dõp nayâ . Ngûúiâ Dao sönë g ú ã àö thõ cunä g bõ anã h hûúnã g tucå tùnå g vanâ g ngayâ cûúiá , conâ ú ã quï ngheoâ thû á nùnå g nï,ì tönë kemá nhêtë trong dõp cûúiá xin laiå la…â lúnå chû á khöng phaiã thûá kim loaiå àang tùng giaá choná g mùtå : “Vò ú ã quï vênî nùnå g ùn nhêuå ”, öng Banâ Tuênë Nùng chó ra. Cö dêu ngûúiâ Dao khöng nhênå àûúcå vanâ g ma â nhênå àûúcå rêtë nhiïuì quênì aoá trong ngayâ cûúiá Anh: B.T.N CUNG CÊPË Ã 10 Chuã nhêåt 23/3/2025 Xaä höåi Khi gia á vanâ g tùng choná g mùtå , caná möcë 100 triïuå àönì g/lûúnå g, mötå àoanå video ngùnæ cuaã mötå nam nhên viïn giao hanâ g (shipper) bönî g lan truyïnì manå h trïn manå g xa ä höiå . Qua video chanâ g shipper he á lö å cêu chuyïnå àùnç g sau àún hanâ g àùcå biïtå . Khacá h àùtå mua bö å trang sûcá bùnç g vanâ g gia ã tröng y nhû thêtå gömì kiïnì g, dêy chuyïnì , nhênî , khuyïn tai, trõ giaá 1.200.000 àönì g. Àêy laâ moná qua â cuaã chu á rï í ngheoâ tùnå g cö dêu ngheoâ trong ngayâ cûúiá . Àaná g noiá , gia àònh hai bïn vaâ ca ã cö dêu àïuì chêpë nhênå phûúng aná àeo vanâ g gia ã àï í àú ä tuiã thên, khi lïn sên khêuë cunä g àú…ä trönë g cö.í [ NÖNG HÖNÌ G DIÏUÅ ] Tùnå g vanâ g ngayâ cûúiá - ngûúiâ buönì ke ã vui Cênå canã h vûúng miïnå va â hoa cûúiá bùnç g vanâ g cuaã cö dêu Àönì g Thapá Lï î cûúiá phu ã tiïnì va â vanâ g cuaã cö dêu Àönì g Thapá Cö dêu chuá rï í Trung Quöcë “ganá h” vanâ g trong ngayâ cûúiá Bö å trang sûcá gia ã vanâ g cuaã cö dêu, chuá rï í ngheoâ àang “viral” coiä manå g BAOÁ TIÏNÌ PHONG PHATÁ HAN H TÊTË CA à CACÁ NGAY TRONG TUÊNÌ
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==