10 nThứ Sáu n Ngày 21/3/2025 ĐỜI SỐNG Theo đó, Trung tâm thương mại dịch vụ ăn uống Hồ Gươm trên phố Đinh Tiên Ho¬ng nổi tiếng v¬ cũng một thời tai tiếng bởi kiến trúc “h¬m cá mập” bên Hồ Gươm sẽ nhường lại đất để Th¬nh phố có không gian phát triển. Quận Ho¬n Kiếm l¬m chủ đầu tư phá dỡ “H¬m cá mập”, di chuyển các công trình ngầm, ho¬n trả hạ tầng phù hợp, đồng bộ với cảnh quan khu vực. Lộ trình dỡ “H¬m cá mập”, giải phóng mặt bằng khu vực quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục ho¬n th¬nh trước 30/4. Tòa “H¬m cá mập” cao 6 tầng, mặt s¬n khoảng 390m2 do Tổng công ty Vận tải H¬ Nội (Transerco) quản lý, xây dựng từ đầu thập kỷ chín mươi thế kỷ trước, có vị trí đắc địa bên Hồ Gươm. Khi tòa nh¬ mọc lên, trong v¬i tuần có tới 400 b¬i báo, h¬ng trăm ý kiến của nh¬ văn hóa, lãnh đạo Hội Kiến trúc sư Việt Nam phản biện kết cấu giống “h¬m cá mập” của nó. Để tồn tại, chủ đầu tư chấp nhận rút bớt tầng, l¬m giật cấp v¬ bỏ kính đen, nhưng cũng từ đó tòa nh¬ được người dân gọi l¬ “H¬m cá mập”. Sau gần 30 năm khai thác, sử dụng, nơi đây đã trở th¬nh một điểm nhấn kiến trúc quan trọng, một trong những địa điểm có lượt ghé thăm nhiều nhất H¬ Nội. “H¬m cá mập” đã ăn sâu v¬o trí nhớ, nên khi có tin phá dỡ những ng¬y gần đây nhiều người bâng khuâng, đổ dồn về đây chụp những hình ảnh cuối cùng của nó. Tôi cũng có lần cùng người thân hoặc bạn từ phương Nam ra ngồi ăn tối trên nóc tòa nh¬. Phải thừa nhận, từ vị trí n¬y ngắm Hồ Gươm về đêm thật đẹp. Ngay dưới chân tòa nh¬ l¬ quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục kết nối Hồ Gươm với khu phố cổ H¬ng Ngang, H¬ng Ьo, H¬ng Gai, Cầu Gỗ. Khi phố đi bộ cuối tuần mở ra quanh Hồ Gươm, các hoạt động văn hoá nghệ thuật thu hút người dân v¬ khách du lịch đem lại nguồn thu nhưng cũng phát sinh h¬ng rong buôn bán lộn xộn, bắt chẹt khách nước ngo¬i, vệ sinh nhếch nhác, xả rác tr¬n lan. Nhiều người xót xa bởi không gian văn hóa tâm linh Hồ Gươm m¬ để quy hoạch luộm thuộm, kiến trúc chắp vá thiếu bản sắc, môi trường ô nhiễm. Còn đâu tinh hoa Thăng Long - H¬ Nội v¬ nét h¬o hoa thanh lịch của Thủ đô văn hiến, anh hùng? Còn đâu cụ Rùa năm n¬o vẫn thường nổi lên cho người dân chiêm ngưỡng? Tôi đem câu chuyện n¬y ướm hỏi Bí thư Th¬nh ủy H¬ Nội Bùi Thị Minh Ho¬i: “Th¬nh phố dỡ “H¬m cá mập”, giải tỏa một số cơ quan, đơn vị để tôn tạo, chỉnh trang khu vực hồ Ho¬n Kiếm rất kịp thời, đúng lúc. Đặc biệt, khi l¬m sạch, l¬m đẹp cho Hồ Gươm sẽ khơi nguồn, tái tạo lại sinh khí Thủ đô ng¬n năm văn hiến?”. Bí thư Th¬nh uỷ H¬ Nội nói: “H¬ Nội đang phấn đấu l¬m nhanh nhất để mang đến không gian mới cho Thủ đô”. H¬ Nội sẽ l¬m được v¬ lần n¬y sẽ l¬m tổng thể, để có diện mạo mới bước v¬o kỷ nguyên phát triển. Th¬nh phố sẽ mở ra một không gian mới, nhưng vẫn bảo tồn được quần thể văn hoá tâm linh đặc biệt Hồ Gươm: Ьi Nghiên, Tháp Bút, cầu Thê Húc, Đền Ngọc Sơn với Đắc Nguyệt Môn, Đình Trấn Ba, Đền Vua Lê, Đình Nam Hương, Đền B¬ Kiệu… Hồ Gươm không chỉ l¬ biểu tượng hòa bình m¬ chính l¬ linh khí trời đất ban tặng cho Thăng Long - H¬ Nội; biểu tượng thân thiết của Thủ đô với người dân cả nước, bạn bè quốc tế khi đến H¬ Nội. Tối Mồng 2 Tết năm nay viếng Đền Ngọc Sơn, tôi vô tình nhìn thấy mâm lễ có dòng chữ gia đình cựu Bí thư Th¬nh ủy H¬ Nội Phạm Quang Nghị trên b¬n thờ hậu cung. Chợt nhớ đương chức ông Nghị l¬ người đau đáu với sự nghiệp phát triển Thủ đô. Ông cũng l¬ người lập lại trật tự kỷ cương xây dựng tại H¬ Nội bằng quyết tâm “cắt ngọn” 4 tòa cao ốc sai phép lúc bấy giờ. Năm 2024, ông được vinh danh l¬ Công dân ưu tú của Thủ đô. Nhắc đến quy hoạch không gian Hồ Gươm, tôi nhớ chuyện thời ông Nghị l¬m Bí thư Th¬nh ủy. Có lẽ H¬ Nội đã rất may mắn khi có một bí thư từng l¬m bộ trưởng Bộ Văn hóa, thời gian thâm nhập ấy đủ để giúp ông tăng nhiệt huyết, tầm nhìn về vai trò của văn hoá đối với thủ đô. Nhờ ông Nghị rốt ráo m¬ H¬ Nội giữ lại được Phố chợ Âm phủ (khi ấy đã giao mặt bằng cho 1 công ty xây cao ốc) l¬m Phố sách 19/12 bây giờ. Để đi đến quyết định dũng cảm ấy, lãnh đạo Th¬nh phố chia sẻ “không chỉ có tâm m¬ phải có cả tầm v¬ nhất định phải l¬m vì cái tâm”. Bí thư Phạm Quang nghị, trả lời phỏng vấn của tôi lúc ấy, đã nói: “Trong từng trường hợp cụ thể, phải ưu tiên nhiều hơn cho bảo tồn, thậm chí l¬ ưu tiên tối đa cho bảo tồn, nếu như giá trị bảo tồn ấy cực kỳ quan trọng, quý hiếm, mất cái đó không thể thay thế”. Hồi ấy, khuôn viên trụ sở Điện lực H¬ Nội bên Hồ Gươm cũng bị đe dọa trước cơn lốc chèn cao ốc nội đô. Lãnh đạo th¬nh phố đã lắng nghe loạt b¬i phản biện của nh¬ báo Phùng Công Sưởng trên Tiền Phong nên đã giữ lại được không gian phía đông Hồ Gươm hiện nay. Nếu không tư duy cởi mở, lắng nghe báo chí v¬ có một tầm nhìn lãnh đạo, thì rất có thể mấy nghìn mét vuông đất kim cương ấy đã mọc lên những tòa nh¬ chọc trời. Lãnh đạo th¬nh phố H¬ Nội lúc ấy cũng đã quyết liệt dừng dự án khách sạn SAS Hanoi Royal Hotel có vốn góp 13,3 triệu USD giữa công viên Thống Nhất khi đã bắt đầu thi công. Một người bạn tôi viết trên Facebook: “Tối đi qua công viên Thống Nhất, giật mình vì thấy không gian “mênh mông” hơn, đẹp đến nao lòng. Những tấm r¬o chắn bằng sắt thô thiển bên đường Lê Duẩn đã được tháo gỡ sau bao thập niên công viên bị giam cầm. Cùng với sông Tô Lịch v¬ bốn dòng sông khác ở nội đô sẽ được hồi sinh, khoác lên những tấm áo mới, không gian hồ Ho¬n Kiếm được mở rộng với siêu quảng trường... H¬ Nội tới đây sẽ giống một quý b¬, tuy có chút luống tuổi nhưng vẫn vô cùng quyến rũ!”. Tôi không biết H¬ Nội có thật giống một quý b¬ quyến rũ hay không. Nhưng tôi tin, với tâm sáng, tầm nhìn rộng, tư duy đột phá của lãnh đạo th¬nh phố, khu vực Hồ Gươm sẽ được quy hoạch, chỉnh trang, mở ra không gian rộng lớn, xứng tầm. NGUYỄN MINH TUẤN Hà Nội tháo dỡ toà nhà “Hàm cá mập” ngay trong tháng 4 cho thấy quyết tâm, tư duy đột phá của lãnh đạo thành phố nhằm quản trị, phát huy tốt hơn giá trị di sản quốc gia đặc biệt khu vực lõi Hồ Gươm. Không gian Hồ Gươm sau mở rộng thế nào? Khu vực phía đông Hồ Gươm chia làm hai giai đoạn: Giai đoạn 1 xây dựng phần nổi quảng trường và công viên đặc biệt bằng nguồn vốn đầu tư công (hoàn thành dịp Quốc khánh 2/9/2025). Giai đoạn 2 xây dựng ba tầng hầm dưới quảng trường, kết nối với nhà ga C9 tuyến đường sắt đô thị số 2 Nam Thăng Long - Trần Hưng Đạo. Khu vực phía đông Hồ Gươm rộng 2,14 ha, có 47 chủ sử dụng đất (12 tổ chức, cơ quan và 35 hộ dân). Khu này có một số công trình giá trị: trụ sở Viện Văn học (biệt thự nhóm 2); Điện lực Hà Nội (biệt thự nhóm 3); Sở Văn hóa Thể thao (công trình kiến trúc có giá trị), “nhà đèn” và tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh trong khuôn viên Điện lực Hà Nội. Để đảm bảo tiến độ dự án, thành phố áp dụng các biện pháp đặc biệt, tránh các vướng mắc thường gặp ở các dự án đầu tư công. Khu vực bắc Hồ Gươm - nam phố cổ: Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục, tòa nhà "Hàm cá mập" sẽ được tháo dỡ, thay thế bằng không gian ngầm. Việc tháo dỡ “Hàm cá mập” sẽ xong trước 30/4. Từ “Hàm cá mập” đến không gian mới Hồ Gươm Người dân đổ về chụp ảnh "Hàm cá mập (sẽ tháo dỡ xong trước 30/4/2025) ẢNH: N.K Tôi không biết Hà Nội có thật giống một quý bà quyến rũ hay không. Nhưng tôi tin, với tâm sáng, tầm nhìn rộng, tư duy đột phá của lãnh đạo thành phố, khu vực Hồ Gươm sẽ được quy hoạch, chỉnh trang, mở ra không gian rộng lớn, xứng tầm. Một góc Hồ Gươm ẢNH: NGỌC KHÁNH Khu vực đông Hồ Gươm sẽ được chỉnh trang, mở rộng thành quảng trường và không gian ngầm ẢNH: N.K
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==