10 KHOA GIÁO n Thứ Năm n Ngày 9/10/2025 SÂN TRƯỜNG RỘN TIẾNG CƯỜI Từ vài tháng nay, sân trường THCS Nguyễn Thái Bình (phường Bình Phú) rộn ràng tiếng cười đùa của học sinh, không còn cảnh từng tốp học sinh tụm lại xem điện thoại vào giờ ra chơi. Nhờ sân trường rộng, học sinh được thỏa thích lựa chọn môn thể thao yêu thích để tham gia. Nhóm chơi bóng đá, nhóm thì chơi bóng rổ, có tốp đá cầu. Số khác chọn xếp hoa nghệ thuật hoặc tham gia câu lạc bộ mỹ thuật. Một khu vực khác bố trí sảnh chiếu phim thu hút khá đông học sinh. Những thay đổi này bắt nguồn từ khi trường THCS Nguyễn Thái Bình áp dụng mô hình giờ ra chơi không điện thoại. Học sinh khi muốn liên lạc với gia đình có thể sử dụng 5 điện thoại bàn. Còn những tiết học cần tra cứu kết nối mạng, trường có 2 phòng máy có thể tổ chức giảng dạy. Trường THPT Thạnh Lộc (phường An Phú Đông) bắt đầu thực hiện chủ trương cấm học sinh sử dụng điện thoại trong trường từ năm học trước. Ông Đặng Văn Thạnh, Phó Hiệu trưởng nhà trường nhận định: Nhà trường đã trang bị điện thoại công cộng phục vụ học sinh khi cần liên lạc. Nhà trường còn tổ chức nhiều hoạt động như bóng chuyền, bóng rổ, câu lạc bộ âm nhạc, nhảy dây, khiêu vũ, các nhóm cờ vua, cờ tướng... để học sinh giao lưu trong giờ ra chơi. Trường cũng khuyến khích giáo viên cùng đồng hành với học sinh trong giờ ra chơi để tạo thêm không khí cho các em. “Sau một năm triển khai, đến nay học sinh đã có sự tập trung trong học tập rõ rệt. Giờ ra chơi trở thành khoảng thời gian sôi nổi, năng động khi các em tăng cường giao lưu, kết nối", ông Thạnh chia sẻ. Đang thí điểm không cho học sinh sử dụng điện thoại trong khuôn viên trường, ông Trịnh Duy Trọng, Hiệu trưởng Trường THPT Trường Chinh thừa nhận việc quản lý vấn đề này không đơn giản vì học sinh đã quá quen thuộc và bị hấp dẫn bởi những trò chơi trên điện thoại. Vì thế, nhà trường tích cực truyền thông để học sinh hiểu rõ quy định và thực hiện tốt. Để giúp học sinh xa rời điện thoại, trường đầu tư cơ sở vật chất, các sân bãi để các em có thể vui chơi thể thao. ỨNG DỤNG CHUYỂN ĐỔI SỐ Tại TPHCM đã không cho học sinh sử dụng điện thoại từ nhiều năm học trước. Trường THCS Lê Văn Tám (phường Bình Thạnh) đã nghiêm cấm học sinh sử dụng điện thoại trong khuôn viên trường, gồm cả giờ học và giờ chơi. Thay vào đó, trường đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chú trọng đầu tư cơ sở vật chất. Trường có hai phòng máy vi tính để tổ chức dạy học nếu giáo viên có nhu cầu. Ngoài ra, trường còn có thư viện thông minh được trang bị 50 máy phục vụ cho việc tra cứu thông tin cho các em. Nhà trường còn trang bị riêng khu vực điện thoại bàn dành cho học sinh liên hệ với phụ huynh khi cần thiết và hoàn toàn miễn phí. Tương tự, Trường THCS Nguyễn Văn Luông (phường Bình Phú) nhiều năm nay không cho học sinh mang điện thoại vào trường. Điều này được nêu rõ trong nội quy của trường. Học sinh sẽ bị nhắc nhở, thậm chí bị đánh giá hạnh kiểm nếu vi phạm nhiều lần. Theo ông Đinh Phú Cường, Hiệu trưởng nhà trường, trường có phòng máy, có máy chiếu để phục vụ cho việc dạy học. Bà Cao Thị Thiên Phúc, Trưởng phòng Học sinh, Sinh viên Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) TPHCM, cho biết mô hình trường học không điện thoại được thực hiện ở một số nước và cho thấy hiệu quả rõ. Tại Phần Lan, học sinh được khuyến khích vận động ngoài trời thay vì sử dụng điện thoại. Trường học thiết kế nhiều không gian mở để học sinh tự chơi và tự học. Còn ở Nhật Bản, các trường học yêu cầu học sinh cất điện thoại ngay từ cổng trường, giờ ra chơi dành cho thể dục, hoạt động câu lạc bộ. Trong khi đó Hàn Quốc tuy triển khai công nghệ trong lớp học nhưng nghiêm cấm sử dụng điện thoại trong giờ ra chơi. Singapore giáo dục học sinh về sức khoẻ mạng, tổ chức giờ ra chơi xanh và các hoạt động chăm sóc cây... ANH NHÀN Đây được coi là hình thức kỷ luật tăng nặng, mang tính chất răn đe, nhằm đảm bảo môi trường giáo dục an toàn cho tất cả thầy và trò. Bộ GD&ĐT mới đây công bố Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung quy định xử phạt vi phạm hành chính đối với giáo dục nhằm lấy ý kiến rộng rãi. Trong đó, ngoài hình thức phạt tiền từ 5-10 triệu đồng và yêu cầu người xúc phạm xin lỗi nhà giáo vẫn được giữ nguyên, dự thảo bổ sung hai hình thức xử phạt đối với hành vi xúc phạm danh dự, xâm phạm thân thể nhà giáo gồm: Buộc cách ly tạm thời khỏi môi trường học tập; Chuyển đến cơ sở giáo dục chuyên biệt; trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập; cơ sở dịch vụ tư vấn học đường, công tác xã hội hoặc cơ sở y tế chuyên khoa để tư vấn, hỗ trợ tâm lý - hành vi, theo đề nghị của nhà trường và quyết định của cơ quan có thẩm quyền. Khi có sự việc xảy ra, các cơ quan, đơn vị phối hợp xem xét một trong hai hình thức kỷ luật bổ sung. Mức phạt trên cũng được đề nghị áp dụng đối với trường hợp học sinh có hành vi xâm phạm uy tín, danh dự, nhân phẩm, thân thể của học sinh khác. Việc xem xét, quyết định áp dụng các biện pháp này thực hiện theo hướng dẫn của Bộ GD&ĐT; bảo đảm có sự tham gia của cơ sở giáo dục, cơ quan quản lý giáo dục, gia đình, cơ quan y tế, cơ quan công an (nếu cần thiết). Thẩm quyền quyết định thuộc về cơ quan quản lý giáo dục trực tiếp hoặc UBND cấp xã/ tỉnh theo phân cấp. TS tâm lý Nguyễn Tùng Lâm, Chủ tịch Hội đồng Trường THPT Đinh Tiên Hoàng (Hà Nội), ủng hộ bổ sung hình thức xử lý học sinh là buộc cách ly tạm thời khỏi môi trường học tập và chuyển đến cơ sở giáo dục chuyên biệt để có phương pháp giáo dục đặc biệt hơn, giúp trẻ nhận ra lỗi lầm. Phải cho các em học sinh thấy, đến trường nếu mắc các lỗi nhỏ sẽ bị xử lý thế nào và vi phạm pháp luật như việc đánh thầy cô, đánh bạn… phải chịu trách nhiệm ra sao. Tuy nhiên, theo ông Lâm, Bộ GD&ĐT phải có hướng dẫn cụ thể để các trường áp dụng một cách khoa học nhất, tránh lạm dụng hoặc mỗi nơi xử lý một kiểu khác nhau. Ông Lê Trung Kiên, Phó Viện trưởng Viện Tâm lý Giáo dục Đào tạo (Hà Nội), cho rằng, khi đưa ra chế tài xử phạt nghiêm minh sẽ bảo vệ uy tín, an toàn cho cán bộ, giáo viên, siết lại kỷ cương trường học. Điều đáng hoan nghênh là 2 hình thức xử lý học sinh không đơn thuần là xử phạt “buộc cách ly khỏi môi trường học tập” mà còn đưa ra giải pháp hỗ trợ tâm lý hoặc điều trị ở cơ sở y tế, giáo dục hòa nhập… nhằm giúp trẻ có thể điều chỉnh hành vi. Để quyết định lựa chọn giải pháp xử lý nào phải có sự tham gia của nhiều bên vừa đảm bảo tính khách quan, vừa cho thấy giáo dục trẻ là trách nhiệm chung của toàn xã hội. Tuy nhiên, Phó Viện trưởng Viện Tâm lý Giáo dục Đào tạo cũng cho rằng, với các hình thức xử phạt học sinh như dự thảo cần xem xét lại một số nội dung. Thứ nhất, quy định phạt 5-10 triệu đồng đối với hành vi vi phạm nhưng học sinh chưa phải là người làm ra tiền. Khi áp hình thức này, bố mẹ học sinh lại phải “gánh” mức phạt thay cho con. Nếu gia đình có hoàn cảnh khó khăn, mức phạt này sẽ khiến họ rơi vào thế khó. Thứ hai, quy định “Buộc cách ly tạm thời khỏi môi trường học tập” cũng cần cân nhắc các yếu tố liên quan như trong thời gian đó, các em sẽ làm gì để sửa sai, liệu có bị bạn bè tẩy chay như một người có “vết” hoặc có bị gây khó khi chuyển trường khác hay không. Thứ ba, Bộ GD&ĐT liệu đã có thống kê, dự tính trung bình mỗi năm sẽ có khoảng bao nhiêu học sinh có thể phải đưa đến các trung tâm giáo dục chuyên biệt và có sự chuẩn bị điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ cán bộ, chuyên gia hỗ trợ các em hay chưa? Nếu không có sự chuẩn bị kỹ càng, chuyên gia có trình độ, kinh nghiệm thì việc triển khai dễ trở nên hình thức, khó thực hiện. HÀ LINH Nhiều trường học tại TPHCM mở rạp chiếu phim, sân bóng rổ, câu lạc bộ năng khiếu... để học sinh tương tác với bạn bè, tăng cường vận động thay vì chăm chú vào màn hình điện thoại trong giờ ra chơi. Bộ GD&ĐT lấy ý kiến về việc học sinh xúc phạm danh dự, nhân phẩm, xâm phạm thân thể nhà giáo, ngoài bị phạt tiền từ 5 - 10 triệu đồng còn có thể bị cách ly tạm thời khỏi môi trường học tập và chuyển đến cơ sở giáo dục chuyên biệt. Kéo học trò rời màn hình điện thoại Đề xuất cách ly học sinh vi phạm khỏi môi trường giáo dục Học sinh chơi các trò chơi dân gian tại sân trường trong giờ lao ẢNH: NGUYỄN DŨNG Cần chế tài cho học sinh vi phạm Theo ông Nguyễn Văn Hiếu, Giám đốc Sở GD&ĐT TPHCM, việc học sinh lạm dụng điện thoại kéo theo nhiều rủi ro: Học sinh có thể bị lừa đảo qua mạng xã hội, xâm nhập thông tin cá nhân, thậm chí có học sinh bị dụ dỗ ra khỏi trường, ảnh hưởng đến an toàn. Ngoài ra, việc sử dụng điện thoại quá mức còn khiến học sinh lệ thuộc, giảm tương tác trực tiếp và hạn chế vận động. Điều 26, Nghị định số 04 của Chính phủ năm 2021 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giáo dục đã quy định: hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm, xâm phạm thân thể nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục trong cơ sở giáo dục nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự sẽ phạt tiền từ 5 - 10 triệu đồng. Bên cạnh đó, học sinh buộc xin lỗi công khai người bị xúc phạm, xâm phạm, trừ trường hợp người bị hại có yêu cầu không xin lỗi công khai.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==