6 n Thứ Năm n Ngày 2/10/2025 KHOA GIÁO “VỢT” CHO ĐỦ CHỈ TIÊU Năm 2016, Trường ĐH Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội thông báo tuyển sinh ngành y khoa. Tuy nhiên việc xác định điểm sàn, điểm chuẩn lùng bùng khi điểm nhận hồ sơ là 20 nhưng điểm trúng tuyển là 18. Ngay sau đó, nhà trường đã phải rút thông báo với lí do Bộ GD&ĐT chưa đồng ý. Đến tháng 10/2016, Bộ GD&ĐT chính thức cho phép trường đào tạo ngành y. Sau trường hợp đầu tiên với những ồn ào, xôn xao, nhiều trường hợp tiếp theo đã lặng lẽ bước chân vào thị trường đào tạo nhân lực ngành y và bức tranh đào tạo của ngành đã có đầy đủ gam màu sáng tối. Tổ hợp truyền thống của các ngành bác sĩ (y khoa, răng-hàm-mặt, y học cổ truyền) là B00 (Toán, Hóa, Sinh), trong đó, môn quan trọng nhất là môn Sinh, môn Hóa. Nhưng mấy năm gần đây, tuyển sinh nhóm ngành này bắt đầu đưa môn Ngữ văn vào xét tuyển ở một số trường tư thục. Việc đưa môn Ngữ văn vào tổ hợp xét tuyển các ngành bác sĩ gây ra nhiều tranh cãi, nhưng các trường lí giải xét tuyển y khoa bằng môn văn, nhân danh yêu cầu “tính nhân văn” của ngành y. Thực tế, bản chất của vấn đề là bằng mọi cách để tuyển sinh cho bằng được mà không quan tâm tới chất lượng nguồn tuyển của một ngành vốn đòi hỏi chất lượng đào tạo rất khắt khe. Năm 2025, ban đầu, hàng loạt trường cũng đưa các tổ hợp không có môn Sinh liên quan đến đào tạo ngành y khoa vào xét tuyển. Với các ngành đào tạo bác sĩ, các chuyên gia khẳng định rất nguy hiểm nếu không sử dụng tổ hợp có Toán, Hoá, Sinh. Vì ngành học cần các kiến thức nền tảng của ba môn này. Nếu không, sinh viên sẽ gặp khó khăn trong quá trình học tập cũng như hành nghề sau này. Thời gian gần đây, năm nào Bộ GD&ĐT cũng phải có văn bản yêu cầu các trường rà soát tổ hợp xét tuyển khi xuất hiện những tổ hợp “tréo ngoe” với ngành học, trong đó có nhóm ngành đào tạo bác sĩ. PHẢI ĐÁP ỨNG ĐẦY ĐỦ CÁC ĐIỀU KIỆN Ghi nhận của phóng viên cho thấy, từ năm 2021 trở lại đây, số trường ĐH tư thục mở ngành đào tạo sức khỏe tăng lên đáng kể. Trường ĐH Hoa Sen mở 4 ngành mới liên quan đến lĩnh vực sức khỏe là: răng-hàm-mặt, kĩ thuật y sinh, quản lí bệnh viện, dược. Trường ĐH Quốc tế Hồng Bàng mở 8 ngành mới liên quan đến lĩnh vực sức khỏe, gồm: y học cổ truyền, kĩ thuật hình ảnh y học, sức khỏe răng miệng, hộ sinh, dinh dưỡng, chăm sóc bệnh trẻ em, hoạt động trị liệu và quản lí bệnh viện… Một trong những điều kiện tiên quyết để mở ngành sức khỏe là có cơ sở thực hành lâm sàng. Bộ Y tế đã có những quy định khá ngặt nghèo về vấn đề này. Nhưng thực tế, có một bệnh viện từng phải đón sinh viên thực tập đến từ… 11 trường ĐH. Hoặc như chuyện hầu hết trường tư không có giảng viên cơ hữu tại bệnh viện thực hành, việc giảng dạy thực hành cho sinh viên nhà trường phó thác hết cho bác sĩ của bệnh viện… Số lượng trường tham gia vào thị trường đào tạo nhóm ngành sức khỏe tăng phi mã khi năm 2015 chỉ có 11 trường, năm 2020, cả nước có gần 40 trường và hiện là gần 70 trường. Trong khi đó, mãi mới xây được một bệnh viện, số lượng bệnh viện mới ra đời chỉ đếm trên đầu ngón tay. Chia sẻ về vấn đề này, Bộ GD&ĐT cho biết, việc các trường ĐH mở các ngành và tổ chức đào tạo ngành sức khỏe nhằm đáp ứng yêu cầu cung cấp nguồn nhân lực cấp thiết cho thị trường lao động. Nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định của pháp luật, các cơ sở giáo dục ĐH được quyền bình đẳng trong mở ngành/ chương trình đào tạo mới để cung cấp nguồn nhân lực. Đối với nhóm ngành sức khỏe, cơ sở giáo dục muốn mở ngành phải đáp ứng yêu cầu của Bộ GD&ĐT và Bộ Y tế. Bộ GD&ĐT quy định tiêu chí cụ thể về giảng viên, cơ sở vật chất. Bộ GD&ĐT xác định ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào (điểm sàn) có sự tham gia của Bộ Y tế. Bộ Y tế xác nhận về các điều kiện theo quy định tại Nghị định số 111/2017/ NĐ-CP về chương trình, kế hoạch, hợp đồng đào tạo thực hành; yêu cầu trong tổ chức đào tạo thực hành theo quy định. Với tất cả các hồ sơ mở ngành đào tạo thuộc khối ngành sức khỏe, bên cạnh việc thẩm định các điều kiện cho phép mở ngành đào tạo của Bộ GD&ĐT và Bộ Y tế theo quy định, các cơ sở giáo dục ĐH phải công khai hồ sơ chứng minh đủ điều kiện theo quy định lên trang thông tin điện tử của trường để các bên liên quan và toàn xã hội cùng giám sát. Bộ GD&ĐT thường xuyên thanh kiểm tra đột xuất và định kì về đào tạo, tuyển sinh, đảm bảo chất lượng và điều kiện duy trì ngành đào tạo. Với những ngành không đảm bảo điều kiện đảm bảo chất lượng, duy trì ngành đã mở sẽ được thông báo để rà soát, bổ sung. Quá thời hạn, cơ sở đào tạo sẽ bị đình chỉ tuyển sinh. HOA BAN Thí sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh ĐH năm 2025 ẢNH: NHƯ Ý Thời gian qua, nhiều trường đại học (ĐH) tư thục đã mở các ngành học của nhóm ngành sức khỏe. Tuy nhiên, dường như chúng ta đang thiếu công cụ giám sát từ việc xác định chỉ tiêu đến các tiêu chí, thiết bị đảm bảo chất lượng. Số lượng trường ĐH mở ngành đào tạo nhóm ngành sức khỏe tăng phi mã nhưng số lượng bệnh viện xây mới lại đếm trên đầu ngón tay. Muốn hội nhập, phải đạt tiêu chuẩn quốc tế Thưa ông, vì sao các trường mở mới ngành y khoa vẫn bám vào cái cũ trong khi họ có điều kiện để bắt tay luôn vào chuẩn mới? Phần lớn trường này vẫn dựa vào việc tập hợp chương trình từ các bộ hồ sơ cũ để xin mở ngành, rất hiếm trường tìm tòi theo mô hình mới. Lấy chương trình cũ để mở ngành là cách làm nhanh, dễ nhất hiện nay. Trong khi muốn đào tạo chương trình mới, giảng viên phải được đào tạo lại để cập nhật phương pháp, kiến thức. Vấn đề này hiện nay đang khó khăn, trở ngại với các trường y dược vì mới có một số trường có chương trình phát triển giảng viên. Việc này giúp đào tạo lại giảng viên để họ giảng dạy theo phương pháp mới. Như vậy việc thực hiện theo chương trình mới vừa mất thời gian, vừa tốn kinh phí. Chất lượng đào tạo y khoa nhiều người lo ngại, phải chăng có sự mở ngành ồ ạt? Đúng là thời gian qua chúng ta cho phép mở ngành với tốc độ nhanh, số lượng nhiều trong khi sự chuẩn bị chưa phù hợp. Trường lớn chỉ tuyển 400 mà trường mới mở tuyển 800 chỉ tiêu. Vấn đề ở đây là do các quy định thiếu chặt chẽ trong việc mở ngành và xác định chỉ tiêu tuyển sinh. Với thực trạng của đào tạo y khoa như hiện nay, làm thế nào để chúng ta hội nhập quốc tế, thưa ông? Hiện nay, các nhóm ngành đều có các trung tâm kiểm định quốc tế được Bộ GD&ĐT công nhận hoạt động tại Việt Nam. Những tổ chức này sẽ mang chuẩn của mình đến các trường ĐH của Việt Nam để kiểm định nếu trường có nhu cầu. Riêng y khoa quy trình kiểm định theo chuẩn quốc tế lại không giống các ngành còn lại. Muốn được công nhận chuẩn quốc tế, Việt Nam phải xây dựng được một bộ chuẩn sau đó được Liên đoàn Y khoa thế giới công nhận. Các nước tiên tiến cũng phải làm thế. Hội Giáo dục y học Việt Nam cùng nhiều trường ĐH y dược đang hợp sức xây dựng bộ tiêu chuẩn kiểm định chất lượng chương trình đào tạo bác sĩ y khoa. Đây là điều quan trọng, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ sở đào tạo y tế, đảm bảo chất lượng đầu ra khối ngành sức khỏe và nhất thiết ngành y khoa phải có riêng một bộ chuẩn đạt quy định quốc tế. Có như thế, chúng ta mới có thể hội nhập về đào tạo y khoa. Hiện nay, các nước trên thế giới đều dựa nhiều vào bộ tiêu chuẩn của Liên đoàn Y khoa thế giới, trong đó có Mỹ. Vì thế, Trung tâm Kiểm định chất lượng giáo dục - ĐH Quốc gia TPHCM kết hợp cùng với Hội Giáo dục y học Việt Nam xây dựng bộ tiêu chuẩn kiểm định chất lượng chương trình đào tạo bác sĩ y khoa cũng dựa trên tiêu chuẩn đó. Bộ này gồm 8 tiêu chuẩn với nhiều tiêu chí như: Sứ mạng và giá trị cốt lõi; chương trình đào tạo; lượng giá; sinh viên; đội ngũ học thuật; nguồn lực giáo dục; đảm bảo chất lượng; quản trị và hành chính. Khi có chuẩn, chúng ta sẽ đo được “sức khỏe” của các trường, tránh tình trạng vàng thau lẫn lộn hay áo gấm đi đêm. Cảm ơn ông! NGHIÊM HUÊ (thực hiện) Chia sẻ với phóng viên Tiền Phong, GS.TS Trần Diệp Tuấn, Chủ tịch Hội đồng Trường ĐH Y dược TPHCM cho rằng, ngành y khoa Việt Nam muốn hội nhập, phải đạt tiêu chuẩn quốc tế. Thiếu công cụ giám sát đào tạo ngành y GS.TS Trần Diệp Tuấn, Chủ tịch Hội đồng Trường ĐH Y dược TPHCM
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==