Báo Tiền Phong số 275/2025

10 ĐỜI SỐNG n Thứ Năm n Ngày 2/10/2025 Sở GD&ĐT Hà Nội trả lời thiếu thuyết phục Chị Thanh kể, vợ chồng chị từ 16h ngày 30/9 vận dụng hết các loại phương tiện cá nhân có trong nhà và đi mượn để tìm cách đón được bố mẹ, các con mắc kẹt ở đường, trường học. Đón con thứ hai đầu tiên, về đến đường Trần Đại Nghĩa, anh chị để con trong quán cà phê, sau đó xuống khu Linh Đàm đón bố mẹ. Ô tô không di chuyển được, anh chị mượn mô tô của bác xe ôm cạnh nhà, rồi xe chết máy, anh chị xách xe đạp ra để đón con và bố mẹ. Con trai cả học ở khu vực Cầu Giấy, ban đầu, con ở lại trường. Nhưng đến 12h đêm, con nói không ngủ được vì có muỗi; thương con, anh chị lại lấy xe đạp đi từ Định Công đón con. Đến 3h sáng 1/10 thì việc đón người thân về nhà an toàn của chị Thanh kết thúc. Sáng dậy đi làm, chị thấy người nhức mỏi sau một đêm dầm mưa, nước lạnh trên đường. Theo chị Thanh, việc Sở GD&ĐT cho học sinh nghỉ học ngày 1/10 là hợp lí vì nhiều học sinh đêm hôm trước bị kẹt trên đường và rất mệt và có nguy cơ bị ốm. Hơn nữa, trường học cũng bị ngập nên cần thời gian để thầy cô quét dọn, khắc phục hậu quả. Chị Thanh nói rằng, chỉ đạo của Sở GD&ĐT Hà Nội chậm nhưng các trường cũng rất cứng nhắc. Ví dụ, trường của con bé nhà chị, đến 16h ngày 30/9 mưa đã rất lớn, thành phố đã ngập rất nhiều điểm nhưng nhà trường vẫn không cho học sinh về, giữ nguyên lịch đến 17h15. Nhà chị đón sớm phải lên lớp xin giáo viên chủ nhiệm và giáo viên bộ môn. Hay như tại trường con thứ hai, giáo viên chủ nhiệm không phải ngày nào cũng có mặt ở trường. Hôm qua, lớp con chị rơi vào tình huống đó. Khi có thông báo nghỉ, giáo viên chủ nhiệm không đến được trường, các con trong lớp thiếu sự quản lí chặt chẽ, có con đội mưa, lội nước ra cổng, thấy không thể đi tiếp lại tự quay vào lớp… SỞ CHẬM HAY TRƯỜNG CẦN CHỦ ĐỘNG? Trả lời về sự việc chậm công văn, đại diện Sở GD&ĐT Hà Nội cho hay, thời gian học sinh đến trường sáng 30/9 (7-8h) có mưa lớn nhưng số điểm ngập không đáng kể. Việc bất ngờ cho nghỉ khi giờ học cận kề, nhiều gia đình đang đưa con tới trường cũng sẽ khiến phụ huynh gặp rắc rối, khó tìm người trông con. Hơn nữa, không phải khu vực nào cũng bị ảnh hưởng bởi thiên tai. Lãnh đạo Sở GD&ĐT Hà Nội cho rằng, quyết định cho nghỉ học trên diện rộng cần được cân nhắc kĩ. Do đó, việc để nhà trường chủ động phương án trông, giữ hoặc trả học sinh về sẽ hợp lí hơn. Hôm qua, nhiều trường đã chủ động cho học sinh nghỉ buổi chiều. Thực tế, sau đêm “hành xác” trên đường đón con, nhiều bậc phụ huynh cho rằng, dự báo thời tiết đủ cả lượng mưa đều có trước 1 ngày; tình cảnh Hà Nội cứ mưa lại ngập nặng cũng không hiếm lần xảy ra. Thời buổi công nghệ, Sở GD&ĐT Hà Nội đáng lẽ phải phát công văn sớm hơn, ngay khi có dự báo hoàn lưu bão. Theo nhiều phụ huynh, cách lý giải "đầu buổi sáng", rồi các trường "linh động" là thiếu thuyết phục, tránh trách nhiệm. Câu chuyện ở đây, không chỉ con bị "mắc kẹt" tại trường, mà chính nhiều bậc phụ huynh cũng bị "mắc kẹt" trên đường đi đón con. Từ đó dẫn tới hỗn loạn giao thông, đời sống đảo lộn. Theo công văn được phát đi trưa 30/9, Sở GD&ĐT Hà Nội đề nghị các trường và cơ sở giáo dục thường xuyên theo dõi dự báo thời tiết để chủ động phòng tránh, ứng phó và khắc phục hậu quả. Các đơn vị cần rà soát, chuẩn bị kế hoạch theo phương châm “4 tại chỗ”; kiểm tra hệ thống cây xanh trong khuôn viên, kịp thời xử lý hoặc cảnh báo những cây có nguy cơ gãy đổ; di dời tài sản, thiết bị, hồ sơ đến nơi an toàn. Tại các trường có học sinh bán trú, cần phối hợp chặt chẽ với phụ huynh và chính quyền để bảo đảm an toàn tuyệt đối cho học sinh, chuẩn bị đủ nước uống, lương thực, thực phẩm cho thời gian ở lại trường. Trong trường hợp học sinh không thể đến lớp do ngập lụt, các cơ sở giáo dục phải chủ động xây dựng hình thức học tập phù hợp; đồng thời sau mưa bão, khẩn trương dọn dẹp, vệ sinh trường lớp, bảo đảm an toàn và phòng chống dịch bệnh. Lãnh đạo Sở GD&ĐT Hà Nội cho biết, chiều 30/9, sau khi làm việc với các ban, ngành, xác định còn nhiều điểm ngập, có thể không rút hết nước vào hôm sau nên Sở quyết định cho học sinh cả thành phố nghỉ một ngày để đảm bảo an toàn. Thông báo được đưa ra khoảng 18h30 để các gia đình kịp bố trí người trông con hôm sau. HOA BAN - Đ.T Sáng 1/10, chị Nguyễn Thị Thanh, phường Định Công, Hà Nội, chưa hết mệt mỏi khi cả đêm hôm trước lội nước mưa trên đường đi đón con nhỏ. Chị cho rằng, ngành giáo dục từ các cấp quản lí đến giáo viên, nhà trường cần có xử lí tình huống linh hoạt khi có thiên tai, hoặc vấn đề bất thường. Hôm 30/9, nhiều phụ huynh chọn cách đón con khác ngày thường Sau 3 giờ ngồi im trên ô tô vì tắc đường, học sinh cùng phụ huynh quyết định xắn quần lội bộ thêm 2 cây số về nhà Chiều 30/9, các tuyến phố của Hà Nội ngập sâu, giao thông hỗn loạn, ô tô, xe máy xếp hàng dài không thể di chuyển. Phụ huynh nháo nhác tìm cách đón con nhưng bất thành. Nhiều người lội nước suốt 4 giờ đồng hồ vẫn chưa về đến nhà. CHUYỆN HÔM NAY Những hình ảnh ấy không chỉ gợi nỗi xót xa, mà còn đặt ra một câu hỏi gay gắt: tại sao Thủ đô - trái tim của cả nước - lại “vỡ trận” nhanh chóng đến thế? Câu trả lời, không thể chỉ đổ cho thiên tai. Hà Nội mưa là ngập, đó đã trở thành điệp khúc lặp lại nhiều năm nay. Bởi sâu xa, đây là hệ quả của một tầm nhìn quy hoạch đô thị còn chắp vá, thiếu đồng bộ, thậm chí đi ngược lại quy luật tự nhiên. Những con sông bị lấp đi để lấy đất xây nhà, những hồ điều hòa bị co hẹp, hệ thống kênh mương bị bức tử bởi bê tông và lợi ích ngắn hạn. Trong khi đó, cao ốc mọc san sát giữa nội đô, chèn ép hạ tầng thoát nước vốn đã quá tải. Chúng ta nói nhiều về một Hà Nội hiện đại, thông minh, xanh và đáng sống. Nhưng thực tế, mỗi cơn mưa lớn lại phơi bày một đô thị mong manh, dễ tổn thương. Đó là cái giá phải trả khi quy hoạch chỉ chạy theo lợi ích cục bộ, khi tầm nhìn chiến lược bị thay thế bằng sự vụn vặt, khi kỷ cương quản lý đô thị bị buông lỏng. Điều đáng nói hơn: tình trạng ngập úng của Hà Nội không phải mới. Các dự án chống ngập đã được phê duyệt, vốn đầu tư hàng chục nghìn tỷ đồng đã rót xuống, nhưng hiệu quả vẫn còn rất xa kỳ vọng. Sự chắp vá, dở dang trong triển khai khiến hệ thống thoát nước đô thị giống như một tấm áo “vá chằm vá đụp”, chẳng thể chống đỡ trước một trận mưa bão dữ dội. Bài học lần này buộc chúng ta phải nhìn thẳng: không thể tiếp tục quy hoạch theo lối cũ. Hà Nội cần một tư duy đột phá, một tầm nhìn dài hạn, đủ bản lĩnh để đặt lợi ích lâu dài của cộng đồng lên trên lợi ích ngắn hạn của nhóm nhỏ. Phải trả lại cho thành phố những “lá phổi xanh” đã mất; khôi phục hồ, ao, kênh, mương như những “bể chứa tự nhiên”; mở rộng không gian thoát nước thay vì bịt kín bằng bê tông và nhựa đường. Bên cạnh đó, cần rà soát nghiêm túc và minh bạch các dự án thoát nước, quy hoạch đô thị, xử lý triệt để những vi phạm lấn chiếm sông hồ, chặn đứng tình trạng “nhồi” cao ốc vào nội đô bất chấp hạ tầng. Đây là lúc Hà Nội phải có quyết tâm chính trị cao nhất, huy động trí tuệ các nhà khoa học, kiến trúc sư, kỹ sư để kiến tạo một đô thị thích ứng với biến đổi khí hậu, chứ không thể tiếp tục “vá víu” mãi. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, vẫn có lời giải cho những thành phố dễ tổn thương bởi mưa lũ. Tokyo xây dựng “thành phố dưới lòng đất” với hệ thống hầm khổng lồ chứa nước mưa, Singapore phát triển mạng lưới hồ nhân tạo và kênh điều tiết thông minh, Seoul khôi phục dòng suối Cheonggyecheon thay vì để nó nằm im dưới lớp bê tông. Hà Nội hoàn toàn có thể học hỏi, điều chỉnh và sáng tạo theo điều kiện riêng, nếu có quyết tâm và một lộ trình rõ ràng. Trận mưa lịch sử ngày cuối tháng 9 mang theo một lời cảnh tỉnh: Thủ đô không thể để tương lai bị nhấn chìm trong những trận ngập bất tận. Người dân Hà Nội xứng đáng được sống trong một thành phố văn minh, an toàn, có tầm vóc của một trung tâm quốc gia và khu vực. Muốn vậy, Hà Nội không chỉ cần những dự án chống ngập lẻ tẻ, mà cần một cuộc tái cấu trúc đô thị mạnh mẽ – dám làm lại từ nền móng quy hoạch, dám hi sinh lợi ích nhóm để kiến tạo một tầm vóc mới. Chỉ khi ấy, Thủ đô mới thật sự đứng vững trước thử thách của thời đại và thiên nhiên. Không tái cấu trúc, Hà Nội sẽ mãi ngập trong chính sai lầm của mình. N.T Quy hoạch chắp vá TIẾP THEO TRANG 1 ỨNG PHÓ MƯA BÃO:

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==